«Ωρα μηδεν» για την καπνοκαλλιεργεια και για ενα μεγαλο τμημα της υπαιθρου μας

Ο πρώτος χρόνος εφαρμογής της νέας Κ.Α.Π. στον τομέα της καπνοκαλλιέργειας με τα αποτελέσματά του δεν αφήνουν περιθώρια για διφορούμενα συμπεράσματα. Και τα συμπεράσματα αυτά είναι αποκαρδιωτικά.

Η συνολική μείωση της καπνοκαλλιέργειας στη χώρα μας κατά το 2006 αγγίζει σχεδόν το 80%, γεγονός που προδικάζει άμεσα την οριστική και πλήρη εγκατάλειψη μιας καλλιέργειας, η οποία παραδοσιακά συμπορεύεται με την ιστορική διαδρομή σημαντικών τμημάτων της ελληνικής υπαίθρου αλλά και με την αναπτυξιακή πορεία της εθνικής μας οικονομίας.

Ο καπνός ως παραγωγική διαδικασία αποτελούσε για πολλές περιοχές της χώρας μας την βασική πηγή εσόδων για τις αγροτικές οικογένειες. Στη Θράκη ιδιαίτερα, όπου έχει προσλάβει στη συντριπτική πλειοψηφία τα χαρακτηριστικά της μονοκαλλιέργειας λόγω των ιδιαίτερων περιβαλλοντικών συνθηκών, αποτελούσε και αποτελεί τη μοναδική σχεδόν πηγή εσόδων για τους καπνοκαλλιεργητές μας.

Σε σχέση με την απασχόληση ο καπνός εξασφάλιζε θέσεις εργασίας για χιλιάδες κατοίκους στην ύπαιθρο, κυρίως λόγω του βασικού του χαρακτηριστικού γνωρίσματος ως οικογενειακή επαγγελματική δραστηριότητα, που μεταφέρονταν από γενιά σε γενιά σταθερά και χωρίς καμιά διακοπή.

Σε σχέση με την εθνική μας οικονομία θα πρέπει να επισημανθεί η καθοριστική συμβολή της καπνοπαραγωγής σ’ αυτήν, με ένα προϊόν παραδοσιακά εξαγώγιμο.

Κοντά σε όλα αυτά, ο καπνός για την ελληνική ύπαιθρο αποτελούσε γενικότερα συστατικό στοιχείο της πολιτισμικής ταυτότητας πολλών περιοχών, καθώς γύρω από τη συγκεκριμένη παραγωγική διαδικασία αρθρώνονταν και διαμορφώνονταν ολόκληρος ο κοινωνικός ιστός κάθε περιοχής.

Δυστυχώς σήμερα όλα αυτά φαίνεται να αλλάζουν, να χάνονται, χωρίς καμιά συγκεκριμένη διάδοχη κατάσταση, χωρίς σχέδιο και προγραμματισμό. Και όλα αυτά βαφτίζονται ως «νέα αγροτική πολιτική», ως «αναδιάρθρωση καλλιεργειών», ως «αγροτική μεταρρύθμιση» και άλλα ηχηρά παρόμοια θεωρητικά λεκτικά σχήματα, που επενδύονται με ιδεολογήματα περί «ανταγωνισμού» και «ελεύθερης αγοράς».

Σε πολιτικό επίπεδο, ευθύνες επιμερίζονται στα διάφορα κέντρα εξουσίας της Ε.Ε. που, εξυπηρετώντας διάφορα συμφέροντα, στρέφονται κατά της καπνοκαλλιέργειας, ενισχύοντας την επιχειρηματολογία τους με αρκετή υποκριτική δόση αντικαπνιστικής υστερίας. Μεγάλο μερίδιο ευθύνης επιμερίζεται και στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, το οποίο διαχειρίστηκε με τρόπο ασύμφορο για τις παραδοσιακές μας ποικιλίες τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων την άνοιξη του 2004.

Ευθύνες σοβαρές χρεώνονται επίσης στην κυβέρνηση και για την εγκατάλειψη των καπνοκαλλιεργητών τα τελευταία χρόνια στο έλεος των μεσαζόντων και των κερδοσκόπων, με αποτέλεσμα τις εξευτελιστικές τιμές σε παραδοσιακά υψηλά αμειβόμενες ποικιλίες όπως π.χ. ο μπασμάς.

Όσο είναι ακόμη καιρός θα πρέπει να αναληφθούν πρωτοβουλίες για την ανατροπή αυτής της κατάστασης, πριν είναι ήδη αργά για παραδοσιακές μας καλλιέργειες όπως ο καπνός, αλλά και για την ελληνική ύπαιθρο.

Για συγκεκριμένες παραδοσιακές ποικιλίες καπνού όπως ο μπασμάς στη Θράκη, θα πρέπει να αναληφθεί πολιτική εκστρατεία για στήριξη και οργανωμένη προώθησή τους.

Λύσεις και προτάσεις υπάρχουν πολλές, αρκεί να υπάρξει πολιτική βούληση και οι ανάλογες αποφασιστικές πρωτοβουλίες σε μια τέτοια κατεύθυνση:

•Διεκδίκηση σε επίπεδο Ε.Ε. με στόχο να αλλάξει η απόφαση του 2004, ώστε οι καπνοπαραγωγοί μας να συνεχίσουν να παίρνουν ολόκληρη την επιδότηση και για την περίοδο 2010-2013, όπως είχε αποφασιστεί στο Συμβούλιο των Υπουργών Γεωργίας τον Ιούνιο του 2003.

•Διεκδίκηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη διατήρηση των μηχανισμών στήριξης της καπνοκαλλιέργειας και μετά το 2013.

•Συστηματοποίηση της καπνοκαλλιέργειας, ιδιαίτερα των παραδοσιακών ποικιλιών, με στόχο την εξασφάλιση παραγωγής υψηλών ποιοτικών προδιαγραφών.

•Συστηματικός και οργανωμένος παρεμβατικός έλεγχος εμπορίας του καπνού για την εξασφάλιση αξιοπρεπούς εισοδήματος των παραγωγών.

•Λήψη ουσιαστικών μέτρων για τη μείωση του κόστους παραγωγής προς όφελος των αγροτών.

•Οργανωμένες παρεμβάσεις για τη δημιουργία συστημάτων ενδιάμεσης επεξεργασίας του παραγόμενου προϊόντος του καπνού, έτσι ώστε να αποφέρει οικονομικά οφέλη για τους παραγωγούς.

•Έμφαση στη λεγόμενη εμπορική διπλωματία, ώστε με οργανωμένες πολιτικές παρεμβάσεις να εξασφαλιστούν αγορές για τον καπνό.

Η Θράκη και ο ορεινός όγκος της Ροδόπης στέλνει SOS. Το ίδιο και οι χιλιάδες καπνοπαραγωγικές μας οικογένειες στους τρεις νομούς της Θράκης. Αν δεν στηριχθεί ουσιαστικά η καπνοκαλλιέργεια, θα θρηνήσουμε τραγικές συνέπειες, όπως είναι η εγκατάλειψη του ορεινού όγκου της Ροδόπης, η έξαρση της ανεργίας, η απώλεια ενός παραδοσιακού προϊόντος το οποίο μπορεί να συνεχίσει να δημιουργεί αναπτυξιακή δυναμική στη περιοχή.

Αναδημοσίευση από το περιοδικό

“Βουλή και Ευρωβουλή”

μηνός Φεβρουαρίου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.