Τον ευσυμπαθητον θρηνον

Γλυκύ το έαρ στην Ελλάδα… Το υποδεχόμαστε από την πόρτα των Χαιρετισμών, σαν άσπιλη, αμόλυντη, άφθορη και άχραντη οπτασία, γεμάτη αρώματα και χυμούς.

Ανάμεσά τους τα «εγώ» και τα πέριξ σε μια ιεροτελεστία που χορογραφεί ο συνδυασμός του καιρού με το έθιμον… Στις κινήσεις του δρώμενου η προετοιμασία για τη Λαμπρή με guest μια καταιγιστική γονιμότητα, την κλωνοποιό επέλαση της φύσης, γλυκιά ή πικρή, ανάλογα με το ημερολόγιο.

Όπως ανασύρεται η «ιερά σύνοψη» από τη σιφονιέρα, αρωματισμένη με λεβάντες και αντισκορικά, διπλωμένη σε κεντήματα και εργόχειρα, έτσι κλαδεύεται και το πρώτο μοβ ζουμπουλάκι του κήπου. Μπορεί η συγκομιδή λουλουδιών και χλωρίδας να μην εγγράφεται στα έθιμα της Μεγάλης Εβδομάδας, ποιος όμως μπορεί να αμφισβητήσει την εκκωφαντική παρουσία τους στην υπόθεση; Βάγια και δάφνες την Κυριακή των Βαγιών, πανσέδες και κρίνα για τον Επιτάφιο, μάραθα για την παραδοσιακή τυρόπιτα της Ανάστασης, αγκινάρες και κουκιά για την Μεγάλη Πέμπτη κι όλα μυριστικά, μεθυστικά και λάγνα…

Χαρές, αλαλαγμοί, μελαγχολίες, πένθη, νηστεία, κραιπάλη σε συνύπαρξη που αθωώνει την παραβατικότητα για να ενοχοποιήσει το αναμάρτητον. Το μεγαλείο να κραυγάζει, λοιπόν, κι εκεί ανάμεσα ο καθημερινός πολιτισμός, που εγγράφει το Πάσχα των Ελλήνων με τα νεωτερίζοντα αντανακλαστικά του γένους…

Οι επαρχιακές πόλεις βουλιάζουν και πάλι από Αθηναίους… Σπίτια ανοίγουν, αγριάδες ραντίζονται με παρασιτοκτόνα στις «περιστασιακές» αυλές, οι θράκες στήθηκαν, τα πλατύσκαλα ασβεστώθηκαν. Μια εισβολή που βγάζει από πρόγραμμα ντόπιους και ιθαγενείς, ξαφνικά και σχεδόν βίαια. Ουρές στην αγορά, στα ΑΤΜ, στα καφενεία ούτε μια θέση για parking ποδηλάτου!

Κι όμως! Οι πόλεις ανήκουν και σε εμάς και σε εκείνους. Με τους οποίους πια μοιραζόμαστε μονάχα την άνοιξη του περιστασιακού παρόντος και τίποτε από το μέλλον. Τουρίστες στον τόπο πάει να πει, που όλοι «προσκυνούμε», όπως ακριβώς και τα πάθη του Χριστού, αυτή την εβδομάδα, η Ορθοδοξία.

Μοιραζόμαστε μαζί τους απλά το ομοτράπεζο της Λαμπρής, τον οβολό τους στο παγκάρι της ενορίας για τις λαμπάδες του «Χριστός Ανέστη» ή τα βαπτίσια των πρωτοτόκων τους.

Αυτό είναι όλο! Τι άλλο μένει να διαμοιράσουμε;

Το έαρ δεν κατατέμνεται… Διότι η «διαίρεση» της άνοιξης είναι πολύπλοκη υπόθεση που έχει στάδια, χρόνους, ρυθμούς, τελετουργικό. Που θέλει προσήλωση και μαστοριά για να ξεπεράσεις την αθλιότητα του μετεικάσματος, να συλλάβεις το «όλο». Πώς να τα καταφέρεις όταν περνάς ξαφνικά από το χιόνι της Πρωτοχρονιάς στην πολυχρωμία της Άνοιξης; Έχεις χάσει στιγμές ποίησης και μιας απαστράπτουσας αγωνίας, που δεν οράται, φευ! Να γυροφέρνεις το γεράνι όλο το χειμώνα από θέσεως εις θέσιν για να μην το πιάσει ο πάγος. Να ζεις την παραμυθία των Αλκυονίδων κι ύστερα να βυθίζεσαι στους πάγους του κουτσοφλέβαρου. Να παρακολουθείς την ανθοφορία της πρώτης αμυγδαλιάς, να κουκουλώνεις την πορτοκαλιά, μην κρυώσει, όλο το Μάρτη. Και να απολαμβάνεις τη δίφορη λεμονιά με άνθη και καρπό, ταυτόχρονα, στο παρτέρι… Κι όλα αυτά μέσα στη Σαρακοστή, που ξέρεις ότι θα σε φέρει στη Λαμπρή, την εμπέδωση δηλαδή της Άνοιξης.

Οι φούρλες αυτού του «τυπικού», φορεμένες στην κυκλοθυμία της Μεγάλης Παρασκευής με τα μοβ κρέπια, δεν εγγράφονται σε κανένα αρχείο. Μόνο η κατάληξή τους, η υπόκλιση με τριαντάφυλλα και φρέζες, στον Επιτάφιο.

Από την αυλή του χειμώνα θα αποθέσω φέτος ένα μπουκέτο στον Επιτάφιο του Μονυδρίου Παναγιάς της Φραγκαβίλλας. Μια ειλικρινής σπονδή που συνδέει την εποχή με το έθιμο, αλλά και την απαράγραπτη ανάγκη να συμβαδίσω με την Άνοιξη, να βηματίσω φούρλες κυκλοθυμίας, υποβασταζόμενη στο μπράτσο της.

Δεν με απασχολεί πού οδηγεί αυτή η εμμονή… Τα ίχνη με προβληματίζουν και τα μικρά καθημερινά θαύματα, που δεν «διαβάζονται». Εαρινά ποιήματα που επί αιώνες απολαμβάνουν μόνα τη χαρά του κύκλιου χορού των προορισμών τους. Κι εκεί ανάμεσα θα ψιθυρίσω για άλλη μια φορά τον «ευσυμπάθητον θρήνον» της Αποκαθήλωσης, που τόσο ταιριάζει στον παρόντα χρόνο. Η μέρα μετέχει μιας συγκλονιστικής και επίκαιρης ποίησης, που διαφοροποιεί από το φτηνό μελό, το συρμό των αναστεναγμών μας. Θέλει ματιά όμως και βλέμματα για να μελαγχολήσεις!

Ελένη Σκάβδη

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.