Στα υψη το καλαθι της νοικοκυρας

Εξαιρετικά ακριβό αποδεικνύεται το καλάθι του σούπερ μάρκετ για τη μέση οικογένεια, αφού οι ανατιμήσεις των τελευταίων μηνών σε βασικά καταναλωτικά αγαθά είναι μεγαλύτερες από αυτές που επιβλήθηκαν στα προϊόντα λόγω των αυξήσεων στους συντελεστές του ΦΠΑ.

Σύμφωνα με «Τα Νέα της Δευτέρας», από το Φεβρουάριο μέχρι και σήμερα, διάστημα κατά το οποίο εντάθηκε η ύφεση στην ελληνική οικονομία, βιομηχανίες και σούπερ μάρκετ πέρασαν στα ράφια ανατιμήσεις που έφθασαν έως και 19%.

Στις περισσότερες περιπτώσεις των προϊόντων οι ανατιμήσεις κυμάνθηκαν σε ποσοστά μεγαλύτερα και από τις δύο αυξήσεις του ΦΠΑ (Μάρτιος και Ιούλιος).
Από την έρευνα σε 36 προϊόντα ευρείας κατανάλωσης προκύπτει ότι από τον Φεβρουάριο αυξήθηκαν οι τιμές σε 25 προϊόντα και τα 15 από αυτά παρουσιάζουν ανατιμήσεις μεγαλύτερες του 3%, δηλαδή υψηλότερες από τις δύο αυξήσεις ΦΠΑ κατά το ίδιο διάστημα.

Αντίστοιχα μειώσεις έως και 9% παρατηρήθηκαν σε 8 προϊόντα, ενώ σταθερές παρέμειναν οι τιμές σε 3 προϊόντα.
Οι μεγαλύτερες αυξήσεις σημειώθηκαν σε προϊόντα, όπως μπίρες έως και 19%, έως 18% σε οδοντόκρεμες, 12% σε κατεψυγμένες ζύμες, 6% σε ξίδια, 5% σε γιαούρτια και φρέσκο γάλα.

Με αφορμή το δημοσίευμα, ο ΠτΘ συζήτησε με τον Πρόεδρο της Ένωσης Καταναλωτών Ροδόπης κ. Κώστα Αραμπατζή, ο οποίος και συνιστά ψυχραιμία προς τους καταναλωτές, δηλώνει αισιόδοξος και συνιστά κάποια βήματα για την αντιμετώπιση της όλης κατάστασης.

Επιφυλακτικότεροι οι καταναλωτές στις αγορές αγαθών

ΠτΘ: κ. Αραμπατζή, δημοσιεύματα φέρουν το καλάθι της νοικοκυράς να έχει ακριβύνει κατά πολύ μετά τον Φεβρουάριο. Ποια είναι η εικόνα που έχετε ως Ένωση Καταναλωτών Ροδόπης;
Κ.Α.: Κατ’ αρχήν θα μας επιτρέψετε να διατηρούμε την αισιοδοξία μας, άσχετα με αυτά που ακούμε για την εικόνα της αγοράς που περιγράφεται άσχημη όσον αφορά στην ακρίβεια. Η εικόνα που προσλαμβάνουμε τόσο από τα μέλη μας όσο και από τις συζητήσεις που κάνουμε με πολίτες που μας επισημαίνουν κάποια θέματα είναι ότι άρχισαν πλέον το κομπόδεμά τους να το κάνουν πιο επιφυλακτικό. Παράδειγμα αυτού του γεγονότος οι πρόσφατες εκπτώσεις που ενώ οι καταστηματάρχες περίμεναν να υπάρξει άνοιγμα, οι καταναλωτές ανταποκρίθηκαν με επιφυλακτικότητα και οι αντιδράσεις τους δεν ήταν ίδιες με αυτές προηγούμενων περιόδων. Αυτή τη φορά θεωρώ ότι οι καταναλωτές ήταν φειδωλοί ως προς το να ξοδέψουν χρήματα. Να τονίσω βέβαια ότι είναι άλλο να ψωνίζει κάποιος για τα δευτερευούσης ανάγκης προϊόντα, όπως αυτά της ένδυσης και υπόδησης, και άλλο να ψωνίζει είδη διατροφής, όπως το ψωμί τελευταία, που κατά την άποψή μας ό,τι και να γίνει, στο τέλος θα μεταφραστεί σε αύξηση εις βάρος του καταναλωτή. Πολλοί λένε ότι το ψωμί είναι δεύτερης ανάγκης ή προϊόν πολυτελείας, όμως το ψωμί είναι κάτι απαραίτητο, ειδικά στη χώρα μας είναι καθημερινό έξοδο για το ελληνικό νοικοκυριό. Και για να μιλήσω και με την επιστημονική μου ιδιότητα για τον Έλληνα τα βασικά είναι το ψωμί, το τυρί, η ντομάτα και η ελιά. Αυτά τα στοιχεία ήταν πάντα τα κύρια στη διατροφή του.

Η οποιαδήποτε αύξηση τελικά επιβαρύνει τον καταναλωτή

ΠτΘ: Οι αυξήσεις στις τιμές του ΦΠΑ είχαν σαν αποτέλεσμα να αυξηθούν οι τιμές των προϊόντων;
Κ.Α.: Θεωρώ πως ναι, όσο κι αν έγινε προσπάθεια και νομίζω ότι έγινε τεράστια από τους επαγγελματίες όλων των χώρων ,αποτελεί μια αλυσίδα που τελικά παρασύρει αυτά τα αγαθά, οπότε δεν υπάρχει πισωγύρισμα. Πριν από κάποια χρόνια είχε γίνει ακόμη μια τέτοια προσπάθεια για το ψωμί που σήμερα συζητάμε και είχε επέλθει κάποια ισορροπία και υπήρξε μια σταθεροποίηση στην τιμή του. Μετά από αυτό έγιναν κάποιες αλλαγές που ήταν πολλές φορές υπέρ του καταναλωτή και θα έπρεπε ίσως να μειωθεί και άλλο η τιμή, πράγμα όμως που δεν έγινε. Δηλαδή όπως σε όλα τα προϊόντα όταν πάρουν την ανιούσα μετά είμαστε ανίκανοι να ρυθμίσουμε αυτή την αυξομείωση που υπάρχει στο κέρδος, η οποία μπορεί να είναι μεταξύ των μεταποιητών, ή μεταξύ των παραγωγών και μεταποιητών, ή μεταξύ των παραγωγών και καταναλωτών, εν πάση περιπτώσει όμως είμαστε ανίκανοι να το ρυθμίσουμε αυτό και για αυτό θεωρώ ότι οποιαδήποτε αύξηση τελικά επιβαρύνει τον καταναλωτή.

ΠτΘ: Ως Ένωση Καταναλωτών Ροδόπης έχετε κάνει έρευνα για το θέμα;
Κ.Α.: Αυτή τη στιγμή, εξ όσων γνωρίζω, βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα του ΚΕΠΚΑ η οποία και αφορά στα αποτελέσματα που είχαν οι αυξήσεις των συντελεστών του ΦΠΑ στις τιμές των καταναλωτικών προϊόντων. Για να μην υπάρξει παρεξήγηση τις αυξήσεις που συζητάμε τις στηρίζουμε σε καταγγελίες που έγιναν.

Ναι στο φθηνό, αλλά πρώτα έρευνα της ποιότητάς του

ΠτΘ: Πιστεύετε ότι η οικονομική κρίση έχει σαν αποτέλεσμα την στροφή των Ελλήνων σε φθηνότερα προϊόντα προκειμένου να ανταπεξέλθουν των οικονομικών τους υποχρεώσεων;
Κ.Α.: Υπάρχει μια θεωρία ότι οι περισσότεροι καταναλωτές προτιμούν τελικά φθηνότερα προϊόντα όταν όμως διαπιστώνουν ότι αυτό το φθηνό είναι πιο ακριβό προσανατολίζονται σε κάποιο ακριβότερο. Η μέση λύση πάντα που προτείνουμε εμείς είναι να προτιμούν φθηνά προϊόντα αλλά να ελέγχουν και την ποιότητά τους. Είναι βασικό αυτό για όλες τις κατηγορίες καταναλωτισμού είτε αυτό αφορά σε τρόφιμα, είτε σε προϊόντα ένδυσης, είτε είναι υπηρεσίες. Για παράδειγμα, ένας υδραυλικός που έρχεται στο σπίτι να μας παράσχει μια υπηρεσία, που τον έχουμε πάρει γιατί είναι φθηνός και χωρίς να έχει την κατάλληλη τεχνογνωσία οπότε η ζημιά που μπορεί να μας προκαλέσει να μας στοιχίσει διπλάσια. Θεωρώ ότι ο κόσμος έχει αφυπνισθεί με όλα αυτά που συμβαίνουν. Κατά την άποψή μου αυτό ισχύει και όχι τόσο η ψυχρή στροφή προς τα φθηνά προϊόντα. Και αυτό είναι η σωστότερη τακτική καταναλωτισμού, η έρευνα αγοράς που κάνουμε να βασίζεται όχι μόνο στην τιμή αλλά και στην ποιότητα των υπηρεσιών.

ΠτΘ: Ως λαός έχουμε αναπτύξει μια ανάλογη κουλτούρα;
Κ.Α.: Ως λαός δημιουργούμε αργά – αργά την κουλτούρα του να κάνουμε πρώτα έρευνα αγοράς και μετά να ψωνίζουμε. Μέσα από όλες αυτές τις καταστάσεις που δημιουργούνται «ψηνόμαστε» και ο καθένας προσπαθεί να πιαστεί από πληροφορίες. Έχουμε μεγάλη ανταπόκριση σε αυτό το θέμα. Πολλοί μπαίνουν ρωτάνε, ενημερώνονται, ενώ παλιότερα πριν δύο χρόνια αυτό δεν γινόταν σε τόσο μεγάλο βαθμό ενώ τώρα υπάρχει η καχυποψία η οποία γίνεται μεγαλύτερη, σκέφτεται ο καταναλωτής μήπως τον κοροϊδεύουν και για αυτό πρέπει να πάρει μεγαλύτερη πληροφορία. Νομίζω ότι σε αυτό το κομμάτι αρχίσαμε να κινητοποιούμαστε ως καταναλωτές και μιλώ αποκλειστικά για την περιοχή μας. Κάνουμε συζητήσεις αλλά και συναντήσεις και με άλλες Ενώσεις Καταναλωτών αλλά θεωρώ ότι η περιοχή μας έχει πλέον αρχίσει να ξυπνά επάνω σε αυτό το θέμα και μάλιστα ευχάριστα, δραστηριοποιείται, ενεργοποιείται και να ψάχνει για το συμφέρον της

Απαιτείται σωστός προγραμματισμός

ΠτΘ: Πιστεύετε ότι τα δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία η κατάσταση δεν αναμένεται να αλλάξει για τα νοικοκυριά αφού, βάσει των μέτρων που προβλέπεται στο Μνημόνιο, από την 1η Ιανουαρίου 2011 σειρά προϊόντων θα μεταταγεί από τον συντελεστή του ΦΠΑ 11% στον υψηλό συντελεστή 23% θα επαληθευτούν;
Κ.Α.: Είναι πολλά αυτά που θα επιδεινώσουν την κατάσταση και όχι μόνο αυτό. Αν εστιάσουμε σε όλα όσα ακούμε καθημερινά ο καταναλωτής θα έπρεπε να πάρει ένα σκοινί και να πάει να πνιγεί θα έλεγα κάνοντας χιούμορ. Ας έχουμε ψυχραιμία και όχι μόνο. Απαιτείται και μια προετοιμασία για να αντιμετωπίσουμε αυτού του είδους τις αυξήσεις. Όσον αφορά στην ψυχραιμία αυτή αναφέρεται στον σωστό προγραμματισμό των αναγκών μας, γιατί και από αυτό είχαμε ξεφύγει πάρα πολύ διότι πάρα πολλά πράγματα μας τα παρείχαν δωρεάν σχεδόν ή έτσι τουλάχιστον νομίζαμε και τώρα που ήρθε η στιγμή να τα πληρώσουμε αναλογιζόμαστε ότι τελικά ήταν πολύ περισσότερα από αυτά που μπορούσαμε. Από την άλλη γίναμε υπερκαταναλωτική κοινωνία γεγονός που φαίνεται σε κάθε πτυχή της καθημερινής μας ζωής.

ΠτΘ: Απλό παράδειγμα το τηλέφωνο. Σήμερα σε κάθε οικογένεια κάθε μέλος της έχει τηλέφωνο κινητό ξέχωρα το σταθερό…
Κ.Α.: Σήμερα, αν χρησιμοποιούσαμε το σταθερό μόνο τηλέφωνο, θα πληρώναμε στον ΟΤΕ 50 ευρώ και τώρα πληρώνουμε και αυτό γιατί λόγω Ίντερνετ πληρώνουμε και τα κινητά τηλέφωνα που κοστίζουν πολύ περισσότερο, οπότε για μια τετραμελή οικογένεια είναι ένα μεγάλο έξοδο. Είναι και αυτό σημείο των καιρών. Πρέπει να κοιτάξουμε σωστά τον προγραμματισμό μας για να μην επηρεαζόμαστε τόσο εύκολα από τη μείωση των συντάξεων, από την αύξηση των αντικειμενικών αξιών. Θα πρέπει ο καθένας μας ξεχωριστά να είναι θωρακισμένος απέναντι σε όλα αυτά που συμβαίνουν και πάλι να δούμε αν θα αντέξουμε. Πρέπει όμως να υπάρχει αισιοδοξία».

ΠτΘ: κ. Αραμπατζή, σας ευχαριστούμε πολύ.
Κ.Α.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Συμβουλές προς καταναλωτές

• Προτίμηση και στήριξη των ντόπιων προϊόντων

«Πρώτο βήμα για τους καταναλωτές θα πρέπει να είναι η έρευνα αγοράς, «που όπως προείπαμε να γίνεται βάσει του προγραμματισμού των αναγκών. Θα πρέπει να κατατάξουμε τις ανάγκες μας και να θέσουμε προτεραιότητες. Σίγουρα η διατροφή μας αποτελεί το πρώτο αγαθό, ακολουθεί η ένδυση και η υπόδηση και μετά ένα αυτοκίνητο για τις μετακινήσεις μας. Πρέπει να μάθουμε να χρησιμοποιούμε την αστική συγκοινωνία όπως στις περισσότερες πόλεις της χώρας. Θα πρέπει να αρχίσουμε να εξοικειωνόμαστε σε αυτό το θέμα γιατί τα καύσιμα είναι πλέον περισσότερο ακριβά και οι μετακινήσεις με το αυτοκίνητο κοστίζουν χωρίς να λαμβάνουμε παραμέτρους όπως η ρύπανση του περιβάλλοντος. Δηλαδή ο προγραμματισμός μας θα πρέπει να βασίζεται στα πράγματα που συνήθως χρησιμοποιούμε. Οι υποδομές υπάρχουν για να παίρνουμε το αστικό για να πάμε στην δουλειά μας ή να παίρνουμε ένα ποδήλατο. Με αυτό τον τρόπο προγραμματισμού θα καταλήξουμε πάνω σε κάποιες ανάγκες πάνω στις οποίες θα κάνουμε την έρευνα αγοράς που δεν θα βασίζεται καθαρά στην τιμή αλλά και σε άλλους παραμέτρους όπως η ποιότητα, η προέλευση κάτι που πολύ σημαντικό. Μακροπρόθεσμα μεν αλλά θα πρέπει να καταλάβει ο καταναλωτής ότι όταν υποστηρίζουμε τον εμποράκο της πόλης μας ή τον παραγωγό της περιοχής μας και αυτός έστω ότι είναι πιο ακριβός βέβαία σε λογικά πλαίσια θα πρέπει να στηρίζουμε άμεσα γιατί μακροπρόθεσμα το αποτέλεσμα θα είναι υπέρ μας ενώ αν τον υποστηρίζουμε έμμεσα παίρνοντας ένα προϊόν από μια αλυσίδα του εξωτερικού μέσω αυτών υπάρχει μια κερδοσκοπία που στην ουσία τροφοδοτεί ένα ενδιάμεσο κράτος ή εν πάση περιπτώσει όχι εμάς. Εφόσον όλο αυτό δημιουργήθηκε λόγω του ελληνικού χρέους, θα πρέπει πλέον να δούμε με ποιο τρόπο θα λυθεί σιγά – σιγά γιατί άμεσα δεν γίνεται τίποτα, μακάρι να είχαμε τόσα λεφτά όλοι μας και να τα μαζεύαμε και να τα δίναμε για να ησυχάζαμε από αυτό τον εφιάλτη αλλά αυτό θα γίνει σιγά – σιγά και πρέπει να μάθουμε με ποιο τρόπο θα γίνει αυτό. Και σε αυτό συμβάλλει και η αγορά προϊόντων ώστε να στηρίζουμε άμεσα τον τόπο μας και στη συνέχεια την χώρα μας. Επίσης όσον αφορά στον τρόπο ελέγχου των αγορών του είναι πολύ σημαντικό ο καταναλωτής εφόσον διαπιστώνει κάτι να το αναφέρει.

ΠτΘ: Γίνονται καταγγελίες από τους καταναλωτές;
Κ.Α.: Γίνονται καταγγελίες και είμαστε ευχαριστημένοι γιατί ο αριθμός τους αυξάνει. Είμαστε χαρούμενοι όχι με την έννοια ότι υπάρχει κόσμος δυσαρεστημένος αλλά γιατί οι καταγγελίες συνήθως μέσω των ΜΜΕ είτε μέσω των συζητήσεων πολλές φορές βγαίνουν προς τα έξω και συνετίζουν «τους παραβάτες» παραδειγματικά. «Οι παραβάτες» θα τιμωρηθούν από τον ίδιο τον καταναλωτή γιατί πιθανόν δεν θα τον προτιμήσει ο γείτονας του καταγγέλοντος γιατί θα μεταφερθεί με αυτό τον τρόπο. Αυτό σιγά – σιγά άρχισε να γίνεται συνείδηση οπότε γινόμαστε καλύτεροι στις αγορές μας και βοηθάμε ο ένας τον άλλο.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.