Ερως ο Αιμοβορος

Ευσταθία. Μία καλλιτέχνης που οι περισσότεροι την γνωρίζουν από τα τραγούδια της και όχι το όνομά της. Με λαμπρές συνεργασίες στο ενεργητικό της, συμμετοχές σε Φεστιβάλ και τραγούδια που όλοι έχουμε σιγοψιθυρίσει. Αποτάσσει το δήθεν και το κομφορμιστικό και μιλά για τα πάντα. Για την κρίση, για την μουσική του σήμερα, για τα ριάλιτι, για τα Μ.Μ.Ε. Προσιτή και άνετη συμβουλεύει τους νέους καλλιτέχνες, μας εξομολογείται ότι είναι «ποπ» και μας βάζει μέσα στη καθημερινότητά της.

Τα Ιδανικά καταρρέουν, ο έρωτας θα επιζήσει

Τελευταία επιτυχία σου Ευσταθία «Έρως ο Αιμοβόρος» …Τι είναι έρωτας για σένα;
Ο έρωτας είναι και αιμοβόρος αλλά όχι βέβαια μόνο αυτό, γιατί καήκαμε.
Ελπίζουμε πάντα, όσο μεγαλώνουμε, να βιώνουμε έρωτες μη αιμοβόρους αλλά έρωτες που να μας δίνουν ενέργεια και να είναι φωτεινοί. Να ζούμε μέσα από αυτούς.

Πιστεύεις ότι τώρα σε μία τέτοια εποχή, που διανύουμε την μεγαλύτερη ίσως κρίση αξιών και πολλά ιδανικά εκπίπτουν σε ξεπεσμό, ο έρωτας μπορεί να επιζήσει;
Ο έρωτας πάντα επιβίωνε μέσα σε αυτό το χάος. Και στο Μεσαίωνα και στην Αρχαιότητα παντού και πάντοτε επιβίωνε. Το θέμα είναι ότι ο σύγχρονος άνθρωπος είναι τόσο απορροφημένος από τις «ψευδοανάγκες» τις επίπλαστες, που του έχουν φορτώσει στην καθημερινότητά του, και δεν μπορεί να δει πέρα από αυτές. Μάλιστα έχω παρατηρήσει ότι φοβάται να ερωτευτεί. Νομίζω ότι παλιότερα οι άνθρωποι, λόγου χάρη το Μεσαίωνα, μία σκοτεινή εποχή, ερωτεύονταν πολύ. Υπήρχαν τροβαδούροι, υπήρχε αυτό το συναίσθημα. Τότε ο «έρως» ήταν ένα ιδανικό. Μπορούσαν να χάσουν τη ζωή τους για αυτόν.

Οι καλλιτέχνες δεν πρέπει να καταντάνε γραφικοί, η δισκογραφία καταρρέει

Μιας και μιλάμε για επαναδιαπραγμάτευση ιδανικών και μία ευρύτερη πνευματική κρίση στη κοινωνία, πιστεύεις ότι οι καλλιτέχνες μπορούν και πρέπει να αποτελέσουν τους ταγούς μίας αλλαγής;
Φυσικά, η Τέχνη έχει δύναμη. Ο καλλιτέχνης ή μία ομάδα καλλιτεχνών δεν μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο ούτε η Τέχνη μπορεί να το κάνει αυτό. Απλά μπορεί να κάνει τον κόσμο πιο όμορφο, να κάνει τους ανθρώπους να σκεφτούν πιο όμορφα πράγματα, πιο «απαγορευμένα» από το Σύστημα που δεν μπορούν να σκέφτονται και να αισθάνονται για κάποιους σκοτεινούς λόγους. Επομένως παίζουν πολύ μεγάλο ρόλο οι καλλιτέχνες και οι δημιουργοί γενικότερα αλλά πρέπει αυτό να αποτελεί μία γενικότερη κατάσταση. Να υπάρχει μία γενική συνείδηση, να είναι και το έδαφος γόνιμο για να μην καταντούν γραφικοί. Θα πρέπει να υπάρχουν «αδελφές ψυχές» για τους καλλιτέχνες για να ανταποκριθούν σε αυτούς. Να υπάρχουν «σύμμαχοι ζωής» σε όλα τα επαγγέλματα, όχι μόνο στον καλλιτεχνικό χώρο αλλά σε όλους τους κλάδους και ο καθένας από το δικό του πόστο. Ο ραδιοφωνικός παραγωγός από το δικό του πόστο, ο γιατρός από ένα άλλο, η καθαρίστρια από ένα τρίτο. Έχουμε ανάγκη όλοι από τις «αδελφές ψυχές» μας, από ανθρώπους με την ίδια νοοτροπία για να ενωθούμε σε όλα τα επίπεδα.

Η «ένωση» αυτή ίσως έχει διπλή σημασία Ευσταθία, ειδικά σε καιρούς κρίσης. Η τελευταία έχει επηρεάσει όλους τους τομείς και ο χώρος της μουσικής ίσως να είναι υποψήφιος. Ο επηρεασμός που ενδέχεται ή έχει δεχτεί είναι θετικός ή αρνητικός;
Η μουσική σίγουρα έχει επηρεαστεί αρνητικά. Το γεγονός ότι δεν πουλάνε τα cd είναι πάρα πολύ αρνητικό, καταρρέει ολόκληρη η δισκογραφική βιομηχανία. Βέβαια, όμως, θα υπάρξουν και καλά από αυτό. Θα υπάρξουν άλλοι τρόποι που θα μπορούμε να εκφραζόμαστε, θα επικρατήσει ο καλύτερος.

Φασισμός η προβολή ορισμένων ειδών μουσικής και μόνο, τα Μέσα χάσανε τον αυθορμητισμό τους

Πιστεύεις ότι με όλο αυτό το ξεπεσμό των αξιών η ποιότητα στη μουσική θα επανέλθει;
Πάντα υπήρχε η καλή μουσική και η κακή. Απλά ίσως γίνεται ένα μονοπώλιο της κακής και προβάλλεται μόνο αυτή. Είναι φασισμός το γεγονός ότι προβάλλονται ορισμένα μόνο είδη μουσικής και όχι όλα. Εγώ είμαι από τους πρώτους που λέω ότι θα πρέπει να προβάλλονται και να υπάρχουν όλα. Να υπάρχει ένας σεβασμός για τα γούστα όλων των ανθρώπων.

Θεωρείς ότι σε μία εποχή όπου κυριαρχούν τα μαζικά μέσα ένας νέος καλλιτέχνης μπορεί να αντέξει στο χρόνο και να προλάβει τις ραγδαίες αλλαγές;
Νομίζω ότι μπορεί να αντέξει. Όπως είπα και πριν ο καλύτερος θα επικρατήσει, ο καλύτερος θα επιβιώσει. Το θέμα είναι να έχει πίστη σε αυτό που κάνει, φτάνει να έχει αντοχές κουράγιο. Το βασικό είναι να πιστεύει στον εαυτό του.

Το ραδιόφωνο το εντάσσεις μέσα στα μέσα αυτά που έχουν μία τάση προς τη μαζικότητα τελευταία; Βλέπουμε για παράδειγμα τα ραδιόφωνα των playlist. Ποιά είναι η άποψή σου για αυτά;
Έθιξες μία πονεμένη ιστορία και λυπάμαι πάρα πολύ για την κατάντια στην οποία έχουν επέλθει τα ραδιόφωνα και οι ραδιοφωνικοί σταθμοί. Ειδικά στην Αθήνα. Είναι τραγική η κατάσταση. Εντάξει δεν νομίζω ότι δεν θα έπρεπε να υπάρχει καθόλου playlist, σαφώς και δεν γίνεται να υπάρχουν σταθμοί χωρίς playlist αλλά το γεγονός ότι το επάγγελμα του ραδιοφωνικού παραγωγού τείνει να εξαφανιστεί είναι λάθος. Πώς είναι ο φαροφύλακας που έχει χαθεί από το φάρο του; Ακριβώς έτσι…Είναι τραγικότερο όμως γιατί εκείνος δεν έκανε ένα επάγγελμα που είχε να κάνει με επιρροή μαζών, την Τέχνη και την παρουσίαση της Τέχνης.
Ο παραγωγός θα μπορούσε να είναι ένας μεγάλος «δάσκαλος». Αυτοί οι «δάσκαλοι» τείνουν να εκλείψουν. Το βλέπουμε κάθε μέρα. Κάθε μέρα απολύονται ραδιοφωνικοί παραγωγοί και μπαίνει ένα computer στη θέση τους. Και όσοι υπάρχουν είναι για να κάνουν ένα σχόλιο για τον καιρό, την κυκλοφορία, ποιος δρόμος έχει κίνηση ποιος δεν έχει, να πούνε ατάκες κλισέ που ακούμε κάθε μέρα όπως «χαμογελάτε» και τέτοια.

Πιστεύεις ότι ο αυθορμητισμός έχει χαθεί στα μέσα;
Έχουν χαθεί πάρα πολλά πράγματα. Κατ‘ αρχήν έχει χαθεί η ποιότητα και το επίπεδο. Γιατί μπορεί κάποιος να είναι αυθόρμητος και να πετάει κοτσάνες ας πούμε. Δεν με αφορά τόσο πολύ αυτό όμως όσο το πώς το χρησιμοποιεί αλλά και το ποιος είναι αυτός που είναι αυθόρμητος.

Το διαδίκτυο με μέτρο… Η πνευματική ιδιοκτησία δεν ελέγχεται

Το διαδίκτυο θεωρείς ότι έκανε περισσότερο καλό ή κακό στη μουσική δεδομένου ότι υπάρχει μεν η δυνατότητα να αποκτά κανείς τη μουσική εύκολα και δωρεάν αλλά από την άλλη δεν ανέρχονται πιο εύκολα νέοι καλλιτέχνες;
Έχει κάνει και καλό και κακό. Το κακό το ξέρουμε όλοι και είναι η καταστροφή της δισκογραφίας, της πώλησης δίσκων. Είναι πολύ σημαντικό όμως κακό, πολύ σοβαρό. Αυτή η αλόγιστη χρήση του και η κλοπή τελικά της πνευματικής ιδιοκτησίας δεν θα έπρεπε να υπάρχει, γιατί ας μη ξεχνάμε ότι η πνευματική ιδιοκτησία είναι κάτι που δεν μπορεί να ελεγχθεί. Δηλαδή εγώ γράφω κάποια κομμάτια αλλά δεν είναι όπως αν έχω ένα σπίτι στην ιδιοκτησία μου, δεν μπορώ να το προστατεύσω εύκολα. Κάτι λοιπόν που δεν προστατεύεται εύκολα, βάλλεται τόσο πολύ και είναι άδικο αυτό για τους δημιουργούς.

Θα αφιέρωνα πολλά τραγούδια στη κοινωνία του σήμερα

Μιας και μιλάμε για δημιουργούς, ο δημιουργός έχει τον πρώτο λόγο στη μουσική. Εσύ ως δημιουργός ποιό κομμάτι σου θα αφιέρωνες στην ελληνική κοινωνία του σήμερα;
Ποιο τραγούδι μου; Θα αφιέρωνα πολλά…Κατ’ αρχάς θα αφιέρωνα το «Θέλει μαγκιά», ακόμα και στον εαυτό μου, μη νομίζεις, δεν έχω αρκετά κότσια να ξεφύγω από πράγματα και καταστάσεις, γιατί συνήθως γράφεις αυτά που δεν έχεις. Επομένως θα το αφιέρωνα στο εαυτό μου και σε όλους βέβαια, γιατί διανύουμε μία περίοδο που «Θέλει μαγκιά» να στηρίξεις τα «πιστεύω σου» και τα όνειρά σου, να κυνηγήσεις το όνειρό σου. Μετά θα αφιέρωνα στις εταιρίες το «Έχεις μύτη», γιατί είναι κάτι δυστυχώς που μας παιδεύει πάρα πολύ. Το «Κάποτε» θα το αφιέρωνα στους πολιτικούς και θα έκλεινα, για να δώσω και μία νότα αισιοδοξίας, με το «Κάτι θα συμβεί αυτό το καλοκαίρι». Τουλάχιστον ας ελπίσουμε γιατί η ελπίδα μας έχει μείνει.

Ενασχόληση με τη μουσική μόνο αν έχεις άλλη δουλειά

Ευσταθία σε μία ευρύτερη εποχή ύφεσης θα ενθάρρυνες νέα παιδιά να ασχοληθούν με το χώρο της μουσικής;
Ναι θα τα ενθάρρυνα, αλλά με την προϋπόθεση ότι θα έχουν και μία δουλειά δεύτερη-δηλαδή μάλλον πρώτη- και η μουσική θα είναι το χόμπι τους.

Αν και ολοκλήρωσες τις σπουδές σου στη Θεολογική Σχολή Αθηνών αναρωτιόμαστε πώς προέκυψε στη ζωή σου η μουσική και μπήκες μέσα σε αυτό το γοητευτικό τρυπάκι;
Αυτό ήταν καθαρά ένα τράβηγμα της μοίρας γιατί εγώ δεν είχα σκοπό, δεν το σκεφτόμουνα καθόλου. Εγώ έγραφα κάποια τραγούδια για άλλους. Ήταν μία συγκυρία πολλών πραγμάτων. Αυτό που λέμε ότι σε σπρώχνει να πας σε μία κατάσταση. Έγινε, όταν ήθελα να γίνω καθηγήτρια. Μ’ άρεσε πολύ να ασκήσω αυτό το επάγγελμα, αλλά καταργήθηκε η επετηρίδα. Έκτοτε έδωσα κάποιες εξετάσεις, αλλά δεν τα κατάφερα, δεν πέτυχα. Παράλληλα είχα μία ζήτηση σαν μουσικός και ακολούθησα το ρεύμα.

Άλλο Φεστιβάλ, άλλο talent show… Ο καλλιτέχνης πρέπει να έχει στίγμα

Σε γνωρίσαμε πριν λίγα χρόνια με το κομμάτι «Χωρίς εσένα» που αναδείχτηκε και από το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, αλλά σε είχαμε δει και το 1998 στη προκριματική φάση για την εκπροσώπηση της Ελλάδας στο διαγωνισμό της Eurovision. Θα στήριζες τέτοιους θεσμούς για την ανάδειξη νέων καλλιτεχνών;
Ναι, βεβαίως. Μ’ αρέσουν τα φεστιβάλ. Είναι γοητευτικά, έχουνε μία αίγλη, μία χλιδή και φυσικά δεν εκτίθενται οι άνθρωποι που συμμετέχουν εκεί. Αυτό είναι πολύ βασικό. Υπάρχει μία αξιοπρέπεια. Είναι ένας αξιοπρεπής τρόπος για να προβάλεις τη δουλειά σου και το έργο σου.

Ίσως τελικά σε αντιδιαστολή με όλα αυτά που είπαμε για τους προαναφερθέντες θεσμούς, σήμερα, στα ριάλιτι ταλέντου υπερισχύει η διαμάχη. Θεωρείς ότι αυτά μπορούν να αποτελέσουν εφαλτήριο για μία μουσική καριέρα με διαχρονικότητα πάντα;
Εγώ δεν τα συμπαθώ και δεν τα συμπάθησα ποτέ όλα αυτά τα ριάλιτι. Είναι καθαρή η θέση μου σε αυτό. Αλλά πες ότι εγώ έχω μία ιδιοτροπία και δεν τα συμπαθώ, εκ των πραγμάτων βλέπει κανείς ότι δεν βγαίνει κάποιος από όλα αυτά. Είναι πολύ δύσκολο. Έχουν περάσει εκατοντάδες παιδιά και τελικά πόσα έχουνε κάνει κάτι; Εντάξει είναι κάποια παιδιά που βγήκανε απ’ τα πρώτα, αλλά συνήθως βγαίνουνε για να επανδρώσουν τα “σκυλάδικα”, τη βιομηχανία. Δεν μπορεί κάποιος που έχει άποψη και θέλει να εκφραστεί μέσω της Τέχνης του και έχει μία στάση ζωής να πηγαίνει εκεί πέρα. Είναι πολύ δύσκολο. Αμέσως αυτοαναιρείται. Με τη κίνησή του να πάει σε τέτοιου είδους παιχνίδια αναιρεί αυτό που θέλει να κάνει.

Τι χρειάζεται, θεωρείς, για να είναι κανείς καλλιτέχνης; Τι θα συμβούλευες κάποιον νέο να έχει που θα σου έλεγε ότι θα ήθελε να γίνει τραγουδοποιός;
Βασικά είναι το ταλέντο. Να έχεις ένα λόγο που να είναι προσωπικός και να ξεχωρίζει. Να υπάρχει, δηλαδή, μία προσωπική γραφή και μετά η δουλειά.
Η δουλειά, η όρεξη, η πίστη που είπα και προηγουμένως…Όλα αυτά. Και αν πραγματικά πιστεύεις στη δουλειά σου και έχεις κάτι καλό να προτείνεις, αυτό κάποια στιγμή θα βγει. Είμαι απόλυτη σε αυτό, το πιστεύω.

Μισώ τις ταμπέλες… Δεν είμαι «έντεχνη»… Συνεργάζομαι με ανθρώπους που έχουμε κοινό σημείο αναφοράς

Ανήκεις στην κατηγορία των καλλιτεχνών που εντάσσονται στην «έντεχνη» μουσική. Σε ενοχλεί η ταμπέλα του «έντεχνου»-ένα ζήτημα που έχει συζητηθεί κατά κόρον.
Εμένα με ενοχλούν οι ταμπέλες γενικώς. Δεν χωνεύω τις ταμπέλες. Βέβαια, για να πω ότι κάπου εντάσσομαι είμαι ποπ. Δεν μπορώ να πω «είμαι έντεχνη» με την έννοια που υπάρχει και εκφράζεται κανείς για το «έντεχνο» τραγούδι. Είμαι μία ποπ τραγουδοποιός…Τίποτα λιγότερο, τίποτα περισσότερο. Βέβαια, αυτό «μπάζει» και πολύ γιατί ποπ είναι η μουσική που τραγουδάει ο Ρουβάς μέχρι Beatles. Μία πολύ μεγάλη γκάμα.

Στο ενεργητικό σου Ευσταθία έχεις πολλές συνεργασίες όπως με το Φίλιππο Πλιάτσικα, τον Σταμάτη Κραουνάκη, το Νίκο Ζιώγαλα, την Καίτη Γαρμπή και πολλούς άλλους. Σε έχουμε συνηθίσει περισσότερο ως μία μοναχική τραγουδοποιό. Πώς προέκυψαν οι συνεργασίες αυτές; Πιστεύεις στη δύναμη της συνεργασίας στη μουσική;
Ναι, πολύ! Πιστεύω πάρα πολύ όταν οι άνθρωποι έχουν κάτι κοινό μεταξύ τους. Εγώ το εντοπίζω αυτό στο θέμα της νοοτροπίας, όχι στο θέμα της μουσικής. Δηλαδή πιστεύω ότι ταιριάζω και με τον Λουδοβίκο των Ανωγείων που είναι κάτι πολύ πιο διαφορετικό από μένα. Αλλά κάπου ψυχικά έχουμε μία ταύτιση. Πιο πολύ για μένα μετράει η αυθεντικότητα ενός καλλιτέχνη, παρά το είδος που υπηρετεί. Οπότε μπορεί ένα πολύ διαφορετικό είδος να έχει μεγαλύτερη γοητεία εάν συνεργαστώ εγώ από ό,τι ένα αναμενόμενο. Μπορεί να γεννήσει ένας περίεργος συνδυασμός πολύ ωραία πράγματα και να γοητεύει.

Πηγαίνω γυμναστήριο, δεν θα μπορούσα να ζήσω χωρίς τα γατιά μου… ταξιδεύω όταν έχω λεφτά

Πριν λίγο καιρό τραγούδαγες «Χωρίς εσένα». Χωρίς τι δεν θα μπορούσες να διανοηθείς τη ζωή σου, τη καθημερινότητά σου;
Χωρίς πολλά πράγματα. Κατ’ αρχάς χωρίς την υγεία μου και τη δύναμή μου. Το ότι ξυπνάω, πάω στο γυμναστήριο. Χωρίς την ενέργειά μου. Χωρίς τους φίλους μου, χωρίς τον άνθρωπό μου, χωρίς τα γατιά μου. Αυτούς που αγαπάω κυρίως. Θέλω πολύ ειλικρινά και το μόνο που ζητάω από τη ζωή μου-και δεν το λέω για να δημιουργήσω εντυπώσεις-είναι να είμαι καλά, να έχω δύναμη και εγώ και οι άνθρωποί μου και να μπορώ να απολαμβάνω τη ζωή, τη καθημερινότητα.

Μιας και ανέφερες την καθημερινότητα, πώς είναι μία τυπική σου μέρα; Τι σε χαλαρώνει; Τι σε φτιάχνει;
Με φτιάχνει το να πηγαίνω γυμναστήριο, να κάνω ποδήλατο, να διαβάζω, να ακούω μουσική… να βγαίνω το βράδυ χαλαρά για κρασί.

Ευσταθία ταξιδεύεις γενικά;
Ναι ταξιδεύω, όταν έχω λεφτά! Θέλω να μην έχω στέρηση χρημάτων…Να έχω αρκετά για να πω: «θα περάσω καλά». Το τελευταίο μου ταξίδι ήταν στο Άμστερνταμ.

Για ποιο μέρος που έχεις επισκεφτεί στην Ελλάδα ή το εξωτερικό, από τη μεγαλύτερη πόλη μέχρι το τελευταίο «κατσικοχώρι», είπες: «τα παρατάω όλα και μένω εδώ»; Στιγμιαία βέβαια γιατί αλλιώς δεν θα ήσουν μαζί μας για τη συνέντευξη…
Ναι γιατί προφανώς θα ήμουν εκεί τώρα. Δεν θα ήμουν στην Αθήνα, θα με έπαιρνες σε ένα άλλο τηλέφωνο-αν είχα! Κοίταξε, είναι γνωστή, νομίζω η αγάπη μου για τη Λήμνο, το έχω πει πολλές φορές. Δεν κατάγομαι από εκεί, δεν είχα καμία σχέση με εκεί, απλά η ζωή με πήγε εκεί για κάποιο λόγο και έκτοτε έχω κολλήσει. Μ’ αρέσει αυτό το μέρος, το αγαπάω πολύ. Σαν δικό μου, σαν δική μου πατρίδα. Είχα πάει και το περασμένο καλοκαίρι στη Θάσο που μ’ άρεσε πάρα πολύ. Πολύ ωραία μέρη…Με γοητεύει πολύ η Βόρεια Ελλάδα αν και δεν την έχω ζήσει πολύ.

Να έρθεις και Κομοτηνή. Είναι πανέμορφα.
Κομοτηνή είχαμε παίξει πριν χρόνια με την Τάνια Τσανακλίδου και ήταν πολύ όμορφα.

Σε 10 χρόνια… στόχος η ευτυχία

Πώς θα ήθελες, για να κλείσουμε τη κουβέντα μας, να δεις τον εαυτό σου σε 10 χρόνια; Πώς τον φαντάζεσαι;
Φαντάζομαι να έχω κάνει 5-6 πλατινένιους, να έχω κάνει μία διεθνή περιοδεία, στο εξωτερικό. Εντάξει αστειεύομαι, φυσικά και θα τα ήθελα όλα αυτά αλλά σίγουρα θα ήθελα να είμαι καλά, να είμαι ευτυχισμένη, χαρούμενη. Ίσως τελικά η ευτυχία να είναι αυτό που γεμίζει πιο πολύ από οτιδήποτε. Όταν ψάχνεις την ευτυχία σε άλλα πράγματα, όταν «επενδύεις»-αυτή τη λέξη που τη μισώ-σε άλλους ανθρώπους και έχεις τον άλλον από κοντά και κάνεις την επένδυσή σου, το «μαγαζάκι» σου, ας πούμε, είναι τραγικό. Δεν πρόκειται ποτέ να είσαι ευτυχισμένος έτσι. Θα υπάρχει αυτό το «καπιταλιστικό»…

Ευχαριστώ πάρα πολύ Ευσταθία. Να είσαι πάντα καλά, κάθε επιτυχία.
Ευχαριστώ πολύ, να είσαι καλά.

Συνέντευξη: Δημήτρης Σπυριδάκης

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.