«ΖΟΟΜ ΙΝ» ΣΤΗΝ …«ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΛΠΙΔΑ»
«Καλός αγρότης» είναι ο «ενημερωμένος αγρότης» και κατ’ επέκταση, σύμφωνα και με τον Υπουργό Γεωργίας, η ανάπτυξη της ελληνικής υπαίθρου εξαρτάται από το πόσο σωστά πληροφορημένος είναι ο έλληνας αγρότης για τα τεκταινόμενα στην παγκόσμια οικονομική σκηνή, για τα δρομολογούμενα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και για τον στρατηγικό σχεδιασμό προσαρμογής της ελληνικής αγροτικής οικονομίας στα δύο παραπάνω. Εκτιμώντας, προφανώς, πως είναι η έλλειψη πληροφόρησης του Έλληνα αγρότη που τον έχει κάνει «εχθρικό» απέναντι «στη, διαχρονικά, πιο γνήσια και φερέγγυα πολιτική του έκφραση» δηλαδή το ΠΑΣΟΚ, και η ίδια επίσης έλλειψη είναι που λειτουργεί ανασχετικά στην επιδιωκόμενη ανάπτυξη της υπαίθρου και άρα αρνητικά για το παρόν και μέλλον «των αγροτών, της Ελλάδας και του ΠΑΣΟΚ», ο αγροτικός τομέας με τη βοήθεια και του Υπουργείου Γεωργίας που αποτελεί την κυβερνητική εκδοχή του, τύπωσε κι εξέδωσε ένα εγχειρίδιο 100 σελίδων, με τίτλο «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ – Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΛΠΙΔΑ», του οποίου αντίτυπα διανέμει στα στελέχη μέλη του κόμματος ανά την Επικράτεια επ’ ευκαιρία των Αγροτικών Συνδιασκέψεων που πραγματοποιούνται τον τελευταίο καιρό.
Σύμφωνα με το Γραμματέα του κόμματος, «οι συνδυασμένες πολιτικές για την ύπαιθρο αναδεικνύονται ως λύσεις σωτηρίας και προοπτικής για τη συγκράτηση του πληθυσμού, την ανανέωση της δημογραφικής πυραμίδας, το εγγυημένο εισόδημα με πολλαπλές εισροές πόρων, την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της υπαίθρου» και γι’ αυτό το λόγο συνιστούν την «Πράσινη Ελπίδα». Το δε εγχειρίδιο, εκτός του πληροφοριακού του χαρακτήρα, φιλοδοξεί να αποτελέσει «τεκμήριο» της «σοβαρότητας με την οποία διαχειρίζεται το ΠΑΣΟΚ» το παρόν και μέλλον της ελληνικής γεωργίας.
Ας το «ξεφυλλίσουμε», λοιπόν, για να ενημερωθούμε και να ενημερώσουμε τους αγρότες της περιοχής μας…
ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ…
*Ο αγροτικός τομέας στην Ελλάδα συμβάλλει σε ποσοστό 19% στην απασχόληση και 11% στη διαμόρφωση του ΑΕΠ. Πρωτεύων θεωρείται ο ρόλος του στην τροφοδοσία της αγοράς, τη μεταποίηση, το εμπόριο και τις μεταφορές
*Οι εξαγωγές των γεωργικών προϊόντων αποτελούν το 30% των εξαγωγών της χώρας
*Οι εκτάσεις που αφορούν στον πρωτογενή τομέα υπολογίζονται σε 121.200.000 στρ. και κατανέμονται σε γεωργική γη (32%), βοσκότοπους (44%) και δάση (24%). Ο βαθμός γονιμότητας των εδαφών της ελληνικής γεωργίας υστερεί σε σύγκριση με άλλων χωρών της Ε.Ε.
*Μετά την τελευταία απογραφή και παρά τη μείωση του αγροτικού πληθυσμού, 1.500.000 Έλληνες εξακολουθούν να παραμένουν στον αγροτικό τομέα από οποίους οι 750.000 καταγράφονται ως «ενεργός πληθυσμός και αγρότες κατά κύριο επάγγελμα»
*Η διάρθρωση των ενεργών και κατά κύριο επάγγελμα αγροτών υστερεί ως προς την ηλικιακή σύνθεση, το βαθμό εκπαίδευσης και την επαγγελματική κατάρτιση του ανθρώπινου δυναμικού της γεωργίας
*Ο αριθμός των γεωργικών εκμεταλλεύσεων ανέρχεται σε 819.200 με μέσο όρο μέγεθος εκμετάλλευσης 43 στρ έναντι 165 στην Ε.Ε. (ο αντίστοιχος μ.ο. στις ΗΠΑ είναι 2.020 στρ)
*Τα εισοδήματα των αγροτικών νοικοκυριών προέρχονται κατά 32% από μη γεωργικές δραστηριότητες, κατά 30% από ενισχύσεις και επιδοτήσεις, κατά 23% από αγροτική δραστηριότητα και κατά 15% από περιουσιακά στοιχεία και κοινωνικές παροχές
*Στη βόρεια Ευρώπη οι αγρότες διαθέτουν στη γεωργία κατά μέσο όρο το 70% του χρόνους τους ενώ στην Ελλάδα το 40%
ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ…
Σύμφωνα με τη σταχυολόγηση που έχει κάνει ο αγροτικός τομέας του ΠΑΣΟΚ, τα προβλήματα της ελληνικής γεωργίας έχουν ως εξής:
*Το ανθρώπινο δυναμικό είναι γερασμένο στοιχείο που δυσκολεύει την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών και των νέων τάσεων της παγκόσμιας οικονομίας
*Το μικρό μέγεθος των αγροτικών εκμεταλλεύσεων που επηρεάζει αρνητικά την ανταγωνιστικότητα
*Ο μη ικανοποιητικός βαθμός μεταποίησης και εμπορίας των αγροτικών προϊόντων με συνέπεια τη διαφυγή σημαντικών κερδών
*Η μικρή συμμετοχή πιστοποιημένων προϊόντων στην αγορά τροφίμων
*Το υψηλό κόστος παραγωγής εξαιτίας του μεγάλου όγκου εισαγόμενων εισροών παραγωγής
*Η έλλειψη ικανών φορέων διοίκησης και διαχείρισης των αγροτικών επιχειρήσεων και οργανώσεων
*Η έλλειψη ενημέρωσης, πληροφόρησης και εκπαίδευσης
*Ο μη εκσυγχρονισμός της Δημόσιας Διοίκησης, των Οργανισμών του Δημοσίου
*Η ελλιπής οργάνωση της Τοπικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης στον τομέα της εξυπηρέτησης του αγρότη
Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ…
Ο μακροχρόνιος σχεδιασμός της ελληνικής αγροτικής οικονομίας πρέπει να λάβει υπόψιν του τη νέα φιλοσοφία της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (στήριξη παραγωγού και όχι προϊόντος, ενίσχυση συμπληρωματικών προς τη γεωργία δραστηριοτήτων, συσχέτιση πολιτικών αγροτικής ανάπτυξης με τις πολιτικές προστασίας του περιβάλλοντος και παραγωγής ποιοτικών τροφίμων) και τις τάσεις στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (κατάργηση όλων των μορφών στήριξης των προϊόντων, που διαστρεβλώνουν τους όρους του διεθνούς εμπορίου) ενώ, καλούνται Κυβέρνηση, αγρότες, και κόμμα να βρίσκονται σε εγρήγορση διότι η αναθεώρηση της ΚΑΠ εγκυμονεί κινδύνους για τα μεσογειακά προϊόντα.
Όραμα είναι το «Υπαιθρο – κεντρικό Μοντέλο», όπως χαρακτηρίζεται στο εγχειρίδιο, και απαιτεί «να ξεφύγουμε από τις εύκολες συνταγές και τις τετριμμένες λύσεις» σύμφωνα με τον συντάκτη. Το όραμα μπορεί να γίνει πραγματικότητα στην ελληνική ύπαιθρο μέσα από την ανάπτυξη δραστηριοτήτων στους τομείς: της μεταποίησης και εμπορίας των αγροτικών προϊόντων, της βιοτεχνίας και οικοτεχνίας που παράγουν παραδοσιακά προϊόντα με ποιοτικές προδιαγραφές, του οικοτουρισμού με σύγχρονες υποστηρικτικές υποδομές εναλλακτικές δράσεις και, τέλος, της παροχής ποιοτικών υπηρεσιών από το δημόσιο, ιδιωτικό και συνεταιριστικό τομέα.
Η αναδιάρθρωση του αγροτικού τομέα συνδέεται από την άλλη, με την ΟΑΑΧ (Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη Αγροτικού Χώρου) που αφορά στη σφαιρική (οικονομική, κοινωνική, πολιτισμική) ανάπτυξη της υπαίθρου. Στο οικονομικό επίπεδο, οι Έλληνες αγρότες πρέπει να στραφούν στη βιολογική γεωργία, στην ολοκληρωμένη διαχείριση της παραγωγής, στα επώνυμα προϊόντα και κώδικες ορθής γεωργικής πρακτικής.
Η πολιτική της ΟΑΑΧ εξειδικεύεται ανάλογα με τις ιδιομορφίες της ελληνικής υπαίθρου χώρας σε: στρατηγική για δυναμικές περιοχές, για ορεινές και προβληματικές περιοχές και για τουριστικές και νησιωτικές περιοχές.
Ας δούμε τι περιλαμβάνει η κάθε μία απ’ αυτές δεδομένου ότι η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη διαθέτει και τους τρεις τύπους:
…για δυναμικές περιοχές
*κατευθύνσεις για νέου τύπου δυναμικές καλλιέργειες
*ανάπτυξη παραγωγής βιομηχανικών φυτών
*αρδευτικά έργα εξοικονόμησης νερού και αποκατάστασης υπογείων υδάτων
*διάδοση νέας τεχνολογίας και νέων φυτικών ειδών
*μείωση του κόστους αγοράς ενέργειας, μηχανημάτων, εφοδίων
*ενίσχυση εκσυγχρονισμού βιομηχανιών επεξεργασίας αγροτικών προϊόντων και δημιουργία νέων ώστε επί τόπου να γίνεται όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επεξεργασία
*καθετοποίηση παραγωγής και ενίσχυση συμβολαιακής γεωργίας
*προώθηση και εμπορία αγροτικών προϊόντων μέσω περιφερειακών αγορών και εμπορικών δικτύων
…για ορεινές και προβληματικές περιοχές
*βελτίωση της ποιότητας τοπικών παραδοσιακών αγροτικών προϊόντων
*παραγωγή βιολογικών προϊόντων
*επεξεργασία των προϊόντων στην ίδια περιοχή με παραδοσιακές μεθόδους και τεχνικές
*δημιουργία βιοτεχνιών ξύλου και υφαντουργίας και γενικότερα προαγωγή των επαγγελμάτων του «πολιτισμού των χεριών»
*δημιουργία ορεινών καταφυγίων
*ανάπτυξη τουριστικών καταλυμάτων και αγροτουριστικής δραστηριότητας
*αξιοποίηση δασικού πλούτου για οικονομικούς και ψυχαγωγικούς σκοπούς
*αναδιάρθρωση καλλιεργειών χαμηλού κόστους και υψηλής προστιθέμενης αξίας (αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά)
*για νησιωτικές και τουριστικές περιοχές
*διευκόλυνση μεταφορών και μείωση του κόστους
*διαφήμιση και προώθηση των τοπικών προϊόντων και των περιοχών
*προστασία των σπάνιων πόρων και της εύθραυστης οικολογικής ισορροπίας των περισσοτέρων νησιών
*ενθάρρυνση ορθολογικής αλιευτικής δραστηριότητας
*αξιοποίηση θαλάσσιου πλούτου για τουριστικούς σκοπούς
Σύμφωνα με το εγχειρίδιο του ΠΑΣΟΚ, «για την άμεση εφαρμογή της ΟΑΑΧ κρίνεται αναγκαία η χρηματοδότηση δράσεων που περιγράφονται στις 42 μελέτες ολοκληρωμένων προγραμμάτων ανάπτυξης αγροτικού χώρου του Υπουργείου Γεωργίας, για την επανένταξη ορεινών περιοχών στον κοινωνικό ιστό καθώς και χρηματοδότηση νέων μελετών για περισσότερες περιοχές με έμφαση σε μελέτες για όλους τους Καποδιστριακούς Δήμους. Απαραίτητη, τέλος, κρίνεται η δημιουργία ενός μηχανισμού υποστήριξης και υλοποίησης των δράσεων των μελετών, με άρτια επιστημονική στελέχωση, προκειμένου η ΟΑΑΧ να αποτελέσει σύντομα μια εφικτή πραγματικότητα».
ΤΑ «ΕΡΓΑΛΕΙΑ»…
Ως πόροι και μέσα για την άσκηση της πολιτικής ολοκληρωμένης ανάπτυξης του αγροτικού τομέα, περιγράφονται τα εξής:
*το Γ΄ΚΠΣ και οι χρηματοδοτήσεις από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Εγγυήσεων (ΚΟΑ) ύψους 9.423.000 ευρώ και 15.918.000 ευρώ αντίστοιχα μέχρι το 2006.
*μέτρα και προγράμματα υλοποίησης της πολιτικής αυτής είναι: το Σχέδιο Βελτίωσης, οι Νέοι Αγρότες, το Leader, το Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Ανάπτυξης Αγροτικού Χώρου (ΟΠΑΑΧ), η Μεταποίηση & Εμπορία Γεωργικών Προϊόντων, η Πρόωρη Συνταξιοδότηση, η Εξισωτική Αποζημίωση, τα Εγγειοβελτιωτικά Έργα, κ.α.
Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ…
Στο πρόγραμμα Σχέδια Βελτίωσης, σύμφωνα πάντα με το εγχειρίδιο, από το 1994 μέχρι το 1999 υλοποιήθηκαν 33.457 σχέδια, από το 2000 έχουν ενταχθεί άλλα 14.000 σχέδια και σύντομα εντάσσονται 1.700 νέα σχέδια. Μέσος όρος ενίσχυσης είναι τα 11.000 ευρώ. Στο Α΄εξάμηνο του 2003 θα γίνει νέα προκήρυξη υποβολής φακέλων.
Στο πρόγραμμα Νέοι Αγρότες, από το 1994 έως το 1999 εντάχθηκαν 20.313 αγρότες και από το 2000 εντάχθηκαν άλλοι 8.000. Μέσος όρος ενίσχυσης είναι τα 9.600 ευρώ. Σύντομα εντάσσονται ακόμη 3.526 νέοι αγρότες.
Στο Leader, την περίοδο 1994 – 1999 υλοποιήθηκαν 3.270 δράσεις και έργα των 49 τοπικών προγραμμάτων (κατάρτιση 2.813 ατόμων, 1.051 έργα αγροτουρισμού, 1.185 επενδύσεις μικρών επιχειρήσεων και 525 έργα περιβάλλοντος). Στο Leader + έχουν επιλεγεί 40 τοπικά προγράμματα κόστους 378 εκ.ευρώ για τις ορεινές και νησιωτικές περιοχές. Οι διαγωνισμοί των προγραμμάτων θα προκηρυχθούν από τις Αναπτυξιακές Εταιρείες, μέσα στο Α΄εξάμηνο του 2003. (σ.σ.: το πρόγραμμα στην ΑΜΘ αφορά σε περιοχές των Νομών Έβρου, Ξάνθης, Καβάλας και Δράμας).
Το ΟΠΑΑΧ παρουσιάζεται ως καινοτομία του επιχειρησιακού προγράμματος του Υπουργείου Γεωργίας στο πλαίσιο του Γ΄ΚΠΣ, και αφορά ιδιωτικά και δημόσια έργα. Έχει προετοιμαστεί η εφαρμογή 40 ΟΠΑΑΧ κόστους 312 εκ.ευρώ σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές της χώρας και επιλέχθηκαν οι 13 φορείς που θα στηρίξουν τοπικά την υλοποίηση των προγραμμάτων. Στο εγχειρίδιο αναφέρεται ότι έχει δημοσιοποιηθεί η προκήρυξη για τα δημόσια έργα και στις αρχές Φεβρουαρίου του 2003 η προκήρυξη για τις ιδιωτικές επενδύσεις. (σ.σ.: το ΟΠΑΑΧ στην ΑΜΘ αφορά τους Νομούς Ροδόπης και Έβρου).
Το πρόγραμμα Μεταποίηση & Εμπορία γεωργικών προϊόντων χαρακτηρίζεται ως «ο πιο σημαντικός άξονας του επιχειρησιακού προγράμματος του Υπουργείου διότι έχουν δεσμευτεί 458 εκ.ευρώ». Απουσία διευκρινιστικών στοιχείων, αναφέρεται μόνον ότι στην Α΄φάση εντάχθηκαν 94 επενδυτικά σχέδια, στη Β΄φάση έχουν κατατεθεί 1.050 νέες προτάσεις και ότι εντάσσονται 340 επενδυτικά σχέδια.
Για το πρόγραμμα Πρόωρης Συνταξιοδότησης, μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι στο Α΄εξάμηνο του 2003 θα ξεκινήσει για πρώτη φορά η διαδικασία για την ένταξη και αλιέων.
Στο πρόγραμμα Μεταποίησης και Εμπορίας Αλιευμάτων η πρόσκληση για υποβολή φακέλων από τους ενδιαφερόμενους, παραμένει ανοιχτή.
Για τον ΟΓΑ, αναφέρεται μεταξύ άλλων, ότι έχει αποφασισθεί η λειτουργία τριών επιπλέον υποκαταστημάτων στις Περιφέρειες ΑΜΘ (με έδρα την Κομοτηνή), Δυτικής Ελλάδας και Θεσσαλίας. Ως στόχος για το τρέχον έτος, έχει τεθεί η μείωση του χρόνου παροχής υπηρεσιών στο μισό του σημερινού.
Για τον ΕΛΓΑ, σημειώνει ότι ο στρατηγικός σχεδιασμός (2003 – 2007) για την λειτουργία του φορέα, έχει αποφασισθεί από κοινού με όλες τις τριτοβάθμιες αγροτικές οργανώσεις και η εφαρμογή του πρόκειται να ξεκινήσει από το 2003. Έτσι θα αποκατασταθεί η νομιμότητα του ελληνικού συστήματος γεωργικών ασφαλίσεων απέναντι στην Κοινοτική Νομοθεσία, θα ανταποκριθεί η Πολιτεία στο αίτημα για εθνική συμμετοχή στις γεωργικές ασφαλίσεις, θα αμβλυνθεί το πρόβλημα της αξιοπιστίας των πορισμάτων εκτίμησης, κ.α.
Για την Αγροτική Έρευνα & Εκπαίδευση, στο εγχειρίδιο επισημαίνεται ότι παρόλο που ο αριθμός των 400 ερευνητών θεωρείται επαρκής, υπάρχουν σημαντικά κενά σε ειδικότητες. Τίθεται ζήτημα, όχι ποσότητας παραγόμενης έρευνας αλλά καταλληλότητά της για την ελληνική αγροτική παραγωγή, μεταποίηση προϊόντων και διαχείριση φυσικών πόρων, εφόσον στο μεγαλύτερο μέρος τους τα ερευνητικά προγράμματα χρηματοδοτούνται από την Ε.Ε. και δεν ανταποκρίνονται στις ανάγκες της χώρας μας. Συνέπεια αυτού είναι, το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης από την αγορά να καλύπτεται από εισαγωγές με υψηλό κόστος για τον αγρότη καταναλωτή. Ως κύρια αιτία της ανεπαρκούς ανταπόκρισης του δημοσίου τομέα παραγωγής ερευνητικών αποτελεσμάτων και τεχνολογικών εφαρμογών στη συνεχώς αυξανόμενη ζήτηση, καταγράφεται η ανεπαρκής χρηματοδότηση του τομέα από δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους ενώ επισημαίνεται ότι όλες οι προσπάθειες των τελευταίων ετών για αύξηση της δημόσιας χρηματοδότησης κατέληξαν στο κενό.
Για τους συνεταιριστικούς φορείς των αγροτών, συνοψίζει: τις μεν αδυναμίες τους στην έλλειψη ιδίων κεφαλαίων και τη μεγάλη δανειακή τους επιβάρυνση, στη σύγχυση του ρόλου τους (οικονομικές, κρατικές ή συνδικαλιστικές οργανώσεις;) και στην έλλειψη ικανών διοικητικών στελεχών, τις δε λύσεις στην κλαδική αναδιοργάνωσή τους, στις συγχωνεύσεις τους σε μεγάλες οικονομικές μονάδες με θέσπιση οικονομικών κινήτρων και στη δημιουργία προϋποθέσεων για την προσέλκυση ικανών στελεχών διοίκησης. Τέλος, καλεί τις συνεταιριστικές οργανώσεις να εφαρμόσουν το Ν2810/2000 για την ανασυγκρότησή τους, με καταρχήν προσαρμογή των καταστατικών τους.
Θετικά σχολιάζει τα νέα πιστοδοτικά προϊόντα της ΑΤΕ (την οποία καταγράφει ως σημαντικό παράγοντα στην ανάπτυξη του αγροτικού τομέα), και συγκεκριμένα το Ανοιχτό Δάνειο Αγροτών και το Ενιαίο Μακροπρόθεσμο Ανοιχτό Δάνειο Αγρότη. Για το τελευταίο μάλιστα, σημειώνει ότι μ’αυτό αποκαθίσταται η σχέση του αγρότη με την τράπεζα αφού του παρέχει τη δυνατότητα ενοποίησης όλων των ενήμερων και ληξιπρόθεσμων υπολοίπων από βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα δάνεια σε ένα νέο ανοιχτό δάνειο με διαγραφή όλων των τόκων ποινής.
ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ…
Ο προγραμματισμός, βάσει του εγχειριδίου, για το βαμβάκι, τον καπνό και τη ζωική παραγωγή – που αφορούν άμεσα την περιοχή της Θράκης – περιλαμβάνει μέτρα «αντιμετώπισης των προβλημάτων και αύξησης της ανταγωνιστικότητας των προϊόντων».
Συγκεκριμένα:
*για το βαμβάκι, ζωνοποίηση των ποικιλιών (επιλογή κατάλληλων ποικιλιών σύμφωνα με τις εδαφοκλιματικές συνθήκες των ζωνών καλλιέργειας του προϊόντος, επέκταση της καλλιέργειας στα πλαίσια του Ολοκληρωμένου Συστήματος Παραγωγής, βελτίωση των ποιοτικών χαρακτηριστικών του προϊόντος με στόχο την αλλαγή του συσχετισμού μεταξύ αγοράς και επιδότησης, ενθάρρυνση της οργάνωσης των παραγωγών σε Ομάδες
*για τον καπνό, επέκταση των προγραμμάτων αναδιάρθρωσης ποικιλιών, προετοιμασία των στοιχείων του τομέα για αξιολόγηση της ΚΟΑ καπνού που θα γίνει μέσα στο 2003, περαιτέρω βελτίωση των Ομάδων Παραγωγών και διευκόλυνση των μεταβιβάσεων ποσοστώσεων ώστε να προκύψουν βιώσιμες εκμεταλλεύσεις, ομαλό κλείσιμο της αγοράς καπνών της τρέχουσας περιόδου
*για τη ζωική παραγωγή, το «δέον γενέσθαι», σύμφωνα με το εγχειρίδιο, αφορά στην τροποποίηση του αναπτυξιακού νόμου 2601/98 ώστε να παρέχονται ικανοποιητικά κίνητρα και στις παλιές εκμεταλλεύσεις για εκσυγχρονισμό και το ίδιο (αυξημένο) ποσοστό ενίσχυσης σε όλες τις ζώνες, ίδρυση Διεπαγγελματικής Οργάνωσης για κάθε είδος (βοοτροφία, χοιροτροφία, αιγοτροφία, κλπ), προώθηση βιολογικού τρόπου παραγωγής, ανάπτυξη από τους γεωργοσυνεταιριστικούς φορείς δράσεων στους τομείς του γενετικού υλικού, της μεταποίησης και της εμπορίας, βελτίωση και εκσυγχρονισμό των εκμεταλλεύσεων με αύξηση του ενισχυόμενου ύψους επένδυσης, εντατικοποίηση του προγράμματος μετεγκατάστασης κτηνοτροφικών μονάδων, εφαρμογή συστημάτων πιστοποίησης ποιότητας, κ.α.
Μαρία Μπόντη
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
