Θανασης Γκαιφυλλιας: Η «Ατελειωτη εκδρομη» του μεγαλου Θρακιωτη δημιουργου σε μια σπουδαια εκδοση

Ένα ατελείωτο ταξίδι, γεμάτο μουσική και αναμνήσεις συμπυκνώνεται στη νέα έκδοση με τίτλο «Θανάσης Γκαϊφύλλιας – Ατέλειωτη εκδρομή: Η ζωή, το έργο, οι στίχοι, τα κείμενα», που αναμένεται να κυκλοφορήσει σε λίγες ημέρες από τις εκδόσεις Μετρονόμος, σε επιμέλεια του Ηρακλή Οικονόμου. Την είδηση γνωστοποίησε ο ίδιος ο φημισμένος Θρακιώτης μουσικός, στιχουργός, τραγουδιστής και θερμός υποστηρικτής της θρακιώτικης μουσικής παράδοσης, μέσα από τον προσωπικό του λογαριασμό στο Facebook.

Η συγκεκριμένη έκδοση, όπως γίνεται αντιληπτό κι από τον τίτλο, συγκεφαλαιώνει την πολυετή πορεία του μεγάλου δημιουργού και περιλαμβάνει κείμενα του ίδιου του Θανάση Γκαϊφύλλια, καθώς και καταθέσεις συνεργατών και συνοδοιπόρων του που παρακολουθούν βήμα βήμα την καλλιτεχνική του διαδρομή.

Ιδιαίτερη αξία έχει δε και η εκτενή αυτοβιογραφική αφήγηση που παραχώρησε ο δημιουργός στη ραδιοφωνική παραγωγό Έλενα Διάκου, στο Β΄ Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, η οποία βλέπει τώρα για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας σε γραπτή μορφή.

Αξίζει να υπενθυμίσουμε πως ο μεγάλος τραγουδοποιός γεννήθηκε στο Σουφλί, όμως σε ηλικία 6 ετών εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στην πόλη μας, την Κομοτηνή, όπου μεγάλωσε και ολοκλήρωσε το σχολείο. Το ντεμπούτο του στη δισκογραφία έγινε το 1968 στην εταιρεία “Lyra” του Αλέξανδρου Πατσιφά, με τίτλο το όνομά του, όπου υπέγραφε και ερμήνευε τα τέσσερα πρώτα του τραγούδια. Ακολούθησε το «Ωτοστόπ» (“Lyra”, 1971) και η εμβληματική «Ατέλειωτη Εκδρομή» (“Minos”, 1975) και άλλα πολλά…

Το 1977 o κ. Γκαϊφύλλιας πήρε μια απόφαση-σταθμό: εγκατέλειψε τη δισκογραφία και τη νυχτερινή ζωή της Αθήνας για να επιστρέψει στη Θράκη, όπου άνοιξε το περίφημο δισκοπωλείο-βιβλιοπωλείο «Κύτταρο», το οποίο για τα επόμενα 26 χρόνια (έως τις αρχές του 2003) αποτέλεσε μια ζωντανή κοιτίδα πολιτισμού για ολόκληρη την περιοχή.

Παράλληλα, πραγματοποίησε μουσικές εκπομπές στην ΕΡΑ Κομοτηνής και έγραψε μουσική για το ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής. Από το 1968 έως σήμερα έχει συνεργαστεί, τόσο δισκογραφικά όσο και σε ζωντανές εμφανίσεις, με τους σημαντικότερους Έλληνες συνθέτες, ενορχηστρωτές, τραγουδοποιούς και συγκροτήματα.

Ακολουθεί ένα μικρό απόσπασμα από την αυτοβιογραφική αφήγηση στην Έλενα Διάκου, όπως βγήκε στον αέρα για τέσσερις συνεχόμενες Κυριακές, ξεκινώντας από τις 12 Μαΐου 2019.

«Να μιλήσω λοιπόν για τον εαυτό μου. Για να γνωριστούμε σας λέω πως γεννήθηκα το 1947, 25 Οκτωβρίου, 8:30 το βράδυ, ημέρα Σάββατο, στο Σουφλί, δίπλα στο μεγάλο ποτάμι. Μεγάλωσα ανάμεσα σε μεταξοσκώληκες και σε έναν ιδιαίτερο τόπο γεμάτο μουριές. Μου διηγούνται πως όταν ήμουν μωρό, δεν είχα σαραντίσει ακόμα, με είχαν σε μία κούνια που ήταν κρεμασμένη από το ταβάνι της κάμαρας. Υπήρχε ένα παράθυρο που έβλεπε σ’ έναν μπαξέ. Μια οβίδα όλμου έσκασε έξω από το παράθυρο. Ο τοίχος από άσπρος γέμισε κόκκινα σημάδια. Έφυγε ο ασβέστης και φάνηκαν τα τούβλα. Μπήκαν θραύσματα και μέσα στο δωμάτιο, άφησαν πολλά σημάδια στους τοίχους. Εμένα δεν με άγγιξε ούτε ένα θραύσμα, που θα ήταν βέβαια και μοιραίο. Ήμουν τυχερός λοιπόν. Μεγάλωσα σ’ αυτόν τον τόπο, έζησα έξι χρόνια.

Οι γονείς μου ήταν δύο άνθρωποι οι οποίοι πάλεψαν πολύ στη ζωή τους. Να σας πω πρώτα για τη μητέρα μου, η οποία ήταν ένας πολύ δυναμικός άνθρωπος. Δούλευε μέσα στο σπίτι τα κουκούλια, γιατί όλα τα σπίτια τότε φύλαγαν κουκούλια. Αλλά και όταν γινόταν η επεξεργασία των κουκουλιών δούλευε στο εργοστάσιο του Τσιβρέ, γιατί το Σουφλί από εκείνη την εποχή, από την εποχή του ’30, είχε ένα μεγάλο εργοστάσιο, ίσως το μοναδικό στην Ελλάδα, που επεξεργαζόταν τα κουκούλια κι έβγαζε το μετάξι, και αναπόφευκτα είχε και εργατικό προλεταριάτο. Η μάνα μου πρωτοστάτησε σε αγώνες που ξεκίνησαν οι εργάτριες του μεταξιού για δικαιοσύνη, για ένα καλύτερο μεροκάματο, για λιγότερες ώρες εργασίας, γιατί δούλευαν από τα χαράματα μέχρι τα μεσάνυχτα. Και για την πρωτοβουλία που πήραν και ξεσηκώθηκαν, μια κινητοποίηση που την κατέστειλε ακόμα και ο στρατός –δεν έφτανε η αστυνομία– συνέλαβαν αρκετές εργάτριες και μία από αυτές ήταν και η μάνα μου. Τις πέρασαν στρατοδικείο γιατί ήταν η μεταξική πλέον εποχή. Και τη μάνα μου την τιμώρησαν με τρία χρόνια εξορία στην Ανάφη.

Ήταν πολύ δύσκολο για μια κοπέλα, η οποία δεν είχε φύγει από το Σουφλί ποτέ, να πάει ένα τόσο μεγάλο ταξίδι, να πάει “διακοπές” σε ένα νησί και να κάτσει τρία χρόνια. Και μάλιστα είχε πολλά να μας πει. Μας εξιστορούσε τα γεγονότα εκείνης της εποχής αργότερα, όταν αρχίσαμε να μεγαλώνουμε. Και τι δεν μας έλεγε! Και βέβαια εμείς την ακούγαμε με μεγάλη προσοχή, αλλά πολλές φορές αυτά που μας έλεγε μου φαίνονταν εμένα υπερβολικά.

Έλεγε πως είχαν μια τέλεια οργάνωση οι εξόριστοι –υπ’ όψιν ότι ήταν πέντε γυναίκες ανάμεσα σε εκατό άνδρες– για να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες της εξορίας σε ένα άγονο νησί που ήταν τότε η Ανάφη. Σε έναν βράχο που τον έδερνε ο αέρας και τίποτα περισσότερο, αφού δεν μπορούσε να πιάσει καράβι και έτσι κι αλλιώς δεν έπιανε καράβι. Το πλοίο σταματούσε αρόδο, διότι δεν είχε προβλήτα – για βάρκες είχε προβλήτα μόνο και με τις βάρκες κατέβαζαν τα τρόφιμα και τις προμήθειες.

Μας έλεγε, λοιπόν, πως είχαν ακόμα και βιβλιοθήκη, αλλά επειδή γινόταν πολλές φορές έφοδος και έλεγχος από τους χωροφύλακες, έλεγε πως τη βιβλιοθήκη την είχαν μέσα στο ντουβάρι. Είχαν σκάψει μέσα στον τοίχο και εκεί κρύβανε τα βιβλία. Ε, αυτό εμένα μου φαινόταν υπερβολικό. Έλα όμως που πέρασαν τα χρόνια, η μάνα μου πέθανε το 2002 και δεν πρόλαβε να μάθει τα γεγονότα αργότερα. Και όταν κατεδάφισαν ένα σπίτι στην Ανάφη για να φτιάξουν τουριστικά καταλύματα τώρα πια, βρήκανε έναν θησαυρό σε έναν τοίχο και αυτός ο θησαυρός ήταν 110 αρνητικά φωτογραφιών επάνω σε γυαλί. Είχαν σωθεί ακέραια και άλλα πράγματα. Βρήκαν ημερολόγια, ήταν μέσα στον τοίχο, έτσι όπως μου τα είχε διηγηθεί. Τα αρνητικά τα είδε μία καθηγήτρια πανεπιστημίου από τον Καναδά και έγραψε μάλιστα και ένα σχετικό βιβλίο για τη ζωή των εξόριστων στην Ανάφη».

—Με πληροφορίες από το www.documentonews.gr και την Έμυ Ντούρου, καθώς και από το www.b-otherside.gr για τα βιογραφικά στοιχεία του Θανάση Γκαϊφύλλια.

ΚΑΛΟΤΑΞΙΔΟ να είναι! Ανυπομονούμε να το πάρουμε στα χέρια μας.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.