Γυναικα της μειονοτητας και νεες τεχνολογιες

«Φύλο και νέες τεχνολογίες η περίπτωση των γυναικών της μειονότητας» είναι το θέμα της εργασίας, η οποία εκπονήθηκε από την καθηγήτρια Πληροφορικής Σούλα Γεωργιάδου. Η εργασία της πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια της διπλωματικής της εργασίας στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου με τίτλο «Φύλο-Νέα εργασιακά και εκπαιδευτικά περιβάλλοντα στην Κοινωνία της Πληροφορίας» με υπεύθυνη την κ. Μαίρη Καλάτζη, Ελληνοαυστραλέζα καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο RΜΙT της Μελβούρνης, Πρόεδρο των Κοσμητόρων των Παιδαγωγικών Τμημάτων των Πανεπιστημίων της Αυστραλίας, μέλλουσα Κοσμήτορα του Παιδαγωγικού Τμήματος στο Πανεπιστημίου του Ιλινόϊς, η οποία σημειωτέον θεωρείται η γκουρού των θεμάτων πολυπολιτισμικότητας στην Αυστραλία.

Διαδικασία έρευνας

Μιλώντας στον ΠτΘ η Σούλα Γεωργιάδου για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε το όλο θέμα ανέφερε ότι η ολοκλήρωσή του στηρίχθηκε στη χρήση νέων τεχνολογιών. «Στην αρχή σκεφθήκαμε το θέμα, το συζητήσαμε μέσω e-mail με την καθηγήτρια, γιατί αυτή ήταν στην Αυστραλία και εγώ στην Κομοτηνή, και γενικότερα χρησιμοποιήσαμε για την ολοκλήρωση της διαδικασίας τις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες. Καταλήξαμε στις θεματικές των ερωτήσεων, οι οποίες αφορούσαν στα δημογραφικά στοιχεία αυτών των γυναικών, τα ενδιαφέροντά τους, τους παράγοντες που τα προσδιορίζουν, επίσης τις μαθησιακές και επικοινωνιακές τους ανάγκες και στάσεις, τους παράγοντες που περιορίζουν αυτές τις ανάγκες τους, τα προσόντα τους και γενικότερα τη σχέση τους με τις νέες τεχνολογίες. Αυτό που θέλαμε να δούμε αφορούσε στο αν οι γυναίκες της μειονότητας ασχολούνται με τις νέες τεχνολογίες Συμπληρώθηκε το ερωτηματολόγιο με 59 ερωτήσεις, η καθεμιά των οποίων ανήκε σε κάποια θεματική. Στη συνέχεια ξεκίνησε η διαδικασία εύρεσης των συνεντευξιαζομένων. Έγιναν κάποιες πιλοτικές συνεντεύξεις, ώστε να εξετάσουμε στο κατά πόσο αυτές οι ερωτήσεις που υποβάλλουμε θα οδηγούσαν σε κάποιες απαντήσεις,, ή αν θα έπρεπε να προσθέσουμε κάποιες άλλες. Μετά από αυτό προσπάθησα να βρω και κάποιους «πληροφορητές», όπως τους ονομάζει η μεθοδολογία της έρευνας, δηλαδή γυναίκες που θα μπορούσαν να εγγυηθούν κατά κάποιον τρόπο για μένα, ώστε να μπορέσω να πλησιάσω άλλες γυναίκες. Γιατί πραγματικά είναι ένας άλλος κόσμος. Χρειάζονται ίσως και κάποιες εγγυήσεις για να σου ανοίξουν την πόρτα τους και να μπεις μέσα στα σπίτια τους. Και είναι και λογικό αυτό. Να σημειώσω όμως ότι αυτό δεν γίνεται επειδή είναι μουσουλμάνες, γιατί αν και στην πλευρά του χριστιανικού στοιχείου γινόταν κάτι αντίστοιχο θα συνέβαινε το ίδιο».

Η κ. Γεωργιάδου ήρθε σε επαφή με 60 περίπου άτομα, πήρε συνέντευξη από 32 άτομα διαφόρων ηλικιών, και τελικά αποφάσισε μετά από συνεννόηση με την κ. Καλάντζη να αναλυθούν ποιοτικά 12 άτομα μόνο, ηλικίας 20-29 ετών. «Η επιλογή της ηλικίας έγινε γιατί θέλαμε να δούμε πόσο οι αλλαγές που έχουν γίνει στο εκπαιδευτικό σύστημα της μειονότητας έχουν επιδράσει στον τομέα της χρησιμοποίησης νέων τεχνολογιών. Σίγουρα η έρευνα ήταν μικρή υπάρχει όμως η προοπτική να εξελιχθεί αργότερα μεγαλύτερη έρευνα με περισσότερο πληθυσμό».

Από τις δώδεκα συνεντευξιαζόμενες κοπέλες οι μισές κατοικούν στην πόλη και οι υπόλοιπες στο χωριό. Επίσης οι μισές φορούν μαντίλα και οι άλλες όχι. Δύο είναι απόφοιτες Ελληνικών πανεπιστημίων, πέντε απόφοιτες Τουρκικών πανεπιστημίων, δύο είναι μαθήτριες τρίτης λυκείου σε κρατικά ελληνικά σχολεία, τρείς είναι απόφοιτες μειονοτικών Δημοτικών σχολείων. Εκείνο που επισημαίνει η κ. Γεωργιάδου είναι η αγάπη με την οποία την δέχθηκαν οι γυναίκες. «Ήταν εκδηλωτικές, ευγενικές, με δέχτηκαν με καλοσύνη στα σπίτια τους. Να φανταστείτε σε κάποια χωριά οργάνωσαν και συγκεντρώσεις στα σπίτια τους στις οποίες φώναζαν κι άλλες φίλες τους για να γίνονται οι συνεντεύξεις».

Εκπαιδευτικές αλλαγές και χρήση νέων τεχνολογιών

Οι αλλαγές στη μειονοτική εκπαίδευση κατά την κ. Γεωργιάδου επηρέασαν αφάνταστα τη χρήση νέων τεχνολογιών. «Κατ’ αρχήν είχαν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με τις νέες τεχνολογίες, με τον υπολογιστή. Όσες από τις γυναίκες πήγαν σε ελληνικά κρατικά σχολεία ήρθαν σε επαφή από το 1994 μέσα στα εργαστήρια πληροφορικής των σχολείων. Και αυτό που πρέπει να επισημανθεί εδώ είναι ότι καταγράφηκε η διάθεσή τους να μάθουν ελληνικά. Και για να καταλάβετε τη διαφορά θα σας πω ότι η πληροφορική στα χριστιανικά σχολεία ξεκίνησε να διδάσκεται σαν μάθημα 1994, ενώ στο Τζελάρ Μπαγιάρ και το Ιεροσπουδαστήριο το 2004. Έχουμε μια δεκαετία διαφορά. Θέλω να επισημάνω τις αλλαγές που έφερε αυτή η δεκαετία. Με το πρόγραμμα «Εκπαίδευσης Μουσουλμανόπαιδων» με επιστημονική υπεύθυνη την κυρία Φραγκουδάκη κάποια μειονοτικά Δημοτικά σχολεία ξεκίνησαν να έχουν εργαστήρια πληροφορικής πιο πριν, το 2002, και υπάρχει πολύ καλή αποδοχή από τα παιδιά της μειονότητας των εργαστηρίων πληροφορικής, σύμφωνα με τη συνέντευξη που μου παραχώρησε ο πρόεδρος του Συλλόγου αποφοίτων της ΕΠΑΘ. Τα παιδιά επηρεαζόμενα από το σχολικό περιβάλλον αποκτούν και Η/Υ στο σπίτι και μάλιστα ακόμη και σε ορεινά χωριά όπου εφόσον τα δίκτυα ήταν σε καλύτερη κατάσταση θα είχαν ευκολότερη πρόσβαση στο Ιντερνετ».

Γυναίκα και χρήση νέων τεχνολογιών

Σύμφωνα με την κ. Γεωργιάδου «πολλές επίσης γυναίκες, και σε μεγαλύτερη ηλικία , χρησιμοποιούν το Ιντερνετ και τον υπολογιστή ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους. Όσον αφορά στις νέες κοπέλες η απόκτηση Η/ Υ εξαρτάται από την οικονομική τους κατάσταση. Οι περισσότερες που δεν δουλεύουν αδυνατούν να αγοράσουν ενώ οι εργαζόμενες έχουν όλες υπολογιστή. Στα χωριά υπάρχει μεγάλη διαφορά σε αυτό το θέμα. Εκείνο που πρέπει να επισημανθεί είναι ότι οι γυναίκες δεν χρησιμοποιούν Ιντερνετ καφέ, παρόλο που υπάρχουν τέτοιου είδους καταστήματα στα χωριά, ενώ σε επίσκεψή τους στην Τουρκία το χρησιμοποιούν. Οι λόγοι είναι κοινωνικοί. Εκείνο που πρέπει να επισημάνω είναι ότι δεν γνωρίζουν την ύπαρξη και τις δυνατότητες που τους παρέχει το Γραφείο Ενημέρωσης του Ευρωπαίου Πολίτη. Θα μπορούσε λοιπόν να γίνει μία προσπάθεια ενημέρωσης, ειδικά των νέων παιδιών της μειονότητας, εκ μέρους του γραφείου για τις υπηρεσίες που παρέχει. Πολύ θετικό είναι ότι επεσήμαναν την ανάγκη δημιουργίας βιβλιοθηκών όπου θα υπάρχουν βιβλία στη γλώσσα τους για να μπορούν να τα δανεισθούν. Τους ενδιαφέρει η ελληνική λογοτεχνία, αλλά υπάρχει πρόβλημα με τη γλώσσα. Θα ήθελαν να υπάρχει ένας χώρος, σαν Πολύκεντρο, όπου θα μπορούσαν να συγκεντρωθούν και στον οποίο χώρο θα υπάρχουν βιβλία, DVD, σύνδεση με Ιντερνετ, περιοδικά και εφημερίδες στα οποία δεν έχουν δυνατότητα πρόσβασης και ο οποίος χώρος θα λειτουργεί για την ενημέρωσή τους επί πολλών θεμάτων. Εντυπωσιακή ήταν η απάντησή τους στην ερώτηση αν θα συμμετείχαν σε σεμινάρια τα οποία παρακολουθούσαν μόνο γυναίκες. Αυτές με τη μαντίλα απήντησαν ότι θα τους ήταν πιο εύκολο να συμμετέχουν σε σεμινάρια με άτομα του ιδίου φύλου γιατί θα αισθάνονταν πιο χαλαρά, αλλά βέβαια υπήρξαν και απαντήσεις τόσο γυναικών με την μαντίλα όσο και γυναικών που δεν την φέρουν που επικροτούσαν την παρουσία των ανδρών.

Ένα επίσης χαρακτηριστικό είναι ότι στην προσπάθειά τους να μάθουν υπολογιστές πολλές γυναίκες είχαν τη στήριξη των ανδρών τους ή των αδερφών τους που αποδεικνύει τη θετική στάση του ανδρικού φύλου στο θέμα αυτό».

Επιλογή για σπουδές

Πόσο όμως οι γυναίκες της μειονότητας προσανατολίζονται προς σπουδές που να αφορούν στους υπολογιστές; «Με βάση τον έλεγχο των αποτελεσμάτων της ποσόστωσης από το 1996 έως το 2005 ερεύνησα τις σχολές κατεύθυνσης των αγοριών, των κοριτσιών και έκανα σύγκριση των ποσοστών εισαγωγής χριστιανών και μουσουλμάνων κοριτσιών στις σχολές των νέων τεχνολογιών. Υπάρχει μία τάση επιλογής αυτών των σχολών η οποία παρουσιάζεται αυξητική. Στο διάστημα αυτό εντόπισα τρεις κοπέλες Ηλεκτρολόγους Μηχανολόγους Μηχανικούς Η /Υ οι οποίες όμως σπούδασαν στην Τουρκία και έχουν αναγνωρίσει το πτυχίο τους από το ΔΙΚΑΤΣΑ. Το πρόβλημα βέβαια είναι ότι και αυτές που έχουν τελειώσει δεν δουλεύουν πάνω στο αντικείμενό τους και ενώ θα μπορούσαν να κάνουν προγραμματισμό κάνουν κάτι άλλο για παράδειγμα γραμματειακή υποστήριξη».

Αύξηση του αριθμού των γυναικών που σπουδάζουν

Σύμφωνα με τα στοιχεία που συγκέντρωσε η κ. Γεωργιάδου μεγάλος είναι ο αριθμός των γυναικών που σπουδάζουν και μάλιστα υπάρχει με προτροπή των ίδιων των γονέων τους. «Η τάση που υπήρχε να μην αφήνουν τα κορίτσια να σπουδάσουν σήμερα εγκαταλείπεται και μάλιστα για το θέμα έχουν γίνει και έρευνες οι οποίες είναι υπό έκδοση. Γενικότερα υπάρχει τάση να μορφώνονται τα κορίτσια και αυτό είναι το θετικό για την τοπική κοινωνία».

Αισιοδοξία για το μέλλον

Κατά την κ. Γεωργιάδου το μέλλον διαγράφεται πιο αισιόδοξο. «Νομίζω ότι σε τοπικό επίπεδο τα πράγματα πάνε καλύτερα. Θα χρησιμοποιήσω συμπερασματικά μία δήλωση του αείμνηστου δημάρχου μας Γιώργου Παπαδριέλλη το 1997 στην οργάνωση Human rights watch. Τότε ο κ. Παπαδριέλλης είπε ότι «είμαστε πλέον στο σημείο να καταλάβουμε ότι η κοινωνία μας δεν μπορεί να πάει μπροστά αν και τα δυο στοιχεία που ζουν εδώ δεν αναπτυχθούν εξ ίσου ώστε να συμβάλλουν στο τοπικό γίγνεσθαι». Οι μουσουλμάνες γυναίκες της περιοχής μας καλούνται να προλάβουν τις απαιτήσεις των καιρών, να μορφωθούν να αποκτήσουν προσόντα, κοινωνικές δεξιότητες, και να παίξουν σημαντικό ρόλο στο τοπικό κοινωνικό γίγνεσθαι αποκαλύπτοντας την δυναμική τους. Θα μου επιτρέψετε να χρησιμοποιήσω μια κινέζικη παροιμία που ακούστηκε αυτές τις μέρες λόγω της υποψηφιότητας της κ. Καραχασάν, «αν θες να μορφώσεις μία οικογένεια μόρφωσε ένα άνδρα αν θες να μορφώσεις ένα έθνος μόρφωσε μία γυναίκα».

Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.