Αναμεσα στον Υμνο και το Τραγουδι

Συναυλία στον Μπεκτασίδικο Τεκέ Κιουτουκλού-Μπαμπά στο Σέλινο Ξάνθης την Τετάρτη 29 Ιουλίου και ώρα 21.00 θα δώσει η Ορχήστρα Ανατολικής Μουσικής του Μεγάρου Μουσικής Κομοτηνής. Η συναυλία διοργανώνεται στο πλαίσιο του Φεστιβάλ «Δημοκρίτεια 2026» του Δήμου Αβδήρων σε συνεργασία με την Στέγη πολισμού ΑΜΘ Α.Ε.

Σχετικά με την συναυλία

Μια μουσική περιήγηση στα όρια και τις συναντήσεις του ιερού και του κοσμικού, εκεί όπου η προσευχή γίνεται μελωδία και το τραγούδι φορέας μνήμης, συγκίνησης και στοχασμού.

Αντλώντας από λόγιες και παραδοσιακές μουσικές παραδόσεις της ευρύτερης περιοχής, η συναυλία αναζητά τους κοινούς τόπους ανάμεσα στην πνευματική έκφραση και τη λαϊκή δημιουργία. Ύμνοι, ποιητικά κείμενα και τραγούδια συνομιλούν μέσα από ήχους που ταξίδεψαν στον χρόνο, διασχίζοντας σύνορα, γλώσσες και κοινότητες.

Στον ιδιαίτερο χώρο του Τεκέ, η μουσική γίνεται τόπος συνάντησης: ανάμεσα στη μυσταγωγία και την καθημερινότητα, στη σιωπή και τον λόγο, στην κατάνυξη και τη χαρά της συλλογικής ακρόασης. Μια βραδιά αφιερωμένη στη δύναμη της μουσικής να ενώνει διαφορετικές παραδόσεις μέσα από μια κοινή ανθρώπινη εμπειρία.

Σχετικά με την ορχήστρα

Το νέο μουσικό σύνολο «Ορχήστρα Ανατολικής Μουσικής» του Μεγάρου Μουσικής Κομοτηνής συγκροτείται ως ένας θεσμικός πυρήνας έρευνας, ερμηνείας και δημιουργικής σύνθεσης γύρω από τις τροπικές μουσικές παραδόσεις του ελλαδικού χώρου και της ευρύτερης ανατολικής Μεσογείου.

Στελεχωμένο από βιολί, κανονάκι, ούτι, κρουστά, κλαρίνο και τσέλο, το σύνολο διαμορφώνει ένα ηχητικό πεδίο όπου συνυπάρχουν η μελωδική γραμμικότητα, η τροπική ευαισθησία και η πολυεπίπεδη ρυθμική άρθρωση.

Ο καλλιτεχνικός του προσανατολισμός εδράζεται στη συστηματική μελέτη και εμβάθυνση στη Βυζαντινή Εκκλησιαστική Μουσική, στην Ελληνική Παραδοσιακή δημιουργία, καθώς και στις λόγιες και λαϊκές μουσικές παραδόσεις της ανατολικής Μεσογείου. Η προσέγγιση δεν περιορίζεται σε μια αναπαραγωγική παρουσίαση ρεπερτορίου, αλλά επιδιώκει την αναλυτική κατανόηση των τροπικών δομών (ήχοι, μακάμ), των μελωδικών τύπων, των ρυθμικών κύκλων και των πρακτικών εκτέλεσης που διαμορφώθηκαν μέσα από διαχρονικές πολιτισμικές αλληλεπιδράσεις.

Το οργανικό σχήμα αντανακλά αυτή τη διαπολιτισμική στόχευση: το κανονάκι και το ούτι φέρουν τον πλούτο της ανατολικής τροπικότητας και της μικροδιαστηματικής ευελιξίας· το βιολί και το κλαρίνο λειτουργούν ως γέφυρες ανάμεσα στην αστική και τη δημοτική παράδοση· το τσέλο προσδίδει βάθος και ηχοχρωματική στήριξη, ενώ τα κρουστά οργανώνουν τον ρυθμικό λόγο, από τους ελεύθερους αυτοσχεδιαστικούς τρόπους έως τους σύνθετους ρυθμικούς κύκλους της περιοχής.

Σκοπός του συνόλου είναι η ανάδειξη ενός μουσικού συμπιλήματος που δεν αντιμετωπίζει τις παραδόσεις ως απομονωμένα ιδιώματα, αλλά ως συγκοινωνούντα τροπικά συστήματα. Μέσα από συναυλίες, εκπαιδευτικά προγράμματα και ερευνητικές δράσεις, επιδιώκεται η ανάδειξη των κοινών μελωδικών και μορφολογικών συγγενειών που σμιλεύτηκαν στο διάβα του χρόνου, τεκμηριώνοντας τον διάλογο ανάμεσα στη Βυζαντινή, την ελληνική παραδοσιακή και τις ανατολικές μουσικές κουλτούρες.

Το αποτέλεσμα είναι ένα συνεκτικό καλλιτεχνικό όραμα: μια σκηνική πρόταση που συνδυάζει ιστορική επίγνωση, επιστημονική τεκμηρίωση και ζωντανή ερμηνευτική πράξη, αναδεικνύοντας την Κομοτηνή ως σημείο συνάντησης και δημιουργικής ώσμωσης των μουσικών πολιτισμών της ανατολικής Μεσογείου.

Οι μουσικοί της ορχήστρας

Ο Ιωάννης Κατσούλης γεννήθηκε στην Ξάνθη. Ασχολείται από νεαρή ηλικία με τη Βυζαντινή Εκκλησιαστική Μουσική, υπηρετώντας ως λαμπαδάριος και πρωτοψάλτης σε ιερούς ναούς της Ξάνθης. Παράλληλα, από την εφηβική του ηλικία μελετά το ούτι, μαθητεύοντας κοντά σε διακεκριμένους δασκάλους και ερμηνευτές, ενώ έχει εμβαθύνει στη θεωρία της τροπικής μουσικής της ανατολικής Μεσογείου.

Είναι πτυχιούχος Μουσικολογίας, με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στη Βυζαντινή Εκκλησιαστική Μουσική και την παλαιογραφία της, και είναι υποψήφιος διδάκτορας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, με αντικείμενο έρευνας τις καταγραφές κοσμικής μουσικής σε χειρόγραφους κώδικες της ψαλτικής τέχνης. Από τον Σεπτέμβριο του 2025 υπηρετεί ως παραδομέστικος στο α΄ αναλόγιο του Πάνσεπτου Πατριαρχικού Ναού του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι.

Από το 2004 συμμετέχει σε μουσικά σύνολα, δισκογραφικές παραγωγές και συναυλίες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, συνεργαζόμενος με εξέχοντες εκπροσώπους της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής.

Ο Αθανάσιος Τσιτσάρης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1981 και ειδικεύεται στο κωνσταντινοπολίτικο βιολοντσέλο, με εμφανίσεις σε Ελλάδα και Εξωτερικό. Συνεργάζεται με μουσικά σχήματα λόγιας μουσικής της Πόλης, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, όπως το Εν Χορδαίς, ο Σύλλογος Λόγιας Εκκλησιαστικής και Παραδοσιακής Μουσικής Ρωμανός ο Μελωδός, η Ψαλτήρα, του τμήματος μουσικών σπουδών του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης. Επίσης έχει διακριθεί για την προσφορά του στο Masterclass Βυζαντινής Μουσικής στο Ιάσιο της Ρουμανίας. Τέλος, οι πανεπιστημιακές του σπουδές αφορούν τη στατιστική και την ασφαλιστική επιστήμη, τις τεχνολογίες της πληροφορικής και την πληροφορική ήχου και εικόνας, την παιδαγωγική και τεχνολογική εκπαίδευση και παραγωγή.

Ο Νίκος Αγγούσης γεννήθηκε το 1982 στην Αθήνα. Είναι μουσικός τρίτης γενιάς, της γνωστής μουσικής οικογένειας Δοϊτσίδη και τα πρώτα του μουσικά ερεθίσματα προέρχονται από την οικογένεια του. Η πρώτη συστηματική ενασχόληση του με το κλαρίνο (σε πρώτη φάση κλασικό) ξεκίνησε στην ηλικία των 12 ετών με πρώτο του δάσκαλο τον Γερμανό Johan Weis, και συνεχίστηκε στο Δημοτικό Ωδείο Σταυρούπολης με δάσκαλο τον Φώτη Τερζή. Ταυτόχρονα κάνει και τα πρώτα του δειλά βήματα στην παραδοσιακή μουσική συμμετέχοντας σε συναυλίες της οικογένειας του.

Τον Ιανουάριο 2010 αποφοίτησε από το Τμήμα Λαϊκής και Παραδοσιακής Μουσικής ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ. Κατά τη διάρκεια της φοίτησης του στο τμήμα, μαθήτευσε με τους Γιώργο Καραφέρη, Αλέξανδρο Αρκαδόπουλο και Κώστα Ζέρβα. Το 2022 ολοκλήρωσε το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών, Εθνομουσικολογία και Πολιτισμική Ανθρωπολογία, με κατεύθυνση στην «Εκτέλεση/Ερμηνεία της Παραδοσιακής Μουσικής» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Όσον αφορά στις καλλιτεχνικές του συνευρέσεις, έχει κατά καιρούς συνεργαστεί με αρκετούς γνωστούς τραγουδιστές του λαϊκού/παραδοσιακού και έντεχνου/έθνικ χώρου. Παράλληλα, αποτελεί ένα από τα ιδρυτικά μέλη του μουσικού σχήματος Μπρατίμια. Επίσης είναι βασικό μέλος των μουσικών σχημάτων Loxandra Ensemble και Rodopi Ensemble. Εκτός των άλλων συνεργάστηκε κατά καιρούς με διάφορα μουσικά σχήμα όπως Villagers of Ioannina City, kontrabando ensemble, Εστουδιαντίνα Νέας Ιωνίας, Θρακόμελο, κ.α..  Έχει λάβει μέρος σε διάφορες συναυλίες και φεστιβάλ λαϊκής μουσικής τόσο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Τα τελευταία χρόνια διδάσκει Παραδοσιακό κλαρίνο σε διάφορα Μουσικά σχολεία και Ωδεία ανά την Ελλάδα. Τέλος, παρουσιάζει πλούσια δισκογραφική δραστηριότητα, με την πρόσφατη κυκλοφορία του πρώτου προσωπικού δίσκου, Με μια Πνοή… Χορός (LM111).

Ο Δημήτρης Παναγούλιας γεννήθηκε το 1974 στη Θεσσαλονίκη. Το 1994 περνάει στο Τμήμα Γεωπονίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης όπου και σπουδάζει για τέσσερα χρόνια.

Παίζει ντραμς από την ηλικία των δεκαπέντε με διάφορα ροκ σχήματα και από το 1997 σπουδάζει Ελληνική παραδοσιακή μουσική και κρουστά (μπεντίρ, ρεκ, νταούλι, νταραμπούκα) με τον Δημήτρη Μπάρμπα στο Ελληνικό παράρτημα της Σχολής Ρυθμού Agostini αλλά και ρυθμικά ιδιώματα της Λατινικής Αμερικής. Παίζει σε σταθερή βάση με τα σχήματα Λωξάντρα, Kalaitzidis trio, Νόστος, Μπρατίμια και έχει συμπράξει με τα σχήματα, Κοντραμπάντο, Εστουδιαντίνα Νέας Ιωνίας και με πολυάριθμους Έλληνες και ξένους καλλιτέχνες όπως τους Νίκο Κυπουργό, Chico Freeman, Κώστα Βόμβολο, Σωκράτη Σινόπουλο και πολλούς άλλους. Έχει πάρει μέρος σε μουσικές εκδηλώσεις, μουσικά και μουσικοχορευτικά festivals, συναυλίες σε Ελλάδα, Ελβετία, Ιταλία, Σουηδία, Η.Π.Α, Νοτια Kορέα, Γαλλία, Βέλγιο, Φιλανδία, Γερμανία, Κύπρο, Σερβία κ.α.. Διδάσκει σε ωδεία και ιδιωτικά.

Συνεργάστηκε με το Κ.Θ.Β.Ε στις θεατρικές παραστάσεις «Δωδέκατη Νύχτα» (σκηνοθεσία Ε. Γαβριηλίδη), «Ένα καπέλο από ψάθα Ιταλίας» (σκην. Ν. Νικολάου)  «Από τις Βάκχες του Ευριπίδη» (σκην. Τ. Ράτζου) και ως μέλος του συγκροτήματος  Λώξαντρα στην παράσταση «Λωξάνδρα» (σκηνοθεσία Σ.Χατζάκη). Έχει συμμετάσχει σε ηχογραφήσεις δίσκων των Λωξάντρα, των Μπρατιμιων, του Ziad Rajab, στα «κάτοπτρα» (επιμέλεια Ross Daly), της Dilek Koc,του Γιώργου Νταλάρα, του Κώστα Μπραβάκη και πολλών άλλων καλλιτεχνών.

O Χρήστος Μπαρτζόπουλος, γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ξάνθη. Από 8 ετών ξεκινά την ενασχόλησή του με τη βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική όπου αργότερα ολοκληρώνει τις σπουδές του στο αντικείμενο στη Θεσσαλονίκη με το Πτυχίο και το Δίπλωμα της Βυζαντινής Εκκλησιαστικής Μουσικής.   Καθοριστική συμβολή στη διαμόρφωση της μουσικής προσωπικότητάς του αποτελεί η μαθητεία δίπλα στον Άρχοντα Πρωτοψάλτη της Του Θεού Σοφίας Θεσσαλονίκης,  Χαρίλαο Ταλιαδώρο, τον οποίο παρακολούθησε τόσο σε ιδιαίτερα μαθήματα στη Σχολή της Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης όσο και επί σειρά ετών στο αναλόγιό του.

Είναι πτυχιούχος του Τμήματος Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης του Πανεπιστημίου Μακεδονία και του Τμήματος Θεολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου καθώς και κάτοχος Μουσικολογικού Μεταπτυχιακού Διπλώματος. Την περίοδο 1998-2004 παρακολουθεί μαθήματα στην Κωνσταντινούπολη από την κανονίστα της Κρατικής Ραδιοφωνίας της Τουρκίας Ανιές Αγκοπιάν καθώς και τον δεξιοτέχνη Hakan Gungor. Στα πλαίσια της συνεργασίας του, ως καθηγητής με τη μουσική σχολή “Εν χορδαίς” την περίοδο 2003-2010 παρακολουθεί κύκλο σεμιναρίων στο παραδοσιακό  τραγούδι από την  Abir Nasraoui (master vocal artist L’ institut Superieur de musique de Tunis) και την Melihat Gulses  καθώς και κύκλο σεμιναρίων  για το κανονάκι στο Ανώτατο Εθνικό Ίδρυμα Μουσικής του Λιβάνου «Τhe Lebanese National Higher Conservatory of Music» με καθηγητές τους  Goksel Baktagir και Ahmet Meter από την Τουρκία, την  Iman Homsy  από τον Λίβανο και τον  Abid Jamel  (master quanun player  L’ institut Superieur de musique de Tunis).

Συμμετέχει ως συντονιστής στο Φεστιβάλ Ανατολικής Μουσικής της Φιλοπρόοδης Ένωσης Ξάνθης την περίοδο 2009-2018, στο οποίο φιλοξενούνται μερικοί από τους σπουδαιότερους εκπροσώπους της ανατολικής αλλά και ελληνικής παραδοσιακής μουσικής, όπως  Κυριάκος Καλαϊτζίδης, Μάρκος Σκούλιος, Νίκος Ανδρίκος, Ara Dinkjian, Yurdal Tokcan, Derya Turkan.    Παράλληλα με τις ακαδημαϊκές του σπουδές ασχολείται από το 1997 με το κανονάκι καθώς και με το παραδοσιακό τραγούδι. Έχει συμμετάσχει σε πληθώρα συναυλιών ως κανονίστας αλλά και ως παραδοσιακός τραγουδιστής τόσο στην Ελλάδα όσο και σε διάφορα μέρη του εξωτερικού ( Κάϊρο, Μόσχα, Νυρεμβέργη, Αβάνα, Νέα Υόρκη κα). Από το 2003 έως το 2009 υπήρξε μέλος του Παραδοσιακού Συγκροτήματος του Δήμου Θεσσαλονίκης με το οποίο πραγματοποιεί πληθώρα συναυλιών. Σημαντικές στιγμές στην μουσική του πορεία υπήρξαν οι συνεργασίες του με καταξιωμένους καλλιτέχνες όπως η Γλυκερία, ο Χρόνης Αηδονίδης, ο Σωκράτης Σινόπουλος και η Κατερίνα Παπαδοπούλου. Μετράει πάνω από 30 συμμετοχές σε ηχογραφήσεις δίσκων ακτίνας οι οποίοι εκδόθηκαν στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό. Από τις συμμετοχές του ξεχωρίζουν ο δίσκος ακτίνας με τίτλο «Προσανατολισμοί», «Μνήμες της γης» με τον Δημήτρη Μπάση, «Με τη φωνή της Αρετής» με την Αρετή Κετιμέ, «Από στεριές και θάλασσες» με το Γιώργο Φανάρα, « Κρουστά. Η μουσική της καρδιάς» στη μέθοδο για παραδοσιακά κρουστά και ρυθμούς της Κατερίνας Παπαδοπούλου, στις οποίες καταθέτει την προσωπική του προσέγγιση σε επιλεγμένες εκτελέσεις.

Ο Γιώργος Ψάλτης γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κομοτηνή, σε οικογενειακό περιβάλλον όπου ακούγονταν τόσο η Ελληνική όσο και η Τούρκικη γλώσσα. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του τα πέρασε στο χωριό Ασώματοι όπου συνυπάρχει το χριστιανικό και το μουσουλμανικό στοιχείο. Η αγάπη του για την παραδοσιακή μουσική εκδηλώθηκε νωρίς, όταν σε ηλικία 13 ετών άρχισε να δραστηριοποιείται ως χορευτής με διάφορους συλλόγους και τρία χρόνια αργότερα όταν ξεκίνησε να μαθαίνει μόνος του παραδοσιακό βιολί. Σε ηλικία 19 ετών εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη ως φοιτητής στο τμήμα Hλεκτρολόγων μηχανικών του ΑΠΘ και έκτοτε αφοσιώθηκε στο βιολί και την μελέτη παραδοσιακού ρεπερτορίου από την Ελλάδα αλλά και από γειτονικές χώρες. Παρότι αυτοδίδακτος διακρίνεται για τις γνώσεις του σε θέματα τροπικότητας, ρυθμολογίας και ιδιαίτερου ύφους σε ένα ευρύ φάσμα μουσικών ιδιωμάτων. Έχει συμπράξει με σημαντικούς εκπροσώπους της παραδοσιακής μουσικής της Ανατολικής Μεσογείου (Χρόνη Αηδονίδη, Δόμνα Σαμίου, Ross Daly, Γιασεμή και Νίκο Σαραγούδα, Βαγγέλη Δασκαλούδη, Μανώλη Μητσιά, Πέτρο Γαιτάνο, Καρυοφύλλη Δοιτσίδη, Göksel Baktagir, Yurdal Tokcan, Selim Sesler, Derya Türkan, Kudsi Ergüner, Talat Er, Haig Yazdjian, Bijan Semirani, Nedyalko Nedyalkov, Theodosii Spassov, ΠέτροΛούκα Χαλκιά, Γρηγόρη Καψάλη, Παναγιώτη Λάλεζα, Αρετή Κετιμέ, Μάνο Αχαλινωτόπουλο, Ξανθίππη Καραθανάση, Σταύρο Μπόνια, Βασίλη Σερμπέζη, Χρήστο Ζώτο, Σόλωνα Λέκκα, Πελαγία Κυριακού κ.α.) σε πολυάριθμες συναυλίες, μουσικές εκδηλώσεις και λαϊκά δρώμενα. Δισκογραφικά έχει συνεργαστεί σε πολλές ανεξάρτητες παραγωγές με πολιτιστικούς συλλόγους, σωματεία, Δήμους στην Ελλάδα και στην Κύπρο, (όπως με τον Χρόνη Αηδονίδη σε τραγούδια της Θράκης, με τον Γιώργο Νταλάρα στο «Γειά σου μαστόρισσα», με την Αρετή Κετιμέ στο δίσκο του μουσικού σχήματος Λωξάνδρα «Μεϊχανέ Καφε αμάν», με τον Πολιτιστικό Οργανισμό «Εν Χορδαίς», με τον Δαυίδ Σαλτιέλ σε ισπανοεβραίϊκα τραγούδια κ.α.). Στην δισκογραφική δουλειά «Sevdalim aman», συνεργάζεται με την Dilek Koc και την Γλυκερία όπου εκτός από την συμμετοχή του σαν μουσικός, ανέλαβε την ενορχήστρωση, την καλλιτεχνική επιμέλεια καθώς και την συνολική επιμέλεια της παραγωγής. Το 2017 στη δισκογραφική δουλειά SEDEF Νίκος Ανδρίκος (KALAN MÜZİK) εκτός από τη συμμετοχή μου σα μουσικός, αναλαμβάνει την ηχοληψία καθώς επίσης και τη μίξη του ήχου. Το 2015 κυκλοφορεί η πρώτη του δισκογραφική δουλειά με γενικό τίτλο «Ακούσματα», όπου παίζει βιολί και τραγουδά Ελληνικά αλλά και Τουρκόφωνα παραδοσιακά τραγούδια. Ένα μεγάλος μέρος των τραγουδιών αυτών παρουσιάζονται για πρώτη φορά στην Ελληνική δισκογραφία, και ανήκουν στο προσωπικό αρχείο καταγραφών του Γιώργου Ψάλτη. Έχει διδάξει παραδοσιακό βιολί, νέϊ και τραγούδι, στο Εργαστήρι Λαϊκής μουσικής στην Καβάλα, στο Μουσικό Σύλλογο «Ρωμανός Μελωδός», στο Ωδείο «Γαλαξίας», στη σχολή «Εν Χορδαίς», καθώς και σε σεμινάρια ανά την Ελλάδα και την Τουρκία. Κατά τα έτη 2009-2013 δίδαξε στο Τμήμα Λαϊκής και Παραδοσιακής Μουσικής του ΤΕΙ Ηπείρου.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.