Ο Αγιος Νικολαος – Πορεια αγιοτητος

Η μεγάλη ταραχή και η αγωνία του σημερινού ανθρώπου μας έχει συνηθίσει να βλέπουμε τα πάντα με πολλή απογοήτευση. Να ανησυχούμε και με το δίκαιό μας τις περισσότερες φορές και για τα μικρότερα και πιο ασήμαντα και να μη βρίσκουμε ίχνος γαλήνης, ούτε για το καταπονεμένο μας κορμί, ούτε για την αιμάσσουσα ψυχή μας. Όπου και να ακουμπήσουμε πονούν οι πληγές μας. Και μέρα με τη μέρα αντί να λιγοστεύουν, ολοένα μεγαλώνουν οι θλίψεις μας, περισσεύουν οι πόνοι μας, μας βαραίνουν τους ώμους τα βάσανα και η ζωή μας μοιάζει ένα πραγματικό μαρτύριο.

Δύσκολα θα βρεθεί στις μέρες μας ένας άνθρωπος που να μη νομίζει πως είναι ο πιο πονεμένος, ο πιο αδικημένος, ο μεγαλύτερος μάρτυρας.

Είναι και η αμαρτία που κάνει το πόνο μας βαρύτερο και θολώνει την ατμόσφαιρα και κρύβει την ελπίδα και αδυνατίζει την πίστη μας. Μοιάζει η αμαρτία με τα μεγάλα κύματα, που εμποδίζουν τον θαλασσοδερμένο ναυτικό να δει το φως, που καίει εκεί στο βάθος της θάλασσας σε ένα άγρυπνο φάρο.

Τέτοιες ώρες όταν τα κύματά μας δέρνουν ανελέητα και απειλούν να βυθίσουν την σχεδία μας στην σκοτεινή άβυσσο, και τα νερά της απελπισίας έχουν κατακλύσει το είναι μας και η ταραγμένη θάλασσα της ζωής κοντεύει να μας καταπιεί, τέτοιες ώρες μπορούν να ανθίσουν στα χείλη μας λέξεις σαν αυτές: «Νίκες λαού φερώνυμε, κατ’ αοράτων τε και ορατών εχθρών παμμάκαρ Νικόλαε, τους εν σκότει των θλίψεων κεκαιωμένους εξάρπασον και προς φωτισμόν ευφροσύνης καθοδήγησον».

Ο άγιος Νικόλαος είναι ο άγιος και προστάτης των ναυτικών. Και δεν υπάρχει μεγάλο ή μικρό καράβι, που να μην έχει την εικόνα του και να μη ζητάει την προστασία του. Αλλά δεν είναι μονάχα για τους θαλασσινούς. Και η ζωή είναι μια θάλασσα, που πρέπει να διαπλεύσουμε, όσες φουρτούνες και αν περάσουμε, για να φθάσουμε στην αντίπερα, στη μεγάλη όχθη της αιωνιότητας. Και σε αυτή τη θάλασσα ο άγιος Νικόλαος είναι όπως λέγει ο υμνογράφος του, ο «όρμος ο γαληνότατος, εν ω καταφεύγοντες οι τρικυμίαις του βίου περιστατούμενοι σώζονται».

Και είναι μεγάλη η ευλογία του Αγίου Θεού κάθε χρόνο, η μνήμη του αγίου Νικολάου, να έρχεται κοντά μας σαν «δρόσος Αερμών επί τα όρη Σιών», σαν ευφρόσυνη άνοιξη μέσα στο χειμώνα της Ζωής και της φύσεως, να μας φέρει τα αρώματα με την θεία ευωδία του Ιησού Χριστού, που τρέχει τόσο πλούσια από την βρύση των θαυμάτων του. Γιατί όπως «ο Νικόλαος πρέσβυς ων εν γη μέγας, και γης αποστάς εις το πρεσβεύειν ζέει».

Ο άγιος Νικόλαος έζησε στα μαρτυρικά και ματωμένα χρόνια των φοβερών τυράννων Διοκλητιανού και Μαξιμιανού. Γεννήθηκε στα Πάταρα της Μ. Ασίας, που είναι κοντά στα σύνορα της Λυκίας. Οι γονείς του, όπως μας δείχνει ο «ευκλεής καρπός τους», ήταν ευλαβέστατοι χριστιανοί και τον ανέθρεψαν, με τα θεία διδάγματα, «εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου». Προκόβοντας δε ο άγιος «εν ηλικία και χάριτι» μπορούσε να ψάλλει μαζί με το βασιλιά ποιητή: «Εξελεξάμην παραρριπτείσθαι εν τω οίκω του Θεού μου μάλλον ή οικείν με εν σκηνώμασιν αμαρτωλών».

Ο λόγος δεν μπορεί να παραστήσει τις αρετές του αγίου και τις καλοσύνες που σαν λειτουργός του Αγίου Θεού έκαμε στους πονεμένους και τους φτωχούς, τους αδελφούς του Χριστού. Αλλά αν δεν μπορεί ο λόγος να φανερώσει πόσο ο άγιος Νικόλαος ήταν στο πνευματικό του ποίμνιο «κανών πίστεως, εικών πραότητος και εγκρατείας διδάσκαλος», μπορεί να μας το φανερώσει «η των πραγμάτων αλήθεια». Αυτή η αλήθεια των πραγμάτων του βίου του, που τον κάνει και πρότυπο για τους ποιμένες και τους ποιμαινομένους όλων των αιώνων, στην πίστη, στην πραότητα, στην εγκράτεια, στη μεγάλη τέλος αρετή, έκανε τον ταπεινό και σεμνό άγιο Νικόλαο να αποκτήσει τα «υψηλά» δηλ. τον άφθαρτο πλούτο της βασιλείας των Ουρανών.

Όλος ο βίος του αγίου και όλη η, μετά την κοίμησή του, παρουσία κοντά στους πιστούς που τον τιμούν και τον επικαλούνται, χαρακτηρίζονται από την αγάπη του αγίου και από τα θαύματα που έκαμε και κάνει μέχρι σήμερα σε όλη την οικουμένη.

Στο ιερό πρόσωπο του Αγ. Νικολάου επιβεβαιώνεται ο λόγος του Απ. Παύλου: «Τοιούτος έπρεπεν υμίν Αρχιερεύς και Άγιος και Προστάτης. Άκακος, αμίαντος, αγνός». Αυτή την μεγάλη αγιότητα του μεγάλου αγίου της εκκλησίας μας καλούμεθα και εμείς να μιμηθούμε, μας υπενθυμίζει ποιο είναι το δικό μας ιερό καθήκον για μια συνεχή πορεία προς την αγιότητα.

Ο ιδανικός τύπος ανθρώπου της εποχής μας είναι ο οικονομικός άνθρωπος. Ο τεχνοκράτης. Εκείνο που λατρεύει ο άνθρωπος είναι ο πλούτος. Και εκείνο που διευθύνει τις σκέψεις, τα αισθήματα και τις ενέργειές του είναι το χρήμα. Όλη η γη είναι οργανωμένη οικονομικά και όλους τους χαρακτηρίζει μια πλεονεκτική διάθεση. Πώς δηλ. στο πολύ να προσθέσουν το περισσότερο.

Ο ιδανικός όμως τύπος ανθρώπου για την εκκλησία μας είναι ο άγιος άνθρωπος. Άγιος είναι ο αγνός, ο ηθικός και πνευματικά καθαρός άνθρωπος. Άγιος πραγματικά είναι μόνο ο Θεός, έπειτα δε και εκείνοι που είναι αφιερωμένοι και ανήκουν στην υπηρεσία του Θεού. Όχι μόνον οι άγγελοι και οι άνθρωποι αλλά και τα πράγματα και τα αντικείμενα που είναι αφιερωμένα στο Θεό είναι καθαγιασμένα. Ένα από τα γνωρίσματα και τις ιδιότητες της εκκλησίας μας είναι η αγιοσύνη. Στο Σύμβολο της πίστεως ομολογούμε ότι η εκκλησία είναι αγία. Όταν μιλούμε για την εκκλησία, για τα πρόσωπα και τα πράγματα της εκκλησίας, για όλους τους πιστούς, για όλο το σώμα και τον οργανισμό της εκκλησίας που είναι το σώμα του Χριστού, για το μυστήριο της θείας Οικονομίας και για όλα όσα καταλήγουν στη σωτηρία του κόσμου και στη δόξα του Θεού, τότε βρισκόμαστε μέσα στο κόσμο της αγιοσύνης. Και όλα αυτά παίρνουν την αγιοσύνη τους από το Άγιο Θεό που είναι ο μόνος άγιος.

Για να οδηγηθούμε στην αγιοσύνη και να αποκτήσουμε τη αγιότητα που μας προτρέπει ο Άγιος Θεός, ο λόγος του Απ. Παύλου γεμάτος σοφία μας λέγει: «Ταύτας ουν έχοντες τας επαγγελίας αγαπητοί, καθαρίσωμεν εαυτούς από παντός μολυσμού σαρκός και πνεύματος, επιτελούντες αγιοσύνην εν φόβω Θεού». Άρα διπλό είναι το έργο της σωτηρίας. Πρώτα είναι κάθαρση και ύστερα είναι αγιασμός. Να καθαρίσουμε πρώτα τον εαυτόν μας από κάθε σωματική και ψυχική αμαρτία και ύστερα να δεχθούμε τη χάρη του Θεού εκείνη που γεννά μέσα μας και προάγει το σπέρμα της αγιοσύνης. Γιατί βέβαια η αγιοσύνη δεν είναι μόνο ένα ανθρώπινο κατόρθωμα. Τίποτα δεν είναι μόνο ανθρώπινο από ό,τι αφορά τη σωτηρία μας. Είναι Θεανθρώπινο. Ο Θεός καλεί και ο άνθρωπος ακούει. Ο Θεός θέλει να σώσει όλους τους ανθρώπους και από τους ανθρώπους σώζονται όσοι θέλουν.

Η αγιοσύνη όσο ζούμε στο κόσμο αυτό δεν είναι ποτέ ένα τέρμα αλλά είναι μια πορεία χωρίς τέλος. Αυτό θα πει «επιτελούντες». Δηλαδή επάνω στην μια προσπάθεια να προσθέτουμε διαρκώς άλλη. Έπειτα η αγιοσύνη δεν είναι απλώς μια σωματική άσκηση και ένα γύμνασμα της θελήσεως αλλά είναι αυτό: Να κλείσουμε τις πόρτες του εαυτού μας προς τον κόσμο και να τις ανοίξουμε προς τον Θεό. Ή όπως λέγει η αγία Γραφή: «Να πεθάνει ο κόσμος για μας και εμείς να πεθάνουμε για τον κόσμο, για να ζήσει μέσα μας ο Χριστός και εμείς να ζήσουμε τη ζωή του Χριστού». Αυτά είναι πολύ περισσότερα από άσκηση και γύμνασμα, πολύ περισσότερο από την κάθε ανθρώπινη αρετή μας, πολύ περισσότερο από ένα καλό όνομα, που μπορεί να έχουμε ανάμεσα στους ανθρώπους. Αυτό είναι μετάνοια. Είναι συντριβή. Είναι ξεπέρασμα του κόσμου. Είναι σταύρωμα του σαρκικού φρονήματος. Είναι φόβος Θεού. Γιατί χωρίς φόβο Θεού αγιοσύνη δεν υπάρχει.

Αυτό τον φόβο Θεού είχε ο άγιος Νικόλαος. Γι’ αυτό πέτυχε τόσο μεγάλο ύψος αγιοσύνης. Αυτό το φόβο και την ίδια αγιοσύνη καλούμεθα όλοι μας να αποκτήσουμε. Όλοι μας μπορούμε να πλουτήσουμε μιμούμενοι την «πτωχεία του» και όλοι μπορούμε να αποκτήσουμε τα υψηλά, τα άφθαρτα αγαθά του παραδείσου, φορώντας την ταπείνωση του αγίου. Όλοι μπορούμε και πρέπει να τον μιμηθούμε στην πίστη, στην πραότητα, στην εγκράτεια. Και όλοι να τον τιμούμε: «Οι εν νόσοις τον ιατρόν, οι εν κινδύνοις τον ρύστην, οι αμαρτωλοί τον προστάτην, οι πένητες την θησαυρόν, οι εν θλίψεσι την παραμυθίαν, τον συνοδίτην οι οδοιπόροι, οι εν θαλάσση τον κυβερνήτην, οι πάντες τον πανταχού θερμώς προφθάσαντα, μέγιστον ιεράρχην εγκωμιάζοντες ούτως είπωμεν: Πανάγιε Νικόλαε, επρόφτασον εξελού ημάς της ενεστώσης ανάγκης και σώσον την ποίμνην σου ταις ικεσίας σου».

Αρχιμ. Κωνστάντιου

Παπαγιωτακόπουλου

Πρωτοσυγκέλλου

Ι. Μητροπόλεως Μαρωνείας και Κομοτηνής

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.