Η Ροδοπη στο παζλ του στρατηγικου σχεδιασμου της περιφερειας

Στην επαφή της ομάδας που εκπόνησε τη μελέτη στρατηγικής για την τουριστική προβολή και ανάπτυξη της περιφέρειας με τους πέντε νομούς της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης η Ροδόπη είχε μικρότερο μερίδιο παρουσίας, όπως διαπιστώνεται από την ανάγνωση της μελέτης. Έχουν παραληφθεί σημαντικά σημεία που αφορούν τον τουρισμό και σχετίζονται με τους δήμους Αιγείρου και Μαρώνειας, ενώ σε γειτονικούς νομούς η επικοινωνία με δήμους περιλήφθηκε στη μελέτη. Παρόλα αυτά υπάρχουν χρήσιμα συμπεράσματα και είναι ίσως η μόνη φορά που λαμβάνουμε γραπτώς μια έρευνα για τον τουρισμό σε επίπεδο περιφέρειας, έρευνα που περιλαμβάνει επισημάνσεις των ελλείψεων και των λαθών αλλά και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους.

Σε επικοινωνία των μελετητών με τη νομαρχία Ροδόπης διαπιστώθηκε ότι η νομαρχία αμφισβητεί την αποτελεσματικότητα των εκθέσεων που συμμετέχει η περιφέρεια, όπως και η πεποίθηση ότι η εισροή τουριστών από πρώην ανατολικές χώρες θα τονώσει την τουριστική κίνηση της περιοχής. «Σύμφωνα με στελέχη της νομαρχίας δεν υπάρχει το σωστό περιφερειακό όργανο για να συντονίζει όλες τις νομαρχίες και τους τουριστικούς φορείς. Σύμφωνα με την Αναπτυξιακή Εταιρεία Ροδόπης, υπάρχει πρόβλημα επαγγελματικής κατάρτισης στελεχών κι εργαζομένων στον τουριστικό κλάδο του νομού καθώς και μεταφοράς τεχνογνωσίας, τεχνολογίας κι εμπειρίας στον κλάδο» σημειώνει η μελέτη.

Συμπεράσματα για το Ν. Ροδόπης

Υστέρηση σε καταλύματα στην ευρύτερη περιοχή της Ροδόπης παρατηρεί η μελέτη, αλλά και προβλήματα που προκύπτουν από τη συνθήκη Ramsar και από την αρχαιολογία σε ιδιοκτησιακά θέματα. Αναφέρεται το πρόβλημα οδικού παραλιακού δικτύου και το μειωμένο τουριστικό ενδιαφέρον στις ορεινές περιοχές.

Προτεινόμενες δράσεις για το νομό αφορούν: δράσεις για την υποστήριξη επενδύσεων για τη δημιουργία μονάδων υψηλής κατηγορίας σε περιοχές εκτός της Κομοτηνής. Επίλυση θεμάτων ασαφούς ιδιοκτησιακού καθεστώτος. Ανάπτυξη υποδομής καταλυμάτων. Δράσεις για την υποστήριξη επενδύσεων για τη δημιουργία αγροτουριστικών μονάδων στις ορεινές περιοχές. Σωστά οργανωμένη τουριστική προβολή και διαφήμιση.

Ελλείψεις από τη Ροδόπη

Ανατρέχοντας στα στοιχεία του τουριστικού δυναμικού της περιφέρειας που καταγράφονται στο τέλος της μελέτης ανά νομό διαπιστώνουμε ότι στους νομούς Δράμας, Καβάλας, Ξάνθης και Έβρου αναφέρονται συγκεκριμένοι προορισμοί, ήδη γνωστοί, όπως είναι το Φαλακρό και ο ποταμός Αγγίτης στη Δράμα, το Παγγαίο και οι αρχαιολογικοί χώροι Φιλίππων και Λυδίας στην Καβάλα, οι καταρράκτες Λειβαδίτη, το Δέλτα Νέστου και το αρχαιολογικό μουσείο Αβδήρων στην Ξάνθη, το Σουφλί, το Τριεθνές, ο Άρδας στον Έβρο, ενώ στη Ροδόπη γίνεται λόγος για την πόλη της Κομοτηνής και γενικόλογα για περιοχές (Φανάρι, Αίγειρος, Πλατανίτης, Αλκυώνα, Σάπες, Μαρώνεια) χωρίς αναφορά στον αρχαιολογικό χώρο της Μαρώνειας που αναδείχθηκε εδώ και δεκαετίες από τις ανασκαφές Πεντάζου.

Σχέδια τουριστικής προβολής της περιφέρειας

Στα υφιστάμενα σχέδια τουριστικής προβολής περιλαμβάνονται: η μελέτη τουριστικής ανάπτυξης της περιφέρειας ΑΜ-Θ (σχέδιο που χαρακτηρίζεται «απέχει πολύ από το να είναι άμεσα εφαρμόσιμο επειδή απαιτείται ισχυρή εξειδίκευσή του»). Το επιχειρησιακό σχέδιο δράσεων προώθησης και τουριστικής προβολής της περιφέρειας ΑΜ-Θ, το οποίο προτείνει ένα επικοινωνιακό πλάνο για την τουριστική προβολή της περιφέρειας κι ένα σχέδιο ενεργειών τουριστικής προβολής που καλύπτει την περίοδο 2003 – 2006 κι έχει προϋπολογισμό 3.588.900 ευρώ.

Επιχειρησιακό πρόγραμμα της περιφέρειας στο πλαίσιο του προγράμματος «Κοινωνία της Πληροφορίας» με τέσσερις στρατηγικούς άξονες παρέμβασης.

Το ΠΕΠ Αν. Μακεδονίας – Θράκης στα Μέτρα, 2.7 και 2.8 για την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα. Το 2.7 αφορά την ανάπτυξη τουριστικών δραστηριοτήτων, με συνολικό κόστος 54.844.314 ευρώ και το 2.8 είναι για υποδομές πολιτισμού με συνολικό κόστος 23.475.991 ευρώ. Μέσα από τα μέτρα 2.7 και 2.8 το ΠΕΠ ΑΜ-Θ συνδέεται με την τουριστική ανάπτυξη.

Σύμφωνα με τη μελέτη, η πορεία των παραπάνω δράσεων περιλαμβάνει κατά πλειοψηφία την έκδοση φυλλαδίων τουριστικής προβολής και τη συμμετοχή σε εκθέσεις.

Ελλείψεις των επιχειρήσεων τουρισμού

Στην περιφέρεια ΑΜ-Θ παρατηρείται έλλειψη σε ξενοδοχειακές μονάδες, σε τουρισμό εκτός εποχικότητας, σε εξειδικευμένο προσωπικό και σε υψηλές μονάδες τουρισμού.

Στα προβλήματα περιλαμβάνεται και η λειτουργία των παράνομα λειτουργούντων ενοικιαζομένων δωματίων και κάμπινγκ. Οι τουριστικές επιχειρήσεις δεν έχουν καλή επικοινωνία και συνεργασία με τους αρμόδιους πολιτειακούς φορείς, με αποτέλεσμα τη δυσκολία εξεύρεσης λύσεων σε μεγαλύτερη κλίμακα.

Η ελλιπής οργάνωση δεν έχει επιτρέψει την αξιοποίηση του όμορφου φυσικού περιβάλλοντος. Επίσης, οι τουριστικές επιχειρήσεις στους πέντε νομούς δεν έχουν σύνδεση με whole sellers και tours operators. «Δεν έχουν εκμεταλλευτεί τεχνολογικά καινοτόμες εφαρμογές, όπως ηλεκτρονικά συστήματα κρατήσεων και πληροφόρησης» αναφέρεται στη μελέτη. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και «η περιορισμένη εφαρμογή τεχνικών μάρκετινγκ στις επιχειρήσεις του κλάδου».

Ειδικά χαρακτηριστικά της περιφέρειας

Ο σχεδιασμός στρατηγικού σχεδίου τουριστικής ανάπτυξης πρέπει να λαμβάνει υπόψιν συγκεκριμένες ιδιαιτερότητες, όπως είναι η παρουσία μεγάλου αριθμού παλιννοστούντων, οι πληθυσμοί Πομάκων που ζουν στους δικούς τους οικισμούς και χωριά, τα ερημωμένα από τις δεκαετίες του ’50 και ’60 χωριά, η ανταγωνιστικότητα που προβάλλει με επιτυχία η Τουρκία τα τελευταία χρόνια στον τουρισμό. Η γεωγραφική θέση της περιφέρειας έχει κατά καιρούς αντιμετωπιστεί ως θετική από φορείς της Ροδόπης που προσδοκούν σε άφιξη τουριστών από την πρώην Σοβιετική Ένωση αλλά και από τη Βουλγαρία μετά την ολοκλήρωση των καθέτων αξόνων.

Εναλλακτικός προορισμός διακοπών η περιφέρεια ΑΜ-Θ

Στη δημιουργία ταυτότητας τουριστικού προϊόντος σημειώνεται ότι η δυναμική της περιφέρειας δεν ακουμπά στο δίπτυχο ήλιος θάλασσα, αλλά πρέπει ν’ αναζητήσει την ταυτότητά της στον εναλλακτικό τουρισμό. «Αυτό που ωστόσο απαιτείται στην περίπτωση του εναλλακτικού τουρισμού είναι η μετατροπή του φυσικού πλούτου σε τουριστικό προϊόν» σημειώνεται.

Το σχέδιο είναι συμβατό με συγκεκριμένους στόχους:

Σηματοδότηση – πληροφόρηση με κιόσκια ανά νομό.

Βελτίωση και ανάπτυξη δρόμων και μονοπατιών.

Εκπόνηση απαιτούμενων εξειδικευμένων μελετών.

Αξιολόγηση των τουριστικών αναγκών και ιδιαιτεροτήτων της περιφέρειας. Πρωτοποριακές δημιουργικές περιφερειακές επεμβάσεις, όπως το ISO.

Ο τομέας της εκπαίδευσης – κατάρτισης ειδικευμένου προσωπικού στην τουριστική βιομηχανία της Ελλάδας είναι ένα από τα αδύνατα σημεία της. Προς αυτή την κατεύθυνση προτείνονται:

Εκπαιδευτικά σεμινάρια για επιχειρηματίες και υπαλλήλους.

Υποστήριξη για ένταξη σε επιδοτούμενα προγράμματα κάθε είδους.

Εκπόνηση απαιτούμενων εξειδικευμένων μελετών.

Πρωτοποριακές δημιουργικές περιφερειακές επεμβάσεις.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.