«Η Ρωσια θα ειναι πιο ισχυρη στο ευρωπαικο και παγκοσμιο γιγνεσθαι»
Πολύ ψηλά στην ατζέντα της τελευταίας Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, βρέθηκαν τα γεωπολιτικά και ενεργειακά σχέδια της κυβέρνησης Μπους να φέρει στον προθάλαμο του ΝΑΤΟ δύο χώρες του Καυκάσου, τη Γεωργία και την Ουκρανία, που έχουν σοβαρά προβλήματα με τη Ρωσία, γεγονός που έδωσε αφορμή να έρθουν στο προσκήνιο οι σοβαρές αντιρρήσεις – και απειλές – του προέδρου Πούτιν. Για την Ρωσία του Πούτιν μιλάμε με τον Κωνσταντίνο Σχινά, εμπειρογνώμονα Α΄, πρώην ειδικό σύμβουλο του Υπουργείου Εξωτερικών. «Πηγαίνουμε πάρα πολύ καλά, όπως και με τις περισσότερες χώρες της περιοχής. Αλλά, αυτό που μας συνδέει περισσότερο είναι οι εξελίξεις στην γεωοικονομία. Η Ελλάδα κινείται στο χώρο του πετρελαίου και του φυσικού αερίου με τη δημιουργία νέων αγωγών», δηλώνει για τις ελληνορωσικές σχέσεις και προσθέτει: «Είναι ενδιαφέρουσες κινήσεις και καλές, όλοι οι αγωγοί θα μπορούν να περάσουν από την Ελλάδα, άλλωστε η Ρωσία είναι ο κύριος προμηθευτής της ενέργειας προς την Ευρώπη».
Η Ρωσία κατάφερε να επανέλθει και μάλιστα δριμύτερη στο παγκόσμιο προσκήνιο…
Είναι αλήθεια αυτό που λέτε. Τα τελευταία χρόνια και ειδικά τη δεύτερη τετραετία της κυβέρνησης Πούτιν η Ρωσία έχει αποκτήσει μια νέα αυτοπεποίθηση. Έχει καταφέρει να βελτιώσει την οικονομική της και κοινωνική της κατάσταση, αν και απομένουν πολλά ακόμη να γίνουν για την επόμενη δεκαετία. Αλλά στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων και στην Παγκόσμια Οικονομία, είμαστε σε μια μεταβατική κατάσταση, που έχουμε μια υπερδύναμη, όπως οι ΗΠΑ, αλλά ταυτόχρονα μια Ευρώπη που ανεβαίνει και μια Κίνα που επανέρχεται και θα είναι η επόμενη υπερδύναμη, μια Ινδία που ανεβαίνει οικονομικά και πολιτικά. Η Ρωσία πράγματι έχει καταφέρει να μπει ξανά στο διεθνές προσκήνιο, να ενεργοποιηθεί πάρα πολύ σε διεθνείς θεσμούς, όπως ο ΟΗΕ και να μπορέσει να αποκτήσει ένα μέρος της αξιοπιστία της.
Αυτό είναι αυτό που φαίνεται, είναι παράλληλα ό,τι ισχύει και στο πίσω μέρος; Έχει ισχυρή οικονομία για να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο;
Είναι αλήθεια ότι η Ρωσία, σε σχέση με τα δυτικά πρότυπα, είναι πολύ πίσω ακόμη. Έχοντας τεράστιες πλουτοπαραγωγικές πηγές και κυρίως στον ενεργειακό τομέα: πετρέλαιο, φυσικό αέριο, που ήταν οι μοχλοί της πρόσφατης ανάπτυξης, αφού κατάφερε να εξάγει τεράστιες ποσότητες πετρελαίου και φυσικού αερίου, μέσω των αγωγών της, τόσο ως προς την Ευρώπη, όσο και προς την Ασία, δείχνει ότι έχει κερδίσει το παιχνίδι της οικονομικής ανάπτυξης, ενώ βλέπουμε ότι γίνονται τεράστιες επενδύσεις από δυτικές εταιρείες και στη Μόσχα και σε ορισμένα άλλα σημεία της ρωσικής επικράτειας που είναι αχανής και πράγματι, βλέπουμε μια πλήρη ανάκαμψη. Όταν έχεις ρυθμούς ανάκαμψης 3 και 5% σε μια χώρα που έχει τεράστιο πληθυσμιακό πρόβλημα, ο μέσος άνδρας της Ρωσίας ζει 56 χρόνια, που σημαίνει ότι έχει υποβαθμιστεί το προσδόκιμο ζωής, σε σχέση με την κατάσταση που επικρατούσε μέχρι τη διάλυσή της το 1991, δείχνει ότι πραγματικά ανακάμπτει. Σε όλες τις τεχνολογίες αιχμής αποκτά ένα ενδιαφέρον, στην πληροφορική αναπτύσσονται πάρα πολύ, στον τραπεζικό τομέα επίσης και, συνεπώς, μπορούμε να πούμε ότι αυτά τα χρόνια του Πούτιν και του Δημήτρη Μεντβέντεφ που τον διαδέχθηκε, θα δώσει ακόμη μεγαλύτερη έμφαση στην τεχνολογία. Ο Πούτιν έπαιξε πάρα πολύ και γεωπολιτικά και πραγματικά κατάφερε να ξαναβάλει στο παγκόσμιο προσκήνιο τη Ρωσία, καθιστώντας την αρκετά ισχυρή στο στρατιωτικό τομέα, με τεχνολογίες αιχμής, με έξυπνα οπλικά συστήματα και πραγματικά να δείξει ότι μπορεί να συμβάλει σιγά – σιγά σε μια παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων πιο καθοριστικά.
Έχει να φοβάται από κινήσεις, όμοιες με αυτή της απόσχισης του Κοσσυφοπεδίου;
Είναι αλήθεια ότι μια ανεξαρτητοποίηση δημιουργεί αστάθεια όταν γίνεται μονομερώς και πέρα από διεθνείς κανόνες η ανεξαρτητοποίηση ανεξάρτητα από την έκβαση που θα έχει. Υπάρχουν 200 περίπου αντίστοιχα σημεία στον πλανήτη που εν δυνάμει αποτελούν βραδυφλεγείς βόμβες, αν ανεξαρτητοποιηθούν, χωρίς επίσημη νομιμοποίηση, μόνο και μόνο από αποσχιστικές ιδεολογίες είναι αλήθεια ότι δημιουργούν αστάθεια και εν δυνάμει δημιουργούνται εστίες σύγκρουσης. Τέτοια παραδείγματα έχουμε και στο χώρο της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, στην περιοχή του Καυκάσου, υπάρχει ακόμη η περιοχή της Οσετίας, της Αμπχαζίας, που έχουν αποσχιστεί εδώ και δέκα χρόνια και αντίστοιχα στο Ναγκόρνο Καραμπάχ ένας άλλος θύλακας συγκρούσεων. Εκεί προσπαθεί ο διεθνής παράγων να επέμβει για να επιλυθούν ειρηνικά οι συγκρούσεις, αλλά εν δυνάμει, οι χώρες αυτές ισχυρίζονται ότι θα επιδιώξουν να αποκτήσουν την πλήρη ελευθερία τους, επικαλούμενοι την περίπτωση του Κοσσυφοπεδίου. Άρα, ανοίγει κάπως ο Ασκός του Αιόλου. Να μην αναφέρω τι ενδέχεται να γίνει στο Τέτοβο, στο Πρέσεβο, με τους Σερβοβόσνιους, τους Αλβανόφωνους. Είναι γενικά μια κατάσταση που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή. Σαφώς θα πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για αποσταθεροποιητικές καταστάσεις, αλλά θα πρέπει, τόσο η Ελλάδα και η Ε.Ε. να παίξει ένα τέτοιο θετικό, δημιουργικό, σταθεροποιητικό ρόλο, ώστε τελικά να μπορέσουμε να αποφύγουμε περαιτέρω συγκρούσεις.
Οι ΗΠΑ γιατί ποντάρουν και επενδύουν τόσο πολύ σε χώρες, όπως η Ουκρανία και η Γεωργία;
Ουκρανία και Γεωργία προσπαθούν να πάρουν ειδικό καθεστώς ένταξης στο ΝΑΤΟ. Η αλήθεια είναι βέβαια ότι δεν είναι εύκολο να γίνει, ειδικά για την Ουκρανία και την Γεωργία, οι μισοί σύμμαχοι σε Ε.Ε. και ΝΑΤΟ αντιτίθενται. Ο διπλωματικός και πολιτικός «πόλεμος» συνεχίζεται. Η πολιτική είναι ένας πόλεμος χωρίς αιματοχυσία.
Η πολιτική που ακολουθεί η χώρα μας σε σχέση με τη Ρωσία είναι προς τη σωστή κατεύθυνση;
Πηγαίνουμε πάρα πολύ καλά, όπως και με τις περισσότερες χώρες της περιοχής. Αλλά, αυτό που μας συνδέει περισσότερο είναι οι εξελίξεις στην γεωοικονομία. Η Ελλάδα κινείται στο χώρο του πετρελαίου και του φυσικού αερίου με τη δημιουργία νέων αγωγών. Είναι ενδιαφέρουσες κινήσεις και καλές, όλοι οι αγωγοί θα μπορούν να περάσουν από την Ελλάδα, άλλωστε, η Ρωσία είναι ο κύριος προμηθευτής της ενέργειας προς την Ευρώπη.
Αυτή η συμμετοχή μας σε όλα αυτά τα ενεργειακά σχέδια, δυσανασχετεί όντως την Αμερική ή είναι λιγάκι μύθος που αυτό που αναπτύχθηκε;
Είναι λογικό ότι ο καθένας επιδιώκει να έχει όλη την πίτα δική του. Η αλήθεια είναι ότι μια χώρα μπορεί να έχει πολύ πιο σώφρονα και μακροπρόθεσμη πολιτική, όταν δεν βάζει όλα τα αυγά σε ένα καλάθι, άρα λοιπόν, όταν έχουμε εναλλακτικές πηγές ενέργειας, εναλλακτικές διμερείς σχέσεις, πολιτικές, πολιτιστικές, οικονομικές, νομίζω ότι είναι καλό για την Ελλάδα. Βεβαίως, σε ορισμένους συμμάχους πάντα δημιουργούνται δυσαρέσκειες.
Ο εκδημοκρατισμός προχωράει με αργούς ρυθμούς, απόδειξη η λογοκρισία και οι δολοφονίες στο χώρο του Τύπου…
Η αλήθεια είναι ότι αυτές οι χώρες δεν έχουν αναπτύξει ακόμη – και ενδεχομένως να μην αναπτύξουν σύντομα – δυτικού τύπου ελευθερίες. Είναι στην πορεία εκδημοκρατισμού, περισσότερος κόσμος ασχολείται με την πολιτική, περισσότερα κόμματα δημιουργούνται, αλλά αυτά τα συστήματα παραμένουν σφιχτά, λίγο αυταρχικά, είναι δομές του παρελθόντος και δεν μπορεί κανείς να περιμένει από την μια μέρα στην άλλη, να έχουμε πρακτικές ιδιαίτερα δημοκρατικές. Η δημοκρατική πορεία είναι σταδιακή, βήμα – βήμα. Δεν θέλω να πιστεύω στις θεωρίες συνωμοσίας, αλλά είναι αλήθεια ότι οι συνάδελφοί σας στον Τύπο έχουν υποστεί αρκετά. Οι τελευταίες δολοφονίες δείχνουν ότι υπάρχουν αντίπαλες ομάδες.
Πάντως η δημοκρατία, παρά τα βήματα προόδου, εξακολουθεί να είναι ζητούμενο…
Η δημοκρατία είναι έννοια σχετική παντού, υπάρχει περισσότερη ή λιγότερη δημοκρατία. Εμείς είμαστε πιο τυχεροί εδώ, στην Ευρώπη γενικότερα. Εκεί, σ΄ αυτές τις περιοχές δεν είναι εύκολο ο εκδημοκρατισμός να προχωρήσει αμέσως. Είναι πρακτικές του παρελθόντος, θα πάρει χρόνο και θα πρέπει να συμβάλουν πολύ τα ευρωπαϊκά κράτη, με τεχνογνωσία, με δημιουργία κράτους δικαίου…
Η Ρωσία τελικά τι είναι, ο μεγάλος ασθενής που επιστρέφει ή η αρκούδα που βρυχάται;
Είναι ένας ασθενής που αναρρώνει, αλλά με αβέβαιο μέλλον ακόμη, γιατί και η Ρωσική Ομοσπονδία αποτελείται από 89 τμήματα με 120 διαφορετικούς λαούς και δεν μπορούν όλα να διοικηθούν από τη Μόσχα, υπάρχουν περιφέρειες, κυβερνήτες και φαινόμενα διαφθοράς και εκεί. Είμαι, όμως, σχετικά σίγουρος ότι τηρουμένων των αναλογιών η Ρωσία θα είναι πιο ισχυρή στο ευρωπαϊκό και παγκόσμιο γίγνεσθαι, αλλά μάλλον περιμένει να επισκιαστεί περισσότερο από την ανεβασμένη οικονομικά Κίνα.
Μαρία Νικολάου
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
