Αναπαρασταση του εθιμου Καλογιαννια

Τα «καλογιάννια» θα αναβιώσει φέτος ο Μορφωτικός Σύλλογος Σαρακατσάνων Θράκης στη διάρκεια «διεθνούς» εκδήλωσης στο μουσειακό παραδοσιακό οικισμό, στη διασταύρωση του Φαναρίου. Η εκδήλωση η οποία θα πραγματοποιηθεί την ερχόμενη Πέμπτη στις 8:30 μετά το απόγευμα, τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Εξωτερικών. Χορηγοί της διοργάνωσης είναι οι Δήμοι Κομοτηνής, Ιάσμου, Αιγείρου και τοπικές επιχειρήσεις.

Εν τω μεταξύ ξεκίνησαν οι εργασίες αναστήλωσης της οικίας Πιεράκη, όπου θα λειτουργήσει το Σπίτι των Σαρακατσάνων στην Κομοτηνή.

Οι διοργανωτές, όπως διευκρινίστηκε κατά τη διάρκεια συνέντευξης τύπου που παραχώρησαν χθες το μεσημέρι, θα επιχειρήσουν φέτος να αναπαραστήσουν με «νέα σκηνοθεσία και σκηνογραφία» το έθιμο.

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης θα παρουσιαστούν παραδοσιακοί χοροί από τους Συλλόγους Σαρακατσάνων της Θράκης κι από το χορευτικό συγκρότημα του Συλλόγου Σαρακατσάνων Σλίβεν Βουλγαρίας. Η γιορτή θα καταλήξει αργά το βράδυ με σαρακατσάνικο γλέντι υπό τους ήχους της ορχήστρας του Κώστα Ζαραλή.

Το παρόν στην εκδήλωση θα δώσουν εκπρόσωποι των Σαρακατσάνων από τα Σκόπια όπως επίσης από την Ομοσπονδία Σαρακατσάνικων συλλόγων Βουλγαρίας.

Όσοι εξάλλου παρευρεθούν θα έχουν τη δυνατότητα περιήγησης στα καλύβια του μουσειακού οικισμού τα οποία θα στολίσουν ειδικά για την ημέρα οι γυναικείοι σύλλογοι Παλλαδίου και Αμβροσίας καθώς επίσης να γευθούν πλούσια εδέσματα που θα προσφερθούν.

Τι είναι τα καλογιάννια

Στα δρώμενα του εθίμου και τον συμβολισμό του, αναφέρθηκε κατά την τοποθέτησή του ο Πρόεδρος του Μορφωτικού Συλλόγου κ. Γιώργος Σερμπέζης.

Τα «καλογιάννια» είναι αφιερωμένα στο γενέσιο του Αγίου Ιωάννη Προδρόμου πρόκειται δε για έθιμο εξαγνισμού με αρχαιοελληνικές ρίζες που πέρασε και στην σύγχρονη χριστιανική παράδοση. Σχετίζεται με τα στοιχεία της φωτιάς και του νερού.

Σύμφωνα με την παράδοση, οι νεαρές κοπέλες ξεκινούσαν με τραγούδια για τη βρύση ή την πηγή, όπου μάζευαν τα καλογιάννια, ένα είδος αγριολούλουδου. Κάθε κοπέλα έφτιαχνε ένα μπουκέτο στο οποίο κρεμούσε ένα δικό της τιμαλφές, για παράδειγμα ένα δαχτυλίδι ή ένα σκουλαρίκι. Κατόπιν τοποθετούσαν τα καλογιάννια μέσα στο «κακάβι», ένα μικρό καζανάκι με νερό. Το καζάνι το μετέφερε-πάνω στο κεφάλι της- πίσω στα καλύβια, μια κοπέλα που είχε και τους δυο γονείς της εν ζωή. Στο χοροστάσι που στηνόταν εκεί τοποθετούσαν το καζάνι το σκέπαζαν όλη τη νύχτα, έβλεπαν τα άστρα και χόρευαν. Η ίδια κοπέλα, το πρωί της επόμενης ημέρας διάλεγε ένα μπουκέτο και το έβγαζε από το κακάβι. Όποια κοπέλα αναγνώριζε το τιμαλφές το οποίο ήταν κρεμασμένο επάνω του εθεωρείτο ότι θα παντρευόταν πρώτη.

Στη φετινή εκδήλωση θα παρουσιαστεί επίσης και το δρώμενο, «του ταψιού». Το περιφέρει μια γυναίκα κάποιας ηλικίας που φοράει δαχτυλίδι στο χέρι και παράγει κάποιον ήχο. Το ταψί το χρησιμοποιούσαν παλιότερα σαν μουσικό όργανο, για να τραγουδούν οι γεροντότεροι. Το δρώμενο έχει σχέση με τον αποκεφαλισμό του Ιωάννη Προδρόμου.

Το σπίτι των Σαρακατσάνων

Σύμφωνα με τον κ. Σερμπέζη, ξεκίνησαν με δαπάνες του Δήμου Κομοτηνής, οι εργασίες αναστήλωσης της οικίας Πιεράκη όπου θα στεγαστούν από το επόμενο καλοκαίρι οι δραστηριότητες του Μορφωτικού Συλλόγου Σαρακατσάνων Θράκης.

Ο Πρόεδρος του Συλλόγου ανέφερε ότι στις εγκαταστάσεις του διατηρητέου θα λειτουργήσουν μουσείο και εργαστήρι μελετών της σαρακατσάνικης παράδοσης με οργανωμένη βιβλιοθήκη και σχετικό οπτικοακουστικό υλικό.

Ο κ. Σερμπέζης δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει το Δήμο Κομοτηνής και το Δήμαρχο κ. Τάσο Βαβατσικλή για τις άμεσες ενέργειες τους ούτως ώστε να προχωρήσουν οι εργασίες αναστήλωσης της οικίας.

Ας σημειωθεί εξάλλου ότι ο Σύλλογος πρόκειται να οργανώσει τριήμερη εκδρομή από τις 2-4 Ιουλίου στην Καραντίνα του Σλίβεν Βουλγαρίας, με αφορμή το πανβουλγαρικό αντάμωμα Συλλόγων Σαρακατσάνων που θα πραγματοποιηθεί στην περιοχή. Στο ταξίδι μπορούν να συμμετέχουν όσοι το επιθυμούν, εφόσον δηλώσουν συμμετοχή μέχρι τις 28 Ιουνίου.

Νατάσσα Δοσεμετζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.