Ο εθνικισμος αλλοιωνει συνειδησεις
Μεταξύ των συμμετεχόντων στην ημερίδα για τη μειονοτική εκπαίδευση που πραγματοποιήθηκε το Σάββατο στην Κομοτηνή ήταν και ο πολιτικός επιστήμονας, λέκτορας στο ΑΠΘ και συνεργάτης του ΚΕΜΟ κ. Vemund Aarbakke. Νορβηγός στην καταγωγή ο κ. Aarbakke έχει αναλώσει ένα πολύ μεγάλο μέρος της επιστημονικής του διαδρομής στη μελέτη του μειονοτικού φαινομένου σε Ελλάδα και Τουρκία, στις συνθήκες κάτω από τις οποίες έζησαν, τις αλληλεπιδράσεις τις οποίες δέχθηκαν, τα προβλήματα που αντιμετώπισαν, τις ανατροπές που γνώρισαν στην ογδοντάχρονη ιστορία τους από την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάνης μέχρι και σήμερα.
Ο κ. Aarbakke μιλά σήμερα στον ΠτΘ καταθέτοντας τις δικές του εντυπώσεις που είναι απόρροια των πολύχρονων μελετών του γύρω από αυτά τα ζητήματα και συνιστούν συμπεράσματα από τις θέσεις και τους προβληματισμούς που εκφράστηκαν στη διάρκεια της ημερίδας.
ΠτΘ: Ποια είναι η εντύπωσή σας από την ημερίδα για τη μειονοτική εκπαίδευση;
V.A.: Το θετικό είναι ότι έχουμε πολλούς ανθρώπους που ενδιαφέρονται ειλικρινά για την παιδεία οι οποίοι προέρχονται και από τις δύο μειονότητες και ακούμε διάφορες απόψεις γι’ αυτά τα θέματα. Είναι σημαντικό επειδή πολλές φορές βλέπουμε ότι δε γίνεται διάλογος μεταξύ των διαφόρων ομάδων γι αυτά τα πράγματα.
ΠτΘ: Πάντως μέσα στη ημερίδα εκφράσθηκαν και απαισιόδοξες απόψεις για το μέλλον της μειονοτικής εκπαίδευσης. Τις συμμερίζεστε;
V.A.: Καταλαβαίνω πολύ καλά αυτές τις απόψεις επειδή η μειονοτική εκπαίδευση πάσχει από πολλές αδυναμίες, πολλές αγκυλώσεις, πάσχει επίσης από τις υπάρχουσες δυνάμεις που δε θέλουν το καλό της εκπαίδευσης, που δυστυχώς πολλές φορές έχουν το πάνω χέρι. Με τα αντικειμενικά προβλήματα που υπάρχουν έχουμε πολύ δρόμο να διανύσουμε. Από την άλλη είμαι αισιόδοξος από την άποψη ότι θα μπορούσαμε με σωστές ενέργειες να έχουμε μια πολύ σημαντική βελτίωση σχετικά γρήγορα.
ΠτΘ: Βλέπετε σήμερα το ελληνικό κράτος να είναι πιο ώριμο στον τομέα των μειονοτικών δικαιωμάτων;
V.A.: Ναι βέβαια, σε σχέση με το παρελθόν βλέπουμε πολλές σωστές κινήσεις. Για παράδειγμα το πρόγραμμα της κ. Φραγκουδάκη είναι σημαντικό αφού τώρα πια φτιάχνουν αναγνωστικά στα ελληνικά και για τη μειονότητα λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι αυτοί οι μαθητές δεν έχουν ως μητρική γλώσσα τα ελληνικά. Αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα, και πρώτα απ’ όλα είναι ένα βήμα που το έκαναν για τη μόρφωση δεν το κάνουν για εθνικιστικούς λόγους. Εκεί βέβαια που βλέπουμε ότι έχουμε τα περισσότερα προβλήματα, είναι σχετικά με το τουρκόφωνο μέρος της εκπαίδευσης. Σε εκείνο πάλι υπεισέρχονται τα γρανάζια των ελληνοτουρκικών σχέσεων.
ΠτΘ: Τέθηκαν σε αυτή την ημερίδα τα θέματα της αμοιβαιότητας μια που υπήρχε εκπροσώπηση και από την ελληνορθόδοξη μειονότητα της Πόλης. Ποιες ήταν οι συνέπειες της αμοιβαιότητες για τις δύο μειονότητες;
V.A.: Oι μειονοτικοί εδώ στη Δυτική Θράκη, τουλάχιστον οι διανοούμενοι της μειονότητας, όπως και οι μειονοτικοί από την Πόλη, συνήθως αντιδρούν όταν ακούν τη λέξη «αμοιβαιότητα» επειδή περιμένουν κάτι κακό. Ότι η αμοιβαιότητα είναι κάτι που έχουν χρησιμοποιήσει οι κυβερνήσεις για να βλάψει τις μειονότητες και καμιά φορά δεν ξέρουν τι αντιστοιχεί σε τι.
ΠτΘ: Τέθηκε επίσης και το ζήτημα της Λωζάνης; Συμφωνείτε με κάποιες απόψεις που εκφράστηκαν ότι θα πρέπει να υπερβούμε τη Λωζάνη χάρην άλλων διεθνών κειμένων που μπορούν να προστατεύσουν τα μειονοτικά δικαιώματα και τις θρησκευτικές ελευθερίες;
V.A.: Εκεί βλέπουμε ότι υπάρχουν τρομερές αγκυλώσεις και πολλοί που δεν ξέρουν καν ούτε τι λέει η συνθήκη ούτε το πνεύμα της, τη χρησιμοποιούν απλώς σαν σύνθημα. Το πρόβλημα είναι ότι η εκπαίδευση είναι πεδίο που ασκούν κάποιοι πολιτική σχετικά με τα ελληνοτουρκικά. Το ερώτημα είναι ότι πριν μπορέσουμε να απεγκλωβιστούμε από αυτή τη συνθήκη, εάν μπορεί η ελληνική πολιτεία να δείξει ότι έχει να προσφέρει κάτι που να υπερβαίνει αυτό το πλαίσιο.
Αυτό που είδαμε πάντως στη συνάντηση είναι ότι πολλές φορές έχουμε κάπως αυτόματες αντιδράσεις που εμποδίζουν τις μειονότητες να δουν καθαρά ποια είναι τα ουσιαστικά προβλήματα και αυτό είναι μεγάλο πρόβλημα.
Αυτό όμως θα το έχουμε έτσι κι αλλιώς και στο μέλλον. Δεν θα εξαφανιστούν οι εθνικιστές ως δια μαγείας σε μερικές μέρες. Το σημαντικό είναι να αυξηθεί το ποσοστό εκείνων που σκέφτονται διαφορετικά, που πιστεύουν ότι υπάρχουν άλλοι δρόμοι. Αν συμβεί αυτό είμαι βέβαιος ότι από ένα σημείο και πέρα θα αλλάξουν οι ισορροπίες.
Και εγώ έλεγα ακόμα να κάνουμε ένα βήμα παραπέρα, να σκεφτούμε πιο εγωιστικά, τι κάνει ο εθνικισμός, με τον εαυτό μας και πολλές φορές θα δούμε ότι αυτό δεν είναι κάτι ωραίο, γιατί ουσιαστικά μας αλλοιώνει τη συνείδηση και τις ενέργειές μας.
ΠτΘ: Σας ευχαριστώ πολύ
V.A.: Και εγώ σας ευχαριστώ
Δάμων Δαμιανός
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
