«Ο καλλιτεχνης στη ζωγραφικη χρησιμοποιει την αρχιτεκτονικη και το χρωμα»

Ο Κλεάνθης Σερεμέτης εκθέτει από το περασμένο Σάββατο μέχρι και τις 31 Οκτωβρίου 25 ελαιογραφίες του με θέμα «Αρχαιοελληνικά σημεία αναφοράς στους κύκλους του χρόνου» στην αίθουσα τέχνης «Δωρίωνε». Στα εγκαίνια της έκθεσης ο καλλιτέχνης συζήτησε με το κοινό που ήταν παρόν και μάλιστα αρκετοί αναζήτησαν τίτλους στα έργα του.

Ο κ. Σερεμέτης αιτιολογεί μέσω του ΠτΘ: «Δεν θέλω τον θεατή να στέκεται παθητικά απέναντι στο έργο. Θέλω μέσα από το έργο να ανακαλύψει πράγματα δικά του, που τον εκφράζουν».

Παρόλο που το θέμα της έκθεσης παραπέμπει στην αρχαία Ελλάδα, οι πίνακες συγκεντρώνουν στοιχεία υστερόχρονα έως και σύγχρονα. Ο θεατής στο ζεστό και φιλικό χώρο των «Δωριώνων» έχει την ευκαιρία να διαβάσει ξανά και ξανά τους πίνακες και κάθε φορά να ανακαλύπτει διαφορετικά αντικείμενα ή την προέκτασή τους στο χώρο του πίνακα, αλλά κι έξω από αυτόν. Όποιος επιλέξει το παιχνίδι του καλού αναγνώστη των έργων του Κλεάνθη Σερεμέτη θα βρει τη χαρά των χρωμάτων, των παιχνιδιών που κρύβονται στα γεωμετρικά σχήματα.

Η ζωγραφική ως τέχνη που μένει στο χρόνο κρύβει μέσα της τη ζωή, ακριβώς γιατί δεν την αφήνει να ξεψυχά μόλις τα όρια του πίνακα φυλακίσουν μέσα τους το θέμα, τη φόρμα και το χρώμα. Για τον φιλοξενούμενο των «Δωριώνων» τόσο το έργο, όσο κι ο θεατής του έχουν μια μεγάλη δύναμη να συνεχίσουν την ανάγνωση κι αυτήν την ελευθερία τη διακρίνεις από τις πρώτες στιγμές.

ΠτΘ: Παρόλο που δεν έχουν τίτλους τα έργα σας, είναι εμφανής η επιρροή των αρχαίων ελληνικών μύθων. Θα μας μεταφέρετε τις επιρροές σας;

Κ.Σ.: Όταν δημιούργησα τα έργα, έμενα δίπλα στο θέατρο Φιλίππων και από εκεί έχω αντλήσει τα θέματα και τα ερεθίσματά μου. Όλο αυτό καλύπτεται μέσα από χρώμα και βγαίνει η ματιέρα που θέλω να δώσω. Ο κάθε καλλιτέχνης έχει ένα προσωπικό ύφος και μία ματιά στην αντίληψη και την απόδοση του χρώματος. Δεν έχει να κάνει με τη ρεαλιστική απόδοση του θέματος, αλλά με το ερέθισμα. Αν έβλεπα σ’ ένα χώρο ένα ποτήρι ή ένα βάζο η προσπάθειά μου θα αφορούσε τη χρωματική του απόδοση. Ο καλλιτέχνης είναι μια κεραία που δέχεται ερεθίσματα και τα αποδίδει με το δικό του τρόπο. Μέσα από το χρώμα προσπαθώ να δώσω κάποια συναισθήματα.

Στα έργα μου υπάρχει ένα φόρτωμα στη σύνθεση και ταυτόχρονα μια αφαίρεση στην απόδοση. Ξεκινώντας μια μορφή σαν σύμβολο, σχήμα, περίγραμμα, φόρμα, κρατάω μόνο τη φόρμα στο αντικείμενο χωρίς να προσπαθώ να αποδώσω κάτι φυσιοκρατικά.

Το παζλ

ΠτΘ: Κάποιοι πίνακές σας δίνουν την αίσθηση ότι πρόκειται για δύο- τρία ταμπλό που καλύπτουν το ένα το άλλο, σαν να είναι ριζόχαρτα που αν τα αφαιρέσεις θα αποκαλύψουν κρυμμένα επίπεδα.

Κ.Σ: Αυτό είναι το μανιφέστο των κυβιστών, το να προσπαθείς να δεις ένα αντικείμενο από πάρα πολλές πλευρές, από πολλές οπτικές γωνίες και από πολλά πρίσματα. Αυτή είναι και η ματιά μου πάνω στο έργο και για να χρησιμοποιήσω ένα αρχιτεκτονικό όρο, το μεκανό, να διαλύσω κάτι και να το ανασυνθέσω. Η εικόνα διαλύεται και ξανασυντίθεται με τη δική μου ματιά. Αυτό επιτυγχάνεται και με κάποιες τεχνικές διεργασίες, όπως είναι ο προπλασμός του έργου με γεωμετρικά σχήματα πριν ξεκινήσει το έργο. Το θέμα έχει σχεδιαστεί από κάτω, χάνεται με τον προπλασμό και μετά σκιτσάρεται μόνο το χρώμα του έργου. Μέσα από τον προπλασμό αναδύεται το έργο, όπως γίνεται με την αρχαιολογική σκαπάνη.

ΠτΘ: Στην ανασύνθεση της εικόνας υπάρχει το ενδεχόμενο τα κομμάτια, τα αντικείμενα –όπως είναι το ποτήρι που επαναλαμβάνεται σε κάποια έργα – να τοποθετηθούν κάπου αλλού;

Κ.Σ.: Αν ζωγραφίσω έναν πίνακα σήμερα με δύο ποτήρια και τον ζωγραφίσω και αύριο, θα τον αποδώσω μ’ ένα τελείως διαφορετικό τρόπο. Ανάλογα με την ψυχική διάθεση αντιλαμβανόμαστε τα πράγματα, όπως και ο κάθε άνθρωπος. Αν βγουν από ένα κλειστό δωμάτιο έξω στη φύση τρεις άνθρωποι θα αντιληφθούν εντελώς διαφορετικά πράγματα. Κάποιος θα δει το βουνό ή το δέντρο, άλλος το ηλιοβασίλεμα ή τα σύννεφα και κάποιος άλλος τα δρόμο.

ΠτΘ: Από τις πιο ζωντανές μορφές στα έργα σας είναι τα δέντρα και τα πουλιά, όπως στον πίνακα με τα ανθρωπόμορφα δέντρα.

Κ.Σ.: Είναι η μορφή του Ποσειδώνα, από ένα μύθο που αφορά τη Σαμοθράκη κι εκεί ο Ποσειδώνας μεταμορφώνεται σε ποτάμι για να πλησιάσει τη μούσα του. Σ’ αυτό το έργο υπάρχει μια σουρεαλιστική διάθεση με εξπρεσιονιστική απόδοση.

Ο ρόλος του θεατή

ΠτΘ: Είναι γοητευτικές οι κρυμμένες μορφές στα πίσω δέντρα, ένα παιχνίδι όπου δεν φαίνεται ποιος παρακολουθεί ποιον…

Κ.Σ.: Ο θεατής προσπαθεί να βρει πράγματα μέσα στο έργο. Ο καλλιτέχνης προσπαθεί να εξισορροπήσει τα χρώματα, τη ματιέρα του με τρόπο ώστε τα χρώματα να λειτουργούν μέσα στον κύκλο χρωμάτων. Το πάντρεμα του θερμού – ψυχρού, του συμπληρωματικού χρώματος. Όπως στη μουσική υπάρχουν οι νότες και οι φθόγγοι, ο καλλιτέχνης στη ζωγραφική χρησιμοποιεί την αρχιτεκτονική και το χρώμα.

ΠτΘ: Σε ορισμένους πίνακες δίνεται η εντύπωση ότι λειτουργούν ξεχωριστές ενότητες, σαν να πρόκειται για την προηγούμενη ή την επόμενη σκηνή μιας παράστασης. Ο συγκεκριμένος πίνακας είναι σε πλήρη ανάπτυξη μιας ιστορίας ενός μύθου.

Σ.Κ.: Είχα προσπαθήσει να συμμετάσχω σε μια έκθεση «ζωγραφικής κάτω από τον ασβέστη», όταν η Θεσσαλονίκη ήταν πολιτιστική πρωτεύουσα. Προσπαθώ να δώσω την αίσθηση του να επιδιώκεις να ανασύρεις κάτι από κάτι παλιό, το οποίο δεν βγαίνει καθαρό. Είναι περισσότερο ένα εικαστικό παιχνίδι.

ΠτΘ: Σας συμβαίνει να αναπαραστήσετε κάτι και να το δείτε διαφορετικά μετά από καιρό;

Σ.Κ.: Υπάρχουν και θέματα, τα οποία μπορεί να τα απορρίψω. Ο Kandinsky ζωγράφισε κάποτε ένα έργο και το γύρισε ανάποδα. Την άλλη μέρα το είδε και νομίζοντας ότι ήταν έργο μαθητή του, ρώτησε «ποιος έκανε αυτό το αριστούργημα;» Ίσως από τύχη κάποια πράγματα μπήκαν στη σωστή τους θέση και από κει και πέρα αναθεώρησε πολλά πάνω στη ζωγραφική. Ο Paul Klee λεει ότι οτιδήποτε είναι ανεικονικό μπορεί να έχει ένα σημείο που να αποδίδει κάτι ρεαλιστικά. Ρεαλιστικό δεν είναι αυτό που αποδίδεται φυσιοκρατικά. Μπορεί αυτό που ζούμε να έχει στοιχεία που προσπαθούμε να τα αντιληφθούμε.

ΠτΘ: Το χρώμα σταματάει κάπου και αφήνετε περιθώριο στο λευκό. Έχει κάποιο ρόλο;

Κ.Σ.: Είναι μια αίσθηση ελευθερίας που θέλω να δίνω στα έργα μου και ίσως κάποια στιγμή να οδηγήσει έξω από τον πίνακα.

ΠτΘ: Τα γράμματα σε ορισμένα έργα, όπως το R και το A λειτουργούν γεωμετρικά για να δέσουν με τα αντικείμενα, ή κρύβουν κάποιο συμβολισμό;

Κ.Σ.: Το γράμμα είναι καθαρό. Το RA μπορεί να παραθέτει στην ψυχή των αιγυπτίων. Το A μπορεί να ειδωθεί και σαν γκράφιτι. Συμπληρώνει τη σύνθεση.

ΠτΘ: Σύμφωνα με τον τίτλο της έκθεσης και όπως είναι εμφανές σε πολλούς πίνακές σας, υπάρχει επιρροή από την αρχαία Ελλάδα. Μπλέκονται όμως και άλλες εποχές και κώδικες…

Κ.Σ.: Στο συγκεκριμένο πίνακα γίνεται μια αναπαράσταση από το θάνατο του Πατρόκλου, είναι μια επιτύμβια παράσταση. Είναι τρόπο τινά θεατρικό. Ξεκινάω από τον Πρίαμο που εκλιπαρεί τον Αχιλλέα να του δώσει το σώμα του νεκρού γιου του.

Η ζωγραφική βέβαια περικλείει και θέματα σύγχρονα, όπως είναι τα μουσικά όργανα και κάποιες συνθέσεις αντικειμένων.

ΠτΘ: κ. Σερεμέτη, σας ευχαριστώ πολύ.

Κ.Σ.: Σας ευχαριστώ, όπως και το κοινό της Κομοτηνής για την ανταπόκρισή του.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.