Ασημινα Ζουγκα, Θεοδωρος Ζουγκας: Η απροσμετρητη συγκινηση, οι ευχαριστιες, το «μνημοσυνο»

―Α.Ζούγκα, «Να συνεχίσουμε να προσπαθούμε για ό,τι αξίζει να διασωθεί και για ό,τι αγαπάμε, από τον τόπο μας και τον πολιτισμό του»  

― Θ. Ζούγκας, «Σήμερα εδώ, στην πλατεία του χωριού, ζω ένα όνειρο, το όνειρο του αδερφού μου, βιβλίο από την κόρη μου Ασημίνα∙ είναι το  βιβλίο: “Γρατινή: Λαογραφικές και ιστορικές καταγραφές – Με βάση τις σημειώσεις του Γαρύφαλλου Ζούγκα”»

Πριν από λίγες ημέρες, η πλατεία της Γρατινής γέμισε από ζεστασιά, συγκίνηση και αναμνήσεις, καθώς Κομοτηναίοι και Γρατινιώτες βρέθηκαν εκεί για να αγκαλιάσουν το βιβλίο της Ασημίνας Ζούγκα, «Γρατινή: Λαογραφικές και ιστορικές καταγραφές – Με βάση τις σημειώσεις του Γαρύφαλλου Ζούγκα» (εκδ. Επικοινωνία ΑΕ, 2026, σειρά: «Τα Θράκια» 3), σε μια εκδήλωση που ξεπέρασε τελικά τα όρια της απλής βιβλιοπαρουσίασης και μετατράπηκε σε μια γλυκιά συνάντηση ψυχών, ένα αληθινό «μνημόσυνο αγάπης», γεμάτο ευγνωμοσύνη για τον αείμνηστο Γαρύφαλλο Ζούγκα, όπως πολύ τρυφερά ανέφεραν ο αδερφός του Θεόδωρος και η ανιψιά του Ασημίνα.  

Ήταν μια βραδιά αφιερωμένη σε έναν άνθρωπο με σπάνια ευγένεια και περίσσευμα καρδιάς, που, παρά τις κινητικές του δυσκολίες, έτρεφε απέραντη αγάπη για τον τόπο του και προσπαθούσε να διασώσει τον πολιτισμό του όπως μπορούσε. Ο Γαρύφαλλος Ζούγκας αφιέρωσε σημαντικό μέρος της ζωής του στο να ερευνά και να διασώζει μνήμες του χωριού, να καταγράφει ήθη, έθιμα και ιστορίες, μαζεύοντας κάθε πολύτιμη πληροφορία σαν να ήταν δικό του «παιδί», όπως συνήθιζε να λέει. Τα τελευταία τρία χρόνια, με σκοπό την έκδοση ενός βιβλίου, βάδιζε σε αυτό το ταξίδι χέρι χέρι με την ανιψιά του Ασημίνα, μπολιάζοντάς την, ήδη από μικρή ηλικία, με το ίδιο μεράκι. Όταν εκείνος έφυγε αναπάντεχα από τη ζωή, η Ασημίνα ολοκλήρωσε την έκδοση, κάνοντας σκοπό της ζωής της να συνεχίσει το ταξίδι που είχε ξεκινήσει ο αείμνηστος θείος της, για τη διαφύλαξη του πολιτισμού του τόπου τους.

Σε συνέχεια του προηγούμενου ρεπορτάζ μας για τη βραδιά, που είναι διαθέσιμο και στην ηλεκτρονική μας έκδοση (βλ. ΕΔΩ), επανερχόμαστε, για να παραθέσουμε πλέον αυτολεξεί, αλλά  με το ίδιο ακριβώς συναίσθημα, τα όσα, εν ολίγοις και από μνήμης, συγκινητικά λόγια της συγγραφέα Ασημίνας Ζούγκα, αλλά και του πατέρα της, αδελφού του αειμνήστου Γαρύφαλλου Ζούγκα,  Θεόδωρου Ζούγκα, είχαμε καταγράψει στο ρεπορτάζ, οι οποίοι και συνέχισαν, και δη η πρώτη,  με αφοσίωση το έργο του, με την αδιάπτωτη στήριξη του πατέρα της, λειτουργώντας ως  άξια συνεχιστής του έργου του και παράδειγμα προς μίμηση.

Ασημίνα Ζούγκα, «Το ταξίδι της διάσωσης και της διάδοσης του πολιτισμού μας δεν έχει τέλος»

Η συγγραφέας του βιβλίου, βαθύτατα συγκινημένη, εκτός από τις θερμές της ευχαριστίες προς όλους τους Γρατινιώτες, όπως ήδη στο ρεπορτάζ καταγράψαμε,  αναφέρθηκε στο καθήκον που της κληροδότησε ο θείος της για τη διαφύλαξη της τοπικής ιστορίας και παράδοσης, ενώ μοιράστηκε στιγμές από τα παλιά. Συγκεκριμένα, επισήμανε: «Από το πρωί, νιώθω πολύ μεγάλη συγκίνηση. Έχω χάσει τα λόγια μου, γιατί θεωρώ ότι η σημερινή μέρα είναι ένας σταθμός και όχι το τέλος του ταξιδιού, γιατί αυτό το ταξίδι δεν έχει τέλος, το ταξίδι της διάσωσης και της διάδοσης του πολιτισμού μας. Ας είναι αυτή μια αφετηρία που ξεκίνησε ο αείμνηστος θείος μου Γαρύφαλλος και μας κληροδότησε αυτό το καθήκον: να συνεχίσουμε αυτό το ταξίδι. Κι αν αυτός, με όλες τις δυσκολίες και τα προβλήματα που είχε, τα κατάφερε, εμείς νομίζω δεν έχουμε καμία δικαιολογία. Πρέπει να συνεχίσουμε να προσπαθούμε για ό,τι αξίζει να διασωθεί και για ό,τι αγαπάμε.

Τι να θυμηθώ εγώ από τον θείο μου; Από μικρή που θυμάμαι μόνο για τη Γρατινή μιλούσε. Από μικρές που ήμασταν, και εγώ και οι αδερφές μου, μας έλεγε ιστορίες, παραμύθια… Ήταν αυτός που μας μετέδωσε την αγάπη και το μεράκι για τον τόπο μας. […] Θέλω να σας ευχαριστήσω όλους και να ζητήσω συγγνώμη. Να με συγχωρέσετε προκαταβολικά αν κάποιος δεν έχει συμπεριληφθεί στη λίστα με τους πληροφορητές, αν έχετε δώσει κάποιες πληροφορίες στον θείο μου και δεν το γνώριζα. Να με συγχωρέσετε πραγματικά. Αν και νομίζω ότι όλοι έχετε συμβάλει, με κάποιον τρόπο, στη δημιουργία αυτού του βιβλίου· μέσα από συζητήσεις, παρακινώντας τον θείο μου, εμπνέοντάς τον να συνεχίσει να προσπαθεί. Είμαι σίγουρη ότι θα νιώθει περηφάνια, δικαίωση και ευγνωμοσύνη για όλους. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ και ελπίζω να συνεργαστούμε και για το δεύτερο μέρος. Να μαζέψουμε περισσότερο υλικό και πληροφορίες για τον τόπο μας».

Θεόδωρος Ζούγκας, «Σήμερα δεν έχουμε παρουσίαση βιβλίου, έχουμε κατάθεση ψυχών σε μία»

Τον λόγο πήρε στη συνέχεια και ο πατέρας της συγγραφέα, Θεόδωρος, που ανέφερε χαρακτηριστικά:

«Κυρίες και κύριοι, χωριανοί, φίλοι, […] σας ευχαριστώ όλους σας και τον καθένα ξεχωριστά που βρέθηκαν κοντά στον αδερφό μου, που του είπαν μια “καλημέρα”, ήπιαν έναν καφέ μαζί του, που μας χτύπησαν την πόρτα, έσπρωξαν το καρότσι του στην ανηφόρα για το σπίτι μας, που τον πήγαν μια βόλτα, που παρατούσατε τη δουλειά σας, όταν ζητούσε κάποια βοήθεια. Σας ευχαριστώ από την καρδιά μου.

Σήμερα εδώ, στην πλατεία του χωριού, ζω το όνειρο του αδερφού μου για την έκδοση του βιβλίου που έχω την τιμή να το ολοκληρώνει η κόρη μου Ασημίνα. Από σήμερα η Γρατινή δεν έχει μόνο γεωγραφική και ιστορική θέση. Δεν έχει μόνο παραδοσιακή παρουσία. Έχει και ένα βιβλίο. Ένα βιβλίο που, όσο και να παραμεληθεί, όσο και να ξεχαστεί, όση σκόνη και να πιάσει, θα βρεθεί ένα χέρι να το πάρει, μια ανάσα να το φυσήξει, ένα μάτι για να το δει, ένας νους για να το διαβάσει και ένα στόμα για να πει “Γρατινή: Λαογραφικές και ιστορικές καταγραφές – Με βάση τις σημειώσεις του Γαρύφαλλου Ζούγκα”.  Όνειρο ζω. Σήμερα δεν έχουμε παρουσίαση βιβλίου, έχουμε κατάθεση ψυχών σε μία ψυχή. Σήμερα έχουμε μνημόσυνο».

Πάντοτε άξιοι, Ασημίνα και Θεόδωρε, όπως και ολόκληρη η οικογένεια αλλά και οι κάτοικοι της Γρατινής, που αποδεικνύουν πως η μνήμη και η πολιτιστική κληρονομιά ενός τόπου παραμένουν ζωντανές όσο υπάρχουν άνθρωποι που τις υπηρετούν με τέτοια αφοσίωση!

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.