«Ο Κουρεας της Σεβιλλης» του Μπωμαρσαι

Με αφορμή την παράσταση «Ο Κουρέας της Σεβίλλης» του Μπωμαρσαί που ανεβαίνει φέτος από το ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου και θα παρουσιαστεί και στο Φανάρι Ροδόπης την Τετάρτη 23 Ιουλίου, ο ΠτΘ συνομιλεί σήμερα με τον σκηνοθέτη μιας πρότασης ενός διαφορετικού Κουρέα, σύγχρονου και σπαρταριστού, Νίκο Μαστοράκη. Ο ίδιος ξεκίνησε την καριέρα πάνω στο σανίδι του θεάτρου, ως ηθοποιός, είναι απόφοιτος της δραματικής σχολής του Πέλου Κατσέλη, εργάστηκε ως ηθοποιός επίσης στο ΚΘΒΕ και σε διάφορους αθηναϊκούς θιάσους, όπως του Βογιατζή, των Μητρούση και Βασιλακοπούλου. Από το 1994 εργάζεται ως σκηνοθέτης και οι περισσότερες δουλειές του είναι εξαιρετικά προσεγμένες και τις διακρίνει η ποιότητα ενός μυαλού ευφάνταστου που ξέρει καλά την τέχνη του «πειραματίζεσθαι». Συγκαταλέγεται μεταξύ των πέντε καλύτερων και ανερχόμενων σκηνοθετών της Ελλάδας. Τελευταία μεγάλη του επιτυχία ήταν ο «Γλάρος» του Τσέχωφ, στο Θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας, αλλά και οι «Ιστορίες από το Δάσος της Βιέννης» του Χόρβατ στο ΚΘΒΕ, όπου και είχε ως βοηθό σκηνοθέτη τον Κομοτηναίο Χρήστο Καρχαδάκη.

Ο εν λόγω «Κουρέας» είναι ένα έργο που ξύπνησε στο σκηνοθέτη το ενδιαφέρον να δει πώς θα μπορούσε να ανέβει αυτό το είδος της κωμωδίας, που απέχει τόσο χρονικά όσο και υφολογικά από τη δική μας παράδοση, όπως λέει ο ίδιος. Αυτή ήταν και η πρόκληση για να επιχειρήσει ο Νίκος Μαστοράκης τη σκηνοθεσία μιας καλοκαιρινής παράστασης, μια και δεν έχει κάνει κάτι παρόμοιο σε ανοιχτό χώρο.

Ο λόγος όμως στον ίδιο…

ΠτΘ: κύριε Μαστοράκη, θα ήθελα αρχικά να μας μιλήσετε για την ιδέα ανεβάσματος του «Κουρέα της Σεβίλλης» του Μπωμαρσαί. Μία ενδιαφέρουσα πρόταση που μας έρχεται από ένα ΔΗΠΕΘΕ, αυτό του Αγρινίου…

Ν.Μ.: Είναι η πρώτη φορά που κάνω μία παράσταση σε ΔΗΠΕΘΕ γιατί μέχρι τώρα δεν υπήρχαν τα εχέγγυα για να έχω εξασφαλίσει ένα καλό αποτέλεσμα. Αυτήν τη φορά μού παρείχαν τα μέσα κι έτσι μπόρεσα να κάνω αυτό που ήθελα πραγματικά. Ο «Κουρέας της Σεβίλλης» είναι ένα έργο γαλλικό του 18ου αιώνα, το οποίο όμως δεν το αντιμετωπίσαμε ως τέτοιο. Όπως θα δείτε κι εσείς, πρόκειται για ένα σύγχρονο έργο, ελληνικό κατά κάποιον τρόπο, με πάρα πολύ χιούμορ, με μουσική και τραγούδια. Το θέμα που θίγει το έργο είναι η αγκίστρωση των γηρατειών από τα νιάτα και η απάτη της νεότητας.

ΠτΘ: Ένας Κουρέας α λα ελληνικά θα λέγαμε;

Ν.Μ.: Όχι ένας Κουρέας α λα ελληνικά, αλλά σύγχρονος, σημερινός. Πόσο ελληνική είναι η πραγματικότητα που μας περιβάλει;

ΠτΘ: Αυτό πάντως που έχει να παρατηρήσει κανείς στα ανεβάσματα έργων με τη δική σας σκηνοθετική υπογραφή, είναι ότι, όσο «βαριά» κι αν είναι τα έργα εσείς επιδιώκετε να τα ελαφρύνεται λίγο, προσθέτοντας και χιουμοριστικές πινελιές.

Ν.Μ.: Αυτό είναι αλήθεια. Πιστεύω ότι στο σκοτάδι πάντα υπάρχει μία αχτίδα φωτός και το αντίθετο, πάντα στο φως υπάρχει ένα σκοτεινό μέρος.

ΠτΘ: Λένε για σας ότι είστε ένας εκσυγχρονιστής του ελληνικού θεάτρου. Συμφωνείτε με αυτόν τον τίτλο;

Ν.Μ.: Σας ευχαριστώ, αλλά χρησιμοποιώ πολύ παλιές φόρμες. Απλώς τις ανανεώνω.

ΠτΘ: Το έργο τοποθετείται γύρω στο 1700, είναι ένα έργο κλασικό. Μια πολύ ωραία κωμωδία…

Ν.Μ.: Είναι μία πολύ ωραία κωμωδία. Με το χιούμορ της εποχής του έργου, που εμείς το έχουμε τοποθετήσει διαφορετικά. Η ματιά μου στο έργο είναι απαλλαγμένη απ’ όλες τις προκαταλήψεις για τις φόρμες. Είδα το έργο σε μια φόρμα πιο ελληνική. Κάτι που μου βγήκε από ανάγκη, όχι από νεωτεριστική διάθεση. Κάναμε μία παράσταση λαϊκή, κατανοητή απ’ όλον τον κόσμο. Δηλαδή θυμίζει παλιά ελληνική επιθεώρηση, μιούζικαλ και διάφορα είδη θεάτρου.

ΠτΘ: Έχετε δηλώσει σε συνέντευξή σας ότι η παράσταση παραπέμπει στην ελληνική παράδοση του θεάματος…

Ν.Μ.: Ακριβώς. Αυτό μ’ ενδιαφέρει, να ανακαλύπτω κάθε φορά την παλιά ελληνική παράδοση, η οποία είναι πάρα πολύ πλούσια και θελκτική.

ΠτΘ: Τι επιδιώκετε, κύριε Μαστοράκη, σε κάθε νέα σας θεατρική δουλειά;

Ν.Μ.: Να διαβάζω τα έργα πραγματικά. Να βλέπω τι θέλει να πει ο συγγραφέας και να μπορώ να το αναδείξω στο σήμερα.

ΠτΘ: Άλλωστε, όλες σας οι δουλειές είναι εξαιρετικά προσεγμένες. Θεωρείστε από τους πέντε καλύτερους και ανερχόμενους σκηνοθέτες στην Ελλάδα… δεδομένης και της μεγάλης επιτυχίας με το ανέβασμα του «Γλάρου» του Τσέχωφ στο Θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας, πέρυσι το χειμώνα…

Ν.Μ.: Ναι. Αυτό ήταν όντως μία έκπληξη γιατί κανείς δε φανταζόταν ότι ένας Τσέχωφ μπορεί να ανεβεί έτσι, μ’ αυτόν τον τρόπο.

ΠτΘ: Η επιτυχία αυτή σάς φοβίζει καθόλου, προσέχετε κάθε φορά στο νέο σκηνοθετικό σας βήμα;

Ν.Μ.: Όχι, δεν με φοβίζει τίποτα. Οδηγούμαι από το ένστικτό μου, δηλαδή δεν μπορώ να σκέφτομαι «έκανα μία επιτυχία, πρέπει κι η επόμενη να είναι επιτυχία». Το κάνω σαν ένα επάγγελμα και καθημερινά υπάρχουν νέα δεδομένα. Είναι όπως μία μαγείρισσα που φτιάχνει μία σπεσιαλιτέ: μία φορά θα την πετύχει, την άλλη δε θα την πετύχει, την τρίτη θα είναι πιο ωραία, κάπως έτσι…

ΠτΘ: Πώς ήταν η συνεργασία σας με τους ηθοποιούς της παράστασης;

Ν.Μ.: Ήταν υπέροχη. Με κάποιους είχα συνεργαστεί και παλιότερα, αλλά με τον Άρη Λεμπεσόπουλο και τη Δήμητρα Ματσούκα δεν έτυχε. Περάσαμε όμως καταπληκτικά και είναι και οι δύο τους υπέροχοι.

ΠτΘ: Βάλτε μας λίγο στο κλίμα της παράστασης. Τι θα δουν οι θεατές που θα παρακολουθήσουν την παράσταση;

Ν.Μ.: Να μην το κρατήσουμε σαν έκπληξη; Θα δουν κάτι πολύ διαφορετικό απ’ αυτό που έχουν συνηθίσει να βλέπουν τα καλοκαίρια σε έργα εποχής. Τελείως διαφορετικό όμως, δηλαδή δεν θα έχουν ξαναδεί τέτοιο πράγμα.

ΠτΘ: Το συγκεκριμένο έργο είπατε ότι το είδατε με μία σύγχρονη ματιά. Πιστεύετε στους μεταμοντερνισμούς που επιχειρούν οι σκηνοθέτες στο ανέβασμα έργων;

Ν.Μ.: Εξαρτάται κάθε φορά από το έργο. Δεν μπορούν όλες οι παραστάσεις να εκσυγχρονιστούν. Δεν μπορώ να φανταστώ, δηλαδή, μία εκσυγχρονισμένη τραγωδία με κοστούμια αντρικά και γυναικεία σύγχρονα. Αυτό το θεωρώ λίγο κακόγουστο. Αλλά υπάρχουν ορισμένα έργα, ιδίως οι κωμωδίες, όπου το χιούμορ, κακά τα ψέματα, ακουμπάει την εποχή τους. Δηλαδή το χιούμορ του 18ου αιών είναι του 18ου αιώνα, και το χιούμορ του Αριστοφάνη δεν ισχύει σήμερα. Προσπαθούμε, καλώς ή κακώς, όλοι να τα εκσυγχρονίσουμε. Κανείς δεν βλέπει πια παραστάσεις του Αριστοφάνη με χλαμύδα και διάφορα τέτοια…

ΠτΘ: Η μουσική τι ρόλο παίζει στην παράστασή σας;

Ν.Μ.: Η μουσική παίζει μεγάλο ρόλο. «Ο Κουρέας» δεν είναι μία μουσική παράσταση, αλλά μία παράσταση με μουσική. Το έργο έχει τραγούδια, τραγουδάνε οι ήρωες. Τα μισά τραγούδια έχει γράψει ο Σταμάτης Κραουνάκης, ο παλιός μου φίλος και τα υπόλοιπα έχει γράψει ο Χρίστος Θεοδώρου, ο οποίος είναι μαθητής του Σταμάτη και είναι μαζί του στη «Σπείρα-Σπείρα».

ΠτΘ: Είναι η δεύτερη φορά που συνεργάζεστε με ΔΗΠΕΘΕ, η πρώτη φορά ήταν με το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας στον «Πλούτο» του Αριστοφάνη…

Ν.Μ.: Ακριβώς. Αλλά, αυτό ήταν μία πολύ ιδιόρρυθμη κατάσταση, γιατί τότε δε λειτουργούσαν τα ΔΗΠΕΘΕ. Ήταν μία ιστορία του Σταμάτη Κραουνάκη και εγώ τον ακολούθησα και έγινε ένα και μοναδικό έργο, ο «Πλούτος» του Αριστοφάνη. Άλλωστε εκείνη η παράσταση είχε ανεβεί το χειμώνα, ενώ στην εν λόγω περίπτωση ανεβαίνει το καλοκαίρι και ήθελα πολύ να κάνω ένα έργο σε ανοικτό χώρο.

ΠτΘ: Η γνώμη σας για τα ΔΗΠΕΘΕ ποια είναι;

Ν.Μ.: Η χειρότερη. Δεν πιστεύω στο θεσμό αυτό, αλλά πιστεύω στα θέατρα της ευρύτερης περιφέρειας. Σπαταλιούνται χρήματα για μέτριες παραστάσεις τις περισσότερες φορές και χωρίς κανένα αποτέλεσμα. Παλιότερα υπήρχαν θέατρα ευρύτερου χώρου, υπήρχε για παράδειγμα το Θέατρο «Θράκης», το οποίο περιόδευε στη Θράκη από άκρο σε άκρο κι έκανε θαυμάσιες παραστάσεις. Νομίζω ότι έτσι παράγει κανείς πολιτισμό. Δεν είναι όλα τα ΔΗΠΕΘΕ κακά, αυτό είναι γεγονός, αλλά από τα δεκαοχτώ, αν δε κάνω λάθος, που υπάρχουν, ζήτημα είναι αν τα τέσσερα-πέντε κάνουν καλά τη δουλειά τους. Τα υπόλοιπα πρέπει να κλείσουν, σπαταλιέται απλώς άδικα το δημόσιο χρήμα.

ΠτΘ: Τι σας δίνει περισσότερο η σκηνοθεσία από την υποκριτική, δεδομένου ότι ασχολείστε αποκλειστικά μ’ αυτήν εδώ και μία δεκαετία;

Ν.Μ.: Καταρχάς υπάρχουν πρακτικοί λόγοι. Βαριέμαι να παίζω, να χτυπάω κάθε βράδυ κάρτα. Τα βράδια μου τα χρησιμοποιώ για καλύτερα πράγματα, πιο εποικοδομητικά. Αλλά νομίζω ότι τελικά η σκηνοθεσία είναι αυτό που μου πάει περισσότερο.

ΠτΘ: Δεν σας λείπει το παίξιμο, δεν σκέφτεστε να επιστρέψετε στην υποκριτική;

Ν.Μ.: Όχι, καθόλου. Δεν σκέφτομαι να επιστρέψω στην υποκριτική. Με τίποτα!

ΠτΘ: Όσον αφορά στα μελλοντικά σας σχέδια; Τι θα κάνετε το χειμώνα;

Ν.Μ.: Θα κάνω μία παράσταση στο Θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας, τη «Μαρία Στιούαρτ» του με την Μπέτυ Αρβανίτη , την Ρένη Πιττακή κι ένα μεγάλο επιτελείο ηθοποιών. Ήταν να γίνει η «Μάνα Κουράγιο» με την Μαρινέλλα στο Μέγαρο, στα πλαίσια της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας, το οποίο τελικά δεν θα γίνει. Και διάφορα άλλα πράγματα…

ΠτΘ: κ. Μαστοράκη, σας ευχαριστούμε πολύ.

Ν.Μ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Καλπάνης Μπάμπης

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.