«Το μουσουλμανικο δικαιο αδικει την γυναικα»

Στην τήρηση της Σαρίας (ιερού Νόμου του Ισλάμ) αναφερόμαστε σήμερα στον «Κόσμο», συζητώντας με τον δικηγόρο κ. Σωτήρη Πουπουζή, ο οποίος υποστηρίζει ότι η τήρηση της Σαρίας οδηγεί στην εφαρμογή κανόνων που είναι ασυμβίβαστοι προς τις ιεραρχικά ανώτερες και επικρατέστερες διατάξεις που καθιερώνουν τα Δικαιώματα του Ανθρώπου. Με αφορμή πρόσφατη απόφαση του πρωτοδικείου Ροδόπης σημειώνει ότι η ρύθμιση των οικογενειακών και κληρονομικών σχέσεων που περιέχεται στη Σαρία αντίκειται σε βασικές αρχές του ελληνικού Συντάγματος και των Διεθνών Συμβάσεων για την ισότητα των φύλων και γενικότερα για τα δικαιώματα του ανθρώπου.

Θυμίζετε, κύριε Πουπουζή, στους αναγνώστες του «ΠτΘ» το σκεπτικό της πρόσφατης απόφασης του Δικαστηρίου που συζητήθηκε τόσο στους κόλπους της μουσουλμανικής μειονότητας…;

Η απόφαση από το Δικαστήριο βγήκε ύστερα από μια αγωγή που κατέθεσα για διανομή ενός αστικού ακινήτου, το οποίο προερχόταν από κληρονομιά. Ήταν κληρονόμοι δύο αδέρφια. Σύμφωνα με το ισχύον εσωτερικό δίκαιο και ευρωπαϊκό και σύμφωνα με τις παγκόσμιες αρχές που διέπουν τις ανθρώπινες σχέσεις, το κληρονομικό δικαίωμα είναι ισομερές, δηλαδή άνδρες και γυναίκες κληρονομούν ισομερώς. Η αγωγή κατετέθη με αυτό το σκεπτικό, ότι υπάρχει συγκυριότητα και επειδή δεν συμφωνούσαν στη διανομή του ακινήτου αυτού, προσέφυγαν στο δικαστήριο.

Τι αντέτεινε η άλλη πλευρά;

Ο εναγόμενος αδερφός της πελάτισσάς μου αντέτεινε ότι ως μουσουλμάνοι και οι δύο δεν πρέπει να εφαρμοστεί ο ελληνικός αστικός κώδικας, αλλά το μουσουλμανικό δίκαιο, το οποίο προβλέπει ανισομέρεια, όπου τα άρρενα τέκνα κληρονομούν διπλάσια μερίδα από τα κορίτσια. Το δικαστήριο εξέτασε την ένσταση και με πολύ εμπεριστατωμένη σκέψη και πλήρως αιτιολογημένη είπε ότι δεν μπορεί να εφαρμόσει το μουσουλμανικό δίκαιο, διότι προσκρούει στο αστικό δίκαιο το οποίο δέχεται την ισότητα ανδρών και γυναικών, ότι προσκρούει στην ευρωπαϊκή σύμβαση για τα δικαιώματα των ανθρώπων και δεν το εφάρμοσε, αλλά εφάρμοσε τον αστικό κώδικα κρίνοντας ότι ισομερώς κληρονομούν και οι δύο. Διέταξε την πραγματογνωμοσύνη προκειμένου να μεταβεί επί τόπου ειδικός και να γνωματεύσει μετά τα ποσοστά της ισομέρειας.

Θα οδηγηθεί στο Εφετείο;

Η απόφαση αυτή δεν έχει κριθεί και σε άλλους βαθμούς, δεν ξέρω αν θα οδηγηθεί στο εφετείο ή στον Άρειο Πάγο και πώς θα κρίνουν τα δικαστήρια. Αν κρίνουν διαφορετικά και αν η Ελλάδα οδηγηθεί στα ευρωπαϊκά δικαστήρια, βέβαιο είναι ότι η χώρα μας θα καταδικαστεί, διότι δεν εφαρμόζει τις αρχές που προαναφέραμε, κυρίως την αρχή της ισότητας και την αρχή της μη διάκρισης των δύο φύλων.

Πάντως τα θεοκρατικά δίκαια είναι στάσιμα, δεν εξελίσσονται, δεν μπορούν να ακολουθήσουν τις αλλαγές που διέπουν τις ανθρώπινες σχέσεις και το σύνολο των κοινωνιών, έτσι δεν είναι;

Το ισλαμικό δίκαιο, όπως και άλλα δίκαια θεοκρατικά εφαρμόστηκαν σε κάποια εποχή που διάφορες κοινωνικό-οικονομικές συνθήκες επέβαλαν την εφαρμογή τους. Μιλάμε για εφαρμογή των δικαίων αυτών σε εποχές οι οποίες ανάγονται αιώνες πριν. Σήμερα, όμως, όπως έχουν εξελιχθεί οι συναλλαγές και οι ανθρώπινες σχέσεις, δεν μπορούμε να πούμε ότι οι σχέσεις αυτές θα διέπονται από το όποιο ιερό δίκαιο, τη στιγμή μάλιστα που το δίκαιο αυτό είναι θολό, με την έννοια ότι δεν είναι καταγεγραμμένο. Δεν μπορούμε να ισχυριζόμαστε και να επικαλούμαστε ότι θα εφαρμοστεί το δίκαιο του Ισλάμ ή ένα νομικό δίκαιο της Καινής Διαθήκης ή ιερονομικό Δίκαιο Βουδισμού κ.ο.κ. Στην προκειμένη περίπτωση, το Δίκαιο για τους μουσουλμάνους καθιδρύθηκε ως εφαρμοστέο με τη Συνθήκη των Σεβρών το 1913. Αντίστοιχα ίσχυε και στην Τουρκία το Ιερονομικό Δίκαιο, όπως αυτό εφαρμοζόταν και ερμηνεύονταν από τα εκεί εκκλησιαστικά δικαστήρια του Οικονομικού Πατριαρχείου. Ήδη από το 1923 με την επανάσταση του Κεμάλ Ατατούρκ και την καθίδρυση του κοσμικού κράτους στην Τουρκία καταργήθηκαν και τα νομικά δικαστήρια, τα ισλαμικά και τα χριστιανικά. Τότε θα έπρεπε, σύμφωνα με την αρχή της αμοιβαιότητας, να μην ισχύσει το δίκαιο αυτό και στην Ελλάδα. Δεν ξέρω, κατά ένα περίεργο τρόπο, εφαρμόζεται και σήμερα. Όπως καταργήθηκε τότε και για την Ελλάδα το δίκαιο το νομικό των Ισραηλιτών. Θεωρώ ότι δεν μπορούμε σήμερα να επικαλούμαστε την εφαρμογή των Ιερονομικών Δικαίων. Η θρησκεία μπορεί να διέπει άλλες σχέσεις των πιστών, δεν μπορεί να εφαρμόζεται και να διέπει κληρονομικές σχέσεις, ή οικογενειακές σχέσεις.

Οι αποφάσεις αυτές που λαμβάνονται ελέγχονται από τα δικαστήρια;

Ελέγχονται, αλλά όχι επί της ουσίας, ελέγχονται αν οι αποφάσεις αυτές έχουν εκδοθεί μέσα στα δικαιοδοτικά όρια του Μουφτή Κομοτηνής, Ξάνθης ή Διδυμοτείχου αντίστοιχα, δηλαδή, αν είναι κατά τόπο αρμόδιοι, δηλαδή αν είναι υπόθεση Οικογενειακού δικαίου ή Κληρονομικού; Δεν μπαίνει στην ουσία αν ο Μουφτής τήρησε δικονομικές αρχές κ.ά. Είναι καθαρά τυπική η επικύρωση από το δικαστήριο προκειμένου η απόφαση αυτή να πάρει την ισχύ της δικαστικής απόφασης του ελληνικού κράτους.

Πώς αντιδρούν οι μουσουλμάνοι συμπολίτες μας σήμερα;

Υπάρχει η τάση μεταξύ των μουσουλμάνων, οι οποίοι βλέπουν ότι αδικούνται με την εφαρμογή των συγκεκριμένων δίκαιων, να προσφεύγουν στα δικαστήρια και να ζητούν την ισομέρεια.

Η ανισομέρεια αυτή έχει δημιουργήσει αδικίες στο παρελθόν;

Από την μακρόχρονη πείρα μου στην δικηγορία έχω διαπιστώσει ότι η ανισομέρεια του μουσουλμανικού δικαίου οδηγεί σε αδικίες εις βάρος της γυναίκας και μάλιστα όταν η περιουσία είναι και κάποιου ύψους δημιουργεί πολλές αντιθέσεις και συγκρούσεις σε σημείο που να αποκόπτονται οι στενές συγγενικές σχέσεις. Στην πράξη οι συμπολίτες μας μουσουλμάνοι σιωπηρά αποδέχτηκαν, σε μεγάλη πλειοψηφία, τον αστικό κώδικα και στις συναλλαγές τους εφάρμοζαν τον αστικό κώδικα.

Πώς αλλάζει το ισχύον καθεστώς; Πρέπει να ανατραπεί με απόφαση της ελληνικής πολιτείας;

Έπρεπε να ανατραπεί, υπάρχουν και οι οδηγίες της Ε.Ε., σύμφωνα με τις οποίες θα έπρεπε να προσαρμοστούν στις αρχές που προαναφέραμε. Τυπικά η Ελλάδα δεν φρόντισε να καταργήσει την δικαιοδοσία των Ιεροδικείων στη Θράκη, θεωρώ, όμως, ότι θα το πράξει κάποια στιγμή, δεν έχει φτάσει στα όργανα τα δικαιοδοτικά τα οποία θα ελέγξουν την Ελλάδα και θα επιβάλλουν και κυρώσεις μη συμμόρφωσης. Θεωρώ, όμως, ότι με τη δικαστική πρακτική θα αλλάξει αυτό και θα γίνει και πολύ σύντομα.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.