Η πραγματικοτητα των μεσων ενημερωσης εκ των εσω

Σε κάποιες στιγμές το κλίμα στο 13ο Δημοσιογραφικό Συνέδριο έδειξε να θερμαίνεται, όπως παλιά, ο λόγος να έχει αντίλογο, ειδικά όταν έμοιαζε να έχει τη μορφή προπαγάνδας. Οι δημοσιογράφοι ασχολήθηκαν και με τα θέματα που αφορούν στο Ασφαλιστικό αλλά και στη στάση που κρατούν οι εφημερίδες σε σημαντικές περιόδους όπως αυτή της κρίσης στα Ίμια. Η αποτύπωση στην προκειμένη περίπτωση έγινε από φοιτητές του Παντείου Πανεπιστημίου και τους συναδέλφους τους από το πανεπιστήμιο Μπιλγκί.

Εργασιακά δημοσιογραφικά ζητήματα

Οι εργασιακές σχέσεις και τα ασφαλιστικά ταμεία των δημοσιογράφων ήταν ένα θέμα που απασχόλησε έντονα τους συμμετέχοντες στο 13ο Δημοσιογραφικό Συνέδριο, λόγω των επικείμενων γενικότερων αλλαγών στο Ασφαλιστικό.

Η μέχρι τώρα στάση της μεγάλης Ένωσης ΕΣΗΕΑ (μηδαμινή σχεδόν εκπροσώπηση και στο συνέδριο) δείχνει ότι οι δημοσιογράφοι προτιμούν ν’ ασχολούνται με τα ασφαλιστικά προβλήματα των λοιπών επαγγελμάτων πλην αυτού που ασκούν.

Ανάμεσα στους εισηγητές ήταν ο γ.γ. του Δ.Σ. της ΕΣΗΕΜ-Θ Γιώργος Αδάμ, ο πρόεδρος του ΤΣΠΕΑΘ Δημήτρης Καπράνος, ο νομικός σύμβουλος της ΕΣΗΕΜ-Θ Ξενοφών Μαυραγάνης, ο νομικός σύμβουλος της ΕΣΗΕΑ Λάζαρος Μπελίτσης και ο γ.γ. του Δ.Σ. της ΕΣΗΕΘΣτΕΕ Γιάννης Σιούλας.

Ο κ. Καπράνος προχώρησε σε μια διεξοδική αποτύπωση της ισχύουσας κατάστασης.

Ο Γιάννης Σιούλας μίλησε για τα προβλήματα του επαρχιακού τύπου της Στερεάς Ελλάδας, της Εύβοιας και της Θεσσαλίας, οι οποίες υπάγονται στην ΕΣΗΕΘΣτΕΕ σε ό,τι αφορά στα εργασιακά. «Μπορεί να υπάρχουν κάποιες εκδοτικές μονάδες εξαιρετικά ισχυρές – δεν είναι τυχαίο ότι η πιο ισχυρή επαρχιακή εφημερίδα βρίσκεται στη Λάρισα – αλλά πέραν αυτού τα προβλήματα είναι πάρα πολύ μεγάλα». Σημείωσε ότι οι δημοσιογράφοι επωμίζονται πολλά περισσότερα ως αντικείμενα διεκπεραίωσης της δημοσιογραφικής καθημερινότητας. «Η δύσκολη προσπάθεια που ξεκίνησε για την υπογραφή της κοινής σύμβασης (ανάμεσα στις τρεις Ενώσεις) ίσως να αποτελέσει εναρκτήριο λάκτισμα σε μία νέα πορεία αντιστροφής ενός κλίματος που μέχρι τώρα μάς έχει φέρει να βρισκόμαστε μπροστά σ’ έναν απόλυτο κατακερματισμό των συνθηκών που εμείς οι ίδιοι υπογράφουμε με τους εργοδότες μας».

Αναφέρθηκε στις διαφορετικές συμβάσεις που ισχύουν σε κάθε Ένωση. Στάθηκε στο ζήτημα του «κενού» της ΠΟΕΣΥ, υπονοώντας την εξάρτηση της ΠΟΕΣΥ από την ΕΣΗΕΑ στη συγκρότηση του Δ.Σ. σε σώμα. «Όλα όσα λέμε θα μπορούσαν να είχαν λειτουργήσει πολύ καλύτερα στις αναλογιστικές μελέτες, στη σοβαρότητα αντιμετώπισης των θεμάτων και κυρίως στην ενιαιοποίηση της δράσης μέσω της ΠΟΕΣΥ. Αυτή τη στιγμή η προοπτική διαγράφεται εξ’ αντικειμένου γιατί δεν υπάρχει διοικητικό συμβούλιο».

Εξήγησε ότι δεν αμφισβητεί τις προσπάθειες των υπηρεσιακών, οι οποίοι όμως δεν έχουν αρμοδιότητες νομιμοποίησης. Καταλόγισε ευθύνες στην ΕΣΗΕΑ για τις όποιες καθυστερήσεις έχουν αντανάκλαση στις μικρότερες ενώσεις. Παρατήρησε, με τη σειρά του, ότι το αγγελιόσημο είναι ενώπιον κινδύνου.

Η «κάλυψη» της κρίσης των Ιμίων

Ο τρόπος που οι ελληνικές και τουρκικές εφημερίδες αντιμετώπισαν την κρίση στα Ίμια ήταν αντικείμενο έρευνας από δύο ομάδες φοιτητών στα πανεπιστήμια Πάντειο και Μπιλγκί. Από την πλευρά του Παντείου Πανεπιστημίου συντόνισε το όλο εγχείρημα ο Δημήτρης Ψυχογιός, ενώ από το Μπιλγκί ο Asli Tunk.

Η έρευνα των ελλήνων φοιτητών αφορούσε στις εφημερίδες Απογευματινή, Ελεύθερο Τύπο, Εστία και Αυγή (αντιπολίτευση την περίοδο της κρίσης στα Ίμια) και Έθνος, Καθημερινή, Ελευθεροτυπία, Νέα (στήριζαν ΠΑΣΟΚ). Η έρευνα ανέλυσε 1454 άρθρα. Πρώτη σε αριθμό ρεπορτάζ έρχεται η Ελευθεροτυπία (290). Ο Ελεύθερος Τύπος και τα Νέα έχουν τη μεγαλύτερη έκταση σε κείμενα κατά μέσο όρο. «Ο λόγος που η Απογευματινή και τα Νέα αφιέρωσαν μεγάλη έκταση έχει να κάνει με τον πολιτικό τους προσανατολισμό καθώς οι εφημερίδες της αντιπολίτευσης με αφορμή τα Ίμια παρήγαγαν αντικυβερνητική θεματολογία και άσκησαν αρνητική κριτική στην κυβέρνηση. Τα μισά περίπου άρθρα είχαν αναφορές στην ελληνική εσωτερική πολιτική και μάλιστα το θέμα που κυριάρχησε ήταν η ενδοκυβερνητική κρίση με αφορμή τους χειρισμούς στα Ίμια».

Οι φοιτητές παρατήρησαν ότι η Ελευθεροτυπία, ο Ελεύθερος Τύπος και η Απογευματινή είχαν τα περισσότερα εικαστικά στοιχεία, πλαισιώνοντας τα ρεπορτάζ με φωτογραφίες και σκίτσα.

Για τη στάση της κάθε εφημερίδας απέναντι στην Ε.Ε. παρατήρησαν ότι η Αυγή ήταν πιο θετική στις αναφορές της, ενώ απέναντι στις ΗΠΑ οι περισσότερες εφημερίδες έχουν αρνητικές αναφορές. Πιο ουδέτερες παρουσιάζονται η Καθημερινή και η Ελευθεροτυπία.

Σε αναφορά τους στα στερεότυπα, οι φοιτητές στάθηκαν σε κάποιες λέξεις προσδιοριστικές των τούρκων μέσα από τα ρεπορτάζ, όπως «προκλητικοί», «διεκδίκηση», «πόλεμος», «απειλή», «αρπακτικότητα».

Οι τούρκοι φοιτητές εξήγησαν ότι η έρευνά τους εστιάζει στο ρόλο των τουρκικών εφημερίδων κατά τη διάρκεια της κρίσης κι ότι αυτή σκοπεύει να ξεσκεπάσει το κάλυμμα των εφημερίδων που βρέθηκαν σε ρόλο «δημοσιογραφίας Ράμπο».

Επεσήμαναν ότι η συλλογική μνήμη ελλήνων και τούρκων τρέφεται διαρκώς από υπενθυμίσεις γεγονότων ιστορικών και στερεοτύπων.

Στη έννοια της έρευνας οι τούρκοι μεταξύ άλλων διαπίστωσαν: «Το ιστορικό «απόθεμα» εικόνων, προλήψεων και στερεοτύπων σχετικά με τον «άλλο» στέκεται κριτικά απέναντι στις επείγουσες καταστάσεις. Και οι δύο λαοί προσπαθούν να στηρίξουν τον εθνικισμό τους στις διαφορετικές μεταξύ τους απόψεις».

Οι φοιτητές στάθηκαν στη «γραμμή» και στην κυκλοφορία κάποιων εφημερίδων όπως η Yeni Yuzyil (εφημερίδα μεγάλης κυκλοφορίας και απήχησης στο κοινό), προκειμένου ν’ αποδείξουν γιατί τις επέλεξαν στην έρευνά τους. Η Hurriyet και η Milliyet ανήκουν στο ίδιο εκδοτικό συγκρότημα (Dogan) που αντιστοιχεί στο 47% της τουρκικής μιντιακής πραγματικότητας. Η Sabah ήταν μια από τις εφημερίδες με τα σημαντικότερα δημοσιεύματα κατά την κρίση στα Ίμια. Οι εφημερίδες Cumhuriyet και Zaman ανήκουν στο αριστερό ρεύμα και χαίρουν του σεβασμού των ισλαμιστών.

Η πρώτη διαβάζεται από στρατιωτικούς, δικαστικούς και ακαδημαϊκούς ενώ η δεύτερη εκδίδεται από τον «περιθωριακό» θρησκευτικό ηγέτη Fethullah Gulen, συντηρητικών θρησκευτικών πεποιθήσεων.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.