Στην παρουσιαση της ποιητικης συλλογης του Νικου Παπανα «Σας αρεσουν τα σονετα;» η Κομοτηνη διαβεβαιωσε οτι της αρεσουν πολυ

Μια ευτυχής σύναξη αναγνωστών καταγράφηκε την Τρίτη το βραδάκι στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Κομοτηνής όπου παρουσιάστηκε η τρίτη ποιητική συλλογή του Νίκου Παπάνα «Σας αρέσουν τα σονέτα;», Καθηγητή στην Ιατρική Σχολή του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, αλλά στον ευρύτερο δημόσιο χώρο γνωστού ως ποιητή, του οποίου η ποίηση  και εκτιμάται και διαβάζεται όπως φανερώνουν οι συνεχείς επανεκδόσεις των ποιητικών του έργων.

Μια ευτυχής σύναξη, μία προεόρτια φωτεινή εσπερίδα  για την καλή και «παιδεμένη» ποίηση που αγαπά να διαβάζει και να μελετά την ποίηση  του παρελθόντος,  συνομιλώντας μαζί της, υπολήπτεται τις τεχνικές και τον ρυθμό της, όχι όμως ως μνημείο και άγαλμα, αλλά ως αφορμή αυτή να μιλήσει στο σήμερα και στο παρόν και να το εκφράσει.

Αναφερόµαστε βέβαια στην εκδήλωση που διοργανώθηκε από τη Δηµοτική Βιβλιοθήκη Κοµοτηνής και την ΚΟΙΝΣΕΠ «Κοµοτηνή Εν Δράσει», το Δηµοκρίτειο Βιβλιοπωλείο, τις εκδόσεις Ιωλκός, το Εργαστήριο Γλωσσολογίας ΣυνΜορΦωΣη του Τµήµατος Ελληνικής Φιλολογίας του ΔΠΘ και τον «Παρατηρητή της Θράκης» την παρελθούσα Τρίτη 17 Δεκεµβρίου, όπως προαναφέραµε, µε οµιλητές τη Ζωή Γαβριηλίδου, µόλις επανακάµψασα από το Πανεπιστήµιο του Σικάγο, Καθηγήτρια Θεωρητικής Γλωσσολογίας, πρώην Αντιπρύτανη και Κοσµητόρισσα της ΣΚΑΣ/ΔΠΘ, µέλος σήµερα του Συµβουλίου Αξιολόγησης και Πιστοποίησης της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης, και λάτρη των δηµοσίων συναναγνώσεων καλής λογοτεχνίας, τη Γεωργία Ντεµίρη, Φιλόλογο, υποψήφια διδάκτορα του ΤΕΦ/ΔΠΘ και ποιήτρια, τον Ιγνάτη Χουβαρδά, φιλόλογο, ποιητή και συγγραφέα, παρουσία του ποιητή Νίκου Παπάνα, ο οποίος ανέγνωσε ποιήµατα της συλλογής µε εξαιρετική εκφραστικότητα καθιστώντας φανερούς τους ρυθµούς της γλώσσας, τους οποίους οι πολλοί µη λαµβάνοντας υπόψιν το µέτρο το οποίο συνήθως και αγνοούν, στερούν από το ποίηµα τη µελωδικότητά του.

Ζωή Γαβριηλίδου

«Σας αρέσουν τα σονέτα; Σας αρέσουν τα σύννεφα;»

Τον λόγο πρώτη έλαβε η κ. Ζωή Γαβριηλίδου, η οποία αναφέρθηκε στο λογοτεχνικό είδος του σονέτου και την ιστορία του, και ερώτησε τον ποιητή Νίκο Παπάνα, αν συμφωνεί ότι  «Το σονέτο 18» του Ουίλιαμ Σαίξπηρ είναι το καλύτερο παγκοσμίως, αποσπώντας τη συγκατάθεσή του και συνάμα  δίνοντάς μας την ευκαιρία να το ακούσουμε από τον ποιητή στην αγγλική αλλά και την ελληνική γλώσσα. Η κ. Γαβριηλίδου σχολίασε επίσης τον τίτλο της συλλογής που υπενθυμίζει τον τίτλο του γνωστού μυθιστορήματος της Φρανσουάζ Σαγκάν «Σας αρέσει ο Μπραμς;», αναφέρθηκε αναλυτικά στις διακειμενικές αναφορές που βρίθουν στην ποιητική συλλογή και ενέμεινε στην ποιητικότητα του ποιήματος «Η θάλασσα των Γρεβενών», στις εξαίσιες και απροσδόκητες συνάψεις των λέξεων στην ποίηση του Ν. Παπάνα και στην ποίηση γενικώς, που ανανεώνουν τα ιστορικά γλωσσικά στερεότυπα όπως πχ. αντί άφεσης αμαρτιών  «άφεσης ασθενειών».

Γεωργία Ντεμίρη

«Η  συλλογή “Σας αρέσουν τα σονέτα” πέρα από διακειμενική είναι και διακαλλιτεχνική»

Ακολούθησε η εισήγηση της κ. Γεωργίας Ντεμίρη, η οποία μεταξύ άλλων    αναφέρθηκε στο συνολικό ποιητικό έργο του Ν. Παπάνα(Ι), στη διακειμενικότητα της ποίησής του αλλά κυρίως στη διακαλλιτεχνικότητά της(ΙΙ), ως εξής:

(Ι) «Η τρίτη ποιητική συλλογή του Παπάνα, μετά από τις  “Πρώτη δημοτικού και άλλα” (2019) και  “Σε ανακηρύσσω νηκήτρια” (2021), υπό τον ερωτηματικό τίτλο “Σας αρέσουν τα σονέτα;”, καλεί απευθείας τους αναγνώστες να αναρωτηθούν γύρω από την προσωπική τους σχέση με το είδος αυτό, αφήνοντας ανοιχτό τον επαναπροσδιορισμό της επαφής τους δια μέσου της ανάγνωσης των ποιημάτων.  Βέβαια, συνήθως το δεύτερο πληθυντικό γραμματικό πρόσωπο μοιάζει να εμπεριέχει κάπως αυτόματα και το δεύτερο ενικό πρόσωπο, με αποτέλεσμα ο ποιητής να απευθύνεται και στον ίδιο του τον εαυτό με στόχο να συνδιαλεχτεί τόσο με το ποιητικό όσο και με το προσωπικό παρόν, παρελθόν και μέλλον του: «συγκεντρωθήκαμε όλοι εδώ, δηλαδή εγώ και ο εαυτός μου, τρέμοντας, για να ανοίξουμε της μνήμης τη σπασμένη ομπρέλα» (Παπάνας, 2023: 31), διαβάζουμε στο ποίημα με τίτλο “τελευταία απαγγελία”».

(ΙΙ) «Επιπροσθέτως, η παρούσα συλλογή πέρα από διακειμενική είναι και διακαλλιτεχνική, διότι κάθε σονέτο συνδιαλέγεται με ένα χαρακτικό έργο της Ρένας Ανούση-Ηλία, τα οποία στο σύνολό τους, όχι μόνο οπτικοποιούν το θέμα του κάθε ποιήματος πριν τη λεκτική του αποτύπωση, αλλά πολύ περισσότερο αφηγούνται εκ νέου μια δική τους ιστορία, δια του βλέμματος και όχι δια του λόγου».

Tέλος, τον λόγο έλαβε ο ποιητής και συγγραφέας Ιγνάτης Χουβαρδάς, ο οποίος ανέδειξε μεταξύ άλλων την αγωνία του ποιητή να διασώσει την ωραιότητα και την πίστη στη ζωή, αναφέροντας μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:  

Ιγνάτης Χουβαρδάς

«Ποίηση ως διαρκής προσπάθεια υπεράσπισης της ύπαρξης απέναντι στην ισοπέδωση και την έλλειψη οποιουδήποτε νοήματος»

«[…]Τα σονέτα της συλλογής εκθέτουν τα σημεία της ερωτικής έλξης. Στην ανάπτυξη αυτού του ψυχισμού ακούγεται υπόκωφα η αγωνία ενός άντρα να διασώσει τον εξιδανικευμένο του έρωτα. Η χροιά της εξιδανίκευσης έχει να κάνει με την πάλη ανάμεσα στον μέσα και τον έξω κόσμο, η διαρκής προσπάθεια υπεράσπισης της ύπαρξης απέναντι στην ισοπέδωση και την έλλειψη οποιουδήποτε νοήματος.

Στα σονέτα της συλλογής, όλα τελούνται σε χρόνο κατοπινό. Όταν κάτι έχει ήδη τελειώσει. Εκείνο το πρώτο διάστημα της απουσίας. Όταν η ερωτική ευφορία έχει κουρνιάσει, χωρίς να έχει βρει την πραγμάτωση που ανέμενε. Είναι ο ποιητικός λόγος που έπεται, που κάνει απολογισμούς, διαπιστώσεις, πικρές αναπολήσεις, απότομες αναβιώσεις εκείνης της παραμυθένιας αναμονής. Είναι η αποδοχή μιας ματαίωσης». (Ολόκληρη η εισήγησή του βρίσκεται εδώ.)

Σημειωτέον ότι στο κάλεσμα της συναναγνώσεως της συλλογής «Σας αρέσουν τα σονέτα;» ανταποκρίθηκε μεγάλος αριθμός συμπολιτών μας, μεταξύ των οποίων διακρίναμε την πρ. Πρόεδρο του ΤΕΦ Μαρία Τζιάτζη, την  Ιφιγένεια Δόση, τον Θοδωρή Κούκο, τον ποιητή Πασχάλη Κατσίκα και πολλούς πολλούς άλλους, μεταξύ των οποίων και αρκετοί φοιτητές. Έτσι, με το πέρας των εισηγήσεων ακολούθησε συζήτηση με τους παρευρισκομένους, ενώ αμέσως μετά ο ποιητής Νίκος Παπάνας υπέγραψε αντίτυπα των βιβλίων του, τα οποία υπήρχαν στον χώρο μερίμνη του Βιβλιοπωλείου «Δημοκρίτειο» και της Ιωάννας Δεμιράκη, βοηθουμένης από τη Σοφία Χατζησαββίδου.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.