Παρουσιαστηκε το βιβλιο του Γιωργου Γραμματικακη «Η αυτοβιογραφια του φωτος»

Ο Γιώργος Σουλιώτης εξήγησε πως το βιβλίο του Γραμματικάκη κάνει λόγο για την ιστορία του σύμπαντος και την διαδρομή του φωτός. Επεσήμανε μεταξύ άλλων την επιλογή του εξωφύλλου που είναι ένας πίνακας του Ρενέ Μαργκρίτ καθώς παίζει και ο ίδιος με το φως. Το βιβλίο μιλάει για ποίηση, ζωγραφική, τέχνες, θρησκείες, μύθους και στη συνέχεια μπαίνει η μαθηματική πλευρά. Όσο για τη σύνδεση των μαθηματικών με την τέχνη ο κ. Σουλιώτης θύμισε πως όταν ρωτήθηκε ο Αϊνστάιν ποιος τον ενέπνευσε απάντησε ο Ντοστογιέφσκι.

Α. Λύκος

«Ο Αϊνστάιν και ο Πικάσο ήταν οι πρώτοι που έβαλαν τα θεμέλια στην έννοια της αφαίρεσης»

Ο μαθηματικός Ανδρέας Λύκος είναι από τα πρώτα μέλη της Λέσχης Ανάγνωσης «Θαλής και Φίλοι» και στην προηγούμενη παρουσίαση ήταν εισηγητής στο βιβλίο του Άρθουρ Μίλερ «Αϊνστάιν – Πικάσο», ένα βιβλίο που συνδυάζει την επιστήμη με την τέχνη, όπως είπε.

ΠτΘ: Ο Σύλλογος έχει τακτικές συναντήσεις;

Α.Λ.: Υπάρχει συγκεκριμένο πρόγραμμα, οι συναντήσεις γίνονται μια φορά το μήνα, είναι οκτώ συνολικά και ολοκληρώνονται τον Απρίλη. Μια φορά το μήνα γίνεται μια παρουσίαση βιβλίου και μια συζήτηση πάνω σε βιβλίο. Επιδιώκουμε να έρθει κοινό, να δουν πώς μπορούν τα μαθηματικά να συνδεθούν με τις διάφορες μορφές τέχνης, την λογοτεχνία, την ζωγραφική, ενδεχόμενα την μουσική.

ΠτΘ: Στην περίπτωση του Πικάσο, μια και αφορούσε τη δική σας εισήγηση, πώς συνδεόταν με τον Αϊνστάιν, καθώς μιλάμε για δυο εξαθρετικές προσωπικότητες και πώς συνδέεται ο Πικάσο με τα μαθηματικά ή τα μαθηματικά με τον Πικάσο;

Α.Λ.: Ουσιαστικά εκείνη την περίοδο, στις αρχές του 20ου αιώνα, από το ίδιο καζάνι ξεχύνονταν οι ίδιες ιδέες είτε αυτές είχαν εφαρμογή στην τέχνη είτε στην επιστήμη. Πρόκειται για κοινή βάση, για παράδειγμα κοινά αναγνώσματα, όπως είναι το βιβλίο του Πουανκαρέ «La science et l’ hypothèse» το οποίο ήταν η βάση στις συζητήσεις που είχαν στις ομάδες τους είτε ο Αϊνστάιν είτε ο Πικάσο. Ο Αϊνστάιν συμμετείχε στη γνωστή Ακαδημία της Ολυμπίας και ο Πικάσο στην La bande de Picaso, όπου συζητούσαν φιλοσοφικά θέματα και τους επηρέαζαν στο πώς τα εξέφραζαν στην τέχνη τους, είτε στην επιστήμη, είτε στην ζωγραφική.

ΠτΘ: Επομένως, ασχολήθηκαν με την αμφισβήτηση και την επανάσταση.

Α.Λ.: Βεβαίως. Κατά βάση, οι ιδέες τους ήταν επαναστατικές. Ουσιαστικά ήταν οι πρώτοι που έβαλαν τα θεμέλια στην έννοια της αφαίρεσης είτε στην τέχνη – ο Πικάσο με τον κυβισμό – είτε στην επιστήμη – ο Αϊνστάιν με την θεωρία της σχετικότητας. Ήταν οι πρώτοι που ουσιαστικά δίνουν βαρύτητα στην έννοια της αφαίρεσης, κατανοούν τη σημασία της αφαίρεσης και προχωρούν ένα βήμα παραπάνω τον κόσμο.

ΠτΘ: Μέσα από το μάθημα των μαθηματικών, προσπαθείτε να περάσετε – παρόλο που δεν είναι στη διδακτέα ύλη – τη σχέση των μαθηματικών με τις άλλες επιστήμες;

Α.Λ.: Βεβαίως, με την πρώτη ευκαιρία μέσα στο μάθημα γίνεται προσπάθεια να συνδεθούν όλα αυτά. Επίσης, εκτός μαθήματος τρέχουμε ένα πρόγραμμα που αποτελεί το βασικό στόχο της ομάδας «Θαλής και Φίλοι» πανελληνίως, τη δημιουργία Λέσχης Ανάγνωσης. Στο 1ο Λύκειο τρέχει ένα πρόγραμμα για τρίτη χρονιά και αφορά συναντήσεις και συζητήσεις με μαθητές πάνω σ’ ένα βιβλίο που συνδέει την επιστήμη με την λογοτεχνία. Για παράδειγμα, φέτος προσεγγίζουμε το τελευταίο βιβλίο του Δοξιάδη «Logicomix» και οφείλω να ομολογήσω πως μένω έκπληκτος από τις συζητήσεις που γίνονται με τα παιδιά και τη διάθεση που δείχνουν 15 με 20 άτομα να συμμετάσχουν στη συγκεκριμένη διαδικασία.