«Ο Αρχοντας»: Η μοιρα, το χρεος και το χαος, ο αγωνας.

Σαν φερμένος από αλλοτινή εποχή κι όχι τη δική μας σύγχρονη νεοελληνική πεζογραφία φαντάζει ο λόγος στο έργο του Γιάννη Μαγκλή. Σαν κατάλοιπο της ψυχής του Μακρυγιάννη και καλά αφομοιωμένο πνεύμα του Καζαντζάκη. Σαν κανενός το λόγο όμως, μοναδικός. Παραγνωρισμένος, κρυμμένος μέσα στα σεντούκια της λήθης των νεότερων μελετητών, συνοδοιπόρος του λαού και του ανθρώπου της βιοπάλης, στο ίδιο χωνευτήρι του λόγου και του αγώνα μαζί με τον Καζαντζάκη και το Ρίτσο.

«Ο Άρχοντας» είναι ένας γήινος φιλόσοφος, ένας γνήσιος σοφός, με αρχοντικό λεβέντικο παράστημα, με στάση στωική για τη ζωή, τη μοίρα και τα καμώματά της. Η γνώση του χάους και του τέλους δεν τον αποδυναμώνει, αντίθετα τρέφει τον αγώνα, τον δικό του και των γύρω του, και πλουτίζει τις δικές μας αντιστάσεις.

Ο λόγος πλουτισμένος με τη ντοπιολαλιά δίνει ταυτότητα στο συγκεκριμένο έργο, καθώς αποτυπώνεται ατόφιος στις περιγραφές: «Γαλάχτωσε στην Ανατολή και το ξημέρωμα πρόλαβε σιντέφι χλωμό. Και μονομιάς πήρε φωτιά χιλιόχρωμη».

Η φιλοσοφική σκέψη δίνει στο έργο υπόσταση μοναδική: «Ο χρόνος είναι περπατητής ακούραστος. Στιγμή δε σταματά ν’ ανασάνει, μοναχά προχωρεί. Βλέπει τα παιδιά των ανθρώπων να γεννιούνται, να μεγαλώνουν, να γερνούν, να φεύγουν για πάντα. Όχι, δεν φεύγουν. Αυτοί που μένουν ανοίγουν λάκκο και τους ακουμπούν. Και με το καιρό γίνονται χώμα, σμίγουν με το άλλο χώμα και μπαίνουν μέσα στις φλέβες της γης και τη δυναμώνουν για να κάνει το χρέος της και να καρπίσει, να θρέψει τους άλλους ανθρώπους και τ’ άλλα ζα που ξώμειναν για να ομορφαίνουν τον κόσμο».

Η φιλοσοφία του Γ. Μαγκλή δεν πέφτει στην παγίδα να θρέψει τη μεσοπολεμική θλίψη και τη μεταπολεμική μιζέρια της λογοτεχνίας μας. Απογειώνει τον προβληματισμό, παίρνει το απόσταγμά του και το κάνει ελπίδα, πράσινη σαν το θαλασσινό νερό με τα σφουγγάρια, χρυσή σαν τον ήλιο της δικαιοσύνης για όλους.

Ακόμη και η δυσθυμία γίνεται άλογο φτερωτό με τη γραφίδα του συγγραφέα: «Η μνήμη των ανθρώπων μοιάζει χαρτί μπογιατισμένο. Με τον καιρό τα χρώματα που λέγονται ευτυχία και δυστυχία, χαρά και λύπη, αγάπη και μίσος, ξεθωριάζουν, χάνουν τη ζωηράδα και τη λάμψη τους. Σβήνουν. Αν ήτανε διαφορετικά, ο άνθρωπος θα γινόταν δυστυχισμένος, μοχθηρός και σιχαμένος».

Η ιστορία με τις σύγχρονες εξελίξεις βαδίζει παράλληλα με τον αφηγηματικό χρόνο. Έτσι, από την τελετή του αποχαιρετισμού των σφουγγαράδων περνάμε στο σκάφανδρο κι από εκεί στο μεγάλο καΐκι. Τα σμάρια όμως από γυναικόπαιδα ίδια κι απαράλλαχτα στην προκυμαία, ισόποση και ισομεγέθης χρόνια τώρα η λύπη και το δάκρυ.

«Ο Άρχοντας» είναι μυθιστόρημα που σου ανοίγει δρόμο στη ζωή και δίνει αξία όχι μόνο στο δρόμο, αλλά και στα κορμιά που θα πορευτούν πάνω του.

Α.Χ.

Ο Γιάννης Μαγκλής γεννήθηκε στην Κάλυμνο της Δωδεκανήσου όταν το νησί ήταν μέρος του Οθωμανικού κράτους. Παρακολούθησε και τελείωσε τις εγκύκλιες σπουδές του στο νησί με Ιταλοκρατία.

Δούλεψε σε επιχείρηση σφουγγαράδων και ύστερα πήγε στο Κολέγιο της Χάβρης. Συνέχισε την εργασία του στην ίδια σπογγεμπορική επιχείρηση για είκοσι τρία χρόνια. Ταξίδεψε πολύ στην Ευρώπη και λίγο στην Αφρική. Διετέλεσε διευθυντής στο κατάστημα της επιχείρησης για έξι χρόνια στο Παρίσι.

Παρουσιάστηκε εθελοντής για το Δωδεκανησιακό Σύνταγμα στο Αλβανικό. Είναι ο μοναδικός Έλληνας λογοτέχνης που ανέδειξε τη ζωή των Ελλήνων σφουγγαράδων.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.