Η καινοτομα δραση «Αγροεπιχειρειν και ευ ζην»
Από τα σημαντικότερα ζητήματα που έχουν προκύψει το τελευταίο χρονικό διάστημα αναφορικά με τον ιδιαίτερα σημαντικό, τόσο για τη χώρα μας όσο και για την περιοχή μας, αγροτικό τομέα, είναι η νέα καινοτόμα δράση «Αγροεπιχειρείν και ευ ζην», στο πλαίσιο των ερευνητικών και τεχνολογικών αναπτυξιακών έργων καινοτομίας (ΑγροΕΤΑΚ), υπεύθυνος της οποίας είναι ο κ. Σταύρος Παυλίδης, γεωπόνος φυτικής παραγωγής και αγροτικής οικονομίας.
Ο κ. Παυλίδης μίλησε στο Ράδιο Παρατηρητής και στην εβδομαδιαία εκπομπή του Κώστα Μπούντα «Αγροτικά και Άλλα» για τους φορείς χρηματοδότησης και υλοποίησης της δράσης, ήτοι το Ευρωπαϊκό Κοινοτικό Ταμείο και το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και τις περιφέρειες, στις οποίες θα πραγματοποιηθεί, Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, Κεντρική Μακεδονία και Βόρειο Αιγαίο.
Επιπλέον, αναφέρθηκε στο περιεχόμενο και τους σκοπούς της δράσης, τη δημιουργία, δηλαδή, προϊόντων ποιοτικών και ανταγωνιστικών ως προς αυτά των γειτονικών χωρών, η οποία θα επιτευχθεί μέσα από τη συνεργασία για την καλύτερη δυνατή αξιοποίηση του ευνοϊκού εδαφοκλιματικού περιβάλλοντος της Ελλάδας και δη της περιοχής μας, παράλληλα με την έμφαση που δίνεται στην προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας.
«Όπλα» της δράσης, σύμφωνα με τον κ. Παυλίδη, αποτελούν το παραγωγικό σύστημα της ολοκληρωμένης διαχείρισης και το μοντέλο της βιολογικής καλλιέργειας, ενώ θα δοθεί έμφαση στην ενημέρωση, τη διερεύνηση των προβλημάτων και τη διατύπωση προτάσεων μέσω ενός ειδικού ερωτηματολόγιου και ενός εγχειριδίου επιμόρφωσης και συνεχών συναντήσεων μεταξύ των συμμετεχόντων, ενίοτε και προσωπικών, προκειμένου να υπάρχει και η ατομική προσέγγιση.
Η δράση, όπως επεσήμανε ο κ. Παυλίδης, θα προωθηθεί μέσω ενός διαφημιστικού οδηγού και ενός βίντεο που θα δημιουργηθεί. Η όλη διαδικασία θα δημοσιοποιείται συνεχώς μέσα από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να ενημερώνονται μέσα από τον διαδικτυακό τόπο της δράσης.
«Η δράση συνδυάζει την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία με την προστασία του περιβάλλοντος»
«Είναι μία καινοτόμος δράση, η οποία γίνεται για πρώτη φορά», όπως εξηγεί ο κ. Παυλίδης, αναφερόμενος και στους φορείς χρηματοδότησής της. «Βρίσκεται στο πλαίσιο των ερευνητικών και τεχνολογικών αναπτυξιακών έργων καινοτομίας (ΑγροΕΤΑΚ) και εντάσσεται στο επιχειρησιακό πρόγραμμα “Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού”, το οποίο, με τη σειρά του, είναι ενταγμένο στον θεματικό άξονα της Προτεραιότητας 2 για την ενίσχυση της προσαρμοστικότητας του ανθρώπινου δυναμικού και των επιχειρήσεων. Συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινοτικό Ταμείο, στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ και φορέας της δράσης είναι το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης μέσω του ΕΛΓΟ Δήμητρα».
Πρόκειται για μία δράση, η οποία, «περιλαμβάνει τρεις περιφέρειες. Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, Κεντρική Μακεδονία και Βόρειο Αιγαίο. Είναι μεγάλη περιοχή, θα γίνει μια δειγματοληπτική έρευνα αγροτικών πληθυσμών και στις τρεις αυτές περιφέρειες. Για να μπορέσουμε να επικεντρώσουμε το πεδίο δράσης μας, θα ασχοληθούμε κυρίως με ορεινές και μειονεκτικές περιοχές διότι θεωρούμε ότι αυτές έχουν κάποιες ιδιαιτερότητες, μεγαλύτερες ανάγκες και τα περισσότερα προβλήματα».
Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον κ. Παυλίδη, η δράση «Αγροεπιχειρείν και ευ ζην», «συντάσσεται στο πλαίσιο της νέας τάξης πραγμάτων, η οποία έχει ενημερωθεί και με την παρουσία της νέας ΚΑΠ για την προστασία του περιβάλλοντος όσον αφορά στις καλλιέργειες, για ενημέρωση του κόσμου πάνω σε συστήματα αειφόρου γεωργίας, ολοκληρωμένης διαχείρισης, βιολογικής παραγωγής και, γενικότερα, για θέματα που αφορούν στην παραγωγικότητά των αγροτών και των παραγωγών, συνδυάζοντας την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία με την προστασία του περιβάλλοντος».
«Επειδή στην Ελλάδα ο κλήρος είναι μικρός, είναι λογικό σε πολλές περιπτώσεις οι συνεταιρισμοί να επιτυγχάνουν καλύτερα αποτελέσματα»
Με την ενημέρωση, τη διερεύνηση προβλημάτων και τη διατύπωση προτάσεων να βρίσκεται στο επίκεντρο, η δράση αυτή είναι σίγουρα πολλά υποσχόμενη. «Η ενημέρωση έχει να κάνει με τη διαχείριση της αγροτικής παραγωγής στο πλαίσιο της νέας ΚΑΠ, την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία στην αγροτική παραγωγή στην εποχή της οικονομικής κρίσης, τις προϋποθέσεις δημιουργίας ανταγωνιστικού προϊόντος, τις δυνατότητες χρηματοδότησης και τις εναλλακτικές καλλιέργειες για τη δημιουργία ενός ποιοτικού αγροτικού και κτηνοτροφικού προϊόντος, το οποίο όμως θα είναι συντεταγμένο στην προστασία και ασφάλεια της δημόσιας υγείας. Δηλαδή προσπαθούμε να αφυπνίζουμε και να ευαισθητοποιούμε τον κόσμο πάνω στα θέματα προστασίας των προϊόντων».
Παρότι τα παραδείγματα σε ό,τι αφορά στους συνεταιρισμούς, έχουν αποθαρρύνει τους επιχειρηματίες-αγρότες αναφορικά με τις μελλοντικές τους συνεργασίες, η δράση αυτή καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια με σκοπό να επαναφέρει την αισιοδοξία στις τάξεις τους. «Προσπαθούμε να τους πούμε ότι η επιχειρηματικότητα έχει να κάνει και με τη συνεργασία. Επειδή στην Ελλάδα ο κλήρος είναι μικρός, είναι λογικό σε πολλές περιπτώσεις οι συνεταιρισμοί να επιτυγχάνουν καλύτερα αποτελέσματα. Είναι αυτό που λέμε “η ισχύς εν τη ενώσει”. Σε άλλες χώρες, βέβαια, αυτό γίνεται εύκολα, σε αντίθεση με την Ελλάδα. Βέβαια, ακόμα και στη χώρα μας, αν ψάξουμε, βρίσκουμε θετικά παραδείγματα, τα οποία μπορούν να μας παρακινήσουν ούτως ώστε να κάνουμε κάτι διαφορετικό και να μην περιμένουμε μόνο την επιδότηση. Τέτοια είναι μεταξύ άλλων και τα παραδείγματα των συνεταιρισμών των μαστιχοπαραγωγών της Χίου».
«Θα αφυπνίσουμε και τους καταναλωτές, αφού ο αγρότης-παραγωγός είναι και ο ίδιος καταναλωτής»
Σύμφωνα με τον κ. Παυλίδη, «το συγκριτικό πλεονέκτημα που έχουμε ως περιοχή αφορά στην ποιότητα των προϊόντων μας», εξ ου και η δράση εστιάζει στην ανταγωνιστικότητά τους αλλά και στον καταναλωτή. «Αυτό είναι κάτι που εντάσσεται στις προϋποθέσεις δημιουργίας ανταγωνιστικού προϊόντος, τις οποίες εμείς, μέσω του προγράμματος, θα δώσουμε κυρίως στους ανθρώπους των ορεινών και μειονεκτικών περιοχών. Επίσης, θα μιλήσουμε για τις δυνατότητες χρηματοδότησης, όπου υπάρχουν, και, τέλος, θα δώσουμε και τις προοπτικές για τη δημιουργία ασφαλέστερου προϊόντος στη βάση της δημόσιας υγείας. Άρα μέσω όλου αυτού του εγχειρήματος θα αφυπνίσουμε και τους καταναλωτές, αφού ο αγρότης-παραγωγός εκτός από το ότι είναι χρήστης των αγροτικών προστατευτικών σκευασμάτων, είναι και ο ίδιος καταναλωτής».
Τον τελευταίο καιρό εφαρμόζεται όλο και πιο συχνά το παραγωγικό σύστημα της ολοκληρωμένης διαχείρισης. Ο κ. Παυλίδης, πλήρως ενημερωμένος για τις τάσεις στον αγροτικό τομέα, καταθέτει την άποψή του. «Η ολοκληρωμένη διαχείριση είναι πάρα πολύ σημαντική γιατί μπορεί να εφαρμοστεί σε περιοχές όπου η βιολογική γεωργία δεν μπορεί ή είναι δυσκολότερο να εφαρμοστεί. Νομίζω ότι μας ταιριάζει καλύτερα σαν παραγωγικό σύστημα και πιστεύω ότι στο μέλλον ο κόσμος θα κάνει στροφή προς αυτό. Είναι πιο προσιτό στον μέσο παραγωγό, δημιουργεί προϋποθέσεις προστασίας του περιβάλλοντος, μιας και είναι ελεγχόμενος ο τρόπος που γίνονται οι καλλιεργητικές φροντίδες, και υπάρχει και η σήμανση των προϊόντων που δίνει την υπεραξία στα προϊόντα αυτά μέσω των συστημάτων AGRO. Είναι δηλαδή μια καλή πρόταση».
Εκτός όμως από την «ολοκληρωμένη διαχείριση» υπάρχει και η «βιολογική γεωργία». «Είναι ένα καλλιεργητικό σύστημα με συγκεκριμένες δραστηριότητες και φυτοπροστατευτικά σκευάσματα. Είναι μια προηγμένη μέθοδος και η δουλειά μας είναι να πηγαίνουμε μπροστά. Συμπεριλαμβάνει τη βιολογική καταπολέμηση, τη χρήση μικροοργανισμών ή “βιολογικών όπλων”, όπως λέμε, και είναι μια πλήρης εφαρμόσιμη καλλιεργητική μέθοδος. Πιστεύω ότι η βιολογική γεωργία πρέπει να αντιμετωπίζεται με άλλο τρόπο και μέσα από αυτή τη δράση ο κόσμος θα ενημερωθεί και για αυτό».
«Πρέπει να περάσουμε στο πρότυπο του αγρότη-επιχειρηματία δεδομένου ότι έχουμε την ποιότητα με το μέρος μας»
Η Ελλάδα, παρά το μικρό μέγεθός της, έχει ένα εδαφοκλιματικό περιβάλλον που ευνοεί την παραγωγή άριστων προϊόντων. Με βάση αυτό, ο κ. Παυλίδης μας εξηγεί πώς μπορούμε να ανταγωνιστούμε τις γείτονες χώρες που παράγουν προϊόντα πολύ χαμηλού κόστους. «Η βασική μας αποστολή θα πρέπει να είναι η παραγωγή φθηνών, ποιοτικών και ασφαλών τροφίμων. Μπορούμε να παράγουμε και φθηνά ποιοτικά προϊόντα αλλά και ακριβά. Δε χρειάζεται να περιορίσουμε την παραγωγή μας μόνο σε μια μικρή κλίμακα αγοραστικού κοινού. Η Ελλάδα μπορεί να παράγει φθηνό προϊόν που θα είναι ποιοτικότερο από τα αντίστοιχα φθηνά προϊόντα άλλων χωρών».
Ποιότητα, η οποία «για εμάς είναι αυτό που λέμε “συγκριτικό πλεονέκτημα”, ένας πολύ σημαντικός όρος marketing διότι λειτουργεί στη συνείδηση του καταναλωτή με τέτοιο τρόπο που τον κάνει να επιλέξει το προϊόν. Ο βασικός μας στόχος είναι η διαμόρφωση ενός ήπιου συστήματος παραγωγής για να μπορέσει να επιτευχθεί το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Πρέπει να περάσουμε δηλαδή στο πρότυπο του αγρότη-επιχειρηματία και αυτό προσπαθούμε να περάσουμε στον κόσμο, δεδομένου ότι έχουμε την ποιότητα με το μέρος μας».
Σε αντίθεση με την ποσότητα, που «δεν έχουμε, και για αυτό δεν μπορούμε να βγούμε στην ποσοτική τακτική της καλλιέργειας. Όλα αυτά εντάσσονται στους θεματικούς άξονες 3 και 4 του προγράμματός μας “Επιχειρηματικότητα, καινοτομία και ασφάλεια” και μέσω αυτού προσπαθούμε να ενημερώσουμε για όλα αυτά τα θέματα».
«Η καινοτομία της δράσης είναι ότι έχουμε ατομική προσέγγιση που ενδυναμώνεται με την παρουσία του διαδικτυακού χώρου της»
Εκτός από επιμόρφωση, η δράση έχει φροντίσει και για τη διερεύνηση των προβλημάτων αλλά και για τη μετέπειτα λύση τους. «Έχουμε φτιάξει ένα ερωτηματολόγιο που περιλαμβάνει ερωτήσεις που έχουν να κάνουν με όλη την καλλιεργητική δραστηριότητα αλλά και με τον τρόπο με τον οποίο σκέφτεται ένας παραγωγός. Είναι ένα επώνυμο ερωτηματολόγιο που συμπληρώνεται οικειοθελώς. Η κάθε συνάντηση έχει το στάδιο της ενημέρωσης, της διερεύνησης προβλημάτων, κυρίως με τη συμπλήρωση του ερωτηματολογίου, και, τέλος, την έρευνα για να βγουν συμπεράσματα και να προταθούν οι αντίστοιχες λύσεις».
Πρώτος σταθμός της δράσης αποτελεί η πόλη μας, ενώ ακολουθεί συνάντηση στο Τυχερό του Δήμου Σουφλίου και σε άλλους σταθμούς της ευρύτερης περιοχής όπου υλοποιείται. «Η συμμετοχή είναι μεγάλη και έχουμε και νέους ανθρώπους. Βέβαια, επιμορφώνουμε και εκτός των συναντήσεων με προσωπική συνάντηση. Θα γίνουν δύο συναντήσεις στην ΑΜ-Θ και δύο στην Κεντρική Μακεδονία και, πιο συγκεκριμένα, στις Σέρρες και στη Θεσσαλονίκη, ενώ θα ακολουθήσει και συνάντηση στη Λέσβο. Μετά την ολοκλήρωση της διαμοίρασης των ερωτηματολογίων, από όλη αυτήν την επαφή θα γίνει μια επεξεργασία και θα ακολουθήσουν τρία διαπεριφερειακά εργαστήρια, ένα σε κάθε περιφέρεια, όπου εκεί θα έχουμε ήδη κάνει ανάλυση προβλημάτων και θα προτείνουμε στοχευμένες λύσεις».
Για να μπορέσει όμως η δράση «Αγροεπιχειρείν και ευ ζην» να γίνει γνωστή στους ενδιαφερόμενους και για να βοηθήσει περισσότερο τους ήδη συμμετέχοντες, ο κ. Παυλίδης αναφέρει τα μέσα τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για την επίτευξη των παραπάνω σκοπών. «Το πρόγραμμα περιλαμβάνει διαφημιστικό οδηγό που δίνει τους βασικούς πυλώνες και τους σκοπούς της δράσης, όπως επίσης και ένα εγχειρίδιο επιμόρφωσης. Θα δημιουργηθεί ακόμα ένα σύντομο βίντεο για την ενθάρρυνση των επιχειρηματιών, το οποίο θα πραγματεύεται τα ζητήματα που θα έχουν προκύψει μετά από τις συναντήσεις. Όλη αυτή η διαδικασία θα διαχέεται μέσα από τα ΜΜΕ και το site μας που θα έχει αναλυτικά όλες τις δράσεις αλλά θα απαντά και σε επίκαιρα προβλήματα αγροτών. Όποιος επιθυμεί μπορεί να επικοινωνήσει μαζί μας. Η καινοτομία της δράσης είναι ότι έχουμε ατομική προσέγγιση που ενδυναμώνεται με την παρουσία του διαδικτυακού χώρου της».
«Οι οικονομικές ενισχύσεις δεν πρέπει να αποτελούν τον έναν και μοναδικό λόγο ενασχόλησης με τη γεωργία»
«Οι ενισχύσεις είναι πολλές φορές απαραίτητες διότι οι αγρότες είναι “ευάλωτοι”. Όμως οι οικονομικές ενισχύσεις δεν πρέπει να αποτελούν τον έναν και μοναδικό λόγο ενασχόλησης με τη γεωργία. Η γεωργία έχει πολύπλευρες διαστάσεις και δραστηριότητες και δεν μπορεί να εξαρτάται μόνο από έναν τομέα χρηματοδότησης. Εμείς προσπαθούμε να εξηγήσουμε στους αγρότες πώς μπορούν να αξιοποιήσουν καλύτερα τον ρόλο της ΚΑΠ για να μπορέσουν και οι ίδιοι να γίνουν πιο αποδοτικοί και να αφήσουν τα κατάλοιπα του παρελθόντος πίσω».
«Αγρότες μειονεκτικών περιοχών, γεωπόνοι, ιδιώτες, δημόσιοι φορείς και καταναλωτές μπορούν να συμμετέχουν στη δράση»
«Στη δράση μπορούν να συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, και οι αγρότες των ορεινών-μειονεκτικών περιοχών, που έχουν δυσκολία ως προς την προσβασιμότητά τους σε κέντρα ενημέρωσης, συνάδελφοι γεωπόνοι και ιδιώτες που συνδέονται με τον πρωτογενή τομέα, δημόσιοι φορείς αλλά και καταναλωτές που θέλουν να ενημερωθούν για την ασφάλεια των τροφίμων»
Συνέντευξη: Κώστας Μπούντας
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
