«Ενα εξυπνο και αποφασιστικο δημοσιο θα μπορουσε να προστατεψει τη φημη της περιοχης»
Σε τι συμπεράσματα οδηγηθήκατε μετά από αυτή την πολύμηνη απεργία – αποχή από την εργασία των Μηχανικών στα Περιφερειακά Όργανα Ελέγχου των Ιδιωτικών Επεδύσεων της Θράκης;
Κατ’ αρχάς ότι όταν δίνεις τεκμηριωμένα έναν δίκαιο αγώνα τον οποίο συναποφάσισε η βάση των συναδέλφων εκτός των συνδικαλιστικών στελεχών τότε αποκτάς ως κλάδος μια δυναμική που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί. Μετά μπορώ να καταθέσω την απορία μας πώς μετά από τόσο καιρό που έχουμε προβεί στη συγκεκριμένη κινητοποίηση, η «συγκίνηση» της Πολιτείας εκφράζεται μόνο επειδή άλλαξε ο Γενικός Γραμματέας και όχι εξ αρχής; Είναι δυνατόν το αρμόδιο μονοπρόσωπο κυβερνητικό όργανο της περιφέρειας, ο Περιφερειάρχης δηλαδή, να καθεύδει για παραπάνω από ένα έτος, αναφέρομαι στον Μιχάλη Αγγελόπουλο, και ο νέος Περιφερειάρχης, ο κ. Σταμάτης, να το ιεραρχεί υψηλά στις προτεραιότητές του; Δεν χάθηκε έτσι πολύτιμος χρόνος; Γιατί αυτή η ανεμελιά της κυβέρνησης;
Πού θεωρείτε ότι χωλαίνει το ισχύον σύστημα ελέγχου;
Ως αρκετά σχετικός με το αντικείμενο όχι μόνο συνδικαλιστικά αλλά και επαγγελματικά, θα σας έλεγα ότι συμφωνώ με την ποιοτική περιγραφή από την Ένωσή μας και το ΤΕΕ ως ατελούς του θεσμικού πλαισίου ελέγχων από το 1990, επειδή δεν δίνει βαρύτητα στην αντικειμενικότητα αλλά στον υποκειμενισμό, επειδή χαρακτηρίζεται από μια βολική ασάφεια προκειμένου να διευκολύνεται η υπό μίαν έννοια «άνευ όρων» απορρόφηση των χρημάτων των επιδοτήσεων σε επιχειρήσεις και όχι η σωστή τους αξιοποίηση. Ο,τιδήποτε μη συγκεκριμένο στο σύγχρονο πολύπλοκο κόσμο προκειμένου για μεγάλες χρηματοδοτήσεις αντιλαμβάνεσθε ότι βάζει σε πειρασμό τους επιτήδειους για να επωφεληθούν. Ένας άλλος παράγοντας, εξίσου κρίσιμος, είναι ότι η Διοίκηση του συστήματος, το management του, η διαχείρισή του δηλαδή από τους άμεσα αρμοδίους κρίνεται πρόδηλα ανεπαρκής, πολιτικά και λειτουργικά και τεχνικά. Δεν αρκεί να έχεις ένα καλό ή κακό θεσμικό πλαίσιο. Πρέπει να έχεις και καλή διοίκησή του. Ένα καλό θεσμικό πλαίσιο με ανεπαρκή διοίκηση θα αποτύχει, ενώ αντίθετα ένα κακό θεσμικό πλαίσιο με καλή, ενημερωμένη, πρόθυμη και καλοπροαίρετη διοίκηση μπορεί να αποδειχθεί επαρκές.
Ποιες συνέπειες έχει στη ζωή του τόπου αυτό το “κενό”;
Οι συνέπειες στη ζωή του τόπου ίσως δεν είναι άμεσα ορατές αλλά κάποιες πιο αδύναμες επιχειρήσεις που βρίσκονται (με ευθύνη τους βέβαια) σε οριακό επίπεδο ρευστότητας και περιμένουν να επουλώσουν τις χρηματοδοτικές ανάγκες τους, μέσω της επιδότησης που δικαιούνται, πλήττονται. Είτε δεν μπορούν να συνεχίσουν την επένδυση και σταματούν προσωρινά είτε τη συνεχίζουν με αυξημένο ρίσκο να εκτεθούν σε πιστωτές. Επίσης, μπορεί κάποιοι που σκέφτονταν να επενδύσουν να είναι διστακτικότεροι κρίνοντας το περιβάλλον επιδοτήσεων ως εχθρικό έστω και συγκυριακά. Συμμεριζόμαστε αυτές τις ανησυχίες άσχετα αν δεν πρέπει να τις γενικεύουμε ή να υπερβάλλουμε. Περιμέναμε αμεσότερη, πιο έγκαιρη αντίδραση από την κυβέρνηση, η οποία δεν εκδηλώθηκε. Θα μπορούσε να σταθεί πολύ νωρίτερα εποικοδομητικά απέναντί μας και με απλές κινήσεις να ξεμπλοκάρει τις χρηματοδοτήσεις με την αρωγή μας. Δεν το έκανε και αντ’ αυτού υπεξέφευγε του προβλήματος ή πίεζε πλαγίως για «εξαιρέσεις» μεμονωμένων συναδέλφων από τη γενικότερη αποχή. Σε καμία περίπτωση πάντως δεν αισθανόμαστε ένοχοι για τη στάση μας, μια στάση υπευθυνότητας απέναντι στα χρήματα των φορολογουμένων και μια πράξη επαγγελματικής και κοινωνικής μας αυτοσυντήρησης.
Πώς σχολιάζετε τη λύση που δόθηκε από την Γ.Γ. της Περιφέρειας;
Δεν πρόκειται ακριβώς για λύση αλλά για «έξυπνη» παράκαμψη του προβλήματος. Δεν απαντά στο πρόβλημα της ανεπάρκειας του συστήματος, προσπαθεί απλά να εξυπηρετήσει και να διευκολύνει τους επιχειρηματίες καταστρατηγώντας το ρόλο των δημοσίων υπαλλήλων μηχανικών, αν τελικά εφαρμοσθεί. Δεν την έχουμε αξιολογήσει τελεσίδικα συλλογικά σαν μηχανικοί και όταν το κάνουμε θα το δημοσιοποιήσουμε. Ωστόσο, προσωπικά χαιρετίζω την πρωτοβουλία που έρχεται να «ξεκουνήσει» το αποτελματωμένο αυτό θέμα ακόμα κι αν δεν συμφωνώ κατ’ αρχήν μ’ αυτή την τακτική. Αποτελεί όμως σε κάθε περίπτωση ένα νέο δεδομένο, που εκτιμώ ότι θα προκαλέσει μια ευεργετική για όλους κινητικότητα.
Ποτέ μέλος της Γνωμοδοτικής Επιτροπής ή μέλος αυτής, πλην της περίπτωσης της ΕΤΒΑ, δεν κλήθηκε να λογοδοτήσει. Θεωρήθηκε άμοιρη ευθυνών η Γνωμοδοτική Επιτροπή, πώς το σχολιάζετε;
Εκ νομικής παράδοσης νομίζω, αν δεν με απατούν οι φτωχές μου νομικές γνώσεις, τα συλλογικά γνωμοδοτικά όργανα αποδεικνύονται πρακτικά ανεύθυνα. Δεν νομίζω βέβαια ότι πρέπει να είναι υπεράνω ευθυνών η Γνωμοδοτική Επιτροπή, αλλά από την άλλη εκείνο που μετρά περισσότερο είναι η καλή διοικητική, υπηρεσιακή υποστήριξη, προκειμένου να λαμβάνει μετά λόγου γνώσεως τις απαραίτητες αποφάσεις και να καθοδηγεί αποτελεσματικά το σύστημα αξιολόγησης και ελέγχου. Χωρίς αυτήν την κατάλληλη υπηρεσιακή υποστήριξη και με δεδομένο το δυσερμήνευτο και ατελές θεσμικό πλαίσιο νομίζω ότι μόνο σε ακραίες περιπτώσεις εύνοιας ή βαριάς παρεξήγησης, μπορεί η Γνωμοδοτική Επιτροπή να θεωρηθεί ύποπτη και να εγκλιθεί νομικά. Έτσι ενδεικτικά, χωρίς να θέλω να απαλλάξω την Γνωμοδοτική Επιτροπή από τις ευθύνες της, μπορώ να αναρωτηθώ πόσο ευδιάκριτη είναι η ατομική τοποθέτηση του κάθε μέλους της σε κάθε υπόθεση. Πόσο ρητά τοποθετούνται τα θέματα μέσα στη Γνωμοδοτική Επιτροπή ως ζητήματα αποκλειστικής της ευθύνης; Τηρούνται σωστά πρακτικά; Αν θέλετε υποβάλλετε αυτή τη δημοσιογραφική ερώτηση εκεί που πρέπει, για να διαπιστώσετε και εσείς αυθεντικά τι εννοώ, ποια ελλείμματα διαπιστώνω.
Τι προτείνετε για την άρση του αδιεξόδου και για την καλύτερη λειτουργία των Επιτροπών Ελέγχου;
Ως εκπρόσωπος των συναδέρφων μου θα πρότεινα το αυτονόητο, δηλαδή υιοθέτηση της ουσίας των προτάσεων που έχουμε κάνει και έχουμε δημοσιοποιήσει για αντικειμενικοποίηση και ξεκαθάρισμα της διαδικασίας των ελέγχων. Από κει και πέρα προσωπικά θα πρότεινα την ουσιαστικότερη και όχι «δημοσιοϋπαλληλική», με την κακή έννοια της λέξης, εργασία της αρμόδιας διεύθυνσης, χορήγηση των κατάλληλων υποδομών, οδηγιών, προσωπικού και επιμορφωτικών εργαλείων στο αρμόδιο τμήμα της περιφέρειας, προσεκτικότερη και εκ των προτέρων διάγνωση των «ασθενών σημείων» των επενδύσεων, ώστε να προϊδεάζονται οι επόμενοι κρίκοι της αλυσίδας ελέγχων. Ένα άλλο σημαντικό σημείο είναι η απαραίτητη επιμόρφωση και ορθότερη κεντρική καθοδήγηση των δικαστικών για τα ειδικά θέματα που τους τίθενται, δεδομένου ότι η γραμματική ερμηνεία των νόμων στρεβλώνει την αντιμετώπιση καταστάσεων, που δεν έχουν μόνο στενά νομική χροιά. Τέλος, πολύ σημαντική είναι και η πολιτική βούληση να λειτουργεί το σύστημα επιδοτήσεων με επωφελείς αυτοματισμούς και με υπεράσπιση της αποτελεσματικότητας όχι μόνο στη βάση της απορροφητικότητας αλλά και στη συνεισφορά του στην πραγματική ανάπτυξη.
Επειδή κατά καιρούς έχουν γραφτεί πολλά για τα προβλήματα των ιδιωτικών επενδύσεων στη Θράκη, τι επισημαίνετε από την πλευρά σας, παρά τα όποια προβλήματα, υπήρξαν και σοβαρές επενδυτικές προσπάθειες; Ή η Θράκη είναι χώρος με αμέτρητα επενδυτικά «κουφάρια»;
Ο υψηλές χρηματοδοτήσεις ειδικά για τη Θράκη στο παρελθόν φαίνεται να οδήγησαν δυσανάλογα μεγάλο όγκο επιχειρηματιών ή «επιχειρηματιών» στην απόφαση να επωφεληθούν σε σχέση με το μέγεθος της περιοχής μας και της παραγωγικής της βάση. Αυτόν τον όγκο δεν τον αφομοίωσε και δεν τον διαχειρίστηκε καλά ο περιορισμένος γεωγραφικά και πληθυσμιακά χώρος της Θράκης. Ανάμεσα σε πολλές επιτυχημένες μονάδες που στήριξαν (και κάποιες στηρίζουν ακόμη) την ανάπτυξη στην περιοχή μας, μοιραία ανέκυψαν και πλήθος άλλες που είτε από πρόθεση, είτε λόγω συγκυρίας και επιχειρηματικής ανικανότητας απέτυχαν. Δυστυχώς αυτές οι τελευταίες δημιούργησαν και την εντύπωση που πληρώνει η περιοχή περί «πάρτυ λαμογίων». Δεν ισχυρίζομαι ότι δεν υπάρχουν κουφάρια που άφησαν πίσω τους επιτήδειοι. Ισχυρίζομαι ότι ένα έξυπνο και αποφασιστικό δημόσιο θα μπορούσε να αναχαιτίσει αυτή την τακτική και να προστατέψει τη φήμη της περιοχής. Όμως το δημόσιο φάνηκε διαχρονικά απρόθυμο ή ανίκανο να βασανιστεί με ουσιαστικό τρόπο και να καθαρίσει το τοπίο ή να προλάβει τα κακώς κείμενα.
Mαρία Νικολάου
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
