Ο μυθος του ελευθερου ανταγωνισμου

Ανατέμνοντας ολόκληρο το ιδεολογικό οπλοστάσιο του σύγχρονου νεοφιλελευθερισμού, αβίαστα καταγράφεται ως διαπίστωση ότι μεταξύ των όπλων αιχμής συγκαταλέγονται σε κυρίαρχη θέση οι γνωστές θεωρίες για την ελεύθερη αγορά και τον ανταγωνισμό.

Σε αρκετές μάλιστα περιπτώσεις, και με τις ευλογίες των θεωριών περί παγκοσμιοποίησης, τείνουν, «δίκην αυτόματου πιλότου», να υποκαταστήσουν ακόμα και την έννοια της πολιτικής στην οργάνωση και λειτουργία της ανθρώπινης κοινωνίας.

Οι εξελίξεις όμως σε διεθνές επίπεδο έρχονται να επιβεβαιώσουν την ανεπάρκεια της σχετικής επιχειρηματολογίας και να θέσουν σε σοβαρή αμφισβήτηση την επικυριαρχία της συντηρητικής ιδεολογίας του νεοφιλελευθερισμού.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση των διαπραγματεύσεων στα πλαίσια του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (Π.Ο.Ε.) για την «ελεύθερη» διακίνηση των προϊόντων και την άρση των φραγμών στις εμπορικές σχέσεις των διάφορων χωρών.

Η διαπίστωση είναι μία και αναμφισβήτητη:

• Πώς είναι δυνατόν να υποστηρίζεται η «ελεύθερη αγορά» και το «ελεύθερο εμπόριο», όταν οι αφετηρίες είναι εντελώς διαφορετικές και άνισες;

• Πώς είναι δυνατόν ο ευρωπαίος αγρότης, που καλείται να παράγει κάτω από χίλιους δυο περιορισμούς ως προς τους όρους υγιεινής και προστασίας του περιβάλλοντος, να ανταγωνιστεί τους αγρότες άλλων χωρών που παράγουν ανεξέλεγκτα και χωρίς κανέναν περιορισμό τα προϊόντα τους;

• Πώς είναι δυνατόν να υποστηρίζεται ο «ελεύθερος ανταγωνισμός» μεταξύ εκείνων των επιχειρήσεων που λειτουργούν υπό καθεστώς προστασίας των γνωστών δικαιωμάτων των εργαζομένων, και των επιχειρήσεων εκείνων οι οποίες δρουν και παράγουν με βάση τους μισθούς εξαθλίωσης, την ανασφάλιστη εργασία, την εκμετάλλευση των μεταναστών, της παιδικής εργασίας και όλων των μορφών της γνωστής «μαύρης» εργασίας;

• Πώς είναι δυνατόν να ισχύει ο «ελεύθερος ανταγωνισμός» μεταξύ επιχειρήσεων σε χώρες που εφαρμόζουν τις διεθνείς συνθήκες προστασίας του περιβάλλοντος και σε άλλες που τις αγνοούν και τις παραβιάζουν κατά τρόπο προκλητικό;

• Πώς είναι δυνατόν να γίνεται αναφορά στην «ελεύθερη αγορά και τον ανταγωνισμό» σε καθεστώτα χωρών με έντονο δημοκρατικό έλλειμμα στους κοινωνικούς θεσμούς;

• Πώς είναι δυνατόν να γίνεται αναφορά στην «ελεύθερη αγορά και τον ανταγωνισμό» μεταξύ επιχειρήσεων, όταν είναι γνωστή η προστασία που εξασφαλίζεται στην παραγωγική διαδικασία από συγκεκριμένες μεγάλες δυνάμεις χάρη στη δύναμη των όπλων τους;

• Πώς είναι δυνατόν να θεοποιείται η «ελεύθερη αγορά και το ελεύθερο εμπόριο», όταν γίνεται αισχρή εκμετάλλευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών τρίτων χωρών από τους πολιτικά και πολεμικά ισχυρούς της γης;

• Πώς είναι δυνατόν να ιδανικοποιείται η «αγορά και ο ανταγωνισμός», όταν οι όροι του παιχνιδιού διαμορφώνονται με βάση τα συμφέροντα των δυνατών;

Για όλες αυτές τις ιδεολογικοπολιτικές αντιφάσεις του νεοφιλελευθερισμού «αψευδής μάρτυς» είναι τα τελευταία γεγονότα στη σκληρά δοκιμαζόμενη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Με επιχειρήματα που δεν αντέχουν σε καμιά κριτική, με προσχηματικές διακηρύξεις κατά της τρομοκρατίας και με αυθαίρετη επίκληση στο «δικαίωμα της αυτοάμυνας» οργανώνεται και μεθοδεύεται συνολικά ο αποκλειστικός έλεγχος της ευαίσθητης αυτής περιοχής για την εξασφάλιση της απόλυτης κυριαρχίας στη διαχείριση των ενεργειακών πηγών της.

Ο πόλεμος αυτός δεν είναι παρά μια ακόμα προσφορά θυσίας του παγκόσμιου νεοφιλελευθερισμού στο βωμό της «ελεύθερης αγοράς και του ανταγωνισμού».

Η ιστορική ευθύνη για τη δοκιμασία της παγκόσμιας ειρήνης δεν ανήκει μόνο στους νεοφιλελεύθερους πρωταγωνιστές αυτής της σκληρής δοκιμασίας που βιώνει η Μέση Ανατολή. Ανήκει και στους ουραγούς αυτής της ιδεολογίας, που μόνο δεινά επιφυλάσσει για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.