Ο Συμεων Μαυριδης για την ιστορια και την αναδειξη του Περιθεωριου

Συμεών Μαυρίδης, νομικός, ερευνητής τοπικής ιστορίας, συγγραφέας

«Με τη μελέτη μου για το λιμάνι του Περιθεωρίου, τον γενοβέζο διοικητή του  Giovanni Adorno και το εμπόριο στυπτηρίας βάζω ένα λιθαράκι στην προσπάθεια ανάδειξης του τόπου μας»

«Αν  ο χώρος της Καστροπολιτείας του Περιθεωρίου ανασκαφεί, θα προσφέρει  πολύτιμα  στοιχεία για την ιστορία της περιοχής, όπως είχε επισημάνει από το 1928 ο  κορυφαίος Στίλπων Κυριακίδης»

Χρησιμοποιώντας την ίδια επιτυχημένη «τεχνική», της επιλογής και ανάδειξης ενός σημαντικού ιστορικού προσώπου, μέσα από τον βίο του οποίου περνούν σημαντικά ιστορικά γεγονότα για την περιοχή μας και την περίοδο των έσχατων βυζαντινών χρόνων, «επιστρέφει» στα συγγραφικά δρώμενα, ο Καβαλιώτης νομικός  και συγγραφέας κ.Συμεών Μαυρίδης.

Στο έκτο κατά σειρά βιβλίο του, το δεύτερο που αποτύπωσε την «στροφή» του στην τοπική ιστορία της περιοχής μας, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις «Παρατηρητής της Θράκης» ο συγγραφέας αναδεικνύει το πρόσωπο του Giovanni Adorno,  τοπικού διοικητή της Νέας Φώκαιας στη Μικρά Ασία και μεγαλέμπορου παράλληλα της πανάκριβης στυπτηρίας, ο οποίος κατόρθωσε να γίνει ο κύριος ρυθμιστής του ενδοδυναστικού οθωμανικού εμφυλίου, ενισχύοντας τον Μουράτ Β΄ εναντίον του Μουσταφά Τσελεμπή, συνδιεκδικητή τού οθωμανικού θρόνου, βοηθώντας τον καταλυτικά στην επικράτησή του και στην αναρρίχησή του στη θέση του σουλτάνου.

«Λαμβάνοντας» ως ευχαριστήριο «δώρο» την τοποθέτησή του ως διοικητή της Καστροπολιτείας του Περιθεωρίου, σημαντικής πόλης και λιμανιού στη Βόρεια πλευρά του σημερινού Πόρτο Λάγους.

Ο Συμεών Μαυρίδης, με την αφορμή της κυκλοφορίας του νέου του βιβλίου με τίτλο «Η Καστροπολιτεία του Περιθεωρίου Θράκης και ο Γενοβέζος διοικητής της Giovanni Adorno ( 1422 – 1424)» μίλησε στο «Ράδιο Παρατηρητής 94fm»,  υπογραμμίζοντας την ανάγκη γνώσης της πλούσιας ιστορίας της περιοχής μας, προσπαθώντας αν μη τι άλλο,  μέσω της κατανόησης της σημαντικής ιστορίας της Θράκης, τη συνακόλουθη δέσμευση των αρμοδίων φορέων και πολιτών για την ανάδειξη της Καστροπολιτείας του Περιθεωρίου.

Ο λόγος στον ίδιο…

«Το Περιθεώριο ήταν μία πολύ σημαντική πόλη και λιμάνι, στη Βόρεια πλευρά του Πόρτο Λάγους»

ΠτΘ.: κ. Μαυρίδη ποια ήταν αυτή η Καστροπολιτεία του Περιθεωρίου και πώς ξεκίνησε η δική σας μελέτη για τη συγγραφή αυτού του βιβλίου;

Σ.Μ.: Πριν από 5 χρόνια περίπου είχα εκδώσει για την ίδια χρονική περίοδο, δηλαδή για τον 14ο- 15ο αιώνα μέχρι την πτώση της Κωνσταντινούπολης, το βιβλίο για τους τελευταίους υπερασπιστές της Χριστούπολης, δηλαδή τη σημερινή Καβάλα. Πέρασαν 5 χρόνια, στο πλαίσιο των οποίων συγκέντρωσα ένα σημαντικό υλικό από πάρα πολλές πηγές, ελληνικές και ξένες, τις οποίες και σταχυολόγησα ως αναφερόμενες στις ανατολικότερες περιοχές, την περιοχή δηλαδή της ευρύτερης Θράκης. Πραγματευόμαστε πάλι την ίδια περίοδο, δηλαδή τις πολύ ενδιαφέρουσες εποχές του 14ου- 15ουαιώνα, τα 150 χρόνια πριν την πτώση της Κωνσταντινούπολης. Έχουμε μεταφερθεί στην περιοχή της Θράκης. Το Περιθεώριο ήταν μία πολύ σημαντική πόλη και λιμάνι, στη Βόρεια πλευρά του Πόρτο Λάγους, το οποίο είναι πολύ γνωστό μεταξύ άλλων για την εκκλησία του Αγίου Νικολάου. Τα πλοία από το Αιγαίο Πέλαγος περνούσαν μέσα από το Πόρτο Λάγος, από την γνωστή λιμνοθάλασσα, και έφταναν στον προορισμό τους που είναι το λεγόμενο Περιθεώριο. Ας μην ξεχνάμε ότι ο Μητροπολίτης Ξάνθης λέγεται Μητροπολίτης Ξάνθης και Περιθεωρίου. Από εκείνη τη μακρινή εποχή σήμερα σώζονται κάποια λείψανα αυτών των οχυρώσεων, τα οποία φυσικά θα πρέπει να  μπορεί κάποιος να επισκεφτεί. Ήταν μία πολύ σημαντική πόλη, η οποία έπαψε να ακμάζει μετά την κατάληψή της από τους Οθωμανούς στις αρχές του 14ου αρχές του 15ου αιώνα, όπου και λόγω των διώξεων  και των λοιπόν δυσκολιών, οι Χριστιανοί κάτοικοι της περιοχής πήγαν σε γειτονικές περιοχές, όπως για παράδειγμα στην Ξάνθη και έτσι σταδιακά αυτή η πόλη με το πέρασμα των αιώνων 16ος- 17ος αιώνας, άρχισε να ερημώνει, έως ότου και εγκαταλείφθηκε οριστικώς.

ΠτΘ.: Δεδομένου ότι υπάρχουν περιορισμένες πληροφορίες για την περίοδο αυτή, πόσο δύσκολη ήταν η έρευνά σας;

Σ.Μ.: Αρχικά να αναφέρω ότι συνδέω την περίοδο αυτή με ένα άλλο ιστορικό γεγονός, το οποίο μπορεί να μην γνωρίζει ο κόσμος, αλλά δείχνει μια ενδιαφέρουσα συνιστώσα της περιοχής. Αναφέρομαι στον Giovanni Adorno, έναν Γενοβέζο έμπορο ενός σπάνιου μεταλλεύματος εκείνης της περιοχής, της στυπτηρίας. Ο Adorno βοήθησε τους Οθωμανούς σε έναν ενδο-οθωμανικό εμφύλιο πόλεμο, ο οποίος ξεκίνησε μετά την ήττα των Οθωμανών στη μάχη της Άγκυρας το 1400-1403. Αυτός ο Χριστιανός, ο  Δυτικός, Διοκητής που είχε εμπορικές δραστηριότητες στην περιοχή της Μικράς Ασίας, στη Νέα Φώκαια, βοήθησε έναν από τους Οθωμανούς διεκδικητές του Θρόνου, τον  Μουράτ Β΄,  να μεταφέρει στρατεύματα από τη Μικρά Ασία στην περιοχή της Θράκης. Ο Οθωμανός Μουράτ Β’, που βοήθησε στον αγώνα του εναντίον του Μουσταφά Τσελεμπή ο Adorno, τελικά επικράτησε του οθωμανικού εμφυλίου και αυτός  για να τον ανταμείψει του ανέθεσε τη  διοίκηση  της πόλης του Περιθεωρίου. Χρησιμοποίησα το στοιχείο αυτό για να δούμε ότι οι περιοχές της Μικράς Ασίας, της Θράκης, της Μακεδονίας, του Αιγαίου και ευρύτερα, υπό τη διοίκηση της αυτοκρατορίας επικοινωνούσαν με έναν διαφορετικό τρόπο. Το στοιχείο δε αυτό είναι μια καινοτομία, διότι προφανώς έχουν γράψει κάποιοι ιστορικοί, συγγραφείς και κάποιοι ερευνητές για το Περιθεώριο, ωστόσο η δική μου συμβολή ήταν να μιλήσω για το Περιθεώριο και να  το αναδείξω και υπό την οπτική της εμπορικής και οικονομικής του αξίας. Όσον αφορά τις πηγές προφανώς το βιβλίο αυτό, είναι το 6ο μου βιβλίο που σημαίνει ότι υπάρχει κάποια σχετική εμπειρία στη συγγραφή και στην αναζήτηση πηγών, η οποία προφανώς γίνεται και από τη γαλλική γλώσσα, και από την ιταλική και από την αγγλική και ακόμη και από άλλες γλώσσες, μέσω μεταφραστικών εργαλείων και χαρτών. Το βιβλίο είναι έγχρωμο με πάρα πολλές εικόνες προκειμένου να γίνομαι κατανοητός από οποιονδήποτε αναγνώστη δίχως να απαιτούνται πλουσιότερες ιστορικές γνώσεις. Υπάρχει μια δυσκολία, η οποία πιστεύω ότι κάνει το βιβλίο περισσότερο ενδιαφέρον  και αφορά στην «πινελιά» της Γενοβέζικης διοίκησης. Κι αυτό γιατί σήμερα μας φαίνεται λίγο παράδοξο να μιλάμε για Γενοβέζους, για αυτές τις τότε ναυτικές υπερδυνάμεις, αλλά μην ξεχνάμε ότι ιστορικά αυτές οι δυνάμεις  με έδρα την Πίζα, Γένοβα, Βενετία κ.ά. όχι μόνο ήταν πανίσχυρες, αλλά κατείχαν σημαντικά εδάφη της περιοχής λόγω προφανώς της επέκτασης των Οθωμανών και των περιορισμένων δυνατοτήτων τότε που είχε η Βυζαντινή αυτοκρατορία.

«Η καινοτομία του βιβλίου, το  ότι ξεφεύγουμε από τα καθιερωμένα,  την απλή χρονολογική ιστορική αναδρομή και κάνουμε ένα βήμα περαιτέρω, ερευνώντας τα πολιτισμικά τους συμφραζόμενα»

ΠτΘ.: Για τον Giovanni Adorno τι γνωρίζουμε;

Σ.Μ.: Γνωρίζουμε αρκετά πράγματα, γιατί η οικογένειά του ήταν από την Γένοβα  και πολύ γνωστή, με αποτέλεσμα έχουμε στοιχεία για την οικογένειά του, για τον ίδιο και  τις εμπορικές δραστηριότητες, τις οποίες  επιτελούσε στην περιοχή της Μικράς Ασίας. Είχε σημαντικές εμπορικές δραστηριότητες, στην περιοχή της Παλαιάς και της Νέας Φώκαιας διότι ως Γενοβέζος, προφανώς είχε επαφές με τη Γένοβα, όπου, όπως και οι Βενετοί, είχαν επεκταθεί εκείνα τα χρόνια στην περιοχή του Αιγαίου και στη Μικρά Ασία. Υπήρχαν λοιπόν άνθρωποι οι οποίοι είχαν αρκετά χρόνια δραστηριότητες και ασχολούνταν κυρίως με το εμπόριο, κατείχαν μικρά ή μεγαλύτερα παραθαλάσσια κάστρα για να μπορούν να  προστατέψουν και τη διαδικασία του εμπορίου. Γι’ αυτά έχουμε πληροφορίες και από την ιταλική βιβλιογραφία που δεν γνώρισε την καταστροφή των δικών μας αρχείων. Σίγουρα είναι μία δύσκολη, αλλά και ενδιαφέρουσα έρευνα για κάθε ερευνητή και, όπως είπα και προηγουμένως η καινοτομία του βιβλίου είναι αυτή, το να φύγουμε από τα καθιερωμένα, την απλή χρονολογική ιστορική αναδρομή και να κάνουμε ένα βήμα περαιτέρω, στα πολιτισμικά τους συμφραζόμενα, στο πώς επικοινωνούσανε μεταξύ τους οι  περιοχές αυτές, τις εμπορικές δραστηριότητες τους κ.ά. Να δούμε δηλαδή ευρύτερα εκείνον τον χώρο, τη δεδομένη χρονική περίοδο, η οποία ήταν πολύ δύσκολη. Η δυσκολία είναι ότι λόγω των Οθωμανών είχαμε καταστροφές των αρχείων.

«Για να αγαπήσουμε τον τόπο μας  πρέπει να τον γνωρίσουμε κιόλας»

ΠτΘ.: Τι έρχεται λοιπόν να «προσφέρει» το βιβλίο αυτό;

Σ.Μ.: Το βιβλίο αυτό έχει περίπου 140 σελίδες, με συγκεκριμένη και αναλυτική βιβλιογραφία, ελληνική και ξενόγλωσση. Για εμένα προσωπικά ήταν ένας πόθος με την έννοια, ότι ασχολούμενος με τη συγγραφή, ήθελα να προσφέρω  κάτι για τον τόπο μου και την ευρύτερη περιοχή. Άλλωστε για να αγαπήσουμε τα μέρη μας πρέπει να τα γνωρίσουμε κιόλας. Αν ο κάθε άνθρωπος που διαμένει σε αυτές τις περιοχές , στην Κομοτηνή, την Ξάνθη, την Καβάλα, την Αλεξανδρούπολη γενικά στη Θράκη  και την Ανατολική Μακεδονία αν ήξερε τι πλούσια ιστορία έχουμε, θα είχε σκεφτεί και λίγο διαφορετικά. Αρκεί να φανταστούμε ότι το Ελληνικό κράτος είναι από το 1830, έχουμε μία ιστορία 200 ετών και ξαφνικά όλοι μιλάμε για μια βυζαντινή αυτοκρατορία και φτάνουμε στο 1453 και ακόμα πιο πέρα, μιλάμε για χίλια χρόνια και περισσότερα ενδεχομένως. Αυτό είναι μια συμβολή. Από εκεί και ύστερα τα μνημεία τα οποία αναφέρω και των οποίων υπάρχουν και φωτογραφίες είναι δίπλα μας. Ποιος δεν έχει πάει στο Πόρτο Λάγος; Εάν κάποιος ήξερε πόσα αξιοθέατα έχει το Πόρτο Λάγος, θα έμενε με το στόμα ανοιχτό. Ποιος έχει πάει στο Περιθεώριο; Τον Μυστρά όλοι τον ξέρουν, το Περιθώριο όχι, επομένως το βιβλίο αυτό είναι και κάτι ως συμβολή δική μου στο να αναδειχθεί η περιοχή. Εγώ είμαι σίγουρος ότι άμα ο χώρος που αποτελούσε την Καστροπολιτεία του Περιθεωρίου και από την οποία σήμερα έχουν μείνει μόνο κάποια λείψανα, ανασκαφεί, θα προσφέρει πολλά και  πολύτιμα  στοιχεία για την ιστορία της περιοχής, όπως είχε με σαφήνεια επισημάνει ο κορυφαίος Στίλπων Κυριακίδης.  Επίσης πρέπει να δημιουργηθεί  μία καλύτερη δίοδος ώστε  να γίνει το μνημείο, η Καστροπολιτεία  επισκέψιμη. Ουσιαστικά είναι σαν να έχουμε μία πολύ σημαντική πόλη δίπλα μας, την οποία αγνοούμε κι αυτό εμένα με θλίβει. Δίνουμε τόσα χρήματα για την τουριστική προβολή, αριστερά και δεξιά. Εγώ προσωπικά βάζω ένα λιθαράκι σε αυτή την προσπάθεια για την ανάδειξη του τόπου μας, για να είναι το μέρος επισκέψιμο, να το γνωρίσουμε όλοι μας και να προσπαθήσει ο καθένας όσο μπορεί για την ανάδειξή του.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.