«Η Ροδοπη θελει και μπορει»

Ο Καθηγητής Οικονομικής Θεωρίας και επιστημονικός υπεύθυνος του στρατηγικού σχεδίου Γιώργος Χατζηκωνσταντίνου πραγματοποίησε την κεντρική ομιλία στο αναπτυξιακό συνέδριο, παρουσιάζοντας το MASTER PLAN Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ, αφού ευχαρίστησε τους φορείς που προσυπέγραψαν την προγραμματική συμφωνία της έρευνας για τον αναπτυξιακό σχεδιασμό, τους καθηγητές που εργάστηκαν γι’ αυτόν και την Επιτροπή Παρακολούθησης για τις παρεμβάσεις της. Ευχαρίστησε προσωπικά τον πρύτανη του ΔΠΘ Κ. Σιμόπουλο, το Νομάρχη, Α. Γιαννακίδη, τον Πρόεδρο της Διευρυμένης Γ. Μηνόπουλο και το γενικό διευθυντή της ΑΝΡΟ Σ. Κεφαλίδη, καθώς και το δήμαρχο Κομοτηνής, πρόεδρο της ΤΕΔΚ Δ. Κοτσάκη.

Ο Γιώργος Χατζηκωνσταντίνου παρουσίασε την παραδοθείσα έρευνα αφού τόνισε το γεγονός ότι «το κείμενο είναι Δυναμικό και Εξελικτικό, είναι κείμενο Στρατηγικών Κατευθύνσεων, επιδεκτικό πλέον μελετών επιχειρησιακού χαρακτήρα, αφορά μια περιοχή της χώρας με ενδιαφέρουσες ιδιαιτερότητες. Η παραδοθείσα έρευνα προσπαθεί να καταστήσει τον Νομό χώρο κομβικής σημασίας. Το κείμενο της έρευνας έχει συγκεκριμένη φιλοσοφία αναπτυξιακού περιεχομένου με προοπτική και οραματισμό για τα επόμενα 10 ή 15 χρόνια, στο πλαίσιο των σύγχρονων ανακατατάξεων.

«Οι κατευθυντήριες γραμμές και το πνεύμα που χαρακτηρίζει την στρατηγική αυτή έρευνα είναι:

α) Η αποφυγή του Ελιτισμού και η διατήρηση συμμετοχικού πνεύματος (αφουγκρασθήκαμε την περιοχή – συζητήσαμε με φορείς, παράγοντες, προσωπικότητες).

β) Η διαφοροποίηση της συνήθους ακολουθητέας γραμμής (Όχι πού βρισκόμαστε και πού θέλουμε να πάμε αλλά πού θέλουμε να πάμε και πώς θα φτάσουμε εκεί).

γ) Η μελέτη της υπάρχουσας υποδομής στην προσφορά και στις παραγωγικές δυνατότητες του Νομού, κύρια όμως η μελέτη και η διερεύνηση των τάσεων της Εθνικής και διεθνούς ζήτησης. (Ζήτηση Εθνική – Ευρωπαϊκή – Διεθνής).

δ) Η επισήμανση ότι ο Ν. Ροδόπης και η πρωτεύουσά του Κομοτηνή υπήρξαν στο παρελθόν, είναι στο παρόν και πρέπει να υπάρξουν στο μέλλον ως Διοικητικό Κέντρο της Περιφέρειας Α.Μ – Θ.

ε) Η εμμονή στο Στρατηγικό περιεχόμενο του Σχεδίου και η προσπάθεια κατάληξης και υιοθέτησης μιας επωνυμίας – ταυτότητας (Brand name) για το Νομό, μέσα από τα πορίσματα της έρευνας. Η έρευνα κατέληξε στην επωνυμία που πρέπει να καθιερωθεί ως «ΡΟΔΟΠΗ: Η ΓΗ της ΒΙΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ. Τούτο δεν αποτελεί προσωπική επιλογή των ερευνητών αλλά αντικειμενική υπόδειξη αυτής ταύτης της έρευνας.

στ) Η πεποίθηση της ερευνητικής ομάδας ότι ο Στρατηγικός αυτός Σχεδιασμός πρέπει να γίνει εργαλείο λήψης αποφάσεων και να μην αποτελέσει μια ακόμη δουλειά που θα μπει στο περιθώριο υπό την πίεση των αναγκών και των πιέσεων της καθημερινότητας. Το επιστημονικό του περιεχόμενο, ο πρωτογενής του χαρακτήρας, η συμμετοχική του υφή, ο κοινός προβληματισμός επιβάλλουν την ανάγνωση μιας πραγματικότητας με διαφορετική οπτική που θα σέβεται το παραδοσιακό αλλά θα προσβλέπει και στο καινούριο» ανέφερε.

Στη συνέχεια, ο επιστημονικός υπεύθυνος κ. Χατζηκωνσταντίνου παρουσίασε τη μέθοδο που ακολουθήθηκε και τα βασικά σημεία τα οποία προσδιόρισαν τη μέθοδο αυτή:

«α) Η αποφυγή της στατικότητας. Η ανάλυση των στατικών συγκριτικών πλεονεκτημάτων θεωρήθηκε ότι αποτελεί παγίδα για το μέλλον γιατί εγκλωβίζεται στα σημερινά δεδομένα. Τα σημερινά δεδομένα ελήφθησαν σοβαρά υπ’ όψη με γνώμονα όμως την χρησιμοποίησή τους για δυναμικές και εξελικτικές κρίσεις και η προσέγγιση υπήρξε πρωτοποριακή για την Ελλάδα κι έχει χαρακτήρα εκλεκτικό.

β) Η στρατηγική προοπτική – η συντεταγμένη συστράτευση πόρων για την εκμετάλλευση ευκαιριών – η αντιμετώπιση των απειλών εκ του οικονομικού, τεχνολογικού και κοινωνικού περιβάλλοντος – ο σεβασμός των κοινωνικών ιδιαιτεροτήτων – οι προσδοκίες – οι ιεραρχήσεις και η αποτελεσματική αξιοποίηση των ανθρωπίνων πόρων των χρηματοοικονομικών, τεχνολογικών και κεφαλαιουχικών πόρων του συστήματος.

γ) Η υιοθέτηση τριών υποδειγμάτων Στρατηγικής που είναι τα εξής:

1. Το υπόδειγμα του Εθνικού ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος, γνωστό ως ΔΙΑΜΑΝΤΙ ΤΟΥ PORTER – Ανάπτυξη ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος σε ορισμένους κλάδους λόγω της ύπαρξης ορισμένων παραγόντων. Στο Πρώτο Στάδιο γίνεται η καταγραφή του σημερινού «Διαμαντιού» και στο τέλος παρουσιάζεται το προτεινόμενο «Διαμάντι».

2. ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΠΡΟΓΝΩΣΗΣ (Foresight): Στο στάδιο αυτό με εφαρμογή προβλεπτικής μεθοδολογίας γίνεται η αποτύπωση των μελλοντικών τάσεων στη ζήτηση, στην τεχνολογία, στις προτιμήσεις και τις αγορές.

3. Το ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ: Αυτό στηρίζεται στα αποτελέσματα του προηγούμενου υποδείγματος πρόγνωσης. Η στρατηγική αρχιτεκτονική έχει στόχο να αναγνωρισθούν οι βασικές ποιοτικές δυνατότητες (core competences), που είναι αναγκαίες για το μέλλον, τα βασικά προϊόντα και τα υπόλοιπα που στηρίζονται στα βασικά. Το υπόδειγμα αυτό είναι ο σύνδεσμος μεταξύ του σήμερα και του αύριο. Το τι δηλαδή πρέπει να κάνουμε τώρα για να συναντήσουμε το μέλλον που επιθυμούμε. Εδώ εντάσσεται και η κατάστρωση των σχεδίων δράσης, δηλαδή το ACTION PLAN.

δ) Το υπόδειγμα του PORTER και τα δύο άλλα υποδείγματα (Foresight και Στρατηγική Αρχιτεκτονική) επελέγησαν ως τα καλύτερα, προκειμένου να αντιμετωπισθούν και να αξιολογηθούν κατάλληλα οι οικονομικές, φυσικές και κοινωνικές και αναπτυξιακές ιδιαιτερότητες του δύσκολου αυτού Νομού».

Ο κ. Χατζηκωνσταντίνου, στη συνέχεια, κατέγραψε συνοπτικά την υπάρχουσα παραγωγική δραστηριότητα στο Νομό Ροδόπης, μέσα από σχήματα και διαγράμματα, ξεκινώντας από το διάγραμμα που καταδεικνύει την εισοδηματική υστέρηση του νομού σε σχέση με το ελληνικό κι ευρωπαϊκό ΑΕΠ.

«Το Νομαρχιακό ΑΕΠ ως προς το μέσο όρο της Ε.Ε. των 25 βελτιώθηκε κατά την οκταετία 1995-2003 σε EURO.

Η βελτίωση, όμως, αυτή του Νομαρχιακού ΑΕΠ ήταν μικρότερη από την αντίστοιχη του Ελληνικού ΑΕΠ. Ειδικότερα, το ΑΕΠ του Νομού Ροδόπης αυξήθηκε κατά 44% ενώ το Εθνικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 46%.

Αν όμως λάβουμε υπ’ όψη μας την αύξηση του ανθρώπινου δυναμικού του Νομού, λόγω του επαναπατρισμού ομογενών, η πραγματική αύξηση του βιοτικού επιπέδου, όπως αυτή μετράται από το κατά κεφαλή ΑΕΠ, είναι μικρότερη. Το ερώτημα που τίθεται είναι «πού οφείλεται αυτό» και η απάντηση εμπεριέχεται στο στρατηγικό σχεδιασμό και σχετίζεται με τον παραδοσιακό τρόπο αντιμετώπισης των σύγχρονων εξελίξεων, με τις ελλείψεις στον τομέα της προώθησης της ντόπιας παραγωγής στην εθνική και τη διεθνή αγορά, με την ελλιπή αντιμετώπιση των νέων τάσεων που παρατηρούνται στο χώρο της ζήτησης, με την υστέρηση σε επίπεδο γνωσιολογικών πόρων και γενικότερα με την αδυναμία του νομού να προσαρμοστεί έως σήμερα στις εξελίξεις του νέου οικονομικού περιβάλλοντος».

Στη συνέχεια, ο κ. Χατζηκωνσταντίνου παρουσίασε το σχήμα που ακολουθεί α) ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2 σχολιάζοντάς το ως εξής: «Η παραγωγική διάρθρωση του νομού Ροδόπης χαρακτηρίζεται σήμερα από μικρή κλίμακα παραγωγής, από χαμηλή προστιθέμενη αξία, από παραδοσιακούς κλάδους χαμηλής τεχνολογίας και από παραγωγική εξειδίκευση με υψηλή εισοδηματική ελαστικότητα ζήτησης. Η παραγωγική αυτή διάρθρωση του νομού Ροδόπης υποδεικνύει τους δρόμους που πρέπει ν’ αναζητηθούν και τα συγκριτικά εκείνα πλεονεκτήματα που πρέπει ν’ αναζητηθούν επίσης, σε τρόπο ώστε ο νομός να καταφέρει να καταστεί στο μέλλον ανταγωνιστικός με στόχο τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των κατοίκων.

Το στρατηγικό σχέδιο αποκαλύπτει ότι η ζήτηση είναι αυτή που θα καθορίσει το μέλλον της παραγωγής και των παραγωγικών δραστηριοτήτων σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο και βέβαια στο νομό».

Ο κ. Χατζηκωνσταντίνου από το σχήμα «3» είπε ότι είναι εμφανής η τάση της μελλοντικής ζήτησης που εστιάζεται σε κατανάλωση που δίνει έμφαση στην ποιότητα, στην κατανάλωση που σχετίζεται με τη γνώση, την κατανάλωση υπηρεσιών και αποϋλοποιημένων προϊόντων. Όλα τα ανωτέρω σχετίζονται με τις τάσεις της κατανάλωσης που εκφράζουν οι μεγαλύτερες ηλικίες, με την προσωποποίηση των αγαθών και των υπηρεσιών και με την κατανάλωση που είναι φιλική προς το περιβάλλον.

«Όλη η υπόθεση του Μέλλοντος αναδύεται από το Στρατηγικό Σχεδιασμό και τη Μεθοδολογία του κατά ένα τρόπο εκπληκτικά ξεκάθαρο και ευκρινή που δίδει έμφαση στο ΒΙΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ στοιχείο και στον ΒΙΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ προσανατολισμό. Η ανάπτυξη του τομέα των Υπηρεσιών, του εκσυγχρονισμού και των επιλογών των επιχειρήσεων, η ενέργεια και οι μορφές της, τα τρόφιμα και τα ποτά, η τουριστική δραστηριότητα και οι πρωτοβουλίες της, οι προσανατολισμοί της Τουριστικής Πολιτικής, η γεωργία και η κτηνοτροφία κ.λ.π. οφείλουν να λάβουν υπ’ όψη τους τον Βιοοικονομικό παράγοντα».

Παρουσίασε ακολούθως το σχήμα «11» από το οποίο, ανέφερε, συμπεραίνει κανείς: «Οι βασικές ποιοτικές δυνατότητες του Νομού (core competences) έχουν άμεση σχέση με την υγεία, την οικολογία, με άλλα λόγια με το βιοοικονομικό παράγοντα.

Ο Νομός πρέπει να στηριχθεί σε βαθύτατο σεβασμό των φυσικών, βιοοικονομικών, περιβαλλοντικών, οικολογικών, υγειονομικών, βιολογικών πλεονεκτημάτων που διαθέτει καθώς και σε μια γνωσιολογική επανάσταση που του είναι απαραίτητη. Οι βασικές ποιοτικές δυνατότητες του Νομού (core competences) πηγάζουν μέσα ακριβώς από τη διερεύνηση της Εθνικής, Ευρωπαϊκής και Παγκόσμιας ζήτησης».

Ο κ. Χατζηκωνσταντίνου τόνισε ότι ο νομός διαθέτει σημαντικές πηγές γνωσιολογικών πόρων τις οποίες και πρέπει να εκμεταλλευτεί. Οι πηγές αυτές είναι το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, τα εξειδικευμένα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων καθώς και τα εξειδικευμένα στελέχη που διαθέτει ο νομός.

«Αναμφίβολα, δε θα πρέπει να θεωρήσει κανείς ότι ο Στρατηγικός Σχεδιασμός που πραγματοποιήθηκε διαγράφει το παρόν, το παρελθόν και την πραγματικότητα. Τίποτε δεν διαγράφεται. Τα πάντα υπάρχουν και ισχύουν. Ούτε βέβαια τα συμπεράσματα και οι αναλύσεις μας αποτελούν την αποκαλυφθείσα αλήθεια. Προφανώς υπάρχουν κι άλλες απόψεις και διαφορετικές εκτιμήσεις και άλλες σκέψεις. Η επιστημονική ομάδα, με βάση συγκεκριμένη μεθοδολογία, η οποία και στα 1993 χρησιμοποιήθηκε για όλη την Ελλάδα (Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπτυξης του PORTER), κατέληξε σε προτάσεις κατευθύνσεων στρατηγικού περιεχομένου που είναι δυνατό να βελτιώσουν τα οικονομικά πράγματα και να δώσουν διεξόδους στον πληθυσμό σε μια περίοδο έντονων ανακατατάξεων σε όλα τα επίπεδα. Οι εκ των πραγμάτων αναφυόμενες δυσκολίες είναι δυνατό ν’ αμβλυνθούν και να μετριαστούν τα δυσμενή αποτελέσματα αν είμαστε επιστημονικά έτοιμοι ν’ ακολουθήσουμε στρατηγικές κατευθύνσεις μελετημένες και να προχωρήσουμε σε επιχειρησιακούς σχεδιασμούς (Business Plans)».

Τα επιμέρους συμπεράσματα της επιστημονικής ομάδας κατά τομέα παρουσιάστηκαν λεπτομερώς στα εργαστήρια που ακολούθησαν την κεντρική ομιλία από τους ειδικά ασχοληθέντες καθηγητές και ειδικούς. Ο επιστημονικός υπεύθυνος έκλεισε την εισήγησή του, παρουσιάζοντας το ένθετο σχήμα το οποίο παρουσιάζει το σημερινό και το μελλοντικό «Διαμάντι» του νομού Ροδόπης, όπως και τις πολιτικές που πρέπει ν’ ακολουθηθούν για την υλοποίηση του στρατηγικού στόχου για τα επόμενα δέκα χρόνια.

Το όλο σκεπτικό ολοκληρώθηκε με την παρουσίαση του χάρτη του νομού Ροδόπης «6», στον οποίο αναδεικνύονται κατά τρόπο σαφή οι κατανομές των δραστηριοτήτων στο πλαίσιο του νομού, οι οποίες αφορούν τη γεωργική ανάπτυξη, την ανάπτυξη του αγροτουρισμού, την ανάπτυξη δευτερογενών και τριτογενών δραστηριοτήτων, τον αθλητικό τουρισμό, το ναυταθλητικό τουρισμό, το θεραπευτικό τουρισμό, τον ορειβατικό τουρισμό, το βυζαντινό και μοναστικό τουρισμό.

«Πιστεύω ότι η ΡΟΔΟΠΗ μπορεί να γίνει η ΓΗ της ΒΙΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, μπορεί να κατακτήσει το Μέλλον προς χάριν της χώρας και των κατοίκων της» κατέληξε.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.