Το βιβλιο του Κωστα Δικαιου «Στοχος: Ωριων» παρουσιαζεται στην Κομοτηνη

Οι Εκδόσεις Κύφαντα και το βιβλιοπωλείο Δημοκρίτειο διοργανώνουν τη Δευτέρα 17 Μαρτίου και ώρα 19.00 στη Λέσχη Κομοτηναίων την παρουσίαση του βιβλίου του Κώστα Δικαίου «Στόχος: Ωρίων».

Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι:

Κωστής Δανόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας ΔΠΘ

Μυρσίνη Λαντζουράκη, μέλος ΕΕΠ ΤΕΕΠΗ, σκηνοθέτις

Φωτεινή Ναούμ, συγγραφέας

Νικόλαος Πασσάδης, Αντιναύαρχος Λιμενικού Σώματος Ε.Α.

Συντονίζουν ο Αλέξανδρος Μουρατίδης, Πρόεδρος σωματείου «Ομάδα Ενασχόλησης με την Πολιτική Επιστήμη» και ο συγγραφέας κ. Κώστας Δικαίος, Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης ΔΠΘ.

Κ. Δικαίος: «Το βιβλίο αποτελεί ένα παλίμψηστο, ψηφιδωτό και καλειδοσκόπιο, φαντασίας, χαρακτήρων, γεγονότων και δράσεων»

Αναφερόμενος στο βιβλίο ο κ. Δικαίος εξηγεί σε σχετικό σημείωμά του:
 
«Το έργο (το οποίο προλογίζουν ο γνωστός συγγραφέας κύριος Πέτρος Μάρκαρης, ο επίτιμος αρχηγός στόλου – πρόεδρος τού Ελληνικού Ινστιτούτου Ναυτικής Ιστορίας κύριος Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν, και ο δήμαρχος Ναξου και Μικρών Κυκλάδων κύριος Λιανός) αποτελείται από εικοσιδύο κεφάλαια και επιθυμεί να είναι ένα ‘ιστορικό μυθιστόρημα’ με δύο έννοιες. Οι αναφορές στην ιστορία τού πλοίου είναι ακριβείς από την κατασκευή ως την καταστροφή του (εκτός των δρομολογίων και πλόων από το Καρλόβασι ως τον Κέδρο), όπως και οι αναφορές στην ελληνική ιστορία στον β παγκόσμιο την κατοχή και την σταδιακή απελευθέρωση.

Η όλη περιπέτεια στο μυθιστόρημα διαρκεί 39 ημέρες από τις 9 Σεπτεμβρίου με την μυθοπλασμένη επιβίβαση των ομήρων αντιστασιακών, ως τις 17 Οκτωβρίου με την έπαρση της σημαίας στην Δονούσα την μεθεπαύριο της απελευθέρωσης της Νάξου (στις 15 Οκτωβρίου) έχοντας ως κορύφωση την βύθιση στις 23 Σεπτεμβρίου. Θα μπορούσε με άλλα λόγια να υποστηριχθεί πως ο ‘πυρήνας’ του μυθιστορήματος είναι δεκατέσσερις ημέρες, αυτές της συνύπαρξης Ελλήνων αντιστασιακών και ομήρων από την μια πλευρά, και Γερμανών κατακτητών από την άλλη, στον περιορισμένο και γεμάτο εντάσεις χώρο ενός πλοίου που μόλις ξεπερνά τα πενήντα μέτρα μήκος.

Μια γενικότερη και ευρύτερη περίοδος διαρκεί τέσσερα χρόνια και δυόμισι περίπου μήνες από τις 12 Ιουλίου 1940 οπότε και ο Ωρίων δέχεται την πρώτη επίθεση από ιταλικά αεροσκάφη στον φάρο της Γραμβούσας ως την καταβύθιση από την RAF στον Κέδρο της Δονούσας. Εκεί διαπιστώνουμε με περίεργη σύμπτωση. Ο Ωρίων, ή ορθότερα οι περιπέτειές του, και τα συντρίμμια που βλέπουμε στον βυθό του Κέδρου βρίσκονται-δρούν είτε παράλληλα είτε λίγες μέρες νωρίτερα από την ελληνική ιστορία 1940-44. Η αλληλουχία συμπτώσεων και γεγονότων αυτή είναι συναρπαστική. Επίθεση από Ιταλία πριν τον τορπιλισμό τής ‘Έλλης’, βύθιση από Λουφτβάφφε, κατάσχεση από Γερμανούς και ένταξη στον γερμανικό στόλο, υπονόμευση από ελληνική αντιστασιακή ομάδα μέσα στο λιμάνι Πειραιά, τορπιλισμός από ελληνικό ναυτικό και τελικά βύθιση από RAF, και μάλιστα λίγες μέρες πριν την απελευθέρωση Αθηνών στις 12 Οκτωβρίου, και της Νάξου στις 15, έχουν πλέον την μορφή μερικών παρατημένων μετάλλων σε έναν ερημικό όρμο! Ναι μεν οι ήρωές μου που διηγούνται ο Κωκιδιάς και ο Βαρχάλης είναι δημιουργήματά μου, οι αναφορές τους όμως στην επίθεση στην Γραμβούσα, καθώς επίσης και η υπονόμευση στο λιμάνι Πειραιά τον Αύγουστο 1943, ή στην διήγηση Κικερόπουλου, όπως τα πρόσωπα των αληθινών πρωταγωνιστών (όπως οι Πεζόπουλος, Αρβανίτης και Πελτέκης) είναι ιστορικά και αληθή.

Με την λογική αυτή και όσο αφορά το πλοίο ‘μας’ οι σελίδες περιγράφουν την ιστορία του, όπως και εν μέρει την ιστορία της Ελλάδας (σταδιακή απελευθέρωση, μάχη Ρίμινι), μαζί με τις περιγραφές για την κοινωνική ζωή στη Δονούσα, είναι ελεγμένες πληροφορίες. Το ίδιο συμβαίνει και με τις αποσπασματικές  πληροφορίες για την Ευρώπη το φθινόπωρο 1944. Αλλά οι ήρωές μας, και ό,τι συμβαίνει τις 39 εκείνες μέρες στον Ωρίωνα τα λιμάνια που επισκέφθηκε και τις στιγμές στην Δονούσα περνούν στον μύθο.

Έτσι, στα εικοσιδύο κεφάλαιά του το βιβλίο θα δει μεταξύ άλλων την από την πρώτη στιγμή ένταση και σύγκρουση ανάμεσα στον όμηρο και εξαναγκασμένο Πλοίαρχο Στρατή Πετρέλλη και τον Γερμανό Ναζί αξιωματικό Χανς Φίσσκοφφ, την επανασύνδεση των κάποτε συναθλητών Σκαρλατίδη και Δαλαμπίνη που πλέον είναι Υποπλοίαρχος και Ανθυποπλοίαρχος, την αναβίωση της γνωριμίας Σκαρλατίδη με τον νεαρό διερμηνέα Μύλλερ ο οποίος προσπαθεί να χτίσει γέφυρες με τους Έλληνες αντιστασιακούς, αλλά αντιμετωπίζεται με μίγμα συμπάθειας και επιφύλαξης έως και δυσπιστία, κάτι που προξενεί έντονη συγκίνηση στον Λούντβιχ που μονολογεί ‘είμαστε αυτό για το οποίο δακρύζουμε, είμαστε αναμνήσεις και αδιέξοδα’.

Θα δει επίσης το ήθος και την μοναξιά του κατά κάποιο τρόπο εξόριστου και αποκλεισμένου επιστήμονα Δόκτορα Σνάιντερ που δεν δέχθηκε να υπηρετήσει νέες έρευνες του ναζιστικού καθεστώτος στο ερευνητικό του εργαστήριο καθώς θεωρούσε ότι η χημεία είναι μια ηθική επιστήμη και ότι η επιστήμη δεν μπορεί να αποχωρίζεται την ηθική.

Προβλήματα συνείδησης όμως έχει και ο Πλοίαρχος και οι αξιωματικοί του καθώς από την μια έχουν ευθύνη για κάθε ζωή πάνω στο Ωρίωνα, και από την άλλη έχουν δώσει επίσης και όρκο αντιστασιακού να υπονομεύουν και να συντρίψουν κάθε γερμανική κατοχική δύναμη. Η σύγκρουση αυτή είναι ακόμη περισσότερο έντονη για τον Σκαρλατίδη λόγω των χριστιανικών του αρχών που δεν του επιτρέπουν να μισεί τους κατακτητές, ανεξάρτητα από την οργή και αποστροφή που αισθάνεται γι’ αυτούς.

Από το υπόλοιπο πλήρωμα, ο ασυρματιστής Μυλόπουλος, λόγω της στο παρελθόν συνθητείας του με τον Νίκο Καββαδία θα κάνει, αναφορές σε ποίηση, μοιραζόμενος σκέψεις με τον φιλόλογο Λούντβιχ Μύλλερ. Ο λοστρόμος Ανέστογλου -παλιός Πειραιώτης- θα μας θυμίσει την σοφία λαϊκών παροιμιών, και το ήθος των ‘καθημερινών’ ανθρώπων ειδικά της θάλασσας που κάνουν τα πάντα για τον Πλοίαρχό τους και την Πατρίδα. Ο ναύτης Τάσος Κωκιδιάς θα δείξει την δυνατότητα της ελληνικής γλώσσας για ρίμες και λογοπαίγνια, και ο Κικερόπουλος θα μας οδηγήσει εις το ιστορικόν Ναύπλιον και στ’ Ανάπλι των θρύλων και παραδόσεων, όπως και στις δυσκολίες της πόλης στα χρόνια της κατοχής.

Τα καταληκτικά κεφάλαια δεκαοκτώ έως και εικοσιδύο, πέρα από μία προσθήκη ρομάντσου, έχουν έναν χαρακτήρα κοινωνικής και τοπικής ιστορίας, ιστορίας των απλών ανθρώπων και όχι των μεγάλων γεγονότων ή προσωπικοτήτων. Αυτό που ενίοτε ή και συχνότερα αναφέρεται και ως ‘μικρο-ιστορία’ και περιγράφει στιγμές και συνθήκες καθημερινότητας εξετάζοντας και μικρές κοινότητες. Στη δική μας περίπτωση τη Δονούσα με τις τριακόσιες περίπου ψυχές από τα προπολεμικά χρόνια ως το τέλος της κατοχής, με στερήσεις, ελλείψεις, περιορισμούς, αλλά επιπροσθέτως χωρίς τη βία και φρίκη που γνώρισαν άλλες περιοχές.

Ως έπος ειπείν το βιβλίο, όπως και πολλά άλλα ιστορικά μυθιστορήματα, επιθυμεί και αποπειράται να αποτελέσει ένα παλίμψηστο, ψηφιδωτό και καλειδοσκόπιο, φαντασίας, χαρακτήρων, γεγονότων και δράσεων. Στην προκείμενη δε περίπτωση στο πλαίσιο κατοχής και αντίστασης πάνω σε ένα γέρικο πλοίο που περιπλανιέται στο ανατολικό Αιγαίο».

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.