«Κανεις δεν μπορει να εξασκει μικροκομματικες σκοπιμοτητες στην παιδεια»

Τον γνωρίσαμε στην προεκλογική περίοδο των εκλογών για την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Τον είδαμε στα τηλεοπτικά κανάλια να συζητά με ευφυΐα και ακρίβεια, με ευθύνη και συνέπεια. Εκ του σύνεγγυς τον συναντήσαμε στην πόλη μας στις αρχές του Μάρτη, σε εκδήλωση – συζήτηση με θέμα «Φοιτητικό κίνημα και εξελίξεις στην παιδεία» που διοργάνωσε η νεολαία του Συνασπισμού Ροδόπης με ομιλητή τον ίδιο.

Μας μίλησε για το φλέγον ζήτημα της παιδείας όπως διαμορφώνεται στις μέρες μας και όπως παρουσιάζεται από τα ΜΜΕ.

Ο λόγος στον ίδιο…

ΠτΘ: κ. Τσίπρα, από τη συνέντευξη του κ. Πρωτονοτάριου φαίνεται διαυγώς ότι υπάρχουν θέσεις όσον αφορά στο θέμα της παιδείας, όπως στο θέμα της κατάργησης των εξετάσεων από το λύκειο στο Πανεπιστήμιο. Γιατί από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης δεν ενημερωνόμαστε για τις θέσεις και τις απόψεις των κομμάτων επί της λειτουργίας της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και εκείνο που παρακολουθούμε όλοι είναι μια γενική ασάφεια, με πρωταγωνιστές άλλωστε την ΠΟΣΔΕΠ, άλλοτε τους κουκουλοφόρους, άλλοτε το άσυλο… Τελικά, τι γίνεται σήμερα, που είναι ο διαυγής λόγος…;

Α.Τ.: Είναι καίριο το ερώτημά σας και η απάντηση είναι περισσότερο απλή απ’ ό,τι θα νόμιζε κανείς, ακριβώς γιατί στόχος της κυβέρνησης δεν είναι μια ουσιαστική μεταρρύθμιση στο χώρο της εκπαίδευσης, αλλά μέσα από αυτή την όξυνση στο χώρο της παιδείας, στόχος είναι όχι να μεταρρυθμίσει την παιδεία, αλλά να ρυθμίσει τις πολιτικές εξελίξεις. Στόχος της κυβέρνησης είναι να προχωρήσει σε μία αλλαγή του τοπίου στο χώρο της τριτοβάθμιας, ώστε να υπάρχει δυνατότητα και χώρος για την ίδρυση του ιδιωτικού πανεπιστημίου, δηλαδή να αποτελέσει και ο χώρος της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης πεδίο πλούτου και κερδοσκοπίας. Παρόλο που όλα τα χρόνια ποτέ δεν μιλάγαμε με τέτοιους όρους, όσον αφορά στην παιδεία, όπως παραγωγικότητα, συσσώρευση κεφαλαίου, αλλά μιλάγαμε με άλλους όρους, σήμερα στους νεοφιλελεύθερους καιρούς μας μιλάμε με αυτούς. Αυτός είναι ο βασικός στόχος. Άπαξ και αυτός δεν επετεύχθη εξαιτίας μιας σθεναρής αντίστασης των νέων ανθρώπων, των φοιτητών και των πανεπιστημιακών, η κυβέρνηση έχει βάλει πλώρη με την τεχνική όξυνση να ρυθμίσει τις πολιτικές εξελίξεις και να οδηγήσει ενδεχομένως και σε πρόωρες εκλογές με θέμα την παιδεία. Όσον αφορά στην ερώτησή σας, γιατί οι θέσεις και οι προτάσεις δεν αναδεικνύονται από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, είναι καίριο και έχει να κάνει με το ρόλο τους και με την ποιότητα της δημοκρατίας μας. Θα παρακολουθήσατε όλοι σας ότι το τελευταίο διάστημα επί της ουσίας αναφερόμαστε όλοι στην παιδεία και τα μέσα ενημέρωσης, ιδίως τα ιδιωτικά κανάλια, έχουν θέματα παιδείας στα δελτία τους, όμως ασχολούνται με δευτερεύουσας σημασίας ζητήματα. Αυτή η ενοχοποίηση του φοιτητικού κινήματος και των αγώνων των πανεπιστημιακών και φοιτητών μέσω της εικόνας των κουκουλοφόρων και των μολότωφ είναι μια στοχευμένη, θα έλεγα, στρατηγική στο να μεταστρέψει τη συζήτηση από τα θέματα παιδείας, από μία συζήτηση για την οποία αρμοδιότητα έχει το Υπουργείο Παιδείας σε συζήτηση για την οποία αρμοδιότητα θα έχει το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης.

ΠτΘ: Εμμέσως, μήπως τα μέσα μαζικής ενημέρωσης έχουμε περάσει στην Ελλάδα στο φαινόμενο ενός, με άλλους όρους εδώ ασκούμενου, «Μπερλουσκονισμού», της κυριαρχίας και της επιβολής δηλαδή μιας μόνον πολιτικής γραμμής και άποψης, κι όλοι οι άλλοι δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν, δεν εισακούονται δηλαδή καθόλου; Γιατί δεν καταφέρνουμε σ’ αυτήν τη χώρα να λειτουργούμε με τα αυτονόητα, με τον ορθό λόγο; Και ποιες είναι τελικά μειοψηφίες ή και οι πλειοψηφίες, που διαμορφώνουν την πολιτική πραγματικότητα;

Α.Τ.: Θέσατε δύο θέματα που αφορούν στη μεγάλη συζήτηση που γίνεται περί μειοψηφιών και περί της σιωπηλής πλειοψηφίας και ένα δεύτερο που έχει να κάνει με το γιατί δεν προβάλλεται ο ορθός λόγος στα κυρίαρχα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Όσον αφορά στο πρώτο, θα μου επιτρέψετε να κάνω κριτική στον πυρήνα αυτής της αντίληψης. Οι δημοκρατίες και οι κοινωνίες δεν εξελίσσονται και δεν λειτουργεί η δημοκρατία ποτέ με τη λογική ότι κάθε τέσσερα χρόνια ψηφίζουμε, δίνουμε μία λευκή επιταγή σε αυτούς που μας κυβερνούν και περιμένουμε να τους κρίνουμε μετά από τέσσερα χρόνια. Αν θέλετε, οι κοινωνίες προχωράνε και μέσα από τη σθεναρή αντίσταση ή από τη δράση δυναμικών μειοψηφιών. Αυτοί που κίνησαν την ιστορία έριξαν νερό στο μύλο της ιστορίας, ήταν δυναμικές μειοψηφίες κάθε φορά. Και αυτοί που κλείστηκαν στο Πολυτεχνείο ήταν μια μειοψηφία, η σιωπηλή πλειοψηφία ήταν φοβισμένη, αλλά και αυτοί που αγωνίσθηκαν κατά καιρούς στα δικά τους μετερίζια διεκδικώντας αιτήματα αποτελούσαν στο πλαίσιο και στο σύνολο της κοινωνίας μειοψηφίες, αλλά δυναμικές. Άρα, αυτή η λογική των μειοψηφιών πρέπει να σταματήσει, γιατί είναι αντιδημοκρατική. Επιτρέψτε μου δε να πω ότι υπάρχουν κανόνες στη δημοκρατία. Δεν μπορεί να λειτουργούμε με τη δημοκρατία των δημοσκοπήσεων. Αν ήταν έτσι, θα περιμέναμε να μας πάρει ο δημοσκόπος για να του πούμε την άποψή μας. Συμμετέχουμε αν θέλουμε να έχουμε μία δημοκρατική πολιτεία. Συμμετέχουμε εκεί όπου παίρνονται αποφάσεις που αφορούν στη δική μας μικρή κοινότητα. Οι φοιτητές συμμετέχουν στις συνελεύσεις τους και η συμμετοχή είναι μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά και μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες παίρνονται αποφάσεις. Μπορεί κάποιος να τους χαρακτηρίζει ενδεχομένως αιθεροβάμονες ή μαζόχες ή ότι θέλουν να χάσουν το εξάμηνο, όμως με κόστος το εξάμηνο, μέσα από μία δημοκρατική διαδικασία, παίρνουν αποφάσεις αυτοί οι νέοι άνθρωποι, που βγαίνουν στους δρόμους και διαμαρτύρονται. Το ίδιο κάνουν και οι καθηγητές. Διάβαζα το επιχείρημα του κ. Ρουσόπουλου σχετικά με τους πανεπιστημιακούς, ότι εκφράζουν το 30%. Μα πού είναι το υπόλοιπο 70%; Απείχε και εφόσον απείχε πώς ταυτίζετε την αποχή τους με τη δική σας άποψη; Επειδή είναι κυρίαρχη; Αυτό οδηγεί σε μια στρέβλωση της δημοκρατίας ανάλογη με αυτή της Αμερικής. Δηλαδή έχουμε μια αμερικανοποίηση της πολιτικής ζωής. Συμμετέχει το 30%, ψηφίζει, δίνει μία λευκή επιταγή στον Μπους ή στον εκάστοτε Μπους να κυβερνά. Αυτό είναι απαξίωση της πολιτικής στη συνείδηση των πολιτών. Άρα λοιπόν δεν πρέπει να περιμένουμε πότε θα μας πάρει τηλέφωνο ο δημοσκόπος για να του πούμε τη γνώμη μας. Ούτε το αν οι δημοσκοπήσεις θα πρέπει να κρίνουν την κατεύθυνση μιας κυβερνητικής πολιτικής και να είναι το απόλυτο κριτήριο για το αν είναι σωστή ή λάθος η κυβερνητική πολιτική. Το απόλυτο κριτήριο είναι το καφενείο που μαζεύονται οι πολίτες και συζητάνε, οι δρόμοι που γεμίζουν από νέους ανθρώπους που διεκδικούν, οι τοπικές κοινωνίες που διαμορφώνουν άποψη. Το βαρόμετρο για την παιδεία δεν μπορεί να είναι οι δημοσκοπήσεις και οι σιωπηλές μειοψηφίες αλλά οι αποφάσεις των φοιτητικών συλλόγων, οι αποφάσεις των συνδικαλιστικών οργάνων και αυτό είναι το κριτήριο για το αν η κυβερνητική πολιτική είναι σωστή ή λαθεμένη. Άρα τα περί μειοψηφιών είναι επικίνδυνα, είναι ως αντίληψη επικίνδυνα για το περιεχόμενο της δημοκρατίας.

Όσον αφορά στο δεύτερο σκέλος του ερωτήματός σας θα σας απαντήσω απλά. Πρώτον, ο τρόπος με τον οποίο γίνεται η παρουσίαση των γεγονότων, η δημοσιογραφία στις μέρες μας, δεν ευνοεί τον ορθό λόγο αλλά την εικόνα και τις εντυπώσεις και δεύτερον, κατά την προσωπική μου άποψη είναι, το ότι από πίσω κρύβονται συμφέροντα. Η κυβέρνηση ανάβει το πράσινο φως για τη μετατροπή της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε πεδίο συσσώρευσης πλούτου και επιχειρηματικών σκοπιμοτήτων. Έτσι αντιλαμβανόμαστε γιατί αυτοί που ελέγχουν τα μεγάλα κανάλια, και προφανώς είναι μεγαλοεπιχειρηματίες, αυτοί δηλαδή που θα μπορούσαν να επενδύσουν αποσκοπώντας σε κέρδη στο χώρο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, έχουν όλοι ενιαία γραμμή αντιμετώπισης, υπεράσπισης της κυβερνητικής γραμμής και καταδίκης και συκοφάντησης αυτών που αντιστέκονται σ’ αυτή την πολιτική.

ΠτΘ: Ζούμε μια εποχή παράξενη. Παλιότερα το προοδευτικό κίνημα ήξερε μετά βεβαιότητας τι θα συμπεριλάμβανε στους αγώνες του, πχ την κατάργηση της έδρας του καθηγητή, τη δημοκρατικοποίηση στη λειτουργία της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Σήμερα, ακόμη και για θέματα τα οποία έμαθε ο πολίτης εν πρώτοις, σε επίπεδο ελεύθερης συνείδησης, να υπερασπίζεται, όπως το άσυλο, σε σχέση με τα όσα εισπράττει επ’ αυτών στο επίπεδο του δημόσιου λόγου, φτάνει να πιστεύει ότι κάνει λάθος και να ενοχοποιείται στη συνείδησή του. Συμμετέχετε σε αρκετές συζητήσεις στην τηλεόραση για την παιδεία, όπου κατακλύζεσθε με καταιγιστικούς μάλιστα ρυθμούς από αντίθετες απόψεις… Δεν αισθάνεστε να «συρρικνώνεστε» ή διατηρείτε την αισιοδοξία σας;

Α.Τ.: Δεν είναι το πιο ευχάριστο που μπορεί να συμβαίνει, από την άλλη όμως έχω την αίσθηση ότι οι πολίτες πια έχουν αναπτύξει κριτήριο στο τι εισπράττουν από τους τηλεοπτικούς δέκτες. Και πράγματι τις τελευταίες ημέρες οξύνεται η αγανάκτηση και η δυσαρέσκεια καθημερινά γι’ αυτά που εισπράττει ο τηλεθεατής από τα δελτία ειδήσεων. Έχει ασκηθεί κριτική πολύ έντονη στα μεγάλα τηλεοπτικά κανάλια για τον τρόπο που διαχειρίζονται τις φοιτητικές κινητοποιήσεις στα δελτία των ειδήσεων. Συμμετέχω σε τηλεοπτικές συζητήσεις, είναι ο μόνος τρόπος για να μπορέσεις να εκφράσεις μια άποψη και έχω βρεθεί πολλές φορές μεταξύ διασταυρούμενων πυρών. Σε μία από αυτές τις συζητήσεις και σε σοβαρότατο κανάλι, για παράδειγμα στη ΝΕΤ, που έχει καλύτερο επίπεδο συζήτησης, βρέθηκα να είμαι μόνος ανάμεσα σε τέσσερις που είχαν διαφορετική άποψη. Αυτό και μόνο είναι χαρακτηριστικό για το πώς αντιμετωπίζουν τη διαφορετικά άποψη σε ζητήματα που θεωρούν δεδομένα. Παρόλα αυτά όμως πρέπει να δούμε και την αισιόδοξη πλευρά, ότι με αυτές τις συνθήκες δεν θα έπρεπε το κίνημα το εκπαιδευτικό και το φοιτητικό να σταθεί παρά δύο βδομάδες. Στέκεται όμως μέσα σε αυτές τις αντίξοες συνθήκες. Αναρωτιέμαι αν οι γονείς αυτών των παιδιών διερωτώνται αν τα παιδιά τους έχουν υποστεί κάποια μεταφυσική μετάλλαξη, έχουν μεταμορφωθεί σε τέρατα, βλέποντας τα δελτία ειδήσεων. Τα παιδιά αντιστέκονται σε όλο αυτό που συμβαίνει, έχουν κριτήριο και αποφασίζουν με νηφαλιότητα στις γενικές τους συνελεύσεις και ακολουθούν ένα δρόμο αγωνιστικό. Άρα λοιπόν πρέπει να σας πω ότι αυτό που είπατε στην αρχή, ότι σε μια άλλη εποχή ήταν διαφορετικά, διότι πίστευες ότι είσαι στο σωστό δρόμο ενώ σήμερα μπορεί να διερωτάσαι, είναι από μια άλλη οπτική γωνία. Αυτή η εξόφθαλμη και αντιδημοκρατική αντιμετώπιση πεισμώνει όσους αγωνίζονται, τους κάνει να έχουν μεγαλύτερο σθένος και να μην κάνουν πίσω. Έχω την αίσθηση ότι αυτές τις ημέρες με τον τρόπο που επέλεξε η κυβέρνηση αυτήν τη μετωπική σύγκρουση, ακόμη κι αν υπήρχαν νηφαλιότερες σκέψεις για αναστολή ή μετατροπή των κινητοποιήσεων, με αυτό το κλίμα κανείς δεν κάνει πίσω. Ποιος θα κάνει πίσω όταν δυσφημείται ο αγώνας του και η άποψή του; Θα πω ότι μέσα από «την εξέγερση» των φοιτητών αναδεικνύονται μια σειρά από παθολογίες της ίδιας της δημοκρατίας και λειτουργίας του δημοκρατικού μας πολιτεύματος. Ο τρόπος δηλαδή που ενημερωνόμαστε, ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε κοινωνικούς χώρους και σε τελική ανάλυση ο τρόπος με τον οποίο παίρνονται αποφάσεις σε κρίσιμους τομείς όπως αυτό της παιδείας.

ΠτΘ: Μήπως τελικά υπάρχει και ευθύνη των πολιτικών χώρων; Μήπως πρέπει και οι πολιτικοί φορείς να είναι πιο κοντά στην περιφέρεια;

Α.Τ.: Σε αυτό που λέτε έχετε δίκιο και το έχω διαπιστώσει και ο ίδιος, γιατί έχω συμμετάσχει σε αρκετές εκδηλώσεις και βρίσκω μία μεγάλη διάθεση των πολιτών, ανεξαρτήτως κομματικής προέλευσης, να συμμετέχουν. Αυτό έχει να κάνει με το πόσο τα κόμματα και οι παρατάξεις που πρόσκεινται σε αυτά έχουν τη διάθεση να παίξουν ουσιαστικό παιδευτικό ρόλο και όχι να είναι μόνο οι μηχανισμοί των κομμάτων τους προεκλογικοί ή εκλογικοί, διότι όλες οι φοιτητικές παρατάξεις κάνουν εκδηλώσεις, αλλά μόνο όταν έχουν φοιτητικές εκλογές και βεβαίως τότε δεν μπορείς να κάνεις ουσιαστικό διάλογο, απλά κάνεις προπαγάνδα των θέσεών σου. Αυτό είναι ένα θέμα που πρέπει να απασχολήσει εσάς τους τοπικούς φορείς και οργανώσεις, αλλά κυρίως τα τοπικά μέσα ενημέρωσης που πρέπει να ζητήσουν και να διεκδικήσουν περισσότερα και να ανοίγονται ουσιαστικά ζητήματα διαλόγου μέσα στην κοινωνία. Η Κομοτηνή έχει την ευτυχία να έχει ένα πανεπιστήμιο και άρα δίνεται η δυνατότητα μέσα από τη φοιτητική κοινότητα να ανοίγουν ζητήματα. Θα έπρεπε να εκμεταλλευτείτε περισσότερο το πανεπιστήμιο, όχι μόνο σαν έναν εκπαιδευτικό χώρο, αλλά ως κοιτίδα διακίνησης των ιδεών και εμβάθυνσης του περιεχομένου της ίδιας της δημοκρατίας. Ουσιαστικά ως τέτοιο θα έπρεπε να βλέπουμε το πανεπιστήμιο. Δυστυχώς οι κρατούσες αντιλήψεις το μετατρέπουν όχι σε κοιτίδα δημοκρατίας και περιεχομένου, αλλά σε ένα μηχανισμό παραγωγής στοιχείων και έρευνας για τις ανάγκες της αγοράς. Και αυτό το θέμα τίθεται σήμερα στο τραπέζι, αν δηλαδή το πανεπιστήμιο είναι χώρος πολιτικής ζύμωσης, συνδιαλλαγής ιδεών, κοινωνικοποίησης ή θα είναι ένα παράρτημα που θα παράγει πτυχία χωρίς αντίκρισμα στην αγορά εργασίας και θα παράγει έρευνα ανταγωνιστική ή λιγότερο ανταγωνιστική στην αγορά εργασίας. Αυτό είναι το κυρίαρχο διακύβευμα σήμερα, και με το νόμο-πλαίσιο και με το άρθρο 16.

ΠτΘ: Εκείνο που λείπει σήμερα είναι η διασάφηση της πολιτικής διάστασης του θέματος, γίνεται όμως αυτό από «τακτοποιημένους»;

Α.Τ.: Και αυτοί οι τακτοποιημένοι της υπόθεσης είναι αυτοί με τους οποίους ουσιαστικά συνδιαλέγεται η κυβέρνηση. Ουσιαστικά δηλαδή η κυβέρνηση έχει προνομιακούς συνομιλητές μέσα στα πανεπιστήμια, αυτούς οι οποίοι βρίσκονται στους διαδρόμους του υπουργείου Παιδεία, διεκδικούν προγράμματα, είτε ερευνητικά είτε άλλου είδους συμμαχίες, και βεβαίως είναι η συμμαχία των προθύμων που έσπευσαν να δώσουν το πράσινο φως, όμως φάνηκε από τις τελευταίες εξελίξεις και από τη συνεδρίαση του συντονιστικού οργάνου των καθηγητών ότι είναι μειοψηφία.

ΠτΘ: κ. Τσίπρα τι θα γίνει από εδώ και πέρα με όλες αυτές τις συνθήκες που περιγράψατε;

Α.Τ.: Πιστεύω ότι η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός, θα μου επιτρέψετε την έκφραση, τζογάρουν αυτή τη στιγμή στο χώρο της τριτοβάθμιας. Θεωρούν ότι αυτή η σκληρή στάση, η στάση που επιδοκιμάζεται από τη συντριπτική πλειοψηφία των μέσων ενημέρωσης, είναι ευεργετική για τις πολιτικές σκοπιμότητες της κυβέρνησης διότι εξουδετερώνει την αξιωματική αντιπολίτευση και ουσιαστικό αντίπαλο έχει τα κόμματα της αριστεράς και βεβαίως τους φοιτητές, που τους θεωρεί μία κοινωνική ομάδα βεβαίως δυναμική, αλλά δεν θεωρεί ότι έχει κίνδυνο να χάσει την ψήφο της κοινωνίας από τους φοιτητές. Άρα τζογάρει. Πιστεύω ότι, αν συνεχίσει να υπάρχει αυτή η ένταση, θα οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές. Εάν καταφέρει και τους νικήσει, θα βγει ως οδοστρωτήρας που δεν κάνει πουθενά πίσω και άρα πάλι θεωρεί ότι θα βγει ενισχυμένη. Το μόνο σίγουρο όμως είναι ότι σε βάθος χρόνου θα έχει αρνητικά αποτελέσματα η επιλογή αυτή της κυβέρνησης, και για την ίδια, αλλά και για την παιδεία και το σημαντικότερο για τον τόπο, διότι με ένα τόσο ευαίσθητο τομέα όπως αυτός της παιδείας, κανείς δεν μπορεί να παίζει και να εξασκεί μικροκομματικές σκοπιμότητες, γιατί μπορεί και να καεί. Δηλαδή εδώ υπάρχει μια ιδιαίτερη δυναμική ενός ριζοσπαστικοποιημένου κομματιού της κοινωνίας, νέοι άνθρωποι, μια δυναμική που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πού θα οδηγήσει. Για παράδειγμα, πριν ένα χρόνο είχαμε στη Γαλλία κινητοποιήσεις της νεολαίας, μια εξέγερση αυθόρμητη και εκπληκτικά ογκώδη, η οποία οδήγησε σε απρόβλεπτες πολιτικές εξελίξεις. Ανάγκασε ουσιαστικά τον Ντε Βιλπέν να πάρει πίσω ένα νόμο που είχε εφαρμόσει και ουσιαστικά του ματαίωσε το πολιτικό του μέλλον. Άρα θεωρώ ότι είναι λάθος η πολιτική του πρωθυπουργού και της κυβέρνησης να παίζει με τη νεολαία με τους φοιτητές, να παίζει με τη φωτιά. Στο δια ταύτα, ποτέ στην ιστορία δεν μπόρεσε να λειτουργήσει μεταρρύθμιση εκπαιδευτική, η οποία είχε σε αντίθεση τους φορείς της εκπαίδευσης. Δεν μπορείς να αλλάξεις τα θέματα παιδείας έχοντας απέναντι όλους αυτούς που τους αφορά. Δεν είναι ζήτημα νόμων και διατάξεων. Θα σας πω και κάτι άλλο που είναι σημαδιακό. Η μοναδική φορά που πάρθηκε νόμος ψηφισμένος πίσω από κινητοποιήσεις, όχι νομοσχέδιο, ήταν το 1978, όταν επί δύο και πλέον μήνες οι φοιτητές ήταν στους δρόμους με πρωθυπουργό τον αείμνηστο Κωνσταντίνο Καραμανλή και υπουργό παιδείας τον κ. Βαρβιτσιώτη, ο νόμος-πλαίσιο του 1978 που είχε περάσει η κυβέρνηση καταργήθηκε ως νόμος για να ομαλοποιηθεί η κατάσταση στην παιδεία. Εκτιμώ ότι στο χώρο της παιδείας δεν μπορείς να επιβάλλεις δια της καταστολής νόμους, για παράδειγμα τι θα κάνει η κυβέρνηση αν ψηφιστεί ο νόμος ή πάμε σε εκλογές και ξαναβγεί η ίδια η κυβέρνηση αν το Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο, το πλέον διεθνώς αναγνωρισμένο ίδρυμα που έχει δηλώσει ότι δεν θα συναινέσει με αυτό το νόμο, δεν εφαρμόσει το τετραετές πρόγραμμα θα το θέσει εκτός νομιμότητας. Προσωπικά εκτιμώ ότι ακόμη κι αν ψηφισθεί ή στην πράξη δεν θα εφαρμοστεί και θα αναγκαστεί να πάει σε νέο νόμο ή θα αναγκασθεί προτού οδηγηθεί σε αυτή την αναποτελεσματικότητα της πράξης να πάρει τον ίδιο το νόμο πίσω.

ΠτΘ: Και μια πολιτική ερώτηση…Η πολιτική ιστορία της οποίας είστε γνώστης τι λέει για την πλήρη επικράτηση του νεοφιλελευθερισμού…; Είναι μονόδρομος τελικά η υπόθεση;

Α.Τ.: Δεν πιστεύω ότι υπάρχουν μονόδρομοι και αυτό έχει αποδειχθεί ιστορικά. Απλά βρισκόμαστε σε μία ιδιαίτερη φάση. Βρισκόμαστε στην πιο ακραία μορφή του καπιταλιστικού συστήματος, στη φάση του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού, όπου βεβαίως, ελλείψει και εναλλακτικής πρότασης ή και εναλλακτικού αντίπαλου δέους, έχει ενταθεί αυτή η επίθεση που δέχονται σήμερα τα πιο αδύναμα κοινωνικά στρώματα από μια πολιτική, η οποία όμως είναι και αδιέξοδη από τη φύση της. Ο Κοντράγιεφ μιλούσε για ιστορικούς κύκλους, άρα σε μία ιδιαίτερη στιγμή ο ιστορικός κύκλος θα κλείσει. Πρέπει να σας πω ότι και άλλες φορές ακολουθήθηκαν μοντέλα παρόμοια με τα σημερινά μιας σκληρής πολιτικής μονόπλευρης λιτότητας και οι ίδιοι οι εμπνευστές τους αναγκάστηκαν να τα αναιρέσουν γιατί ακριβώς οδηγούσαν σε μια κοινωνική όξυνση και ένταση που καθιστούσε επισφαλή την εξουσία τους. Όσο προχωρούν τα πράγματα και εντείνονται οι οικονομικές ανισότητες, οι κοινωνικές ανισότητες, δημιουργείται μια κοινωνία που αφορά στα 2/3 και το 1/3 το αφήνει στο περιθώριο. Όσο περισσότερο αυτό διογκώνεται, αρχίζει να γίνεται επικίνδυνο. Αυτό το βλέπουμε Το βλέπουμε στη Γαλλία με τις μεγάλες κινητοποιήσεις των προαστίων, βλέπουμε και στη χώρα μας φαινόμενα περιθωριοποίησης, κυρίως όμως βλέπουμε και μεγάλες αντιθέσεις εντός των 2/3. Αυτά ενδεχομένως κάποια στιγμή να οδηγήσουν σε κοινωνική ένταση και όξυνση. Προσωπικά θεωρώ ότι αυτή η ιστορική φάση είναι περασμένη, δεν θα οδηγήσει σε επικράτηση και διαιώνιση ενός συστήματος το οποίο είναι άδικο. Θα σας πω και κάτι άλλο που έχει μεγαλύτερη σημασία. Μπορεί ο καπιταλισμός να διαιωνίζεται διότι η εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο μπορεί να είναι ένα στοιχείο που ισχύει για πολλά χρόνια και να διαιωνίζεται επ’ άπειρον: είναι η εκμετάλλευση του φυσικού περιβάλλοντος που κάποια στιγμή θα οδηγήσει σε αδιέξοδο, άρα λοιπόν δια της εις άτοπον απαγωγής σάς πήγα στην αντίθετη σκέψη, ότι δεν μπορεί να είναι νομοτέλεια η ένταση της όξυνσης, των αντιθέσεων, εν αντιθέσει νομοτέλεια είναι ότι κάποια στιγμή θα αλλάξουν τα πράγματα. Βέβαια, στις μέρες μας δεν μπορούμε παρά να μιλάμε για μεγάλες σπίθες, όπως αυτή των φοιτητών που πιθανόν να αποτελέσουν εστίες πυρκαγιάς στον ξερό κάμπο. Δεν φαίνεται κάτι τέτοιο σήμερα. Όμως αυτές οι σπίθες είναι σημαντικές. Αυτό που έχει μεγάλη σημασία για εμάς τους αριστερούς που βρισκόμαστε στο πλάι των κινητοποιήσεων είναι να δούμε, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, ότι αυτή τη στιγμή μια νέα γενιά ανθρώπων ριζοσπαστικοποιείται, μια νέα γενιά ανθρώπων βρίσκεται ξαφνικά σε συνθήκες υπερβολικής οξυγόνωσης και ελευθερίας και έχει υποστεί σοκ. Αυτά τα νέα παιδιά αύριο θα είναι πολίτες, αλλά αυτήν την εμπειρία όπως την πήρε μία γενιά πριν από εμένα και την κουβαλά η γενιά του Πολυτεχνείου, έτσι και αυτή η γενιά θα την πάρει, ανεξάρτητα αν κερδίσει ή χάσει.

ΠτΘ: κ. Τσίπρα σας ευχαριστούμε πολύ.

Α.Τ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Τ.Β. – Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.