Πλουσιος δεν γινεσαι απο την καλλιεργεια λαχανικων, ουτε ομως πεινας

Ο Μουσταφά Ιλχάν είναι παραγωγός λαχανικών από το χωριό Βραγιά του Νομού Ροδόπης. Καλλιεργεί λαχανικά και την παραγωγή του την πουλά ο ίδιος στη λαϊκή αγορά της Κομοτηνής. Μιλά στον «Κόσμο» για τις δυσκολίες του επαγγέλματος, για τα «παιχνίδια» του καιρού και τις συνήθειες των καταναλωτών. Γυρίζει το χρόνο πίσω και επιστρέφει στα χρόνια της νιότης, στην προσπάθεια να μάθει γράμματα που έμεινε στη μέση. «Πήγα μέχρι την Α΄ Λυκείου. Μετά τα παράτησα, ξέρετε πώς είναι τα αγόρια σε εκείνη την ηλικία. Μετά, βέβαια, το μετάνιωσα, αλλά ήταν αργά.», δηλώνει και αποκαλύπτει ότι τώρα τη σκυτάλη αυτή την πήρε στα χέρια του το παιδί του…

Τι παράγετε κύριε Μουσταφά;

Καλλιεργώ λαχανικά. Ό,τι βγαίνει στην εποχή του, το έχω. Καρότα, σπανάκια, λάχανα, ρεπάνια, κρεμμυδάκια. Τα πάντα, ανάλογα με την εποχή.

Είστε ακριβός παραγωγός για εμάς τους καταναλωτές;

Όχι, νομίζω ότι είμαστε φθηνοί. Για παράδειγμα, το σπανάκι το πουλάω ένα ευρώ το κιλό, το λάχανο που ζυγίζει τρία κιλά το πουλάμε μόνο ένα ευρώ το κομμάτι, το ρεπάνι ένα ευρώ το κιλό, τα κρεμμυδάκια πενήντα λεπτά το ματσάκι και έχει δώδεκα ρίζες το καθένα, το πράσο ένα ευρώ, οι λαχανίδες πενήντα λεπτά. Νομίζω ότι οι τιμές ήταν καλές για τον κόσμο. Τώρα ο κόσμος διαμαρτύρεται γιατί δεν έχει λεφτά, όχι γιατί πουλάμε εμείς ακριβά.

Γιατί ασχοληθήκατε μ΄ αυτή τη δουλειά;

Αυτή τη δουλειά έκανε ο πατέρας μου επί σαράντα χρόνια. Είχαμε την εμπειρία, άφησε και ο μπαμπάς τις εγκαταστάσεις, τα μηχανήματα και έτσι συνέχισα εγώ την δουλειά του. Είχα και την αγάπη για την καλλιέργεια των λαχανικών, οπότε συνέχισα εγώ.

Είναι εύκολη καλλιέργεια; Τα λαχανικά έχω την εντύπωση ότι θέλουν κάθε μέρα φροντίδα…

Τα καπνά είναι πολύ δύσκολη καλλιέργεια. Χρησιμοποιούμε πολλά φάρμακα στην καλλιέργεια του καπνού κι αυτό είναι δαπανηρό και επικίνδυνο για την υγεία. Ύστερα, χρειάζονται και πολλά στρέμματα να έχει κανείς. Για να βγάζεις κάτι από τα βαμβάκια, χρειάζεται να έχεις και πολλά στρέμματα, για να πεις ότι θα κερδίσεις, τα ενοίκια βλέπετε είναι πολύ ακριβά.

Εσείς πόσα στρέμματα μπαξέ καλλιεργείτε;

Καλλιεργώ δέκα στρέμματα με χειμερινά και καλοκαιρινά λαχανικά.

Και τι κέρδος σας αποφέρουν;

Κέρδος ίσα – ίσα να μπορείς να ζήσεις την οικογένειά σου. Είτε δουλέψεις εδώ στην Ελλάδα τα λαχανικά είτε πας στην Ολλανδία, είναι ένα και το ίδιο. Το μεροκάματο βγάζεις και τίποτα παραπάνω. Δεν θα γίνεις πλούσιος από την καλλιέργεια των λαχανικών, αλλά δεν θα πεινάσεις κιόλας.

Τα πουλάτε και ο ίδιος, έχετε αναλάβει και την προώθηση της παραγωγής σας, σαν να λέμε…

Αν δεν τα πουλούσα ο ίδιος, ούτε τα έξοδα μου δεν θα έβγαζα. Με γνωρίζουν και οι πελάτες, οπότε έχω εξασφαλισμένες κάποιες πωλήσεις, έτσι ζούμε την οικογένειά μας.

Σχολείο πήγατε;

Πήγα μέχρι την Α΄ Λυκείου. Μετά τα παράτησα, ξέρετε πώς είναι τα αγόρια σε εκείνη την ηλικία. Μετά βέβαια το μετάνιωσα, αλλά ήταν αργά.

Και τώρα;

Τώρα δεν υπάρχει δρόμος της επιστροφής. Παντρεύτηκα, έκανα παιδί, ασχολήθηκα μ΄ αυτή την δουλειά, όλα έχουν πάρει το δρόμό τους. Τώρα το παιδί μου να μάθει γράμματα για να έχει μία καλύτερη ζωή.

Και εσείς, μια ζωή παραγωγός λαχανικών;

Άλλη πόρτα δεν υπάρχει: Ή θα δουλέψεις στο χωράφι ή θα πάς στο εργοστάσιο για να πάρεις ένα μεροκάματο. 800 ευρώ το μήνα στο εργοστάσιο ή 300 ευρώ την εβδομάδα στο παζάρι.

Είστε ευχαριστημένος από τη ζωή σας;

Ας πούμε ότι είμαι ευχαριστημένος. Αν ξεκινούσα από την αρχή, θα συνέχιζα τις σπουδές. Ξέρετε, καλύτερα να ήμουν ένας υπάλληλος, παρά έτσι όπως είμαι τώρα. Κοίτα, τώρα βρέχει και είμαστε κάτω από τη βροχή, όταν είσαι υπάλληλος δεν σε πειράζει αν βρέχει ή αν χιονίζει. Παίρνεις ένα μισθό και δεν νοιάζεσαι. Στο χωράφι η παραγωγή εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες. Τώρα στεκόμαστε και οι δύο μέσα στην βροχή και δεν μπορώ να σου πω: «πέρνα μέσα». Για τον παραγωγό «μέσα» δεν υπάρχει, είναι μια ζωή έξω, κάτω από τον ουρανό.

Νομίζω ότι τα ίδια λέτε και στο παιδί σας;

Γράμματα –γράμματα! Μακάρι να του αρέσουν και εγώ θα δώσω αγώνα να γίνει σωστός άνθρωπος, να έχει μια καλύτερη ζωή.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.