Τι πρεπει να γινει για να μπορεσει να παει μπροστα ο τουρισμος στην ΑΜΘ;

Πολλά απομένουν να γίνουν, στον τομέα των υποδομών και της μετάβασης στις εναλλακτικές και θεματικές μορφές τουρισμού στην ΑΜΘ. Αυτό δείχνει η ετήσια έκθεση ανταγωνιστικότητας και διαρθρωτικής προσαρμογής στον τομέα του τουρισμού για το έτος 2023 το Ινστιτούτο του ΣΕΤΕ, που δείχνει πως ενώ αυξήθηκε η επισκεψιμότητα στην Περιφέρεια, μειώθηκαν τα έσοδα λόγω μείωσης της μέσης δαπάνης ανά επίσκεψη.

Η μελέτη αναδεικνύει για ακόμα μια φορά την απόσταση που έχει να διανυθεί για να μπορέσει να αναπτυχθεί τουριστικά όλη η Περιφέρεια, αλλά και για να δημιουργηθεί ένα προϊόν που θα προσελκύσει τουρίστες που ξοδεύουν περισσότερα, και μένουν περισσότερο στην περιοχή.

Τι λένε τα στοιχεία

Το 2023 στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκαν συνολικά 36.136.000 επισκέψεις στις 13 Περιφέρειες της χώρας, παρουσιάζοντας αύξηση 15,2%, σε σύγκριση με το 2022 που είχαν πραγματοποιηθεί 31.367.000 επισκέψεις. Η πλειοψηφία των Περιφερειών παρουσίασε αύξηση στον αριθμό των επισκέψεων.

H ΠΑΜΘ υποδέχθηκε το 4% των επισκέψεων και καταγράφηκαν 1.281.000 το 2023 έναντι 1.096.000 επισκέψεων το 2022, μια αύξηση 16,9%, αλλά σημαντικά μειωμένη σε σχέση με το έτος αναφοράς 2019 (όταν είχαν φτάσει τα 3.833.000), μειωμένες κατά 67%.

Οι ταξιδιωτικές εισπράξεις, στην Ελλάδα διαμορφώθηκαν σε 19.746 εκατ. ευρώ το 2023 παρουσιάζοντας αύξηση +14,4% σε σχέση με το 2022. Αντίθετα, στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης αυτές έφτασαν τα 326 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 94 εκατ. ευρώ προήλθαν από την Τουρκία, 56 εκατ. ευρώ από την Ρουμανία και 44 εκατ. ευρώ από την Γερμανία, καταγράφοντας μείωση -11,1% σε σχέση με το 2022, και μείωση κατά 26% σε σύγκριση με το 2019 (όταν είχαν φτάσει τα 440 εκατ. ευρώ).

Κρίσιμος δείκτης και κλειδί για την πρόοδο του τουρισμού στην περιοχή μας είναι η Μέση Δαπάνη, η οποία στις 13 Περιφέρειες της χώρας το 2023 διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στα 546 ευρώ έναντι 550 ευρώ το 2022, παρουσιάζοντας μείωση κατά -0,7%.

Η μείωση ήταν πολύ μεγαλύτερη στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης κατά -23,9%/-80 ευρώ, με τη δαπάνη ανά επίσκεψη να διαμορφώνεται σε 254 ευρώ, από τα 334 ευρώ το 2022. Εδώ είναι και το μοναδικό σημείο στο οποίο οι δείκτες βελτιώθηκαν στην Περιφέρεια σε σχέση με το 2019, μιας και καταγράφεται αυξημένη κατά 122% από 115 ευρώ σε 254 ευρώ.

Μειώθηκε το ποσοστό απασχολούμενων στους κλάδους του τουρισμού

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΙΝΣΕΤΕ, τα έσοδα της Περιφέρειας Αν. Μακεδονίας & Θράκης από τον τουρισμό το 2023, αντιπροσώπευαν το 2% (€ 471 εκατ.) των συνολικών εσόδων της χώρας ενώ η άμεση συμβολή του τουρισμού στο ΑΕΠ της Περιφέρειας ανήλθε σε 5%.

Οι απασχολούμενοι στην ΠΑΜΘ την περίοδο 2019-2023 σημείωσαν αύξηση κατά +4% (από 215 χιλ. το 2019 σε 222 χιλ. το 2023). Επιμέρους, η εικόνα είναι μικτή, με τους λοιπούς κλάδους (+6%, από 196 χιλ. το 2019 σε 207 χιλ. το 2023) να εμφανίζουν αύξηση ενώ η εστίαση (-20%, από 16 χιλ. το 2019 σε 13 χιλ. το 2023) και τα καταλύματα (-3%, από 2 χιλ. το 2019 σε 2 χιλ. το 2023) μείωση.

Την περίοδο 2022-2023, οι απασχολούμενοι στην Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας & Θράκης σημείωσαν αύξηση κατά +4% (από 214 χιλ. το 2022 σε 222 χιλ. το 2023). Επιμέρους, η εικόνα είναι μικτή, με τους λοιπούς κλάδους (+6%, από 196 χιλ. το 2022 σε 207 χιλ. το 2023) και τα καταλύματα (+15%, από 2 χιλ. το 2022 σε 2 χιλ. το 2023) να καταγράφουν αύξηση ενώ η εστίαση (-20%, από 16 χιλ. το 2022 σε 13 χιλ. το 2023) μείωση.

Μη αναπτυγμένη τουριστικά η ΑΜΘ

Σύμφωνα με τις βασικές προτεινόμενες στρατηγικές κατευθύνσεις της μελέτης, η ΑΜΘ αποτελεί μη ανεπτυγμένο τουριστικά προορισμό με δυνατότητα περαιτέρω τουριστικής ανάπτυξης, εστιάζοντας στην προσέλκυση τουριστών από τα Βαλκάνια και την Τουρκία (γεωγραφική εγγύτητα), στις εναλλακτικές και θεματικές μορφές τουρισμού και στην ανάπτυξη διαπεριφερειακών και διασυνοριακών συνεργασιών.

H Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας & Θράκης έχει πολλά περιθώρια βελτίωσης του τουριστικού της προϊόντος ώστε να προσφέρει μια ολοκληρωμένη τουριστική εμπειρία στους επιμέρους προορισμούς της, Θράκη και Θάσος, Καβάλα και Δράμα.

Μάλιστα όσο αφορά την προϊοντική εστίαση, η κατάσταση είναι απογοητευτικά ίδια με την προηγούμενη χρονιά: Διαπιστώνεται πως δεν υπάρχουν εδραιωμένα ή ιδιαίτερα αναπτυγμένα προϊόντα.

Υπάρχουν όμως προϊόντα με δυνατότητα ανάπτυξης και ανάδειξης σε εδραιωμένο / ιδιαίτερα ανεπτυγμένο προϊόν: το Ήλιος και Θάλασσα, ο Πολιτιστικός και Θρησκευτικός Τουρισμός, αλλά και η ανάπτυξη ως προορισμός City Break.

Όσο για τα συμπληρωματικά τουριστικά προϊόντα, η μελέτη διαπιστώνει πως δυνατότητα ανάπτυξης και ανάδειξης σε εδραιωμένο/ιδιαίτερα αναπτυγμένο προϊόν υπάρχει στον Αγροτουρισμό, τον Οικοτουρισμό, τον Αθλητικό Τουρισμό αλλά και στο Γαστρονομικό Τουρισμό.

Ως υφιστάμενο ή προς ανάπτυξη υποστηρικτικό / δευτερεύον προϊόν στον προορισμό χαρακτηρίζει τον Ναυτικό τουρισμό (yachting και κρουαζιέρα), το τουριστικό προϊόν MICE (συνεδριακός τουρισμός) και τον Τουρισμό Ευεξίας από τα συμπληρωματικά τουριστικά προϊόντα.

Σταθερές οι προτάσεις για τις επενδύσεις και τις δράσεις

Ίδιες όμως παραμένουν και οι προτάσεις για την υλοποίηση επενδύσεων και δράσεων, ανάμεσα στις οποίες είναι η προσέλκυση στρατηγικού επενδυτή στο πλαίσιο παραχώρησης της διαχείρισης των 23 περιφερειακών αεροδρομίων μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και αυτό της Αλεξανδρούπολης, αλλά και η προώθηση των αναπτυξιακών δράσεων στη χερσαία λιμενική ζώνη του Λιμένα Αλεξανδρούπολης, του αλιευτικού καταφυγίου Μάκρης, του αλιευτικού καταφυγίου Θέρμων Σαμοθράκης και η αξιοποίηση του εμπορευματικού σταθμού του λιμένος Καμαριώτισσας Σαμοθράκης.  Στην Καβάλα, τονίζεται η ανάγκη να προχωρήσει η ανάπλαση χερσαίων ζωνών των λιμανιών «Απόστολος Παύλος», Ελευθερών και Κεραμωτής.

 Σε άλλα έργα υποδομής προωθούνται τα έργα βελτίωσης της συνδεσιμότητας του αερολιμένα Καβάλας με τους υπόλοιπους κόμβους μεταφορών, η προώθηση και κατασκευή της Σιδηροδρομικής Εγνατίας (Ανατολικός κλάδος) αλλά και η αναβάθμιση/ανακαίνιση όλων των Μεθοριακών Σταθμών του προορισμού στις Π.Ε. Έβρου, Ροδόπης και Ξάνθης (παρόλο που στις δύο τελευταίες η ένταξη της Βουλγαρίας στη συνθήκη Σέγκεν κατέστησε περιττή αυτή την ανάγκη) .

Την ενίσχυση του τουριστικού προϊόντος θα βοηθήσει η ολοκλήρωση σημαντικών έργων που βρίσκονται στη φάση της κατασκευής ή του σχεδιασμού στις πόλεις της Ξάνθης και της Αλεξανδρούπολης, που αναμένεται να βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητα τους ως προορισμοί City Break, η υλοποίηση της πολιτιστικής διαδρομής της Εγνατίας Οδού (με τη συνεργασία του Σωματείου «Διάζωμα») αλλά και δράσεις για την συντήρηση / αναβάθμιση / εκσυγχρονισμό / ανάδειξη αρχαιολογικών χώρων, μουσείων, χώρων πολιτιστικής / θρησκευτικής κληρονομιάς και διεύρυνση του ωραρίου λειτουργίας των αρχαιολογικών χώρων και μουσείων.

Τέλος σε ό,τι αφορά τη διαχείριση του προορισμού, χρειάζεται ολοκληρωμένη και δυναμική στρατηγική επικοινωνίας, προβολής και προώθησης της Περιφέρειας στο πλαίσιο ανάπτυξης του Περιφερειακού Οργανισμού Διαχείρισης Προορισμού (DMO), καθώς και δημιουργία ενιαίας διαδικτυακής τουριστικής πύλης για την Περιφέρεια ΑΜΘ.

Όπως αναφέρεται η υλοποίηση των προτεινόμενων δράσεων και επενδύσεων θα επιτρέψει την περαιτέρω ανάπτυξη τόσο σε εδραιωμένες αγορές της Περιφέρειας όσο και σε νέες αγορές, οι οποίες θα συμβάλλουν θετικά στην μεγέθυνση των τουριστικών μεγεθών της Περιφέρειας, ενώ η περαιτέρω στόχευση στην εγχώρια αγορά μπορεί να βοηθήσει στην αύξηση των πληροτήτων και στην άμβλυνση της εποχικότητας.

Όσο αφορά τις αγορές στις οποίες μπορεί να απευθυνθεί η ΠΑΜΘ, οι υφιστάμενες εδραιωμένες αγορές είναι η Βουλγαρία, η Τουρκία, η Ρουμανία και τη Γερμανία, ενώ προς ανάπτυξη μπορούν να είναι οι αγορές της Σερβίας, της Βόρειας Μακεδονίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Πολωνίας και της Τσεχίας.

Σχέδιο για εισπράξεις 1 δις ευρώ στην ΠΑΜΘ μέχρι το 2030

Το ΙΝΣΕΤΕ έχει εκπονήσει μια σειρά από σχέδια δράσης για την ΑΜΘ, στόχος των οποίων είναι η περαιτέρω ανάπτυξη του τουριστικού ρεύματος (+35,7% επισκέψεις), με σημαντική όμως άμβλυνση της εποχικότητας (μείωση της συμμετοχής του 3ου τριμήνου κατά 10,3 π.μ. στις ετήσιες επισκέψεις) η αύξηση της Μέσης Δαπάνης ανά Επίσκεψη (+71,2%), που θα προκύψει κυρίως από την αύξηση της Μέσης Δαπάνης ανά Διανυκτέρευση (+39,0%) αλλά και από την αύξηση της Μέσης Διάρκειας Παραμονής (+23,2%).

Ως αποτέλεσμα, η αύξηση των διανυκτερεύσεων (+67,2%) και -κυρίως- των εισπράξεων (+132,3%) θα είναι σημαντικά μεγαλύτερη από αυτή των επισκέψεων, ενώ η εποχικότητα σε αυτά τα μεγέθη θα αμβλυνθεί περισσότερο από ότι στις επισκέψεις (μείωση κατά 12,3 π.μ. και 12,7 π.μ. αντίστοιχα).

Σύμφωνα με τις προβλέψεις, η Περιφέρεια μπορεί μέχρι το 2030 να φτάσει τις 5,2 εκ. επισκέψεις, τις 17 εκ. διανυκτερεύσεις και να ξεπεράσει το 1 δις ευρώ στα έσοδα.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.