Εκδηλωση με θεμα ΄΄ελληνικος και κυπριακος ιστορικος χωρος – τιμη στον Νικο Ψυρουκη΄΄

Το αντικείμενο της εκδήλωσης περιλάμβανε μια αναφορά στο έργο του μεγάλου ιστορικού Νίκου Ψυρούκη με σχετικές αναφορές στα σημερινά γεγονότα. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση ενός χρόνου από τον θάνατο του ιστορικού.

Ο ιστορικός Βλάσης Αγτζίδης προχώρησε σε μια παρουσίαση του έργου και της προσωπικότητας του Νίκου Ψυρούκη μέσα από τα ίδια τα έργα του.

Ο Νίκος Ψυρούκης ήταν μαρξιστής. Θεωρήθηκε ΄΄αιρετικός΄΄, στάθηκε όμως πάνω απ΄ όλα ένθερμος αγωνιστής και ερευνητής του αντιαποικιακού κινήματος. Τα κύρια θέματα που τον απασχόλησαν θεωρητικά ήταν η αποικιοκρατία, ο ιμπεριαλισμός, η συμπεριφορά της μητρόπολης απέναντι στην περιφέρεια. Με αυτά ως αφετηρία εκκίνησης, ο Νίκος Ψυρούκης κατέθεσε μια σειρά από προσεγγίσεις άλλοτε αμφιλεγόμενες, άλλοτε καίριες, κι άλλοτε πλήρως αμφισβητούμενες από τους συναδέλφους του της κοινότητας των ιστορικών, που διέφεραν σε πολλά από τις καθιερωμένες της αριστερής ιστοριογραφίας και προκάλεσαν εκτεταμένες συζητήσεις. Πολύ γνωστή είναι για παράδειγμα είναι η από μέρους κατάταξη της Ελλάδας των αρχών του 20ου αιώνα στον ιμπεριαλιστικό μητροπολιτικό χώρο με αναπτυγμένο καπιταλισμό, αντί της αριστερής ιστοριογραφικής θέσης που μια για ΄΄αστικοτσιφλικάδικη΄΄ κυρίαρχη τάξη, και ο προσδιορισμός της Μικρασιατικής εκστρατείας ως απόπειρα συμμετοχής στην ιμπεριαλιστική ΄΄λεία΄΄ της εποχής.

Το θέμα όμως με το οποίο ασχολήθηκε εκτεταμένα ήταν το Κυπριακό: το προσέγγισε μέσα από το πνεύμα του αντιαποικιακού κινήματος, τονίζοντας εμφατικά την αντιστροφή των θέσεων για την ένωση μεταξύ αριστεράς και εθναρχίας και υπογραμμίζοντας τον αρνητικό ρόλο των μεγάλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων και της ελληνικής άρχουσας τάξης που λειτουργούσε στην ιστορική πορεία του ζητήματος ως όργανο τους.

Ο συγγραφέας Γιώργος Καραμπελιάς τόνισε την ιδιαιτερότητα του ελληνισμού σαν ένα στοιχείο που ποτέ δεν κατάφερε να κλειστεί στα στενά όρια ενός εθνικού κράτους αλλά πάντα ήταν οικουμενικός. Με δεδομένο μάλιστα το γεγονός ότι το 1922 υπήρξε ένα έτος ορόσημο για την μετέπειτα πορεία του ελληνισμού αφού υποχρεώθηκε να κλειστεί μέσα στα εθνικά του όρια, με τους πληθυσμούς που έμειναν εκτός είτε να εξοντωθούν είτε να εκδιωχθούν. Ο κ. Καραμπελιάς τόνισε πως «από το 1922 και μετά ο ελληνισμός βρέθηκε μπροστά σε ένα αδιέξοδο. Από τη μια μεριά είχε να αντιμετωπίσει τα αρνητικά αποτελέσματα της μικρασιατικής εκστρατείας που τον συρρίκνωσαν δραματικά και από την άλλη είχε να αντιμετωπίσει την εσωτερική φαγωμάρα και τις διαμάχες».

Το συμπέρασμα της εκδήλωσης ήταν ότι ο ελλαδικός και ο κυπριακός ιστορικός χώρος είναι άρρηκτα συνδεδεμένοι μεταξύ τους και οποιαδήποτε μεταβολή στον έναν από τους δύο επηρεάζει αυτομάτως και τον άλλον.

Στη συζήτηση που ακολούθησε το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε γύρω από το Κυπριακό και το ΄΄περήφανο όχι που μπόρεσε και είπε ο κυπριακός λαός κόντρα στα κελεύσματα και τις πιέσεις των Αμερικανών΄΄ όπως είπε χαρακτηριστικά ο κ. Καραμπελιάς.

« Το όχι του Κυπριακού λαού ανέκρουσεν πρύμνα στις ορέξεις των ξένων σχετικά με το μέλλον των διαπραγματεύσεων στο Αιγαίο και στην Θράκη» ήταν μια από τις χαρακτηριστικές κουβέντες που ακούστηκαν κατά την διάρκεια της συζήτησης.

Τάσος Συκάκης

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.