Καμια αποζημιωση για τα ροδακινα

Η ψυχροπολεμική ένταση μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας ανοίγει πληγές στην ελληνική οικονομία, καθώς κινδυνεύει να χαθεί μια πολλά υποσχόμενη και δυναμική αγορά για τις ελληνικές εξαγωγές, την ίδια ώρα μάλιστα που διανοίγονταν μεγάλες προοπτικές για περαιτέρω διείσδυση των ελληνικών προϊόντων και τη διεύρυνση των εμπορικών συναλλαγών.

 

Οι κυρώσεις της κυβέρνησης Πούτιν φέρνουν μεγάλες ανακατατάξεις στους εμπορικούς εταίρους της Ρωσίας, με άνοιγμα σε ανταγωνιστικές προς την Ελλάδα αγορές της Τουρκίας, της Αιγύπτου και της Λατινικής Αμερικής για εισαγωγές αγροτικών προϊόντων.

Σύμφωνα με κυβερνητικούς παράγοντες, οι εξελίξεις αυτές θα έχουν αρνητικό αντίκτυπο στην ελληνική οικονομία, καθώς αναμένεται να περιορίσουν ακόμη περισσότερο το μερίδιο των εξαγωγών μας στη Ρωσία.

 

Έμειναν στα ψυγεία

 

Τα πρώτα σημάδια άρχισαν ήδη να φαίνονται καθώς ήδη «πάγωσαν» οι φορτώσεις νωπών φρούτων από την Ημαθία και την Πέλλα, με προορισμό τη Ρωσία, με αποτέλεσμα χιλιάδες τόνοι ροδάκινων να μένουν στα ψυγεία των συνεταιρισμών και οι τιμές πώλησης να ακολουθούν πορεία ελεύθερης πτώσης ή να πωλούνται σε πολύ χαμηλές τιμές σε χώρες ενδιάμεσες μεταξύ Ελλάδας και Ρωσίας.

 

Το πρόβλημα όμως βρίσκεται μόλις στην αρχή του καθώς τα ροδάκινα είναι μόνο μία κατηγορία αγροτικών προϊόντων που εξάγονται στη Ρωσία. Σύντομα ξεκινά η περίοδος συγκομιδής για τα ακτινίδια, που αποτελεί και το Νο1 σε αξία αγροτικό προϊόν που εξάγεται στην αγορά της Ρωσίας, ενώ ακολουθούν οι φράουλες, τα βερίκοκα, τα κεράσια κ.ά. που συμπεριλαμβάνονται στη μακρά λίστα με τα εξαγώγιμα προς Ρωσία αγροδιατροφικά προϊόντα.

 

Με τη Ρωσία να είναι ένας από τους μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι σαφές πως τα αντίμετρα ανοίγουν πληγές όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης που δύσκολα θα μπορέσουν να κλείσουν, ανεξάρτητα από τη διάρκεια που θα έχει ο εμπορικός αυτός πόλεμος.

 

Κερδισμένοι οι Τούρκοι

 

Χώρες που δεν έλαβαν κυρώσεις εναντίον της Ρωσίας και δεν δέχθηκαν αντίποινα βλέπουν την εξέλιξη αυτή ως ευκαιρία διείσδυσης σε μια τόσο μεγάλη αγορά και ήδη ετοιμάζονται να αναπληρώσουν το μεγαλύτερο ποσοστό των προϊόντων που εισάγονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, τις ΗΠΑ, την Αυστραλία, τον Καναδά και τη Νορβηγία.

 

Μάλιστα, το Κρεμλίνο αναζητώντας νέες πηγές προμηθειών, έχει ξεκινήσει συζητήσεις με χώρες της Λατινικής Αμερικής, όπως την Αργεντινή, τη Βραζιλία, τη Χιλή, το Εκουαδόρ και την Ουρουγουάη, αλλά και την Αίγυπτο, ενώ από την Ευρώπη Σέρβοι και Τούρκοι φαίνεται πως θα είναι οι μεγάλοι κερδισμένοι από τις τελευταίες εξελίξεις.

 

Εξάλλου, η Ρωσία, λόγω των τεράστιων προοπτικών ανάπτυξης που έχει, ανέκαθεν μαγνήτιζε τους εξαγωγείς του κόσμου.

Σήμερα, το 41,5% των ελληνικών εξαγωγών προς τη Ρωσία καλύπτουν τα αγροτικά προϊόντα, φθάνοντας σε όγκο τους 140.000 τόνους, με την αξία των συνολικών εξαγωγών της Ελλάδας στη Ρωσία να αγγίζει τα επίπεδα των 406 εκατ. ευρώ. Ρωσία και Ουκρανία απορροφούν το 18% των συνολικών εξαγωγών οπωροκηπευτικών, το 50% των εξαγωγών φράουλας και σχεδόν το 25% των εξαγωγών ροδάκινου. Σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Σύνδεσμο Εξαγωγέων, τα κυριότερα προϊόντα του αγροτικού τομέα που κατευθύνονται στη ρωσική αγορά είναι τα νωπά ακτινίδια, με την αξία των εξαγωγών τους να φτάνει τα 25,7 εκατ. ευρώ, τα νωπά ροδάκινα (24,5 εκατ. ευρώ), νωπές φράουλες (23,5 εκατ. ευρώ), βερίκοκα-κεράσια (12,01 εκατ. ευρώ), νεκταρίνια (10,03 εκατ. ευρώ), ελαιόλαδο και κλάσματά του (8,05 εκατ. ευρώ), πολτοί καρπών και φρούτων – μαρμελάδες (6,39 εκατ. ευρώ), αγγούρια νωπά και διατηρημένα (5,03 εκατ. ευρώ) και ελιές (4,8 εκατ. ευρώ).

 

Εύλογα, οι Έλληνες συνεταιριστές, δεδομένων των εξελίξεων, χαρακτηρίζουν το ρωσικό εμπάργκο ως «ταφόπλακα» για μερικά από τα σημαντικότερα προϊόντα της εγχώριας πρωτογενούς παραγωγής. Το πλήγμα όμως που δέχονται οι ελληνικές εξαγωγές από τα γεωπολιτικά παιχνίδια ανάμεσα σε Ευρώπη, ΗΠΑ και Ρωσία, δεν έχει να κάνει με τις απώλειες της τρέχουσας αξίας των εμπορικών συναλλαγών. Η Ρωσία θεωρούνταν η αγορά εκείνη που θα μπορούσε να δώσει νέα ώθηση στο εξωτερικό εμπόριο της χώρας, σε μια περίοδο μάλιστα που άρχισε να παρατηρείται μια κάμψη στις ελληνικές εξαγωγές.

 

Πενιχρή αποζημίωση για τους παραγωγούς αποφάσισαν οι Βρυξέλλες

 

Την ίδια ώρα η Ευρωπαϊκή Ένωση κλείνει ερμητικά τα μάτια στο πρόβλημα που δημιουργήθηκε σε χιλιάδες παραγωγούς σε όλη την Ευρώπη από το ρωσικό εμπάργκο αποφασίζοντας κυριολεκτικά αστείο ποσό αποζημίωσης ύψους 125 εκατ. Ευρώ την ώρα που οι ζημιές των παραγωγών υπολογίζονται σε δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ όσο αφορά τις ελληνικές διεκδικήσεις αποζημίωσης για τους ροδακινοπαραγωγούς μάλλον έπεσαν στο κενό αφού στη σχετική λίστα με τα προϊόντα που θα αποζημιωθούν δεν περιλαμβάνονται τα ροδάκινα. Συγκεκριμένα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε ότι αποδεσμεύει περίπου 125 εκατ. ευρώ για τη στήριξη του τομέα των οπωροκηπευτικών της ΕΕ.

 

Αυτά τα μέτρα στήριξης της αγοράς μέσω αποζημιώσεων για την απόσυρση προϊόντων, τα οποία τίθενται σε ισχύ από χθες, αφορούν τα καρότα, τις τομάτες, τα λάχανα, τις πιπεριές, τα κουνουπίδια, τα αγγούρια και τα αγγουράκια, τα μανιτάρια, τα μήλα, τα αχλάδια, τα φρούτα του δάσους, τα επιτραπέζια σταφύλια και τα ακτινίδια, σύμφωνα με μια ανακοίνωση. Παρά τις διαβεβαιώσεις υπουργών και στελεχών της κυβέρνησης ότι οι έλληνες αγρότες θα αποζημιωθούν από κοινοτικούς πόρους, στην απόφαση που ανακοίνωσε σήμερα ο αρμόδιος επίτροπος αρμόδιος για θέματα αγροτικής πολιτικής Ντατσιάν Τσιόλος δεν περιλαμβάνονται πουθενά τα ροδάκινα.

 

«Ο προβλεπόμενος προϋπολογισμός είναι περίπου 125 εκατ. ευρώ» διευκρίνισε στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου ο εκπρόσωπος της Επιτροπής για τη Γεωργία, ο Ρότζερ Γουέιτ. «Η ιδέα είναι να μειωθούν οι ποσότητες που διατίθενται στην αγορά ώστε οι τιμές να μην πέσουν σε επίπεδα κρίσης» εξήγησε. Μόλις επισημοποιηθούν τα μέτρα στήριξης, μέσα σε μερικές εβδομάδες, τα χρήματα θα δοθούν αναδρομικά από τις 18 Αυγούστου και θα παραμείνουν σε ισχύ μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου.

 

Αυτοί που θα ωφεληθούν κυρίως από τη στήριξη αυτή είναι οι μεγάλοι προμηθευτές οπωροκηπευτικών της Ρωσίας, δηλαδή η Πολωνία, η Λιθουανία, το Βέλγιο και η Ολλανδία, διευκρίνισε ευρωπαϊκή πηγή. Μια έκτακτη συνεδρίαση των υπουργών Γεωργίας έχει εξάλλου προγραμματισθεί για τις 5 Σεπτεμβρίου στις Βρυξέλλες για να εξετασθούν οι επιπτώσεις από το ρωσικό εμπάργκο, πρόσθεσε ο Γουέιτ, τρεις ημέρες νωρίτερα από την ημερομηνία που είχε αναφερθεί αρχικά από την ιταλική προεδρία της ΕΕ.

 

Η «ψαλίδα» των τιμών

 

Η απόγνωση των παραγωγών ροδάκινου – νεκταρινιού είναι προφανής καθώς μετά το ρωσικό εμπάργκο βλέπουν τις τιμές παραγωγού σε απίστευτα χαμηλά επίπεδα που δεν καλύπτουν ούτε κατά διάνοια το κόστος παραγωγής τους. Ήδη γίνεται λόγος για τιμές παραγωγού κάτω από τα 10 λεπτά/κιλό στο ροδάκινο, έως 12 λεπτά στο νεκταρίνι. Η εσωτερική αγορά έτσι κι αλλιώς δεν μπορεί να απορροφήσει το σύνολο της παραγωγής, πόσω μάλλον τα τελευταία χρόνια που με τις συνεχείς επιδρομές στα εισοδήματα των νοικοκυριών για πολλές οικογένειες η κατανάλωση φρούτων θεωρείται πολυτέλεια.

 

Την ίδια στιγμή στη χονδρική και τη λιανική η εικόνα των τιμών είναι εντελώς διαφορετική, καταδεικνύοντας όχι μόνο τις στρεβλώσεις και τη γνωστή «ψαλίδα» από το χωράφι στο ράφι, αλλά και την αισχροκέρδεια, που συνεχίζεται ακόμα και σε αυτή την εξαιρετικά δύσκολη για την πρωτογενή παραγωγή συγκυρία.

 

Σύμφωνα με το δελτίο τιμών χονδρικής της 13ης Αυγούστου (ΟΚΑΑ) οι τιμές σε ροδάκινο – νεκταρίνι διαμορφώνονταν έως 90 λεπτά/κιλό με επικρατούσα τιμή τα 60 λεπτά, όταν την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα η επικρατούσα διαμορφωνόταν σε 70-80 λεπτά ενώ στις αρχές Ιουλίου οι τιμές έφταναν μέχρι και 1,30 ευρώ/κιλό (κυρίως οι λευκόσαρκες ποικιλίες).

 

Αντίστοιχα, σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Τιμών (στις 13.8) οι τιμές λιανικής των δύο φρούτων στην Αθήνα έφταναν έως 2,77 ευρώ/κιλό, στα σούπερ μάρκετ, ενώ στη Βαρβάκειο αγορά διαμορφώνονταν έως 89 λεπτά/κιλό και σε λαϊκές έως 1,5 ευρώ/κιλό. Ενώ τέλος, ο μεγαλύτερος φόβος που εκφράζεται από τους παραγωγούς είναι σε μακροπρόθεσμο επίπεδο αφού βλέπουν μια αγορά στην οποία είχαν επενδύσει για τις εξαγωγές των προϊόντων τους να κλείνει τις πόρτες της και προϊόντα τρίτων χωρών να καλύπτουν το κενό.

 

Τα αιτήματα των ροδακινοπαραγωγών

 

Όπως είναι φυσικό βεβαία τον κώδωνα του κινδύνου κρούουν οι ροδακινοπαραγωγοί της Βόρειας Ελλάδας που βλέπουν τα ροδάκινα τους στην καλύτερη περίπτωση να μένουν στα ψυγεία και στη χειρότερη να πετιούνται σε χωματερές σε μια χρονιά που ξεκίνησε με τις καλύτερες προοπτικές αφού η παραγωγή μόνο για τον νομό Ημαθίας υπολογίζονταν πως θα έφτανε φέτος στους 140.000 τόνους ροδάκινα και 60.000 τόνους νεκταρίνια.

Εκπρόσωποι παραγωγικών, εμπορικών και επαγγελματικών φορέων ροδάκινου της Κεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας, που βρίσκονται σε απόγνωση μετά το ρωσικό εμπάργκο, εξέδωσαν ψήφισμα ζητώντας από την κυβέρνηση τη λήψη άμεσων μέτρων για την επιβίωσή τους.

 

Ειδικότερα, ζητούνται:

 

1. Να διεκδικήσει ανυποχώρητα η κυβέρνηση από τις Βρυξέλλες αποζημιώσεις.

2. Να αποζημιωθούν πλήρως τα προϊόντα που επιστράφηκαν από τη Ρωσία, αφού καταγραφούν.

3. Να επιδοτηθούν και τα προϊόντα που μετά το εμπάργκο διατίθενται σε εξευτελιστικές τιμές.

4. Να απαιτηθεί από τις Βρυξέλλες στήριξη των επιχειρήσεων που κινδυνεύουν με χρεοκοπία μέσω επιχορήγησης τόκων δανείων των υφιστάμενων χρηματοδοτήσεων και μέριμνας σε πιθανή μη αποπληρωμή οφειλών από ρωσικές εισαγωγικές εταιρείες.

5. Να στηριχθούν οι μόνιμες θέσεις εργασίας μέσω προγραμμάτων και μέσω έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης οι εποχικοί εργαζόμενοι σε συσκευαστήρια.

6. Να δοθεί έκτακτη οικονομική ενίσχυση στους αυτοκινητιστές που αποδεδειγμένα εκτελούσαν μεταφορικό έργο προς τη Ρωσία.

7. Να αρχίσει άμεσα ο σχεδιασμός εμπορικού προσανατολισμού για τα προϊόντα που σε λίγους μήνες ακολουθεί η συγκομιδή τους και θα έχουν σοβαρότατα προβλήματα διάθεσης.

8. Να χρηματοδοτηθούν οι αγρότες για να μπορέσουν να καλλιεργήσουν τη σοδειά τους τη νέα χρονιά, καθώς θεωρείται βέβαιο ότι θα υπάρξει αδυναμία καλλιέργειας και εγκατάλειψη.

 

Τα αιτήματα κοινοποιήθηκαν στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, με την οποία αναμένεται εκπρόσωποι των ανωτέρω φορέων να έχουν κρίσιμη συνάντηση εντός της ερχόμενης εβδομάδας.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.