«Η παρεμβαση μας θα σωσει το Καπνομαγαζο της Αλεξανδρουπολης»

Το παλιό καπνομάγαζο στο κέντρο της Αλεξανδρούπολης, με ιδιαίτερη αρχιτεκτονική σημασία και φορτωμένο με ιστορικές μνήμες για την πόλη, αλλά και την ευρύτερη περιοχή, βρίσκεται στα πρόθυρα της κατεδάφισης, στην οποία προχωρά ο δήμος, κάτω όμως από τις έντονες αντιδράσεις επιστημονικών και άλλων φορέων.

Συγκεκριμένα, το Παράρτημα Θράκης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας έχει ζητήσει την παρέμβαση του εισαγγελέα, προκειμένου να μην υλοποιηθεί η απόφαση του δήμου για το κτίριο που έχει χαρακτηρισθεί κατεδαφιστέο.

Σημειωτέον ότι το καπνομάγαζο κατασκευάσθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και ήταν το κτίριο ενός καθολικού σχολείου, που δημιουργήθηκε από καθολικούς που εγκαταστάθηκαν στην Αλεξανδρούπολη. Το 1904, στη διάρκεια μιας μαθητικής έκθεσης, καταστράφηκε από πυρκαγιά, για να επισκευασθεί στη συνέχεια και να χρησιμοποιηθεί ως αποθήκη καπνών. Από το 1912 έως το 1920 το κατείχαν οι Βούλγαροι, για να ξαναγίνει καπνομάγαζο. Κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο οι Βούλγαροι το χρησιμοποίησαν ως φυλακή, ενώ μετά τη λήξη του λειτούργησε προσωρινά ως φυλακή κρατουμένων, για να περάσει το 1996 στον Δήμο Αλεξανδρούπολης.

Μιλώντας για το θέμα στον ΠτΘ, ο Πρόεδρος του Παραρτήματος Θράκης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας Νίκος Παπαθανασίου τόνισε με σαφήνεια ότι το κτίριο πρέπει και μπορεί να σωθεί.

Προτάσεις και διαπιστώσεις του ΤΕΕ

Ο πρόεδρος του περιφερειακού τμήματος Θράκης του ΤΕΕ κ. Νίκος Παπαθανασίου, εκτιμά ότι υπάρχουν περιθώρια και νόμιμοι τρόποι για να σωθεί το κτίριο.

«Το καπνομάγαζο είναι ένα διατηρητέο κτίριο με αξιόλογα, όπως κρίθηκε με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού το 1997, μορφολογικά και αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά, αλλά πέρα από αυτό είναι ένα κτίριο – αδιάψευστος μάρτυρας της πολιτιστικής και κοινωνικής ζωής της Αλεξανδρούπολης στις αρχές του αιώνα. Να θυμίσω ότι κατασκευάστηκε από την τότε υπάρχουσα καθολική κοινότητα της Αλεξανδρούπολης, στην πορεία κατά την περίοδο της Κατοχής, αλλά και τον εμφύλιο καταγράφηκαν ιστορικές μνήμες.

Πριν από λίγα χρόνια τρεις εργάτες έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια αναστήλωσής του. Σύμφωνα με τα διεθνώς ισχύοντα με τη «Χάρτα της Βενετίας» που αφορά στα διατηρητέα μνημεία όλα αυτά συνηγορούν ότι είναι ένα μνημείο που πρέπει να διατηρηθεί και με αυτό το σκεπτικό έχει χαρακτηρισθεί διατηρητέο».

Μετά το ατύχημα και κάτω από την πίεση της κοινής γνώμης και των γεγονότων το κτίριο ερημώθηκε. Υπήρξε δε ένα πόρισμα της Επιτροπής Ετοιμορροπίας ότι το κτίριο είναι επικινδύνως ετοιμόρροπο και πρέπει να κατεδαφισθεί. «Στη συγκεκριμένη όμως περίπτωση για ένα οποιοδήποτε κτίριο η εφαρμογή του πορίσματος της Επιτροπής Ετοιμορροπίας είναι παρά χρήμα εφαρμοστέα. Στα διατηρητέα μνημεία ισχύει ο αρχαιολογικός νόμος, ο οποίος λέει ότι ορίζεται πενταμελής επιτροπή που προσδιορίζει αν το κτίριο μπορεί να διασωθεί με άλλους τρόπους ή να κατεδαφιστεί. Αν η πενταμελής επιτροπή καταλήξει ότι πρέπει να κατεδαφισθεί και ότι δεν μπορεί να σωθεί το κτίριο ή κρίνει ότι επιβάλλεται η μερική ή ολική κατεδάφισή του, εισηγείται στο δημοτικό συμβούλιο την πρότασή της και στη συνέχεια εκδίδεται η υπουργική απόφαση. Όλες αυτές οι διαδικασίες τηρήθηκαν. Η Επιτροπή έκρινε ότι το κτίριο μπορεί να διατηρηθεί και ότι δεν τίθεται θέμα κατεδάφισης και αυτός ήταν ο λόγος που η Επιτροπή Μνημείων της Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης αποφάσισε ότι δεν είναι αρμόδιο όργανο για να πάρει θέση. Από εκεί και πέρα δεν εξεδόθη απόφαση υπουργού και άρα το κτίριο δεν είναι κατεδαφιστέο. Στη συνέχεια, η Εφορία Νεωτέρων Μνημείων εκδίδει διοικητική πράξη σύμφωνα με την οποία πρέπει να ληφθούν συγκεκριμένα μέτρα για τη διάσωση του κτιρίου, όπως αυτά έχουν συμπεριληφθεί στο πόρισμα της πενταμελούς επιτροπής, και καθιστά υπεύθυνο τον ιδιοκτήτη – στην προκειμένη περίπτωση είναι ο δήμος Αλεξανδρούπολης – ο οποίος έχει ποινικές συνέπειες αν δεν προβεί άμεσα στη διάσωση του κτιρίου».

Σύμφωνα με την άποψη του Παραρτήματος Θράκης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, η οποία σημειωτέον έχει κατατεθεί και στον Εισαγγελέα «για την κατεδάφιση οποιουδήποτε κτιρίου, όπως είναι γνωστό, χρειάζεται οικοδομική άδεια. Στην προκειμένη περίπτωση θέση οικοδομικής αδείας ενέχει η απόφαση του υπουργού που θα το χαρακτηρίζει κατεδαφιστέο. Κατά συνέπεια, δεν μπορεί να γίνει κατεδάφιση, εφόσον δεν υπάρχει απόφαση υπουργού. Το δεύτερο θέμα που μας αφορά και αποτελεί υπευθυνότητα του Επιμελητηρίου της Θράκης είναι ότι ζητούμενο για μας είναι να διασωθεί αυτό το κτίριο, στην κατεύθυνση της προστασίας της τοπικής κληρονομιάς, που αποτελεί στοιχείο της πολιτιστικής μας ταυτότητας. Προς αυτή την κατεύθυνση πρέπει άμεσα να ληφθούν μέτρα, προκειμένου να μην αφήσουμε το χρόνο να επιτρέψει στο κτίριο να καταρρεύσει μόνο του. Καλέσαμε το δήμο να αναλάβει αυτή την πρωτοβουλία και δείξαμε τις μελέτες που πρέπει να γίνουν, οι οποίες είναι μικρού κόστους, μελέτη στήριξης του κτιρίου για να αποκτήσει την προτέρα κατάσταση στατικής επάρκειας. Όλα αυτά είναι δαπάνες μικρές, που μπορούν να γίνουν σύντομα. Για ένα διάστημα ο δήμος δεν μπορούσε να κινηθεί προς την κατεύθυνση αυτή, γιατί υπήρχε απαγόρευση του εισαγγελέα, εφόσον εξελίσσονταν η προανάκριση για τα αίτια του ατυχήματος. Από εκεί και πέρα, η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αλεξανδρούπολης αποδέσμευσε το δήμο από αυτή την απαγόρευση και, εφόσον ξεπεράστηκε η μικρή νομική εμπλοκή με την παρουσία του αρχικού εργολάβου, ο οποίος έχει βγει από το έργο, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, μπορεί η δημαρχία να προβεί στη μελέτη και στο έργο στήριξης του κτιρίου και στη συνέχεια, με μια περισσότερο απλή διαδικασία, να εκδοθεί μια μελέτη αναπροσαρμογής της στατικής μελέτης στα καινούργια δεδομένα που επήλθαν από τις βλάβες που υπέστη το κτίριο, να αναστηλωθεί και να αποδοθεί πλέον σε χρήση στην κοινωνία της Αλεξανδρούπολης».

Μέχρι σήμερα στο Παράρτημα Θράκης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας δεν είχε δοθεί η δυνατότητα να συμμετέχουν στο Δημοτικό Συμβούλιο Αλεξανδρούπολης και το ενημερώσουν επί των θέσεών τους. Όπως όμως διευκρινίζει ο κ. Παπαθανασίου, «απ’ αυτά που εισπράττουμε από εκπροσώπους του δημοτικού συμβουλίου, αλλά και από τον ίδιο το δήμαρχο, ο οποίος όλο αυτό το διάστημα είχε επικοινωνία μαζί μας και εμείς καταθέταμε τις απόψεις μας, εκτιμώ ότι όλοι τους έπαιρναν τις αποφάσεις υπό το βάρος των ευθυνών που θα είχαν για το πιθανό ατύχημα από ένα κτίριο που όντως παρουσιάζει κινδύνους κατάρρευσης. Εξηγώντας το νομικό πλαίσιο, βάσει του οποίου δεν μπορούν να στραφούν εναντίον του, παρά μόνο αν κάνει παράνομες πράξεις – και δεν πιστεύω ότι θα κάνει κάτι τέτοιο, και ότι είναι δυνατή η διάσωση του κτιρίου – πιστεύω ότι τελικά η παρέμβασή μας θα είναι αυτή που θα σώσει το κτίριο και θα ανατρέψει την κατάσταση που δημιουργεί η βεβιασμένη απόφαση, την οποία πήραν κάτω από το βάρος του πανικού».

Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.