Γ. Πετριδης: «Αυτα που γινονται για μας πρεπει να γινονται με μας»

Το πρόγραμμα URBAN ύψους 4,2 δις. δρχ, το οποίο κέρδισε ο δήμος Κομοτηνής μαζί με τους δήμους Περάματος και Ηρακλείου απέναντι σε 42 δήμους από όλη τη χώρα έχει συνδεθεί με τον Γιώργο Παπαδριέλλη και το τελευταίο του ταξίδι στο Λονδίνο. Ήταν και είναι η ευκαιρία ενός ανομοιογενούς πληθυσμιακά και οικονομικά δήμου να αμβλύνει τις διαφορές και να δημιουργήσει δομές ανθρωποκεντρικές για να δημιουργήσουν πολίτες περιθωριοποιημένοι, λόγω καταγωγής και συνθηκών.

Τη σκυτάλη του προγράμματος είχε από την αρχή παραλάβει ο τότε αντιδήμαρχος Τεχνικών κ. Γιώργος Πετρίδης, ο οποίος πλέον με την ιδιότητα του προέδρου της Δημοτικής Επιχείρησης Ανάπτυξης Κομοτηνής έχει την ευθύνη να προχωρήσει το πρόγραμμα και να απορροφηθούν όσο το δυνατόν περισσότερα χρήματα στη σωστή κατεύθυνση. Το πολιτικά ορθό σε μια υπόθεση που αφορά ομάδες κοινωνικά περιθωριοποιημένες, όπως είναι οι κάτοικοι της Βόρειας Κομοτηνής, είναι το να στηθούν δομές παράλληλα με τις υποδομές, με τη σύμφωνη γνώμη τους. Και αυτή είναι μια βασική πρόκληση κοντά στην πρώτη, που είναι ο χρόνος.

ΠτΘ: κ. Πετρίδη, να ξεκινήσουμε από τα οικονομικά. Τι ύψους είναι το URBAN;

Γ.Π.: Το συνολικό ύψος είναι 4,2 δις. δρχ. και εξ΄ αυτών τα 3 δις. 600 εκατ. αφορούν τη δημόσια δαπάνη, απ΄ την οποία το 75% αφορά την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και το 25% είναι εθνική συμμετοχή. Τα 600 εκατ. δρχ. αφορούν την προβλεπόμενη και προσδοκώμενη από το πρόγραμμα ιδιωτική συμμετοχή. Υπάρχουν μέτρα και δράσεις στα οποία καλούνται να συμμετάσχουν και οι ιδιώτες κατά ποσοστό. Για παράδειγμα, υπάρχουν δράσεις που αφορούν την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας ανέργων που θα επιχορηγηθούν με 50% προκειμένου να ξεκινήσουν μια μικρή ιδιωτική επιχείρηση, τσιγγάνων και κυρίως κατοίκων του Αλάν Κογιού, οι οποίοι θα επιδοτηθούν ως πλανόδιοι πωλητές για την ανανέωση του στόλου των οχημάτων τους, τα οποία αποτελούν και τις έδρες των επιχειρήσεών τους. Αφορά επίσης δράσεις που σχετίζονται με την ανάπλαση των όψεων της οδού Ερμού, όπου οι ιδιοκτήτες και οι καταστηματάρχες θα συγχρηματοδοτηθούν προκειμένου ν΄ αναπλάσουν τις όψεις όσων από αυτά κριθούν ως αξιόλογα και έχουν ένα αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον. Υπάρχουν και δράσεις που έχουν να κάνουν με την ανακύκλωση στην πόλη.

Το πρόγραμμα URBAN έχει θεωρητικά ημερομηνία έναρξης υλοποίησης το 2001, το έτος που δόθηκε το πράσινο φως από την Ε.Ε. για την έναρξη υλοποίησης του προγράμματος. Ένα εύλογο ερώτημα που προκύπτει είναι το τι έχει γίνει μέχρι σήμερα. Το πρόγραμμα είναι εθνικό, δεν υπάρχει απευθείας επικοινωνία του Δήμου Κομοτηνής με την Ε.Ε. και προϋποθέτει το συντονισμό Ε.Ε. – συναρμόδιων υπουργείων, ΥΠΕΧΩΔΕ και Εθνικής Οικονομίας τα οποία σύστησαν και την κεντρική Διαχειριστική Αρχή του προγράμματος για τα τρία ελληνικά URBAN, Ηρακλείου, Περάματος και Κομοτηνής. Υπήρχε χρονοκαθυστέρηση στο συντονισμό και την ενεργοποίηση αυτών των φορέων.

ΠτΘ: Πότε ξεκίνησε επί της ουσίας το πρόγραμμα;

Γ.Π.: Η πρώτη συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης των ελληνικών URBAN έγινε τον Ιούνιο του 2002 και τότε ουσιαστικά δόθηκε το πράσινο φως για τα ελληνικά URBAN από την ελληνική διαχειριστική αρχή. Ήδη, τον Αύγουστο του 2002 στάλθηκαν στο Δήμο Κομοτηνής οι προσκλήσεις για τα πρώτα έργα: η ανάπλαση του δημόσιου χώρου στην περιοχή της Εκτενεπόλ, ο διαπολιτισμικός παιδικός σταθμός στην περιοχή των εργατικών κατοικιών του κολυμβητηρίου. Ο δήμος ανταποκρίθηκε εμπρόθεσμα, στάλθηκαν τα τεχνικά δελτία και οι φάκελοι και αναμένουμε άμεσα την οριστική έγκριση των συγκεκριμένων δράσεων. Επίσης έχουν βγει οι προκηρύξεις για το έργο δημιουργίας του άλσους στην έξοδο της Κομοτηνής προς Καρυδιά, έχουν σταλεί τα τεχνικά δελτία για το πολύκεντρο της περιοχής Ανατόλια, όπου θα στεγαστεί και το δεύτερο ΚΑΠΗ της πόλης. Πέρασε στο προηγούμενο δημοτικό συμβούλιο το θέμα της εγκατάστασης του συστήματος ISO για τη βελτίωση και την πιστοποίηση, κατά ISO, των παρεχόμενων από το δήμο υπηρεσιών προς τους πολίτες.

Δράσεις κοινωνικής παρέμβασης

ΠτΘ: Ποιο είναι το όραμα πάνω στο οποίο ακουμπάει το URBAN, το οποίο απευθύνεται στις κοινωνικά μειονεκτούσες ομάδες;

Γ.Π.: Είχαμε να επιλέξουμε ανάμεσα στην εύκολη και τη δύσκολη οδό. Στην πρώτη έπρεπε να κάνουμε έργα μεγάλου προϋπολογισμού το καθένα, ώστε να έχουμε ένα θεαματικότερο αποτέλεσμα, λιγότερο φόρτο δουλειάς και ευθύνη, αλλά και ρίσκο.

Ο δύσκολος δρόμος είναι αυτός που επιλέξαμε: να απλωθούμε σε μια πληθώρα δράσεων που δεν αφορούν μόνο τεχνικά έργα, αλλά και δράσεις κοινωνικής παρέμβασης, που αφορούν στην επιχειρηματικότητα, την άμβλυνση των ενδοκοινωνικών ανισοτήτων, την υποστήριξη του οικογενειακού προγραμματισμού στις συγκεκριμένες μειονεκτικές ομάδες.

Είναι χαρακτηριστικό ότι μέσα στον άξονα προτεραιότητας, που κάνει λύγο για δικτυώσεις πληροφορικής, μπαίνουμε σ΄ ένα πολύ σημαντικό κομμάτι που αφορά την παροχή πρόσβασης στο διαδίκτυο και την πληροφορική υποστήριξη όλων των σχολείων της βόρειας περιοχής της πόλης, η οποία έχει τη μεγαλύτερη ανάγκη βοήθειας. Είναι επιλογή του δήμου Κομοτηνής και εκτιμώ ότι ουδείς κάτοικος της πόλης έχει αντίρρηση επ΄ αυτού. Να θυμίσουμε ότι ο δήμος Κομοτηνής δεν μπορούσε να εντάξει το σύνολο της πόλης σ’ αυτό το πρόγραμμα, γιατί απευθυνόταν σε πληθυσμό 20.000 κατοίκων το μέγιστο.

ΠτΘ: Η ανομοιομορφία εξάλλου της Κομοτηνής δεν επιτρέπει συνολικές παρεμβάσεις από ένα και μόνο πρόγραμμα.

Γ.Π.: Το ένα στοιχείο είναι αυτό. Επιπλέον, αυτές οι διάφορες κατηγορίες ξεκινούν από διαφορετικά σημεία εκκίνησης, γι΄ αυτό και αντί να εξομαλύναμε τις κοινωνικές ανισότητες θα φτάναμε στο σημείο να τις διευρύνουμε εις βάρος αυτών που δεν έχουν σήμερα καμιά υποδομή.

ΠτΘ: Πότε θ’ αρχίσουν ορατά να διακρίνονται τα πρώτα θετικά αποτελέσματα γι΄ αυτούς τους ανθρώπους;

Γ.Π.: Η κατασκευή του παιδικού σταθμού στις εργατικές κατοικίες του κολυμβητηρίου στήνει ένα παιδικό σταθμό σε μια ευρύτερη περιοχή που στερείται παντελώς παρόμοιων κοινωνικών υποδομών. Ο κοντινότερος στην περιοχή εκείνη παιδικός σταθμός βρίσκεται στην οδό Αποστολίδη πίσω απ΄ το μάρκετ Μασούτη. Προς τη βόρεια πλευρά της, ο πλησιέστερος είναι στην περιοχή των Στρατώνων. Η δημιουργία του παιδικού σταθμού θα ξεκινήσει αυτή τη χρονιά και με την ολοκλήρωσή του τα αποτελέσματα θα είναι συνολικά, αν και δεν επαρκεί για το σύνολο των κατοίκων της περιοχής. Είναι ωστόσο μια αρχή και μια αξιοποίηση του προγράμματος σ΄ αυτήν την κατεύθυνση.

ΠτΘ: Πώς συνδέεται το URBAN με τη μετεγκατάσταση των αθίγγανων του Αλάν Κογιού;

Γ.Π.: Να ξεκαθαρίσουμε ότι το URBAN δεν πραγματεύεται το θέμα της μετεγκατάστασης των αθίγγανων. Υπήρξε μια παρανόηση γιατί στους αρχικούς σχεδιασμούς, στην πρώτη πρόταση που υποβάλαμε για το URBAN, γινόταν λόγος για υπαγωγή του θέματος της μετεγκατάστασης. Η Ε.Ε. δεν το θεώρησε ως επιλέξιμο, με βάση τα στάνταρτ που έχει θέσει, γι΄ αυτό και δεν το ενέταξε.

Αυτό που μπορούμε να πούμε, σχετικά με τη μετεγκατάσταση των κατοίκων του Αλάν Κογιού, είναι ότι ο δήμος δεν στέκεται με σταυρωμένα χέρια, αλλά προχωράει.

ΠτΘ: Ποιοι είναι οι φορείς που θα συνεργαστούν με τη Δημοτική Επιχείρηση Ανάπτυξης Κομοτηνής για την εξέλιξη του URBAN;

Γ.Π.: Τελικοί δικαιούχοι του προγράμματος είναι ο Δήμος Κομοτηνής και η Δημοτική Επιχείρηση Ανάπτυξης. Για το μεγαλύτερο κομμάτι του προγράμματος, την ευθύνη σε οικονομικό επίπεδο έχει ο δήμος Κομοτηνής, αλλά ένα σημαντικό κομμάτι ανήκει και στη Δημοτική Επιχείρηση Ανάπτυξης, η οποία θα στηρίξει το δήμο στις τεχνοκρατικές και επιστημονικές ανάγκες του προγράμματος.

Σε ό,τι αφορά τις υποδομές μας, είναι ένα θέμα που διαρκώς μας απασχολεί, διότι οι υπηρεσίες του Δήμου είναι επαρκέστατα δομημένες για ν΄ αντιμετωπίσουν τις ανάγκες ενός σύγχρονου δήμου, αλλά δεν είναι έτοιμες ν΄ αντιμετωπίσουν, προς το παρόν, παρόμοιες καινοτόμες πρωτοβουλίες.

Γι΄ αυτό το λόγο, άλλωστε, ο αείμνηστος Γιώργος Παπαδριέλλης προχώρησε στη δημιουργία της Δημοτικής Επιχείρησης Ανάπτυξης.

Στόχος μας είναι να τη στελεχώσουμε με το προσωπικό, τους συνεργάτες και τις δομές εκείνες που θα μπορέσουν να την καταστήσουν λειτουργική, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του URBAN, αλλά και όλων των ευρωπαϊκών προγραμμάτων στα οποία θα ενταχθεί ο Δήμος Κομοτηνής, μια και είναι ειλημμένη απόφαση του δημάρχου μας Τάσου Βαβατσικλή η Δημοτική Επιχείρηση Ανάπτυξης να αποτελέσει την ειδική μονάδα διαχείρισης αυτών των προγραμμάτων.

ΠτΘ: Άρα, πρέπει να σπεύσετε για τη στελέχωσή της.

Γ.Π.: Έχουμε σπεύσει και στο παρελθόν και πλέον χωρίς τις ευθύνες της αντιδημαρχίας Τεχνικών, προσωπικά έχω τις χρονικές δυνατότητες να προχωρήσουμε γρήγορα. Πέρα από την αξιοπιστία, την ακρίβεια και την τεχνοκρατική πληρότητα μιας τέτοιας κίνησης, ο μεγάλος μας αντίπαλος είναι ο χρόνος.

Στόχος οι συνολικές απορροφήσεις του Γ΄ ΚΠΣ

ΠτΘ: Το URBAN είναι ένα μεγάλο στοίχημα για το Δήμο Κομοτηνής και ο χρόνος βασικός σας αντίπαλος. Υπάρχει περίπτωση να χαθεί ένα μέρος των χρημάτων, σύνηθες φαινόμενο για κοινοτικά προγράμματα;

Γ.Π.: Όσοι έχουν εμπειρία, αυτό είναι το πρώτο πράγμα που έχουν στο μυαλό τους. Για μας, θα ήταν απαράδεκτο να ξεκινήσουμε από τη λογική της μικρότερης απώλειας. Το ξεκινήσαμε και λειτουργούμε το πρόγραμμα με τη λογική της απόλυτης απορρόφησης. Αυτό δεν σημαίνει ότι είμαστε αιθεροβάμονες και θεωρούμε ότι θα πετύχουμε το 100% της απορρόφησης. Ωστόσο, ο στόχος μας είναι το 100% και αυτό που ρεαλιστικά θέσαμε ως ελάχιστο στόχο είναι η απορρόφηση του προγράμματος να υπερβεί τις συνολικές απορροφήσεις του Γ΄ ΚΠΣ ως ποσοστό.

ΠτΘ: Υπάρχουν χρονικές περίοδοι σταθμοί που ορίζουν ότι πρέπει να ολοκληρωθούν συγκεκριμένα στάδια για να γίνουν οι πρώτοι έλεγχοι;

Γ.Π.: Στο τέλος του 2003 θα γίνει η ενδιάμεση αξιολόγηση του προγράμματος μέσα από τη διακίνηση των σχετικών εγγράφων και παραστατικών και με επιτόπιους ελέγχους που θα γίνουν από αρμόδιες επιτροπές των Βρυξελλών και της ελληνικής διαχειριστικής αρχής.

ΠτΘ: Έχετε την απαραίτητη στήριξη από τα αρμόδια υπουργεία της χώρας μας;

Γ.Π.: Μέχρι σήμερα είχαμε πολύ καλή συνεργασία με τη διαχειριστική αρχή και σε πολιτικό επίπεδο. Άρα, είμαστε απολύτως ικανοποιημένοι από τις προθέσεις και τη συνεργασία. Εκεί που δεν πετύχαμε αυτό που θα θέλαμε είναι στην επίλυση θεσμικών θεμάτων και συντονισμό όλου του συστήματος που λέγεται διαχείριση. Ξεκινάει από εγγενείς αδυναμίες της τοπικής αυτοδιοίκησης και προχωράει στις αδυναμίες του ελληνικού κράτους και κυρίως τις αδυναμίες που υπάρχουν στο ελληνικό θεσμικό πλαίσιο να αντιμετωπίσει ιδιαίτερα ζητήματα που προκύπτουν από τέτοιο είδους καινοτόμες πρωτοβουλίες και δράσεις.

ΠτΘ: Υπάρχει «προηγούμενο» του URBAN σε ευρωπαϊκό επίπεδο, δεδομένου ότι έχουμε δει ευρωπαϊκές περιοχές ευχάριστα να μεταμορφώνονται μέσα από κοινοτικά προγράμματα, να αναβαθμίζονται, να γίνονται λειτουργικές για τους ανθρώπους τους. Σας επηρεάζει θετικά κάποιο υπάρχον μοντέλο;

Γ.Π.: Στην επίσκεψή μας στο Λονδίνο με τον αείμνηστο Γιώργο Παπαδριέλλη είχαμε την ευκαιρία να έρθουμε σε επαφή με παρόμοιες δράσεις που είχαν εκτελέσει άλλοι ευρωπαϊκοί δήμοι, στα πλαίσια άλλων κοινοτικών πρωτοβουλιών στην ίδια κατεύθυνση.

Αντιληφθήκαμε ότι είναι εντελώς διαφορετικά τα ζητήματα τα οποία κλήθηκαν στο παρελθόν και καλούνται και με το νέο URBAN ν΄ αντιμετωπίσουν οι ευρωπαϊκοί δήμοι, σε σχέση με τα όσα έχουμε ν΄ αντιμετωπίσουμε. Είναι κάτι που και η ίδια η Ε.Ε. αναγνώρισε, την ιδιαιτερότητα του πιλοτικού προγράμματος «Κομοτηνή: Βιώσιμη πόλη για όλους». Το κλιμάκιο της Ε.Ε. που επισκέφθηκε την πόλη μας είχε χαρακτηρίσει ως μοναδική την πρόταση του δήμου Κομοτηνής, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει τον πιλότο για την εφαρμογή παρόμοιων προγραμμάτων, σε πόλεις της Ανατολικής Ευρώπης που θα ενταχθούν στην Ε.Ε.

Κάποιος να τους προσέχει

ΠτΘ: Όταν αναλάβατε το URBAN με τους συνεργάτες σας και το σχεδιάσατε που καταλήξατε; Τι είναι αυτό που θα δούμε, αν όλα πάνε καλά, όπως τα σχεδιάσατε, πρώτα από πλευράς μορφής και δεύτερα σε επίπεδο κοινωνικών δράσεων και παρεμβάσεων;

Γ.Π.: Πρακτικά θα δούμε δύο πράγματα: πρώτα, τα σημαντικά έργα που θα γίνουν μέσα από το URBAN και είναι άμεσα ορατά άμα τη κατασκευή και εκτέλεσή τους και επίσης οι δομές που θα δημιουργηθούν. Οι δράσεις του URBAN δεν θα έχουν άμεσα αποτελέσματα στο ανθρωπογενές περιβάλλον, αλλά ο Δήμος Κομοτηνής θα δημιουργήσει δομές μαζί με τους φορείς που θα συνεργαστούν. Γι΄ αυτό το λόγο συμμετέχουν το Τεχνικό Επιμελητήριο και το Εργατικό Κέντρο στον τοπικό φορέα παρακολούθησης. Οι δομές που θα δημιουργηθούν θα λειτουργήσουν στο μέλλον για να υποστηρίξουν αυτές τις κατηγορίες ανθρώπων που θα έχουν ανάγκη υποστήριξης και παρέμβασης.

ΠτΘ: Τα εγχειρίδια ενός μεγάλου προγράμματος είναι τεχνοκρατικά, η φιλοσοφία του όμως πρέπει να είναι ανθρωποκεντρική, ειδικά αυτού που ακουμπά σε μειονεκτούσες κοινωνικά ομάδες. Άρα, η προσφορά σας και ο σχεδιασμός σας πρέπει να βρει ανταπόκριση στην άλλη πλευρά. Αναπτύσσετε επικοινωνία μ΄ αυτούς τους ανθρώπους για να διαπιστώσετε αν θα συμμετέχουν ενεργά;

Γ.Π.: Έχει γίνει κατανοητό από την πρώτη στιγμή ότι οι άνθρωπο αυτοί διψούν για ουσιαστική βοήθεια και όχι για επιδόματα ή για αποσπασματική και συγκυριακή βοήθεια. Έχουμε κάνει επαφές με μαζικούς φορείς που εκπροσωπούν αυτούς του ανθρώπους και βρισκόμαστε σε μία διαρκή επικοινωνία, η οποία το επόμενο διάστημα θα εκφραστεί και με δημοσιοποιημένες επαφές, προκειμένου να πετύχουμε τη συνδρομή και τη συμμετοχή και των ίδιων των κοινωνικών ομάδων σε κάτι που άμεσα τους αφορά.

Είναι μια απαίτηση της δημοκρατίας, να συμμετέχει ο συγκεκριμένος άνθρωπος και η ομάδα σ΄ αυτά που τους αφορούν. Πρέπει να σταματήσουμε να φοβόμαστε αυτά που θα γίνουν για μας χωρίς εμάς, όπως λέει το άσμα του Βασίλη Παπακωνσταντίνου. Αυτά που θα γίνονται για μας πρέπει να γίνονται με μας τους ίδιους.

ΠτΘ: Πότε θα αισθανθείτε κάποια ανακούφιση ως προς την πορεία του προγράμματος;

Γ.Π.: Θα ανακουφιστούμε στο τέλος του 2008, όταν ολοκληρωθεί τυπικά και ουσιαστικά το πρόγραμμα εφόσον κάνουμε τον απολογισμό μας και είναι θετικός.

ΠτΘ: κ. Πετρίδη, καλά αποτελέσματα.

Γ.Π.: Σας ευχαριστώ.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.