Κολυμπι στα χρωματα των σκεψεων και της εικαστικης δημιουργιας

Η Αναΐδα Χουρσουντιάν είναι μια ζωγράφος που ήρθε από την Αρμενία, για να «παντρέψει» την τεχνοτροπία της με την ελληνική και να πυκνώσει τις γραμμές των καλλιτεχνών στην περιοχή μας.
Γεννημένη στην πρωτεύουσα της Αρμενίας, το 1990 μετανάστευσε με την οικογένεια της στην Ελλάδα. Από μικρή έτρεφε μια ιδιαίτερη αγάπη προς τη ζωγραφική, η οποία την ξανάστειλε στην Αρμενία το 1999 για οκταετείς σπουδές στον κλάδο (αρχικά στη σχολή καλών τεχνών Τερλεμεζιάν κι ακολούθως στην Πανεπιστημιακή Ακαδημία Καλών Τεχνών). Την τελευταία δεκαετία έχει συμμετάσχει σε επτά ομαδικές εκθέσεις στο Ερεβάν και έχει κάνει τρεις εκθέσεις στην Ξάνθη.

 

«Ήρθα στην Ελλάδα στα 12 χρόνια μου και ξαναπήγα στην Αρμενία για να σπουδάσω» εξιστορεί η ίδια. «Έκανα δύο χρόνια στη σχολή και μετά έξι χρόνια πανεπιστήμιο. Εκεί δεν είναι όπως εδώ, αν χρωστάς μαθήματα… φεύγεις. Είχα καλούς καθηγητές που με βοήθησαν πάρα πολύ και μου έμαθαν πολλά πράγματα. Κάτι που αντανακλά και στη ζωγραφική μου και παραπέμπει στην αρμενική τεχνοτροπία, ειδικά στα χρώματα που είναι τόσο ελεύθερα». Η κ. Χουρσουντιάν ξεκίνησε να κάνει εκθέσεις από πρωτοετής σπουδάστρια του πανεπιστημίου (2001), αλλά δεν αποτολμούσε να κάνει εκθέσεις στην Αρμενία: «Κι αυτό γιατί υπάρχουν πολλοί επαγγελματίες και καλοί ζωγράφοι. Αν βάλεις έργο που δεν είναι τόσο καλό, θ’ ακούσεις πολύ άσχημες κριτικές –οι οποίες είναι κατά κανόνα δίκαιες και στηρίζουν ακόμα και νέους με καλές προοπτικές- κι αν δεν νοιώθεις ώριμος, δεν το αποφασίζεις».

«Δεν μπορείς να ενθουσιάζεσαι με την κάθε… πιτσιλιά, πρέπει να μπορεί να σε πείσει»

Προσπαθώντας να εκμαιεύσουμε από τη ζωγράφο κάποια πράγματα γύρω από το έργο, τις σκέψεις και την εμπειρία της, πέσαμε πάνω σε κάποιους δισταγμούς της: «Ακόμα δεν τολμώ να μπω δυναμικά στο χώρο, όχι από ντροπή, αν και ήδη με γνωρίζουν και τους γνωρίζω στην περιοχή. Υπάρχουν πολλοί ανασταλτικοί παράγοντες που δεν θα ήθελα ν’ αναφέρω γιατί φωτογραφίζουν πρόσωπα και καταστάσεις. Κι έτσι, φτάνεις να παλεύεις με ό,τι σου δίνει τη δυνατότητα γι’ αυτό. Κάποιοι έχουν συνηθίσει τον κόσμο στην τέχνη τους και πολεμάνε το καινούργιο ή το διαφορετικό. Από την άλλη, υπερασπίζονται μια “μοντέρνα” τέχνη που συχνά δεν έχει έρεισμα. Δεν μπορείς να ενθουσιάζεσαι με την κάθε… πιτσιλιά, πρέπει να μπορεί να σε πείσει. Και -κυρίως- με την τέχνη πρέπει ν’ ασχολούνται αυτοί που ξέρουν, αυτοί που θέλουν κι αξίζουν και όχι ο καθένας που νομίζει ότι ξέρει να ζωγραφίζει».

Σκαλίζοντας λίγο περισσότερο πίσω από τα λεγόμενά της, αναπόφευκτα ήρθε η ερώτησή μας για τις «κλίκες» και τους κριτικούς, για τους οποίους ένας μεγάλος ζωγράφος, ο Φώτης Κόντογλου, κραύγαζε «καθαρίστε την πνευματική πανούκλα για να μπορέσουμε να δουλέψουμε οι άξιοι δουλευτάδες». Αφοπλιστικά και θαρρετά η ζωγράφος λέει: «Παντού υπάρχουν κλίκες στο χώρο. Και το χειρότερο είναι ότι τις κλίκες τις φτιάχνουν αυτοί που έχουν τους εκθεσιακούς χώρους και τις γκαλερί. Έχω δει σε γκαλερί έργα που δεν αξίζει να εκτίθενται. Αυτούς δεν τους νοιάζουν τέτοια πράγματα, έχουν εκπαιδεύσει τον κόσμο ότι αυτό είναι καλό. Μου φαίνεται παράξενο και θα το πω: δεν θυμάμαι τόσο καιρό να έχω δει καλά έργα στις γιορτές παλιάς πόλης! Αυτό βέβαια είναι υποκειμενικό, αλλά και με συναδέλφους που μιλάμε έχουν την ίδια άποψη. Όντως, δεν έρχονται καλά έργα στην πόλη μας. Ειδικά στην πινακοθήκη δεν έχω δει αξιόλογες εκθέσεις, χωρίς να θέλω να θίξω κανέναν».

«Η φύση είναι η καλύτερη ζωγράφος»

Μέσα από τις απόψεις της για το τι εξυπηρετεί και πώς κινείται η τέχνη, φτάσαμε και στην αιτιολόγηση της τεχνοτροπίας που ακολουθεί η κ. Χουρσουντιάν: «Η τέχνη εξυπηρετεί πάντα τον άνθρωπο, τις ανάγκες και τις ανησυχίες του. Όπως και τώρα, δεν έχει αλλάξει τίποτε. Κάθε εποχή έχει τις ανάγκες της γι’ αυτό και η τέχνη είναι διαφορετική. Από την εποχή των σπηλαίων ακόμα, οι άνθρωποι εκφραζόταν μέσω της τέχνης και βλέπουμε ότι πολλοί τότε… ζωγράφιζαν καλύτερα από μερικούς τωρινούς. Η σημερινή τέχνη εκφράζει τη σημερινή εποχή, μια εποχή δύσκολη γιατί έχουμε απ’ όλα, δεν θέλουμε τίποτε κι ο καθένας πλέον βαριέται που ζει… Ανάλογη είναι και η τέχνη. Υπάρχουν και μερικοί που πολεμάνε και κάνουν κάτι σαν ανταρτοπόλεμο με την τέχνη τους. Κάποιοι το πετυχαίνουν γιατί είναι ώριμοι να το κάνουν, κάποιοι άλλοι απλώς το κάνουν για να το κάνουν».

Όσο για την ίδια, σημειώνει: «Εγώ προς το παρόν δεν κάνω κάτι ακραίο, μου βγαίνει να είμαι πιο ρεαλιστική, τέτοια είναι τα έργα μου αν και αποφεύγω το πορτραίτο-φωτογραφία και την πιστή απεικόνιση. Άνθρωπος, φύση, όλα τα αντικείμενα γύρω, κοιτάζω κάτι και ίσως να μην το απεικονίσω πιστά ή στημένα, αλλά είμαι στραμμένη στον ρεαλισμό. Άλλωστε η φύση είναι η καλύτερη ζωγράφος και κανείς δεν θα ζωγραφίσει καλύτερα απ’ αυτήν. Κάποιες φορές ανακατεύω τα χρώματα ανάλογα με τη διάθεσή μου, αλλά αυτά είναι καθαρά για μένα και δεν τα βγάζω έξω. Μου αρέσει ο ιμπρεσιονισμός κι ο εξπρεσιονισμός, κάτι που άλλωστε φαίνεται και στα έργα μου. Ίσως όταν ωριμάσω ως ζωγράφος να πάω στη σύγχρονη τέχνη, αλλά θα ξέρω τι κάνω κι όχι απλά να συνδυάζω χρώματα και σχέδια».

Η συνομιλήτριά μας εντοπίζει μια διαφορά νοοτροπίας μεταξύ Ελλήνων και Αρμενίων, που εμείς θα τη θέταμε ίσως και ως διαφορά νοοτροπίας μεταξύ αστικών κέντρων και επαρχίας: «Εδώ δεν μπορώ να ζωγραφίσω όπως θέλω» λέει. «Κάποιες φορές πηγαίνω στην παλιά πόλη, αλλά μαζεύονται πολλοί γύρω, ρωτάνε, μιλάνε και σχολιάζουν, κάτι που στην Αρμενία δεν συμβαίνει. Εκεί οι σπουδαστές της σχολής καλών τεχνών βγαίνουν σε πάρκα και πλατείες δίχως να τους ενοχλεί κάποιος, μπορούν να ζωγραφίσουν απερίσπαστοι. Ίσως μόνο αν περάσει κάποιος ζωγράφος να πει κάτι».

«Τον Οκτώβριο ξεκινάμε και πάλι τα μαθήματα ζωγραφικής ενηλίκων στη Φ.Ε.Ξ.»

Παρούσα και στις φετινές Γιορτές Παλιάς Πόλης, ωστόσο αξίζει να σημειωθεί ότι η κ. Χουρσουντιάν ανέστειλε για λίγο τις ζωγραφικές δραστηριότητές της, αφού μετοίκησε στην Ορεστιάδα και έφερε στον κόσμο την κόρη της. Κάτι αντίστοιχο αναμένεται να συμβεί και στο κοντινό μέλλον, καθώς ήδη περιμένει και δεύτερο παιδί. Ωστόσο, φαίνεται να εκμεταλλεύεται το ενδιάμεσο διάστημα: «Τον Οκτώβριο ξεκινάμε και πάλι τα μαθήματα ζωγραφικής ενηλίκων στη Φ.Ε.Ξ.» λέει και προσθέτει: «Υπάρχει συμμετοχή και φέτος θα αναλάβω το τμήμα μέχρι τον Απρίλιο, γιατί μετά αναμένεται… νέα γέννα. Μένω στην Ορεστιάδα, είμαι κι εδώ, πηγαινοέρχομαι… Ένα χρόνο τώρα δεν έχω δουλέψει και δεν έκανα τίποτε, αφού δεν είχα καθόλου χρόνο να ασχοληθώ».

Όσο για τις δραστηριότητες στο τμήμα ζωγραφικής ενηλίκων της Φ.Ε.Ξ., λέει: «Κάνουμε λίγο ελεύθερο σχέδιο, μολύβι, κάρβουνο, ακουαρέλα, τέμπερα και λάδι, δηλαδή απ’ όλα. Ξεκινάμε από ηλικία ακόμη και δώδεκα ετών, αρκεί οι συμμετέχοντες να μπορούν να ζωγραφίσουν αυτό που βλέπουν. Δεν κάνουμε ποτέ αντιγραφές και δεν ζωγραφίζουμε από κάρτες και εικόνες. Αυτό είναι το δικό μου “πρόβλημα”, θέλω να ζωγραφίζουμε μόνο από φυσικά και ζωντανά αντικείμενα».

Τέλος, αναφορικά με τα σχέδιά της για το μέλλον, η Αναΐδα Χουρσουντιάν έχει ήδη αναγνωρίσει το πτυχίο της στο ΔιΚΑΤΣΑ (Διαπανεπιστημιακό Κέντρο Αναγνώρισης Τίτλων Σπουδών Αλλοδαπής) και δηλώνει: «Υπάρχει το ενδεχόμενο -αν όλα πάνε καλά- του χρόνου να επιδιώξω να πάω σε σχολεία. Έχω διάφορα σχέδια για το μέλλον, θέλω να κάνω κάποια πράγματα που είχα προγραμματίσει. Δεν έχω κάποια έκθεση στα προσεχή σχέδια, ωστόσο υπάρχει ένα υλικό που δεν έχει βγει ποτέ έξω και θα ήθελα πάρα πολύ να το βγάλω. Να δούμε πού και πώς… Βάζουμε έργα μας πάντα στα ίδια μέρη και ο κόσμος έχει βαρεθεί να μας βλέπει…».

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.