Κυριακος Αρικας: «Η Θρακη δεν πρεπει να γινει ο βοθρος της Ελλαδας»

Με αφορμή την τιμητική εκδήλωση που διοργανώνεται στην Κίρκη προς τιμήν του, ο διακεκριμένος γεωλόγος και υφηγητής Ορυκτολογίας – Πετρογραφίας του Πανεπιστημίου Αμβούργου Κυριάκος Αρίκας μίλησε για τη συγκίνηση που του προκαλεί η αναγνώριση από τον τόπο καταγωγής του, αλλά και για το ζήτημα που έχει συνδέσει το όνομά του με τη δημόσια παρέμβαση των τελευταίων δεκαετιών: την αντίθεση στην εξόρυξη χρυσού στη Θράκη.

Ο άνθρωπος που έχει αφιερώσει μεγάλο μέρος της επιστημονικής του πορείας στη μελέτη της γεωλογίας της περιοχής, παραμένει σταθερός στις θέσεις του, υποστηρίζοντας ότι η μεταλλευτική δραστηριότητα δεν μπορεί να συνυπάρξει με τη βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

«Δεν περίμενα αυτή την τιμή»

Ο κ. Αρίκας χαρακτήρισε ιδιαίτερα τιμητική την πρωτοβουλία του Πολιτιστικού Συλλόγου Κίρκης, της Διανομαρχιακής Επιτροπής Ροδόπης – Έβρου κατά της εξόρυξης χρυσού και του Δήμου Αλεξανδρούπολης να διοργανώσουν εκδήλωση προς τιμήν του.

Όπως εξήγησε, η αρχική σκέψη ήταν μια απλή επίσκεψη στην περιοχή των Μεταλλείων της Κίρκης, προκειμένου να συζητήσει και να εξηγήσει επιτόπου γεωλογικά και περιβαλλοντικά ζητήματα. Η πρωτοβουλία εξελίχθηκε όμως σε μια εκδήλωση αναγνώρισης της προσφοράς του, κάτι που τον συγκίνησε ιδιαίτερα.

«Αισθάνομαι συγκινημένος και ευγνώμων για αυτή την εκδήλωση», σημείωσε, τονίζοντας ότι η τιμή αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία επειδή προέρχεται από τον τόπο του και από ανθρώπους με τους οποίους έχει συμπορευθεί επί δεκαετίες στον αγώνα για την προστασία της Θράκης.

Μια επιστημονική πορεία συνδεδεμένη με τη Θράκη

Η ενασχόληση του Κυριάκου Αρίκα με τη γεωλογία της περιοχής δεν ξεκίνησε με την υπόθεση των χρυσωρυχείων. Όπως ανέφερε, ήδη πριν αναδειχθεί το θέμα της εξόρυξης χρυσού είχε πραγματοποιήσει σειρά ερευνών, διπλωματικών εργασιών και διδακτορικών μελετών στην ευρύτερη περιοχή από το Πέραμα μέχρι τις Σάπες.

«Όταν άνοιξε το θέμα της αντίδρασης απέναντι στην εξόρυξη, ήμασταν ήδη προετοιμασμένοι επιστημονικά», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι η τεκμηριωμένη γνώση των γεωλογικών χαρακτηριστικών της περιοχής επέτρεψε στους επιστήμονες να παρουσιάσουν στοιχεία και επιχειρήματα που στη συνέχεια υιοθέτησε η τοπική κοινωνία.

Καθοριστικό ρόλο, όπως είπε, έπαιξε το γεγονός ότι οι τοπικές κοινωνίες, οι φορείς και η αυτοδιοίκηση άκουσαν τις επιστημονικές προειδοποιήσεις και τις έκαναν δική τους υπόθεση.

«Γνωρίζω τι θα συμβεί σε 30 και 50 χρόνια»

Ο κ. Αρίκας υποστήριξε ότι η αντίθεσή του στην εξόρυξη χρυσού δεν βασίζεται σε θεωρητικές εκτιμήσεις αλλά στη γνώση της γεωλογίας της περιοχής και των μακροχρόνιων επιπτώσεων που προκαλούν τέτοιες δραστηριότητες.

Όπως ανέφερε, η περιοχή από το Πέραμα έως τις Σάπες διαθέτει σημαντικό μεταλλευτικό ενδιαφέρον και, εφόσον ανοίξει ο δρόμος για εκμετάλλευση, η δραστηριότητα δεν θα περιοριστεί σε ένα μόνο σημείο.

«Όταν εξαντληθεί ένα κοίτασμα, η εταιρεία θα προχωρήσει στο επόμενο», τόνισε, σημειώνοντας ότι μόνο στην περιοχή των Σαπών έχουν κατά καιρούς σχεδιαστεί περισσότερα από δέκα ανοικτά ορυχεία.

Κατά την άποψή του, μια τέτοια εξέλιξη θα μεταμόρφωνε οριστικά το τοπίο και θα δημιουργούσε ένα μολυσμένο περιβαλλοντικό φορτίο που θα βαρύνει τις επόμενες γενιές.

Το παράδειγμα της Κίρκης

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην Κίρκη, την οποία χαρακτήρισε ζωντανό παράδειγμα των συνεπειών της μεταλλευτικής δραστηριότητας.

Παρότι έχουν περάσει δεκαετίες από τη λειτουργία των μεταλλείων, όπως υποστήριξε, τα προβλήματα παραμένουν ορατά και οι προσπάθειες αποκατάστασης δεν έχουν αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

«Αποκατάσταση ουσιαστικά δεν υπάρχει. Υπάρχει μόνο καταστροφή», δήλωσε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι τα κατάλοιπα των μεταλλευτικών δραστηριοτήτων εξακολουθούν να βρίσκονται στο έδαφος και να επηρεάζουν την περιοχή.

Χρησιμοποίησε μάλιστα την Κίρκη ως μέτρο σύγκρισης για το Πέραμα, εκτιμώντας ότι μια ενδεχόμενη εξόρυξη χρυσού εκεί θα είχε πολλαπλάσια κλίμακα και επιπτώσεις.

«Η Θράκη δεν πρέπει να γίνει ο βόθρος της Ελλάδας»

Αναφερόμενος στις σύγχρονες πιέσεις για αξιοποίηση πρώτων υλών και κρίσιμων μεταλλευμάτων, ο κ. Αρίκας υποστήριξε ότι οι κίνδυνοι παραμένουν ίδιοι, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για χρυσό ή για άλλα μέταλλα.

Όπως εξήγησε, τα κοιτάσματα χαμηλής περιεκτικότητας απαιτούν τεράστιες εξορύξεις και πολύπλοκες χημικές διαδικασίες επεξεργασίας, οι οποίες συνεπάγονται σημαντικές περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις.

Στο πλαίσιο αυτό στάθηκε ιδιαίτερα σε μια φράση που, όπως είπε, αποτυπώνει πλήρως το διακύβευμα για την περιοχή. «Η Θράκη δεν πρέπει να γίνει ο βόθρος της Ελλάδας», ανέφερε, υιοθετώντας τη διατύπωση που έχει χρησιμοποιήσει δημόσια και ο δήμαρχος Αλεξανδρούπολης. Για τον ίδιο, το συγκεκριμένο μήνυμα συμπυκνώνει τον πυρήνα της συζήτησης γύρω από τις εξορύξεις και εκφράζει την ανάγκη προστασίας του φυσικού πλούτου της περιοχής.

Εμπιστοσύνη στην τοπική κοινωνία και τους νέους επιστήμονες

Παρά τις κατά καιρούς προσπάθειες των εταιρειών να βελτιώσουν την εικόνα τους μέσα από χορηγίες και δράσεις κοινωνικής ευθύνης, ο Κυριάκος Αρίκας εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξος. Η αισιοδοξία του, όπως λέει, στηρίζεται κυρίως στη στάση της τοπικής αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνιών, οι οποίες διατηρούν σταθερά αρνητική θέση απέναντι στην εξόρυξη χρυσού.

Την ίδια στιγμή, υπογραμμίζει ότι ο αγώνας δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στους ανθρώπους που πρωτοστάτησαν τις προηγούμενες δεκαετίες. «Χρειαζόμαστε νέους επιστήμονες, νέους ανθρώπους που θα ασχοληθούν με το θέμα και θα συνεχίσουν να υπερασπίζονται τον τόπο τους», τονίζει.

Για τον ίδιο, η γνώση, η επιστημονική τεκμηρίωση και η ενεργή συμμετοχή της κοινωνίας αποτελούν τα βασικά εφόδια για να διατηρηθεί ζωντανή η προσπάθεια προστασίας της Θράκης και του φυσικού της πλούτου για τις επόμενες γενιές.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.