«Ψωνιζω, αρα υπαρχω»
Όταν το συγκεκριμένο βιβλίο υπέπεσε στην αντίληψή μου, φοβήθηκα μήπως είναι ανεπίκαιρο εν όψει εορτών και μήπως η ανάγνωσή του μ΄ εμπόδιζε από την επικείμενη και απολαυστικότατη επέλαση στα μαγαζιά εν όψει Χριστουγέννων! Δεν πρόκειται για ένα βιβλίο με βαθιά νοήματα και απύθμενη φιλοσοφία, αλλά ένα εγχειρίδιο καθημερινής συμπεριφοράς, λίγο περισσότερο γυναικείας, λίγο λιγότερο ανδρικής – αν και όχι απαραίτητα -άκρως όμως ψυχογραφικό, για όσους τουλάχιστον έχουν τις κεραίες της συνείδησής τους τεντωμένες και το κριτήριό τους για την πολυθρύλητη ποιότητα ζωής καλλιεργημένο.
Ένα μυθιστόρημα δεν είναι απαραίτητο να είναι στομφώδες διδακτικό ούτε προκλητικά δηλωτικό των υψηλών του διδαγμάτων κι εντρυφήσεων στη ζωή, τη συμπεριφορά και τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει στον σύγχρονο άνθρωπο η βουτιά στον καταναλωτισμό και τον υλικό ευδαιμονισμό των καιρών. Το χτύπημα στον υπερκαταναλωτισμό και τις συνέπειές του στην ανθρώπινη ψυχολογία δεν διαψεύδει κανένα όνειρο, τελικά, ούτε απομυθοποιεί καμία δράση και τακτική, απλά βάζει τα πράγματα στη σωστή τους θέση. Σε ένα βιβλίο διαφορετικό από όσα έχουμε ώς τώρα συναντήσει, το χιούμορ αποκαθιστά τη χαμένη μας γαλήνη, την απολεσθείσα ηρεμία που μας χαρίζει η επένδυση του ελεύθερου χρόνου μας, ή και αυτών ακόμα των χρημάτων μας, σε μια ζωή με ποιότητα και όχι σε τσαντούλες Louis Vuitton και ρουχάκια Prada! Ούτε καν το ίδιο το «ευ ζην» οριοθετείται ούτε περιχαρακώνεται σε συγκεκριμένες «ανωτέρου» πολιτιστικού επιπέδου ενασχολήσεις που ενδέχεται να λειτουργήσουν το ίδιο ασφυκτικά στη ψυχολογία του ανθρώπου. Το ξεκαρδιστικό αυτό μυθιστόρημα θέτει απλώς τη σύγχρονη γυναίκα προ των ευθυνών της… απέναντι στον εαυτό της βέβαια και σε κανέναν άλλο, ας μην γελιόμαστε!
Η Ρεβέκκα τα έχει όλα: είναι νέα, ωραία, έχει καλή δουλειά και ζει στην πιο μοντέρνα γειτονιά του Λονδίνου. Δεν της λείπει τίποτα. Τότε, τι είναι όλες αυτές οι επιστολές από τις τράπεζες; Γιατί χρωστάει παντού; Γιατί ό,τι κι αν της συμβαίνει, μια βόλτα στα μαγαζιά είναι η ψυχοθεραπεία της; Όταν η κατάσταση φτάνει στο απροχώρητο, δοκιμάζει τα πάντα: δικαιολογίες για να μη ξοφλήσει τα αδικαιολόγητα, βιβλία αυτοβοήθειας, περικοπές εξόδων, αύξηση εσόδων, ψέματα, φυγή, φλερτ με έναν πάμπλουτο αδιάφορο άντρα. Και, φυσικά, όλα πάνε υπέροχα στραβά.
Παραφράζοντας ρητά όπως το «dum spiro spero» το «Ψωνίζω, άρα υπάρχω» της Σόφι Κινσέλα, θα είναι ο οδηγός σας, όχι ίσως για τις χριστουγεννιάτικες αγορές, για όλη σας την αγοραστική φιλοσοφία όμως…
«Λοιπόν. Δε θέλω πανικό. Δε θέλω πανικό. Ένας απλός λογαριασμός πιστωτικής κάρτας είναι. Ένα απλό χαρτί μερικοί αριθμοί. Πόσο τρομακτικοί μπορεί να είναι μερικοί αριθμοί;
Χαζεύω απ΄ το παράθυρο του γραφείου μου ένα λεωφορείο που κατηφορίζει την Όξφορντ Στριτ, προσπαθώντας να πείσω τον εαυτό μου να ανοίξει το λευκό φάκελο που αναπαύεται στο ακατάστατο γραφείο μου. Ένα απλό χαρτί είναι, λέω στον εαυτό μου για χιλιοστή φορά. Και δεν είμαι καμιά ηλίθια. Ξέρω ακριβώς το ποσό που έχει χρεωθεί στη VISA μου!».
«Αλλά δεν υπάρχει λόγος να λέω στη μαμά πόσο κάνουν τα πράγματα, γιατί θα πάθει έμφραγμα. Ή, για την ακρίβεια, πρώτη θα το πει στον μπαμπά – και τότε θα πάθουν και οι δύο εμφράγματα και θα μείνω ορφανή!
Οπότε αυτό που κάνω είναι να λειτουργώ δύο συστήματα συγχρόνως. Αληθινές τιμές και τιμές μαμάς. Είναι όπως όταν ένα κατάστημα έχει είκοσι τοις εκατό έκπτωση σε όλα τα είδη και περιφέρεσαι κάνοντας την αφαίρεση στο μυαλό σου. Ύστερα από λίγο είσαι καλά εξασκημένος.
Η διαφορά είναι ότι εγώ λειτουργώ ένα κλιμακούμενο σύστημα, όπως στη φορολογική δήλωση. Αρχίζει μ΄ ένα είκοσι τα εκατό (αν κοστίζει είκοσι λίρες, λέω ότι κοστίζει δεκάξι) και ανεβαίνω στο …ε, ακόμα και στο ενενήντα τα εκατό αν χρειαστεί!».
«Χριστουγεννιάτικα ψώνια! Μπορώ να κάνω όλα μου τα χριστουγεννιάτικα ψώνια εδώ! Ξέρω ότι ο Μάρτης είναι λίγο νωρίς, αλλά γιατί να μην οργανωθώ; Και όταν έρθουν τα Χριστούγεννα, δε θα χρειαστεί να πλησιάσω τα φρικτά χριστουγεννιάτικα πλήθη. Δεν το πιστεύω ότι δεν το ΄χα σκεφτεί. Και δεν παραβαίνω τους κανόνες – γιατί κάποτε δε θ΄ αγόραζα χριστουγεννιάτικα δώρα; Απλώς επισπεύδω λίγο τη διαδικασία. Δεν είναι καθόλου παράλογο.
Και έτσι, περίπου μία ώρα μετά, εξέρχομαι χαρούμενη με δύο σακούλες. Πήρα ένα άλμπουμ για φωτογραφίες με εξώφυλλο του Γουίλλιαμ Μόρρις, ένα παλιομοδίτικο ξύλινο παζλ, ένα βιβλίο με φωτογραφίες μόδας και μία εκπληκτική κεραμική τσαγιέρα. Θεέ μου, πόσο μ΄ αρέσουν τα χριστουγεννιάτικα ψώνια! Δεν έχω αποφασίσει τι θα δώσω σε ποιόν, αλλά το θέμα είναι ότι πήρα μοναδικά αντικείμενα που αντέχουν στο χρόνο και που θα αναδείκνυαν οποιοδήποτε σπίτι. (Αυτό ισχύει τουλάχιστον για την κεραμική τσαγιέρα, γιατί έτσι έλεγε το φυλλάδιο που τη συνόδευε). Έτσι, σκέφτομαι ότι τα πήγα πολύ καλά!».
«Τη Δευτέρα το πρωί ξύπνησα νωρίς, νιώθοντας τελείως κενή μέσα μου. Το βλέμμα μου πέφτει στο σωρό με τις ανέγγιχτες σακούλες στη γωνία του δωματίου μου και αμέσως το αποτραβώ. Ξέρω ότι ξόδεψα πάρα πολλά το Σάββατο. Ξέρω ότι δεν έπρεπε να πάρω δύο μπότες. Ξέρω ότι δεν έπρεπε να πάρω το μοβ φόρεμα. Συνολικά ξόδεψα… Η αλήθεια είναι ότι δε θέλω ούτε να το σκέφτομαι. «Σκέψου κάτι άλλο γρήγορα», διατάζω τον εαυτό μου. Κάτι άλλο. Οτιδήποτε.
Γνωρίζω πολύ καλά ότι στο πίσω μέρος του μυαλού μου χτυπάνε σαν τύμπανα οι δίδυμες φρίκες της ενοχής και του πανικού.
Ενοχή, ενοχή, ενοχή, ενοχή.
Πανικός, πανικός, πανικός, πανικός.
Αν τ΄ αφήσω, θα βουτήξουν μες στο μυαλό μου και θα το καταλάβουν. Θα παρέλυα απ΄ τη δυστυχία και το φόβο. Επομένως, το κόλπο είναι απλώς να μην ακούς. Κλείνω το πίσω μέρος του μυαλού μου – και τότε τίποτα δε μ΄ ανησυχεί. Είναι καθαρή αυτοάμυνα. Το μυαλό μου είναι καλά εκπαιδευμένο σ΄ αυτό το πράγμα.
Το άλλο μου κόλπο είναι να απασχολούμαι με άλλες σκέψεις και δραστηριότητες. Έτσι, σηκώνομαι, ανοίγω το ραδιόφωνο, κάνω ένα ντους και ντύνομαι. Ο θόρυβος υπάρχει ακόμα στο πίσω μέρος του μυαλού μου, αλλά σταδιακά σβήνει. Την ώρα που μπαίνω στην κουζίνα να φτιάξω καφέ, σχεδόν δεν τον ακούω πια. Και μια διστακτική ανακούφιση με πλημμυρίζει, μοιάζει με το συναίσθημα όταν το παυσίπονο διώχνει επιτέλους τον πονοκέφαλο. Μπορώ να χαλαρώσω. Όλα θα πάνε καλά…».
Α.Χ.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
