Γραφοντας για του 2006 τις ημερες, Μαρια Νικολαου

ΠαΓΚοΣΜια ΓεΓοΝοΤα

Πολιτικό

Πάλι πόλεμος…

Η πολεμική σύρραξη στον Λίβανο. Μια παγκόσμια πρωτοτυπία καταγράφεται στην Μέση Ανατολή, ο επιτιθέμενος δεν έχει όνομα, δεν υπάρχει, δεν κατονομάζεται και κυρίως δεν καταδικάζεται. Έτσι, μπορεί από τη μια να υπήρχαν αθώα θύματα, αλλά από την άλλη δεν υπήρχε πόλεμος, υπήρχαν μόνον «ενέργειες» που μας έβρισκαν ή δεν μας έβρισκαν σύμφωνους. Κι ήρθε η σφαγή της Κάνα και αισθανθήκαμε ντροπή και φρίκη. Χάρη στον τηλεοπτικό φακό είδαμε όλοι τις εικόνες της σφαγής. Οι φωτογραφίες νεκρών παιδιών μας βύθισαν σε βουβή, απερίγραπτη απελπισία. Έγκλημα κατά της ανθρωπότητας είπαν. Έγκλημα που το διέπραξαν αυτοί που βγήκαν από τα ναζιστικά στρατόπεδα φρίκης.

Μάταια ως Ευρωπαία περίμενα τους δικούς μου, τους ηγέτες Ευρωπαίους εννοώ, να βάζουν τέλος στις θηριωδίες της Μέσης Ανατολής. Άδικη προσμονή, το Ισραήλ, με το γίγαντα των ΗΠΑ να το στηρίζει, συνέχισε απτόητο μέχρι να ολοκληρώσει το έργο του και να ρίξει τη σκηνή. Κι όλα αυτά όσο εμείς περπατούσαμε στις χρυσαφένιες αμμουδιές με το κύμα να μας δροσίζει κι όλα αυτά όσο κάποιοι άλλοι περπατούσαν ανάμεσα στα συντρίμμια και τους νεκρούς. Ποτέ του αυτός ο κόσμος δεν θα βρεθεί στην ίδια ευθεία;

Κοινωνικό

Οι νέοι στο προσκήνιο

«Σταθμός» σημαντικός τη χρονιά που φεύγει η εξέγερση των νέων, για μια ακόμη φορά, στην Γαλλία κι όταν η Γαλλία φτερνίζεται η Ευρώπη κρυολογεί. Ο νόμος για την πρώτη σύμβαση εργασίας ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι των νέων που έχουν περιορισμένες επαγγελματικές ικανότητες. Ανειδίκευτοι εργάτες, άνθρωποι που μένουν άνεργοι, αλλά και στο περιθώριο βρέθηκαν να στήνουν οδοφράγματα, να καίνε αυτοκίνητα και να ζουν έναν πρώιμο Μάη, όπως έσπευσαν οι αναλυτές να δηλώσουν. Στο δρόμο μαθητές, φοιτητές και συνδικάτα, στη γωνία οι πολιτικοί αστέρες της Γαλλίας. Πολλοί γρήγορα μπήκαν στο χορό όλοι, με την Αριστερά να βρίσκει την ευκαιρία της υποδαύλισης των αντικυβερνητικών αισθημάτων, αλλά να μην φτάνει μόνο αυτό.

Η ουσία όμως ήταν άλλου, κι έμεινε αλλού, καθώς στην Γαλλία δεν λύθηκαν τα προβλήματα από την εξέγερση των νέων στα προάστια που προηγήθηκε, ούτε από τον πρώιμο Μάη που ακολούθησε. Ωστόσο, η περίφημη πρώτη σύμβαση εργασίας δεν πέρασε κι ήταν κι αυτό μια νίκη και μια ανάσα για όλη την Ευρώπη. Για την ιστορία (του 2006) η πρώτη σύμβαση εργασίας αφορούσε νέους κάτω των 26 ετών. Προέβλεπε ότι οι εργοδότες μπορούν να απολύουν τους εργαζόμενους πριν από την λήξη της σύμβασης και χωρίς καμία αιτιολογία…

Πολιτιστικό

«Πολεμώ την εθνικιστική ιδεολογία»

Καταγράφεται μια ακόμη σημαντική απουσία της χρονιάς που φεύγει. Το «ταξίδι» (τον Ιούλιο του 2006) του Πιέρ Βιντάλ Νακέ, γιατί απλούστατα έμεινε μαχητής μέχρι το τέλος. Απομυθοποιούσε και έβλεπε τα πράγματα από απόσταση. Ειδικεύτηκε στην αρχαία Ελλάδα, αλλά και σε σύγχρονα θέματα όπως ο πόλεμος. Ο γνωστός ελληνιστής έκανε, όπως έλεγε, ό,τι περνούσε από το χέρι του για να εξακολουθήσει να υφίσταται το ενδιαφέρον του για τα ελληνικά γράμματα.

Οξύμωρο, αν και εβραϊκής καταγωγής κάποτε τον είχαν κατατάξει μεταξύ των τριών μεγαλύτερων εχθρών του Ισραήλ στη Γαλλία εξαιτίας των φιλο-παλαιστινιακών θέσεών του. Το τρομερότερο για τον ίδιο ήταν να σφάλλεις, αλλά να πιστεύεις πως είσαι ο εκλεκτός λαός. Συνήθιζε να λέει: «Πολεμώ την εθνικιστική ιδεολογία», και να παραμένει μέχρι το τέλος υπερασπιστής των αδυνάτων.

ΕΛΛαΔα

Πολιτικό

Πρωταγωνιστής το 2006…

Στην πολιτική απουσίασαν οι πρωταγωνιστές πολιτικοί. Έλαμψε, όμως, το «ξήλωμα» φιλολαϊκών κατακτήσεων της «μεταπολίτευσης», από αυτές τις λίγες που ακόμη έχουν μείνει. Το 2006 αναπαράχθηκε ανεμπόδιστα το μοντέλο της κοινωνίας των 2/3. Έτσι, ελάχιστοι ασχολούνται μ’ όλους εκείνους (υπολογίζεται ότι είναι πάνω από το 22% του συνολικού πληθυσμού) που ζουν σε συνθήκες απόλυτης φτώχειας: Άνεργοι, χαμηλόμισθοι, φτωχο-συνταξιούχοι, εποχικά απασχολούμενοι, ανασφάλιστοι. Αυτή είναι η μια πλευρά του φεγγαριού, η σκοτεινή πλευρά του 2006, γιατί από την άλλη βρίσκονται οι προκλητικά και εύκολα πλούσιοι, με ό,τι η γκλαμουριά, ο ατομισμός και η αυτοκρατορία των media επιβάλει.

Οι ευέλικτες μορφές απασχόλησης είναι must, ο έλεγχος εφαρμογής των συλλογικών συμβάσεων ζητούμενο και η δυνατότητα είσπραξης των τυπικά οφειλόμενων ασφαλιστικών εισφορών από τους μεγαλο-οφειλέτες ανύπαρκτη.

Και φτάσαμε σήμερα όχι να πιέζουμε να επεκταθούν τα εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα των εργαζομένων στις ΔΕΚΟ και στις ιδιωτικές επιχειρήσεις, αλλά να προβάλλεται ως παράδειγμα προς μίμηση η σκανδαλώδης κερδοφορία του Ιδιωτικού Τομέα εις βάρος των πολιτών- καταναλωτών, η συκοφάντηση της χρησιμότητας του δημόσιου τομέα και η αποψίλωση της δημόσιας περιουσίας.

Και το ερώτημα που αφήνει το 2006 φεύγοντας δεν είναι πού το πάνε οι μεταρρυθμίσεις; Αλλά γιατί δεν αντιδρά σωστά και πειστικά η αντιπολίτευση;

Γιατί τα κόμματα της Αριστεράς, άλλοτε πρωτοπόρα σ΄ αυτά τα ζητήματα, σιωπούν ή λαϊκίζουν επαναπαυμένα προφανώς στο μικρό ασφαλές καβούκι του «μικρού πλην τίμιου πόλου»;

Το 2006 απέδειξε περίτρανα ότι αντιπολίτευση έχουν καθήκον να κάνουν όλοι όσοι δεν βολεύονται με τη μετριότητα, τη μιζέρια και την αφασία του δημοσίου βίου.

Στην Ελλάδα, τόσο στην πολιτική, όσο και στην οικονομία και την δημόσια διοίκηση, φαίνεται πώς πολλοί βολεύονται…

Κοινωνικό

«Δεν θα περάσει»…

…Η χώρα μας καταλαμβάνει την 28η θέση ανάμεσα στις 30 χώρες – μέλη του ΟΟΣΑ σε ό,τι αφορά τις δαπάνες για την Παιδεία, εύλογα και το 2006 ήταν πρωταγωνίστρια, όχι οι επιδόσεις της, αλλά τα προβλήματά της.

Η αλήθεια είναι ότι έβαλε και λίγο παραπάνω το χεράκι της η κ. Γιαννάκου, λίγο περισσότερο το άρθρο 16 και να είμαστε πάλι στις επάλξεις. Δει δη χρημάτων; Ίσως, καθώς το ύψιστο αγαθό της δημόσιας παιδείας, που σύμφωνα με το Σύνταγμα απολαμβάνουν δωρεάν (;) όλοι οι Έλληνες πολίτες, αντιστοιχεί στο 8,4% των κρατικών δαπανών (περίπου), ποσοστό που κατατάσσει τη χώρα μας στις τελευταίες θέσεις, μετά την Ινδονησία και την Σλοβακία.

Η συζήτηση για την κατάργηση ή μη του άρθρου 16 και οι επιχειρούμενες μεταρρυθμίσεις του υπουργείου που έμειναν στου δρόμου τα μισά κατάφεραν να ανοίξουν – για μια ακόμη φορά – τη συζήτηση με θέμα την Παιδεία. Ένα δυσλειτουργικό, εκπαιδευτικό σύστημα βελτιώνεται άμεσα και αποτελεσματικά μόνο με την αύξηση οικονομικών παροχών; Ή φταίει και κάτι άλλο, όπως βάσιμα κάθε ελληνική οικογένεια αντιλαμβάνεται;

Πρωταγωνιστές το 2006 που φεύγει ήταν οι δάσκαλοι (αυτοί που άντεξαν και απείργησαν τίμια) και οι φοιτητές (που ξαναφώναξαν το διαχρονικό: «Δεν θα περάσει», άφησαν τα bars για λίγο και εντυπωσίασαν, αλλά βιάστηκαν να υποκύψουν στον κίνδυνο της χαμένης εξεταστικής και έχασαν τις όποιες θετικές εντυπώσεις είχαν δημιουργήσει. Προτίμησαν τους αγώνες στα βήματα αρκετών μεγάλων, χωρίς κόστος δηλαδή επιβεβαιώνοντας το: «Με όποιο δάσκαλο καθίσεις»…) Επειδή και το 2007 πάλι η Παιδεία θα πρωταγωνιστεί – με τον ίδιο τρόπο που στην Ελλάδα πρωταγωνιστεί τα τελευταία είκοσι χρόνια- μήπως είναι καιρός για μια υπερκομματική συμφωνία, η οποία θα μπορούσε να εξασφαλίσει τον μακρόπνοο σχεδιασμό που απαιτούν η χάραξη και τήρηση της εκπαιδευτικής πολιτικής;

Πολιτιστικό

«Ελεύθεροι στο φρόνημα άνθρωποι»…

Αναμφίβολα το δίτομο έργο του Μανώλη Γλέζου για μια από τις σπουδαιότερες περιόδους της ελληνικής ιστορίας, την Εθνική Αντίσταση 1940 – 1945. Ένα έργο που δεν είναι μελέτη, είναι απεικόνιση, εξιστόρηση, μαζί και ανάλυση και σχόλια για έναν μεγάλο σταθμό της Ιστορίας του νεοελληνικού έθνους, ιστορικό ορόσημο, όπως είθισται να λέγεται. Το επιλέγω ως το κορυφαίο εκδοτικό πολιτισμικό γεγονός της χρονιάς που φεύγει γιατί ένας από τους κορυφαίους πρωταγωνιστές της επισημαίνει αυτό που με μαεστρία κάποιοι επιχείρησαν να αποκρύψουν, ότι δηλαδή η Εθνική μας Αντίσταση υπήρξε η συνειδητή ενέργεια ελεύθερων στη σκέψη και στο φρόνημα ανθρώπων. Ήταν η συλλογική συνειδητή αντίδραση των Ελλήνων απέναντι στον εισβολέα και κατακτητή, που κατέλυσε την ελευθερία του, κι απέναντι στον καταστροφέα κάθε ανθρώπινης αξίας, απέναντι στην πιο φοβερή απειλή κατά της ανθρωπότητας. Ο Μανώλης Γλέζος αποκαθιστά με το έργο του την αλήθεια και υπενθυμίζει ότι η αντίσταση του ελληνικού λαού υπήρξε παράλληλα και πηγή ελπίδας, πηγή συνείδησης της ανθρωπότητάς ως υπέρβασης της τότε κατεστημένης αντίληψης. Υπενθύμιση επίκαιρη, όσο ποτέ…

ΤοΠιΚα

Πολιτικό

«Αλλαγή» στο δήμο…

Ένα μάτι που βλέπει αντικειμενικά θα ομολογούσε ότι αυτό που βλέπει δεν είναι διόλου ενθαρρυντικό. Παρακμή, υποκρισία, ψέματα, ηθική κατάπτωση. Μιζέρια και γκρίνιες και ουδείς να αντιδρά. Δεν αντιδρά ο δημοσιογράφος, δεν αντιδρά ο διανοούμενος, ο απλός πολίτης. Χωρίς να πιστεύω στους ειδικούς ήρωες, αλλά πεπεισμένη ότι η εκπλήρωση του καθήκοντός μας αποτελεί, από μόνη της, μια πράξη ηρωισμού. Όπως και βαθιά πεπεισμένη ότι σκοπός του δημοσιογράφου είναι να παρατηρεί και να κρίνει την πολιτική, όχι να παρασύρεται από αυτήν. Έτσι, μπορεί δουλειά των πολιτικών να είναι να σπέρνουν βεβαιότητες, η δουλειά η δική μας είναι να καλλιεργούμε αμφιβολίες. Γιατί αν αρχίσουμε κι εμείς να στέλνουμε μηνύματα, στην προσπάθειά μας να πείσουμε ή μεταπείσουμε τους πολίτες- αναγνώστες, τότε δεν κάνουμε δημοσιογραφία, αλλά προπαγάνδα και από έμμισθους προπαγανδιστές άλλο τίποτε τούτος ο τόπος.

Σημαντικότερο πολιτικό γεγονός του τόπου μας, το αποτέλεσμα των δημοτικών εκλογών και η αλλαγή φρουράς στο Δήμο Κομοτηνής. Αν προτιμάτε, η νίκη του κ. Δημήτρη Κοτσάκη και η ήττα του κ. Τάσου Βαβατσικλή. Ο θόρυβος από την πτώση του «κάστρου» καλά κρατεί και θα κρατεί καιρό ακόμη. Όπως καιρό νωρίτερα, πολύ καιρό προ της κάλπης εξυφαίνονταν η πτώση. Μια αλληλουχία γεγονότων που συνέβησαν στο χρόνο που πέρασε, πολλές φορές με εντελώς τυχαίο τρόπο και άλλες πάλι υπακούοντας σε σχέδιο και στόχους έφεραν την «αλλαγή». Κι όπως συμβαίνει με την ιστορία όλων των κάστρων, έτσι κι αυτό, του Τάσου Βαβατσικλή, έπεσε με την βοήθεια έσωθεν «πριονιστών», «συντρόφων» αν προτιμάτε.

Άνθρωποι της προσφοράς υπάρχουν στην Ελλάδα, μόνο που στην περίοδο των εκλογών πολλαπλασιάζονται για να μειωθούν πάλι μετά το άνοιγμα της κάλπης. Οι παρατάξεις, οι σχηματισμοί, οι ομάδες και τα κινήματα τους βρίσκουν και τους συνενώνουν. Το σχήμα του Δ.Κοτσάκη, του νέου δημάρχου πρέπει για το καλό της πόλης να πετύχει. Θα έχει το χρόνο κι από ό,τι διακρίνω στα δικά του λόγια, έχει και τη διάθεση. Οι αλλαγές πάντα βοηθούν να έρθουν στην επιφάνεια και άλλες τακτικές, διόλου κολακευτικές, ανθρώπων που φρόντισαν εν μια νυκτί να αλλάξουν «στρατόπεδο», να ξεπουλήσουν βιώματα και μνήμες, για μια θέση σε κάποια λίστα επιθυμητών…Διδακτική αποκάλυψη για όλους. Όχι όμως αποκάλυψη έκπληξη γιατί δεν μετρούν όλοι τα αισθήματα σε δέσμες ευρώ που πάει να πει ότι καιρό τώρα είχαν επισημάνει τον ποιόν τους, το «πέρασμα» από «στρατόπεδο» σε «στρατόπεδο» απλά τους επιβεβαίωσε.

Αυτή η νέα περίοδος θέλει πολλή προσοχή, καθώς πίσω από τις όποιες υπερβολές και μέσα στη ρητορική και εύκολη αμφισβήτηση των ηττημένων σοβεί μια κρίση αρκετά σοβαρότερη, η ίδια η εμπιστοσύνη των πολιτών ως προς τους αιρετούς, όσο πάει και μειώνεται. Πολλές φορές όχι άδικα, αφού ψύχραιμα παρατηρούν ότι χρόνο το χρόνο ολοένα και περισσότεροι επιλέγουν να περιστοιχίζονται από υποτακτικούς αυλικούς και όχι από ανυπότακτα μυαλά. Ή ότι αρκετοί δρουν ως μεσάζοντες ιδιωτικών συμφερόντων αυτο-χαρακτηριζόμενοι άλλοτε ως «κεντροαριστεροί» κι άλλοτε ως «φιλελεύθεροι». Η συστοίχιση με τα αδιαφανή κέντρα εξουσίας δεν νομιμοποιείται από τις ψήφους των «δικών μας». Όπως δεν «νομιμοποιείται» και η πρόωρη και εθελούσια έξοδος από την πολιτική σκηνή.

Λάτρης της ποίησης ο πρώην δήμαρχος Τάσος Βαβατσικλής, δεν του ταιριάζει ο στίχος…«Φωλιάζεις μόνο αγέρωχος/ μες στο κλειστό σου κουκούλι», όπως δεν ταιριάζουν σ’ ένα νεοεκλεγέντα δήμαρχο ερωτήσεις του τύπου: «Με ποιους είσαι;», «Θ’ αφήσεις να έρθουν οι κακοί ξανά;». Δεν είμαστε όλοι ίδιοι Δήμαρχε, δεν έχουμε όλοι τις ίδιες υλιστικές στοχεύσεις, είμαστε, όμως, όλοι μια πόλη…

Κοινωνικό

Σπάστε τη σιωπή…

Για να γυρίσει ο ήλιος, θέλει δουλειά πολλή. Θέλει παιδεία, θέλει μόρφωση, συνεχή προσπάθεια από όλους, αλλά κυρίως διάθεση για την εξάλειψη σκοταδιστικών αντιλήψεων, παραδόσεων, νοοτροπιών, πρακτικών που καταργούν στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Χιλιάδες γυναίκες στον τόπο μας υπακούουν στην άποψη ότι ο άνδρας είναι ο «αφέντης» εξουσιαστής, η «κολόνα» του σπιτιού και η γνώμη του επιβάλλεται με κάθε μέσο, με τη δύναμη του «πρέπει», της άκριτης επιβολής ή ακόμη και με τη βούλα του Ιεροδίκη.

Παρά την πρόοδο, την αναγνώριση δια νόμων της απελευθέρωσης και κατοχύρωσης της γυναικείας υπόστασης, οι μουσουλμάνες γυναίκες στην πολιτισμένη και ευρωπαϊκή Θράκη παραμένουν «παιδιά ενός κατώτερου Θεού». Την κουρτίνα τράβηξαν οι διοργανωτές (Δικηγορικός Σύλλογος Ξάνθης) και οι ομιλητές (Γ. Κτιστάκις, Ν. Αλιβιζάτος, Ι. Ματθίας) σε μια εκδήλωση που έλαβε χώρα στην λήξη του χρόνου που φεύγει με θέμα τον ρόλο του Μουφτή ως δικαστή. Αποκαλυπτικά συγκλονιστικοί! Όταν η φτώχεια, η ανεργία και η άγνοια δεν έχουν ολοκληρώσει την εξόντωση των γυναικών της μουσουλμανικής μειονότητας, έρχεται η απονομή της «δικαιοσύνης» και δίνει αρκετά συχνά την χαριστική βολή. Έρμαιο μια άλογης συμπεριφοράς, της απονομής δικαιοσύνης μέσω της Σαρίας κι όχι των νόμων, του Συντάγματος, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Όταν καταδικάζεται ένα τμήμα του ελληνικού πληθυσμού να ζει σε καθεστώς Οικογενειακού και Κληρονομικού Δικαίου απαρχαιωμένων, αντίθετων προς τις σύγχρονες αντιλήψεις σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και, επιπλέον, ανεπίδεκτων εξέλιξης, τότε κανείς από εμάς που ανέχεται τη διατήρηση αυτού του καθεστώτος δεν πρέπει να σιωπά, πόσο μάλλον όταν μεθοδικά κάποιοι το εκλαμβάνουν και τον προβάλλουν ως προνόμιο. Πόσες επαναστάσεις, πόσοι αγώνες, πόσοι αιώνες απομένουν ακόμα για να αποκτήσουν οι γυναίκες, επιτέλους, την πολυπόθητη «ισότητα των δύο φύλων»;

Πολιτιστικό

Συναυλία από τους μικρούς δημιουργούς του Ηφαίστου…

Οι μεγάλοι δημιουργούν και τα παιδιά δέχονται. Και δέχονται τον κόσμο έτσι όπως είναι. Ανάλογα με το πού γεννιούνται και τι θα διδαχθούν γίνονται εύκολα ή δύσκολα παιδιά, ιδιοφυείς έφηβοι με προτερήματα ή μικροαπατεώνες που με μαθητική ακρίβεια όταν θα μεγαλώσουν θα παραμείνουν μικροαπατεώνες ή ίσως – ίσως γίνουν και εγκληματίες.

Τα παιδιά του οικισμού του Ηφαίστου στο Δήμο Κομοτηνής είναι δύσκολα παιδιά, είναι δύσκολα γιατί και εκείνα, όπως και οι γονείς τους, ανήκουν στους «ανεπιθύμητους». Το έχουν αντιληφτεί γι’ αυτό και αρκετά συχνά οι «πέτρες» τους κατευθύνονται ενάντια στην ευημερούσα κοινωνία, κομμάτι της οποίας δεν υπήρξαν ποτέ. Κι όμως, αυτά τα παιδιά παρουσίασαν κατά την γνώμη το κορυφαίο, τοπικό, πολιτιστικό γεγονός της χρονιάς που φεύγει. Χρειάστηκε κάποιος αληθινά να απλώσει το χέρι τους προς τη δική τους πλευρά κι εκείνα να ξεδιπλώσουν τον πηγαίο, αυθεντικό τους ταλέντο και αυτό το «κάτι άλλο» που ακόμη και ο ικανότερος δάσκαλος της μουσικής δεν μπορεί να περιγράψει.

Το «χέρι» το άπλωσε το Τμήμα Κοινωνικής Διοίκησης και σε μια εποχή που δεν γίνονται θαύματα, το θαύμα έγινε. Συναυλία σ’ ένα κατάμεστο αμφιθέατρο με τα πιτσιρίκια της Καλκάντζας που δεν μιλούν καλά – καλά ακόμη τα ελληνικά να γράφουν στίχους και ραπ – ροκ μουσική. Κι όχι μόνο να παίζουν τα ίδια αψεγάδιαστα, αλλά και να ανεβαίνουν στη σκηνή, να γεύονται το χειροκρότημα. Συναυλία σταθμός κι ας πέρασε στα ψιλά…όπως γίνεται σχεδόν μ’ όλα τα αληθινά και σπουδαία. Τα πιτσιρίκια της Καλκάντζας δεν πετούν «πέτρες» και βρισιές σε όλους όσους τους αδικούν, τους περιφρονούν, τους θέτουν στο περιθώριο, αλλά και νότες…

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.