Γιοσεφ Αζερ Σαμουηλ, μελος του Ελληνικου Φορουμ Μεταναστων «Οι μεταναστες επιζητουν την ανθρωπια που στη χωρα τους ειναι ξεχασμενη εννοια»

Ο Γιοσέφ Αζέρ Σαμουήλ κατάγεται από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Είναι καθηγητής χημείας σε αραβικό σχολείο στην Αθήνα, Πρόεδρος των Αιγύπτιων Εργαζομένων στην Ελλάδα, Μέλος του νεοσύστατου Συμβουλίου Μεταναστών του Δήμου Αθηναίων, διερμηνέας στα ελληνικά δικαστήρια, συνιδρυτής του Ελληνικού Φόρουμ Μεταναστών. Ζει στην Ελλάδα τα τελευταία 25 χρόνια και ήρθε στην χώρα μας σε μια εποχή που η λέξη μετανάστης δεν προκαλούσε φόβο. Ο Γιοσέφ Αζέρ Σαμουήλ βρέθηκε στην περιοχή μας και επισκέφθηκε το Κέντρο Φύλαξης μεταναστών στη Βέννα συμμετέχοντας σε μια ομάδα με επιστήμονες εξειδικευμένους με στόχο την στήριξη τόσο την ηθική αλλά και την υλική των κρατούμενων μεταναστών. Στο πλαίσιο αυτό μίλησε για την δική του εμπειρία ως μετανάστη αλλά και γενικότερα για το θέμα της μετανάστευσης και της αντιμετώπισής του από τη χώρα μας. Δεν παρέλειψε δε να μιλήσει και για την πολιτιστική κατάσταση που επικρατεί αυτή την εποχή στις χώρες της Βόρειας Αφρικής και τις επιπτώσεις που θα έχει αυτή στο θέμα της μετανάστευσης.

Αν πριν 25 χρόνια είχαν τεθεί βάσεις για τη μετανάστευση το πρόβλημα δεν θα διογκωνόταν

ΠτΘ: κ. Αζέρ, ήρθατε στην Ελλάδα πριν από 25 χρόνια, πώς ήταν η αντιμετώπιση των μεταναστών τότε;
Γ.Α.: Πριν από 25 χρόνια οι μετανάστες ήταν πολύ λίγοι, τόσοι που κανένας δεν καταλάβαινε ότι υπάρχουν μετανάστες στην Ελλάδα. Κι έτσι δεν βρέθηκε κάποιος να ασχοληθεί σοβαρά με το θέμα της μετανάστευσης τότε, με αποτέλεσμα το πρόβλημα αυτή τη στιγμή να έχει διογκωθεί. Αν από τότε είχαν τεθεί οι σωστές βάσεις και είχαν δημιουργηθεί θεσμο, σήμερα η Ελλάδα δεν θα αντιμετώπιζε τόσο μεγάλο πρόβλημα.

ΠτΘ: Δεν είχαμε θέσει εξ αρχής τις βάσεις για την υποδοχή των μεταναστών, επειδή όπως είπατε ήταν λίγοι, αλλά και δεν θεωρήσαμε ποτέ, ως κράτος, ότι θα αντιμετωπίσουμε τέτοιο πρόβλημα…
Γ.Α.: Ακόμη και το 2001, που η Ελλάδα αποφάσισε να νομιμοποιήσει τους μετανάστες με την πράσινη κάρτα, πάλι δεν ακολούθησε κάποιο μοντέλο, π.χ. το ιταλικό, το γερμανικό ή το ισπανικό, ώστε να παρακολουθήσει πώς αντιμετωπίζουν το πρόβλημα οι άλλες χώρες της Ευρώπης. Βέβαια για να είμαστε ειλικρινείς η Ελλάδα έχει συγκεκριμένες δυνατότητες, ακόμα και αν ακολουθούσε κάποιο σχέδιο, αυτό θα έπρεπε να το προσαρμόσει στα δικά της δεδομένα για να είναι αποτελεσματικό.

Οι επισκέψεις μας στα Κέντρα Φύλαξης μεταναστών έχουν στόχο την ψυχολογική και υλική στήριξη

ΠτΘ: κ. Αζέρ έχετε έρθει στην περιοχή μας για ένα συγκεκριμένο σκοπό, να επισκεφτείτε τους χώρους φύλαξης μεταναστών στην Ροδόπη και αυτό γίνεται σε συνεργασία με το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Πείτε μας για την επίσκεψή σας αυτή…
Γ.Α.: Είμαστε μια ομάδα ανθρώπων με εξειδικευμένες γνώσεις, εγώ ήρθα ως διερμηνέας, η ομάδα απαρτίζεται και από διερμηνείς πολλών γλωσσών, αλλά και από ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς. Σε συνεργασία με το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, η ομάδα αυτή ασχολείται με το ανθρώπινο μέρος της μετανάστευσης, δηλαδή, με την κράτηση αυτών των ανθρώπων, οι οποίοι έρχονται από μια άλλη χώρα με διαφορετική νοοτροπία, σε μια ευρωπαϊκή χώρα, εντελώς άγνωστη όπου κανένας δεν μιλά τη γλώσσα τους.

ΠτΘ: Το έργο σας έγκειται αποκλειστικά στην ψυχολογική υποστήριξη των μεταναστών, ή έχετε αναλάβει και την καταγραφή των μεταναστών και των αιτημάτων τους;
Γ.Α.: Η δική μας συμβολή είναι η ψυχολογική και ηθική υποστήριξη των ανθρώπων αυτών και μόνο. Η αστυνομία έχει αναλάβει την καταγραφή των μεταναστών και των αιτημάτων τους για άσυλο. Αυτό για την Ελληνική Αστυνομία ήταν ένα πολύ μεγάλο «βάρος». Εμείς ήρθαμε για να βοηθήσουμε την κατάσταση, η αστυνομία ήταν υποχρεωμένη να βρει διερμηνείς, γιατρούς, δεν είναι εξειδικευμένη να βοηθήσει ανθρώπους με ψυχολογικά προβλήματα, που δημιουργούνται από τις ταλαιπωρίες που περνούν αυτοί για να φτάσουν μέχρι εδώ. Σκεφτείτε ότι αυτοί οι άνθρωποι δεν πήραν ένα αεροπλάνο για να φτάσουν μέχρι εδώ, πέρασαν από πολλά βάσανα, έπεσαν στα χέρια των διακινητών που τους πήραν όλα τους τα υπάρχοντα για να τους φέρουν εδώ. Άρα ο δικός μας ρόλος είναι να τους στηρίξουμε ψυχολογικά και υλικά και όχι να τους καταγράψουμε. Και θα ήθελα σε αυτό το σημείο να ευχαριστήσω το Αστυνομικό Τμήμα της Κομοτηνής για την άψογη συνεργασία, οι αστυνομικοί έκαναν ό,τι μπορούσαν για να μας βοηθήσουν.

ΠτΘ: Είναι πολλοί αυτοί που αντιμετωπίζουν ψυχολογικά προβλήματα, τα οποία δημιουργήθηκαν αποκλειστικά από το ταξίδι προς μια καλύτερη ζωή;
Γ.Α.: Αυτοί οι άνθρωποι βλέπουν την Ευρώπη σαν καταφύγιο, τα πράγματα στη χώρα τους είναι πολύ άσχημα, και ονειρεύονται να έρθουν στην Ευρώπη για να βρουν την ανθρωπιά που στις χώρες τους είναι μια ξεχασμένη έννοια, όταν μετά από πολλά βάσανα βρίσκονται στην Ευρώπη κρατούμενοι, βρίσκονται σε μια κατάσταση απελπισίας, γιατί δεν ξέρουν και τι πρόκειται να γίνει, αν θα τους αφήσουν ελεύθερους, αν θα τους στείλουν πίσω. Η κατάσταση αυτή είναι πολύ δύσκολη και για τους μετανάστες αλλά και για την αστυνομία, γιατί δεν υπήρχε οργάνωση. Το ευχάριστο είναι ότι τα πράγματα βελτιώνονται.

Πρέπει να αλλάξει το νομικό πλαίσιο, δεν μπορεί οι μετανάστες που βρίσκονται για χρόνια στην Ελλάδα να μείνουν για πάντα μετανάστες

ΠτΘ: Βλέπετε δηλαδή ότι υπάρχει βελτίωση; Ακούμε καθημερινά ότι οι συνθήκες στα κέντρα φύλαξης μεταναστών δεν είναι καλές, λόγω του μεγάλου αριθμού των μεταναστών που μπαίνουν καθημερινά στη χώρα, και της έλλειψης χώρου…
Γ.Α.: Έχετε δίκιο είναι πολύ μεγάλος ο αριθμός των μεταναστών που μπαίνει καθημερινά και δεν ξέρω αν η Ελλάδα μπορεί χωρίς την υποστήριξη της Ευρώπης να τα καταφέρει. Η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη για αυτό το μεγάλο κύμα μεταναστών.

ΠτΘ: Η αλήθεια είναι ότι η ελληνική πλευρά «φωνάζει» ότι το πρόβλημα της μετανάστευσης δεν είναι ελληνικό αλλά ευρωπαϊκό. Βρισκόμαστε όμως εν μέσω οικονομικής κρίσης, τι μπορεί να κάνει η Ελλάδα πάνω στο ζήτημα της μετανάστευσης, για να μην δείχνει και το απάνθρωπό της πρόσωπο γιατί πάντα η Ελλάδα θεωρούνταν μια φιλόξενη χώρα…
Γ.Α.: Αυτό είναι γεγονός κι εγώ μετά από 25 χρόνια στην Ελλάδα πιστεύω πως είναι μια πραγματικά φιλόξενη χώρα. Αλλά όπως σας είπα και πριν κανείς δεν ασχολήθηκε με το θέμα της μετανάστευσης σοβαρά από την αρχή, ούτως ώστε να φτιαχτούν χώροι υποδοχής, αλλά και να αλλάξουν οι νόμοι. Ακόμη και οι μετανάστες που βρίσκονται για χρόνια στην Ελλάδα, είναι πάντα μετανάστες. Ενώ στην Ευρώπη οι άνθρωποι που ζουν για χρόνια στην χώρα παίρνουν την ιθαγένεια κι έτσι μειώνεται το ποσοστό των μεταναστών, στην Ελλάδα δεν γίνεται αυτό, στην Ελλάδα το ποσοστό των μεταναστών μόνο αυξάνεται. Η καλύτερη λύση είναι να βελτιωθούν οι νόμοι που αφορούν τους μετανάστες που ζουν χρόνια στη χώρα. Γιατί για να εμποδίσουν τα κύματα των μεταναστών είναι μάλλον δύσκολο.

Υπάρχουν καλύτερες λύσεις από το φράχτη για τον περιορισμό της μετανάστευσης

ΠτΘ: Πιστεύετε δηλαδή ότι ο φράχτης στον Έβρο δεν θα εμποδίσει την αθρόα προσέλευση των μεταναστών;
Γ.Α.: Αν οι μετανάστες έμπαιναν μόνο από ένα σημείο ίσως να βοηθούσε, αλλά δεν είναι μόνο ο Έβρος. Οι μετανάστες μπαίνουν από πολλά σημεία. Υπάρχουν πολύ καλύτερες λύσεις, στο θέμα της μετανάστευσης. Αν στις χώρες από τις οποίες φεύγουν οι άνθρωποι γινόταν επενδύσεις που θα βοηθούσαν την ανάπτυξη, τότε οι άνθρωποι δεν θα είχαν λόγο να φύγουν και να αναζητήσουν αλλού την τύχη τους.

ΠτΘ: Διαβάζουμε για επιχειρήσεις «σκούπα» στο κέντρο της Αθήνας, έχει δημιουργηθεί μια πολύ άσχημη ψυχολογία στους κατοίκους των Αθηνών απέναντι στους μετανάστες. Εσείς και σαν μέλος του συμβουλίου μεταναστών του Δήμου Αθηναίων, πιστεύετε ότι οι επιχειρήσεις της αστυνομίας είναι λύση και πώς μπορεί να ανατραπεί αυτή η άσχημη ψυχολογία των κατοίκων;
Γ.Α.: Κοιτάξτε, όταν κάποιος ζει σαν παράνομος μετανάστης στην Ελλάδα για 6-7 χρόνια, όταν συλληφθεί από την αστυνομία μπορεί να κάνει αίτηση για άσυλο και να μείνει άλλα τόσα χρόνια. Εμείς στον Δήμο Αθηναίων σκεφτήκαμε να κάνουμε μια κάρτα για τους μετανάστες που θα λέγεται «Κάρτα Ανοχής», η οποία θα δίνει το δικαίωμα παραμονής για κάποιο χρονικό διάστημα. Δεν είναι άδεια παραμονής, ούτε νομιμοποίηση, αλλά σε περίπτωση που ελεγχθεί από την αστυνομία ο κάτοχος της κάρτας να μην συλληφθεί, γιατί υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που ζουν στην χώρα μόνιμα και έχουν κάνει οικογένειες, έχουν παντρευτεί με έλληνες ή ελληνίδες.

ΠτΘ: Δηλαδή ακόμη και ξένοι που έχουν παντρευτεί με έλληνες πολίτες δεν μπορούν να πάρουν την ελληνική ιθαγένεια;
Γ.Α.: Βέβαια, υπάρχουν παραδείγματα μέσα από την αιγυπτιακή κοινότητα, που γνωρίζω προσωπικά, οι οποίοι ζουν στην Ελλάδα σαράντα χρόνια νόμιμα, που θα έπρεπε να έχουν πάρει την ιθαγένεια εδώ και 20 χρόνια και αυτή την στιγμή δεν έχουν άδεια παραμονής. Ανά πάσα στιγμή μπορεί να απελαθούν.

Το ίντερνετ άναψε την σπίθα για την πανάσταση στον αραβικό κόσμο

ΠτΘ: Η επανάσταση στον αραβικό κόσμο συνδέεται άμεσα και με την μετανάστευση. Εσείς τι πιστεύετε ότι θα γίνει, και συγκεκριμένα στην Αίγυπτο, μιας και κατάγεστε από εκεί, μετά την παραίτηση του Μουμπάρακ;
Γ.Α.: Κοιτάξτε, η Αίγυπτος τα τελευταία 25 – 30 χρόνια είχε πολλά προβλήματα, η ανεργία αυξανόταν, οι ελευθερίες ήταν περιορισμένες, και έπαιξαν πολύ σημαντικό ρόλο οι νέες τεχνολογίες, όπως το ίντερνετ, στο να ανατραπεί η κατάσταση. Βρέθηκαν κάποιες ομάδες νεαρών ανθρώπων οι οποίοι είχαν σπουδάσει και έμεναν άνεργοι, μιλώντας λοιπόν με άλλους νέους μέσα από το ίντερνετ και βλέποντας πώς ζουν οι άνθρωποι σε άλλες χώρες, αποφάσισαν να βγουν στον δρόμο και να διαδηλώσουν ειρηνικά και να εκφράσουν την αγωνία για το μέλλον τους. Αυτοί ήταν η σπίθα της επανάστασης, που κατάφερε να ρίξει μια ηγεσία που ήταν στην εξουσία τα τελευταία 40 χρόνια. Βέβαια κάθε επανάσταση έχει κι ένα ρίσκο, αλλά πιστεύω ότι η Αίγυπτος θα καταφέρει να ζήσει σε πιο δημοκρατικές συνθήκες.

ΠτΘ: Η σπίθα της επανάστασης ξεκίνησε από την Τυνησία και ακολούθησαν η Αίγυπτος, η Λιβύη, η Συρία, η Υεμένη. Πιστεύετε πως αν η αλλαγή δεν έρθει γρήγορα στις χώρες του αραβικού κόσμου, η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει ένα νέο και μεγαλύτερο κύμα μεταναστών – προσφύγων; Και πως θα το διαχειριστούμε; Να κλείσουμε τα σύνορα και να αδιαφορήσουμε; Να τους υποδεχθούμε εδώ ή να προσπαθήσουμε να τους βοηθήσουμε για να μείνουν στη χώρα τους;
Γ.Α.: Η καλύτερη λύση θα ήταν να τους βοηθήσουμε να μείνουν στη χώρα τους. Δεν είναι εύκολο να φύγουν από την χώρα τους, γιατί έχουν σκοτωθεί χιλιάδες προσπαθώντας να φύγουν από αυτές. Αυτός που ξεκινάει για ένα τέτοιο ταξίδι, πρέπει να έχει φτάσει σε απελπισία για να φύγει από την χώρα του. Η Ευρώπη μπορεί να ασκήσει πιέσεις στις ηγεσίες των χωρών αυτών ώστε να ζουν οι πολίτες ελεύθερα. Εγώ για παράδειγμα δεν είχα οικονομικό πρόβλημα όταν έφυγα από την Αίγυπτο, έφυγα γιατί ήθελα να ζήσω σαν άνθρωπος, ήθελα τα παιδιά μου να μπορούν να εκφράζονται ελεύθερα.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.