«203 παιδια φοιτουν στο σχολειο μας χαρη στον οβολο σας»

Λίγο πριν από την έτερη μεγάλη γιορτή της ορθοδοξίας, τη Γέννηση του Χριστού είχαμε τη χαρά να φιλοξενήσουμε στις σελίδες του «Παρατηρητή της Θράκης» τον ορθόδοξο και με ελληνική παιδεία ιερέα από την Ουγκάντα, πατήρ Αντώνιο Μουτιάμπα. Η χαρά ωστόσο, όσο διαρκούσε η συνέντευξη μετατρεπόταν σταδιακά σε προβληματισμό, καθώς αφουγκραζόμασταν την αγωνία του πατρός Αντωνίου για τα καθημερινά προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει και που, όπως ο ίδιος πολύ χαρακτηριστικά είχε πει, διαφέρουν κατά πολύ από τα αντίστοιχα μιας «αναπτυγμένης» δυτικής κοινωνίας. Παιδάκια άπορα, ορφανά, αντιμέτωπα με τις αρρώστιες, τη φτώχεια των γονιών τους και την έλλειψη υποδομών, είχαν μέσα στην ατυχία τους την τύχη να βρεθούν στην αγκαλιά του ορθόδοξου ιερέα.
Σήμερα, μερικές μέρες πριν από την Ανάσταση του Χριστού, έχουμε και πάλι τη χαρά να δημοσιεύουμε μια νέα συνέντευξη του πατρός Αντωνίου, ο οποίος εκφράζει την ευγνωμοσύνη του σε όσους Κομοτηναίους, υλικά και πνευματικά στήριξαν το κτίσιμο του νέου σχολείου της ενορίας του με απρόσμενη επιτυχία, επισημαίνει τη σημασία της μόρφωσης στην οικοδόμηση μιας υγιούς κοινωνίας, διαχωρίζει τις καλές από τις κακές τοπικές παραδόσεις και επαναλαμβάνει ότι με την προσφορά 100 ευρώ ένα παιδάκι από την Ουγκάντα διασφαλίζει τη διατροφή του για έναν ολόκληρο χρόνο.

• Το σχολείο μας, το «μαργαριτάρι της περιοχής» είναι έτοιμο χάρη στη στήριξή σας

ΠτΘ: Πάτερ Αντώνιε, τον Δεκέμβρη που είχαμε ξαναμιλήσει είχατε την αγωνία για το αν το σχολείο με τις ελλείψεις που υπήρχαν θα καταφέρει τελικά να λειτουργήσει. Το σχολείο τελικά κατάφερε να λειτουργήσει, θρανία αγοράστηκαν και ομολογουμένως είναι ένα πανέμορφο σχολείο, γεμάτο παιδιά. Θα μας πείτε πώς καταφέρατε αυτό το επίτευγμα;
π.Α: Πρώτα απ’ όλα ευχαριστώ τον Θεό που με την ευλογία του σεβασμιότατου βρίσκομαι ξανά για ένα μικρό χρονικό διάστημα στην Κομοτηνή. Ήρθα μαζί του στην Ελλάδα για μια σύντομη δουλειά, εκείνος έφυγε χθες και πήρα την άδειά του για να έρθω, να δω τον αγαπητό γέροντα Ναθαναήλ και να δω και τους πολύ αγαπητούς φίλους μου και να τους ενημερώσω για το έργο που γίνεται στην Ουγκάντα χάρη στον όβολό σας. Από τότε που γνώρισα αυτόν τον τόπο μου έχει προσφέρει πολλά πράγματα όπως το τρακτέρ, η γεώτρηση και κυρίως το σχολείο και αυτό το τονίζω γιατί είχαμε μεγάλη αγωνία, λόγω του ότι σε αυτή την περιοχή δεν υπήρχε σχολείο για πάρα πολλά χρόνια. Αρχίσαμε να το χτίζουμε πέρσι στις 2 Φεβρουαρίου όταν και βάλαμε το πρώτο θεμέλιο και τελειώσαμε στις 18 Οκτωβρίου και τα παιδιά άρχισαν να φοιτούν σε αυτό από τον περασμένο Φεβρουάριο λόγω του ότι στην Ουγκάντα το σχολικό έτος αρχίζει τον Φεβρουάριο και τελειώνει τον Οκτώβριο.

Η αλήθεια είναι ότι περιμέναμε λίγα παιδιά αλλά τελικά, -και αυτό δείχνει την ανάγκη που έχει η περιοχή-, αρχίσαμε με 203 παιδιά. Στην πρώτη τάξη υπάρχουν και πολλά μεγαλύτερα παιδιά που δεν μπορούσαν να πάνε στο δημοτικό που ήταν πολύ μακριά. Το αποκαλούν το «μαργαριτάρι της περιοχής». Να σημειώσω ότι στην Ουγκάντα από τον νόμο προβλέπονται εφτά τάξεις αλλά στο δικό μας σχολείο, επειδή δεν πληρώνεται από το κράτος, αλλά εμείς πληρώνουμε τους καθηγητές και τα χρήματα είναι περιορισμένα, φοιτούν παιδιά από το νηπιαγωγείο μέχρι την πέμπτη τάξη. Και οι γονείς των παιδιών βέβαια κάνουν ό,τι μπορούν αλλά όπως ξέρετε η περιοχή είναι πολύ φτωχή.

ΠτΘ: Πώς ονομάζεται το σχολείο;
π.Α: Αυτό θα το κρατήσουμε μυστικό μέχρι τα εγκαίνια. Να σας ενημερώσω ότι παράλληλα ετοιμάζουμε και οικοτροφείο αγοριών και κοριτσιών όπου θα στεγάσουμε τα άπορα και ορφανά παιδιά και το οποίο θα αρχίσει να λειτουργεί του χρόνου.

ΠτΘ: Τα παιδάκια που βλέπουμε στις φωτογραφίες αφ’ ενός είναι πολλά αφ’ ετέρου είναι και αγόρια και κορίτσια, οι δάσκαλοι αυτή τη στιγμή πόσοι είναι;
π.Α: Είναι έξι δάσκαλοι και ο διευθυντής ο οποίος είναι εθελοντής, δεν πληρώνεται, υπάγεται σε ένα άλλο σχολείο και έρχεται και βοηθάει. Οι έξι δάσκαλοι πληρώνονται κανονικά καθώς χρειάζονται και αυτοί ένα μισθό για να ζήσουν τις οικογένειές τους.

ΠτΘ: Πώς τα βγάζετε πέρα; Ένα σχολείο έχει τεράστια έξοδα, εκτός από τους μισθούς των δασκάλων, για παράδειγμα τα παιδιά φορούν ποδιές, πώς πληρώνονται όλα αυτά;
π.Α: Φέτος η παπαδιά πήγε και αγόρασε ύφασμα και με μια ομάδα κοπέλες που έχει οργανώσει έφτιαξε αυτές τις ποδιές. Είναι μια οικονομική δωρεά που κάναμε σαν οικογένεια, βέβαια εμείς σχεδιάσαμε ποδιές για 80 παιδιά και τελικά μας ήρθαν 203 αριθμός κατά πολύ μεγαλύτερος.

ΠτΘ: Είναι όντως πάρα πολλά τα παιδιά, περιμένετε ότι θα έρθουν και άλλα ώστε να εξαναγκαστείτε να πάρετε κι άλλους δασκάλους;
π.Α: Του χρόνου σίγουρα καθώς θα λειτουργήσουμε και έκτη τάξη.

• Λειτουργούμε όλη μέρα και σιτίζουμε και τα παιδιά το μεσημέρι

ΠτΘ: Το σχολείο λειτουργεί όλη μέρα, έχετε και την ευθύνη για το φαγητό των παιδιών;
π.Α: Λειτουργούμε όλη μέρα και σιτίζουμε και τα παιδιά το μεσημέρι, επειδή όμως ξέρουμε ότι μερικά παιδιά μπορεί ακόμα και στο σπίτι τους να μην έχουν κάτι να φάνε, στα μικρά παιδιά τουλάχιστον που τελειώνουν στις 12 το μεσημέρι τους παρέχουμε ένα ρόφημα από καλαμπόκι για να γυρίσουν στο σπίτι γιατί, εκτός των άλλων, για πολλά από αυτά η απόσταση είναι μεγάλη.

ΠτΘ: Όλη αυτή η υποδομή ειδικά τώρα με το σχολείο είναι καθημερινό έξοδο και καθημερινή αγωνία, αν κάποιος ζήσει τα πράγματα από μέσα θα καταλάβει ότι πρόκειται για τιτάνιο έργο. Πώς τα καταφέρνετε, υπάρχει ευαισθησία, σας βοηθάει το κράτος;
π.Α: Αυτή τη στιγμή το κράτος έχει τεράστια προβλήματα και δεν μπορεί να μας βοηθήσει. Εμείς σαν εκκλησία κάθε μέρα κάνουμε τον σταυρό μας και προχωράμε. Να σημειώσω ότι κάθε φορά που έρχομαι εδώ, πολλοί άνθρωποι μου προσφέρουν κάποια μικρά ποσά για να τους μνημονεύσω. Αυτά τα χρήματα μαζί με την παπαδιά τα κρατάμε σε ένα ταμείο και τα χρησιμοποιούμε για να αγοράζουμε τις τροφές των παιδιών. Βέβαια και οι γονείς από την πλευρά τους κάνουν ό,τι μπορούν, φέρνουν καλαμπόκια, πολλές φορές φασόλια και η ενορία συμμετέχει. Να τονίσω εδώ, ότι αν κάποιος ενδιαφερθεί να φροντίσει ένα μικρό παιδί, μπορεί να τα βοηθήσει με 100 ευρώ τον χρόνο, για το μεσημεριανό τους, τα βιβλία και τα τετράδιά τους και μια μικρή περίθαλψη. Μέσω της δικής σας εφημερίδας μπορεί να προωθηθεί αυτή η καμπάνια. Εγώ πάντως βλέπω φως και αυτό είναι η ανάσα του Κυρίου.

• Καλύτερα πρώτα σχολείο και μετά εκκλησία

ΠτΘ: Στην προηγούμενη συνέντευξή σας στον Παρατηρητή της Θράκης μας είπατε ότι το Πανεπιστήμιο της Ουγκάντα είναι ιδιωτικό και ακριβό για τα δεδομένα της χώρας. Οι δάσκαλοι του σχολείου σας είναι απόφοιτοι του Πανεπιστημίου και γενικότερα επαρκούν οι δάσκαλοι στην Ουγκάντα;
π.Α: Υπάρχουν δάσκαλοι και πολλοί από αυτούς είναι καλοί άνθρωποι. Εμείς από την πλευρά μας σαν εκκλησία πληρώνουμε και κάνουμε κατήχηση στο σχολείο για τα παιδιά που θέλουν να γίνουν εκπαιδευτές. Κάθε ενορία πρέπει να έχει κι από ένα σχολείο, γι’ αυτό προσπαθούμε, αλλιώς εγώ προσωπικά θεωρώ ότι θα υπάρχει μια εκκλησία μέσα στην ερημιά. Το βλέπω σαν θαύμα αυτό που έγινε, πέρσι δεν είχαμε καν σχολείο, όταν το συνειδητοποιώ σας ευγνωμονώ για την αγάπη σας η οποία έχει δώσει αυτή τη δύναμη, τη λάμψη στην ενορία, γιατί κάθε παιδί είναι και ένα αστέρι.

ΠτΘ: πάτερ Αντώνιε εκτός των άλλων είστε και επιστήμονας. Κλέβετε λίγο χρόνο για να παρακολουθήσετε τα μαθήματα στις τάξεις;
π.Α: Πρόσφατα πήγα στην τάξη όπου ο καθηγητής εξηγούσε στα παιδιά τη λέξη «μεταμόρφωση». Από την πλευρά μου τους εξήγησα τι σημαίνει «μεταμόρφωση», κάναμε ολόκληρο μάθημα γι’ αυτό, γιατί είμαι και γεωπόνος και γνωρίζω βιολογία. Γενικότερα όταν βρίσκω χρόνο συμμετέχω κι εγώ στα μαθήματα, συγκεντρώνω τους καθηγητές και συζητάμε και έχω καθιερώσει την Πέμπτη ως “Ημέρα εκπαίδευσης” για τρεις ενορίες. Τις επισκέπτομαι και κατά τις 7 το απόγευμα συζητάμε για τα προβλήματα που υπάρχουν και για το τι μπορούμε να κάνουμε για να τα λύσουμε. Επίσης έχω διορίσει δικούς μου ανθρώπους να γυρνάνε στις ενορίες και να κάνουν συμβούλια. Έτσι τα σχολεία του νομού μας έχουν κάνει σημαντικά βήματα προόδου και μάλιστα σας πληροφορώ ότι το γυμνάσιό μας στις τελικές εξετάσεις διακρίθηκε ως δεύτερο σε επιδόσεις σε όλη τη χώρα. Όταν δε με φώναξαν και με ρώτησαν αν είμαι εκπαιδευτικός τους απάντησα ότι η καλή συνεργασία και αγάπη πάντα φέρνουν αποτελέσματα.

ΠτΘ: Είπατε ότι η ενορία χωρίς σχολείο είναι έρημος. Ξέρετε και πατρο – Κοσμάς ο Αιτωλός το ίδιο έλεγε: «σχολειά χτίστε»…
π.Α: Καλύτερα να χτιστεί πρώτα το σχολείο και μετά εκκλησία. Στην ενορία του Αγίου Αντωνίου προϋπήρχε και μία αίθουσα που διατελούσε ρόλο σχολείου και κάθε Δευτέρα γινόταν μάθημα. Τώρα βλέπω πως εκεί που δεν υπάρχει καθόλου σχολείο τα προβλήματα είναι περισσότερα.

• Η ορθόδοξη εκκλησία δίνει ελευθερία στη γυναίκα, τουλάχιστον στο 90%, γιατί το υπόλοιπο 10% δεσμεύεται από τις προκαταλήψεις της φυλής

ΠτΘ: Πάντως και τα κορίτσια πάνε στο σχολείο, έχουν αλλάξει οι καταστάσεις…
π.Α: Το θεωρούμε πολύ σημαντικό για την οικογένεια τα κορίτσια να λαμβάνουν μόρφωση, γιατί όταν η μάνα ξέρει γράμματα είναι αυτή που θα προσέξει τα παιδιά και θα τα παροτρύνει να μάθουν κι αυτά, όταν μία μάνα είναι αγράμματη σημαίνει ότι ολόκληρη η χώρα είναι αγράμματη.

ΠτΘ: Στην Αφρική πάντως υπάρχουν διάφορες μυθολογίες για τη γυναίκα, όπως και σε όλο τον κόσμο άλλωστε. Η ορθόδοξη εκκλησία από τη μεριά της τη θεωρεί ισότιμη με τον άντρα. Στην Ουγκάντα ποια είναι η θέση της γυναίκας, έχει προχωρήσει, είναι η γυναίκα αυτόνομη;
π.Α: Η Ουγκάντα έχει πολλές φυλές και σε καθεμία από αυτές είναι διαφορετική η θέση της γυναίκας. Είναι ανάλογα με την κουλτούρα και τη θρησκεία. Πράγματι η ορθόδοξη εκκλησία δίνει ελευθερία στη γυναίκα, τουλάχιστον στο 90%, γιατί το υπόλοιπο 10% δεσμεύεται από τις προκαταλήψεις της φυλής του. Σε ένα γάμο, όπως έλεγε και ο δεσπότης μου ο Ειρηναίος στο Καστέλι Χανίων: «ναι μεν, ο άντρας είναι το κεφάλι της οικογένειας αλλά η γυναίκα είναι ο λαιμός και γυρίζει το κεφάλι προς όποια κατεύθυνση θέλει. Αν ο λαιμός παραμείνει στάσιμος, τότε και το κεφάλι θα παραμείνει στάσιμο». Στην ενορία μου, πολλοί άντρες είχαν αντίρρηση, γιατί αντιμετωπίζω με σεβασμό τις γυναίκες. Το αποτέλεσμα ωστόσο είναι να συμμετέχουν ισότιμα όλες οι γυναίκες στα μεγάλα έργα που γίνονται, μέχρι και πέτρες σπάνε για φτιάξουμε τις κολόνες.

• Είναι γεγονός ότι τα βάρβαρα έθιμα έχουν ως θύμα σχεδόν πάντα τη γυναίκα

ΠτΘ: Μιας και είπατε ότι στην Ουγκάντα υπάρχουν πολλές φυλές με διαφορετικά ήθη, έθιμα και παραδόσεις θα ήθελα να σας ρωτήσω για ένα ζήτημα που είναι δύσκολο και είναι στην επικαιρότητα στην Ελλάδα. Οι άνθρωποι οι οποίοι τελικά ασπάζονται τη χριστιανική θρησκεία, εγκαταλείπουν και έθιμα όπως το απαράδεκτο και μακάβριο έθιμο του ακρωτηριασμού των γυναικών στα γεννητικά τους όργανα;
π.Α: Όπως επαναλαμβάνω συνεχώς τον σημαντικότερο ρόλο σε όλα αυτά έχει η μόρφωση. Όταν μια οικογένεια είναι μορφωμένη και διαφωτισμένη δεν ακολουθεί τέτοιου είδους παραδόσεις. Υπάρχουν βέβαια έθιμα τα οποία ήρθαν λόγω συγκυριών όπως αυτό που αναφέρατε. Απ’ όσο έχω διαβάσει και γνωρίζω, ξεκίνησε σε εποχές πολέμων όταν οι άντρες έλειπαν για μεγάλα χρονικά διαστήματα, ωστόσο είναι ιδιαίτερα διαδεδομένο σε χώρες της Βορείου Αφρικής και όχι στην Ουγκάντα που είναι γεωγραφικά στο μέσο της ηπείρου. Και εμείς έχουμε βέβαια τέτοιου είδους έθιμα τα οποία καταργούνται σιγά – σιγά. Είναι πάντως γεγονός ότι τα βάρβαρα έθιμα έχουν ως θύμα σχεδόν πάντα τη γυναίκα.

ΠτΘ: Πάντα θα έλεγα…
π.Α: Αυτό το ζήτημα με απασχολεί. Εμείς, για παράδειγμα, έχουμε το έθιμο η γυναίκα να γονατίζει μπροστά στον άντρα, που με ενοχλεί πολύ, γιατί προσωπικά με μεγάλωσε γυναίκα, η γιαγιά μου, μία αρχόντισσα γυναίκα που τη λέγανε Μυροφόρα, όπως έχω βαπτίσει και την μεγάλη κόρη μου, ήταν από τους πρώτους ορθοδόξους και παρότρυνε τις γυναίκες να μη σκύβουν ποτέ το κεφάλι. Πλέον δεν ζει, έχει κοιμηθεί εδώ και 9 χρόνια σε ηλικία 80 ετών. Γι’ αυτό και αγαπώ πολύ το γυναικείο φύλο. Εδώ στη Ουγκάντα είναι αλήθεια ότι το κράτος προσπαθεί να καταργήσει αυτά τα έθιμα και η εκκλησία από τη μεριά της δίνει δύναμη υπενθυμίζοντας ότι μια γυναίκα, η Παναγία είναι η γέφυρα που μας ενώνει με τον Χριστό. Είναι λογικό να υπάρχει μια στοιχειώδης υπακοή στο πλαίσιο της οικογένειας αλλά όχι να υπάρχει καθαρή εκμετάλλευση της γυναίκας.

• Ο άνθρωπος πρώτα πρέπει να διαφωτίζεται για να καταλαβαίνει τι είναι ο ίδιος και γιατί υπάρχει, και μετά να επιλέγει πίστη

ΠτΘ: Η θρησκεία παίζει και τον ρόλο του διαφωτιστή ή υπερισχύει το έθιμο της φυλής; Οι παραδόσεις αυτές εγκαταλείπονται σε περίπτωση που κάποιος ασπαστεί για παράδειγμα την ορθοδοξία;
π.Α: Υπάρχουν και καλές παραδόσεις…

ΠτΘ: Σαφώς, ο χορός, το τραγούδι… Και μάλιστα η φάτνη που βάλαμε και στον Παρατηρητή είναι εξαιρετικό δείγμα τοπικής τέχνης, ο αφρικανικός πολιτισμός είναι καταπληκτικός…
π.Α: Τον χορό δεν μπορούμε να τον καταργήσουμε, το περίφημο αφρικανικό τύμπανο δεν μπορούμε να το αποχωριστούμε, είναι αυτά που συντελούν στη διαφορετικότητά μας. Ωστόσο, εναντιωνόμαστε σε καθετί απαράδεκτο, σε κάθε παράδοση που δεν δίνει χαρά στον άνθρωπο…

ΠτΘ: Ο παγανισμός, η λατρεία της φύσης, που περιέχει βέβαια και κάποιες πολύ όμορφες παραδόσεις και ιστορίες σας ενοχλεί;
π.Α: Η αλήθεια είναι ότι ο παγανισμός ακόμα είναι διαδεδομένος σε αρκετά μεγάλο βαθμό στην Αφρική. Η λατρεία της φύσης ως ανώτερης δύναμης σημαίνει ότι εμείς είμαστε υπεύθυνοι που δεν τους έχουμε δείξει ότι ο Θεός είναι η ανώτερη δύναμη, πρέπει να τους δείξουμε ότι το δέντρο δεν είναι ανώτερο ούτε καν από τον άνθρωπο, ο άνθρωπος είναι το τελευταίο πλάσμα της ανώτερης δύναμης, του Θεού.

ΠτΘ: Αυτά τα εξηγείτε πρώτα στο κήρυγμά σας;
π.Α: Η θρησκεία είναι φως, ο άνθρωπος πρώτα πρέπει να φωτίζεται για να καταλαβαίνει τι είναι ο ίδιος και γιατί υπάρχει και μετά αρχίζει να γίνεται ορθόδοξος. Δεν λέμε σε κανέναν ότι πρέπει να γίνει ορθόδοξος, πρώτα καταλαβαίνει ότι υπάρχει η δύναμη του Θεού, και μετά του μιλάμε για την ορθοδοξία.

ΠτΘ: Κάθε φορά που βρισκόμαστε πάτερ Αντώνιε μου λέτε καταπληκτικά πράγματα. Αυτό που καταλαβαίνω είναι ότι ως ιερέας πρωτίστως αγαπάτε τον άνθρωπο. Γιατί έχουμε και εκδοχές της θρησκείας που παίζει τον ρόλο του δασκάλου, είναι αυστηρή και δημιουργεί ενοχές ενώ εσείς αφήνετε τον άνθρωπο να είναι εξοικειωμένος, ξεκινάτε από την παράδοσή του.
π.Α: Όποιος διαδίδει τη θρησκεία και παράλληλα τον θυμό δεν πιστεύει στον Θεό.

Η ορθοδοξία στην Ουγκάντα, κοντά ένας αιώνας ιστορίας

Η ορθοδοξία είναι η μόνη θρησκεία που ήρθε στην Ουγκάντα από τους Ουγκαντέζους που ψάχνανε τι είναι αυτό που πρέπει να έχουμε. Η πραγματική ιστορία είναι ότι ένας ιερέας με το παρατσούκλι «Σπάρτας» μαζί με τον Βαδία, -πρόκειται για τον παππού του δεσπότη Ιωνά που έχουμε τώρα- ο ένας προτεστάντης και ο άλλος καθολικός- ψάχνανε να βρουν τι είναι τελικά αυτό που ενώνει, γιατί τότε, το 1912 είχαν πόλεμο μεταξύ τους στην Ουγκάντα και κατάληξαν τελικά στην ορθοδοξία. Και είναι γενικώς αποδεκτό ότι η ορθοδοξία έχει αγκαλιάσει χωρίς εκμετάλλευση τον λαό της Ουγκάντας.

Σας προσκαλούμε στα εγκαίνια του σχολείου και του οικοτροφείου

Θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους όσοι μας έχετε βοηθήσει με τον όβολό σας και μας δίνετε τη χαρά να ζήσουμε και να μορφωθούμε και σας περιμένουμε να έρθετε να κάνουμε τα περίφημα εγκαίνια του σχολείου και του οικοτροφείου και να ζήσετε από κοντά τα όσα σας λέω. Τονίζω ξανά ότι όποιος θέλει να βοηθήσει μπορεί να απευθυνθεί στον «Παρατηρητή» ή στον πατέρα Ναθαναήλ. Ακόμα και ένα τηλεφώνημα ή ένα γράμμα με προτροπές ή ευχές είναι πολύτιμο για μας. Γνωρίζω ότι η Ελλάδα περνάει δύσκολα, μου το είπε ένας υπουργός στην Ουγκάντα αλλά του απάντησα ότι αν έχεις πίστη μέσα σου ξεπερνάς όλες τις δυσκολίες.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.