Εφυγε ενας ακομη Μανος

Στο άλμπουμ «Βράδιασε, τα ξαναλέμε» ο Μάνος Ξυδούς είχε συμπεριλάβει και δύο ποιήματα που φανέρωσαν τις εμμονές του απ’ τον κόσμο της ποίησης και μας έφεραν μέσα στο δικό του έντονα συναισθηματικό πεδίο… Ένα από αυτά ήταν το «Αμαρτωλόν» της Γαλάτειας Καζαντζάκη και το άλλο το «Για σένα στις επιθυμίες μου» της Κικής Δημουλά…

Τρίτη και 13 κι όλοι αστειεύονταν… μέχρι τις 10 το βράδυ… το facebook γέμισε από αποχαιρετιστήρια στον Μάνο Ξυδούς. Οι καλλιτέχνες φίλοι του και γνωστοί ενημέρωναν τον κόσμο για τον ξαφνικό του χαμό, μόλις πριν μία ώρα. Φυσικά πολλοί δεν το πίστευαν αμέσως… έτσι αντιδρά ο άνθρωπος όταν δεν θέλει να μάθει για την απώλεια, όταν δεν θέλει να συμβεί.

Τα τελευταία χρόνια οι μουσικές μου επιλογές έχουν κλειστεί καλά στο συρτάρι των φοιτητικών μου χρόνων και βγαίνουν μόνον κατά παραγγελία τις στιγμές που έχω χρόνο μόνο για μένα. Φοιτήτρια, λοιπόν, ακόμη στα Γιάννενα το 93 μάλλον, είχα κασετόφωνο -εκείνο με τις κασέτες με την ταινία, θυμάστε;- φορητό μάλιστα για να μην αποχωρίζομαι τις μουσικές μου ακόμη και στο μπάνιο, στο μπαλκόνι, όταν διάβαζα, όταν κοιμόμουν, όταν τίναζα τα χαλιά, παντού. Η συγκάτοικος είχε φρικάρει με τους «Πυξ Λαξ» που άκουγα μανιωδώς. «Έρχονται για συναυλία!». Ο φοιτητόκοσμος στα κόκκινα! Η Δήμητρα Καραμπεροπούλου έπαιζε ακορντεόν τότε στο συγκρότημα και μέσω φίλης φίλου μας έβαλε πρώτη γραμμή και μας πήρε και μαζί μετά τη συναυλία… «για ποτό με τα παιδιά!». Ποτέ δεν θα πίστευα τώρα πια ότι θα έγραφα για κάποιον που γνώρισα, τόσο ζεστό κι αληθινό, νέο ακόμη, στα νεανικά μου χρόνια… Σάββατο σήμερα, μέρα καλή για να θυμηθούμε… Πάμε λοιπόν…

Το 1977 ο Πάνος Κατσιμίχας κάνει για δεύτερη φορά κρούση σε δισκογραφική εταιρία προκειμένου να δισκογραφήσει τα τραγούδια που είχε φτιάξει με το Χάρη. Πηγαίνει στην Columbia και η απάντηση είναι και πάλι αρνητική. Στους διαδρόμους της εταιρίας ωστόσο συναντά έναν κατώτερο υπάλληλο που του λέει: “Αν ήταν στο χέρι μου, θα έβγαζα το δίσκο αύριο το πρωί!”.

Δεν ήταν ακόμα στο χέρι του όμως και τα τραγούδια των αδερφών Κατσιμίχα περιπλανήθηκαν αρκετά χρόνια ακόμα πριν δισκογραφηθούν. Έπρεπε να έρθει το 1985 και η τεράστια επιμονή του Μανώλη Ρασούλη, που ανέλαβε παραγωγός, για να κυκλοφορήσει ένας εμβληματικός δίσκος όπως τα “Ζεστά ποτά”. Στο σημείωμα του δίσκου οι αδερφοί Κατσιμίχα αναφέρουν ότι ο “Φάνης”, ένα από τα πιο σπουδαία τραγούδια του δίσκου και ίσως η πιο δυνατή στιγμή του, είναι αφιερωμένος σε κάποιον Μάνο Ξυδούς. Οι περισσότεροι ίσως μάθαιναν αυτό το όνομα για πρώτη φορά τότε. Ήταν ο κατώτερος υπάλληλος που είχε συναντήσει ο Πάνος στους διαδρόμους της Columbia… Κλητήρας τότε στη δισκογραφική ο Μάνος Ξυδούς ή “το παιδί για τα θελήματα” όπως έλεγε ο ίδιος, σίγουρα δεν μπορούσε ούτε να φανταστεί την πορεία που θα χάραζε μετέπειτα στο ελληνικό τραγούδι.

Γεννημένος στις 15 Μάη του 1953 στους Αγίους Αναργύρους, παιδί των δυτικών συνοικιών, που μεγάλωσε με λατρεία για τη μουσική. Από νεαρή ηλικία ξεκίνησε να “ανακατεύεται” με εφηβικά συγκροτήματα που είχαν μόνο τους κίνητρο την αγάπη για το τραγούδι. Λάτρεψε από μικρός το rock n’ roll και τα μεγάλα ξένα ροκ συγκροτήματα των 60s και των 70s. Πολλοί από αυτούς που τον έζησαν τον περιγράφουν ως αμετανόητο, ρομαντικό “ροκά”. Και πράγματι ως τέτοιος συμπεριφερόταν, διατηρώντας σταθερά έναν καλώς εννοούμενο εραστιτεχνισμό και μια παρεϊστικη διάθεση για το τραγούδι που τον έκανε εξαιρετικά απλό και προσγειωμένο.

Η… τρέλα για τη μουσική δεν τον εμπόδισε να σπουδάσει. Αντιθέτως, συνδύασε τελικά τις σπουδές του με την αγάπη του για το τραγούδι. Σπούδασε οικονομικά στην ΑΣΟΕΕ και συνέχισε τις σπουδές ειδικευόμενος στο μάρκετινγκ. Παράλληλα με το Πανεπιστήμιο ασχολείται πάντα με ερασιτεχνικά συγκροτήματα ενώ εργάζεται και ως dj σε διάφορα μαγαζιά στην Πλάκα. Κάπου εκεί έρχεται η απόφασή του να δουλέψει ως υπάλληλος στην Columbia, ενώ αργότερα εργάζεται για χρόνια στην MINOS-EMI ως υπεύθυνος μάρκετινγκ.

Αν και η ιστορία που παραθέσαμε στην αρχή για τη γνωριμία του με τους Κατσιμιχαίους είναι η πλέον γνωστή, δεν είναι η μόνη που δείχνει τη συμβολή του στην ανάδειξη και την παραγωγή σημαντικών δίσκων στα τέλη της δεκαετίας του ‘70 και στη δεκαετία του ‘80. Λίγοι θυμούνται ή γνωρίζουν ότι ήδη το 1979 υπογράφει την παραγωγή του ιστορικού δίσκου “Φλου” του Παύλου Σιδηρόπουλου και των Σπυριδούλα, ενώ ακολούθησε το 1982 η παραγωγή του επίσης κομβικού για την ελληνική ροκ σκηνή πρώτου δίσκου των Μουσικών Ταξιαρχιών του Τζίμη Πανούση. Στην πορεία του υπέγραψε πολλούς σημαντικότατους δίσκους ως παραγωγός, μεταξύ των οποίων και τους πρώτους του “Λάκη με τα ψηλά ρεβέρ”.

Η ενασχόλησή του με τη μουσική σαν δημιουργός ξεκινά από τις αρχές της δεκαετίας του ‘80. Στηρίζει το συγκρότημα OPA που αποτελούνταν από τους Γιώργο Γκικοδήμα και Γιάννη Ευσταθίου, ενώ στα μέσα της δεκαετίας κάνει μια σημαντική επιτυχία με τους “Dreamer and the Full Moon” υπογράφοντας (μαζί με τον Νίκο Πιπινέλη) και ερμηνεύοντας το τραγούδι “Sandrina”, το οποίο μάλιστα έκανε αίσθηση και στο εξωτερικό!

Ώσπου το 1989 συναντά τον Μπάμπη Στόκα και τον Φίλιππο Πλιάτσικα και συστήνει το συγκρότημα Πυξ-Λαξ. Μετά από κάποιες ανακατατάξεις τα πρώτα χρόνια, τελικά ο Μάνος Ξυδούς γίνεται σταθερό μέλος του συγκροτήματος από το 1993. Για την πορεία του με τους Πυξ-Λαξ μάλλον δεν χρειάζονται και πολλά λόγια. Με αρκετά από τα κορυφαία τραγούδια τους να υπογράφονται από τον ίδιο, αλλά και τη συμβολή του στις ενορχηστρώσεις και τις ερμηνείες, οι Πυξ-Λαξ γίνονται σύντομα από άσημο συγκρότημα της δυτικής Αθήνας, το πιο επιτυχημένο συγκρότημα των τελευταίων ετών στην εγχώρια σκηνή.

Μετά τη διάλυση του συγκροτήματος το 2004 ο Μάνος Ξυδούς συνέχισε μία σόλο πορεία στο τραγούδι η οποία ήταν μάλιστα αρκετά δημιουργική. Έκανε πέντε προσωπικούς δίσκους, συμμετείχε σε αρκετούς περισσότερους, ενώ συνέχιζε πάντα και τις ζωντανές εμφανίσεις. Τα τελευταία τρία χρόνια συνεργαζόταν σχεδόν μόμιμα με τον Πάνο Κατσιμίχα, συμμετέχοντας μάλιστα στην πρόσφατη συναυλία επανένωσης των Χάρη και Πάνου Κατσιμίχα στο ΟΑΚΑ.

Η σημαντική πορεία του Μάνου Ξυδούς στο ελληνικό τραγούδι δεν αποτυπώνεται εύκολα σε μερικές παραγράφους. Είναι δεκάδες οι σπουδαίοι δίσκοι των οποίων ανέλαβε την παραγωγή. Είναι δεκάδες τα σπουδαία τραγούδια που έφτιαξε ο ίδιος. Είναι δεκάδες οι σημαντικές του συνεργασίες στο ελληνικό τραγούδι (Π.Σιδηρόπουλος, Τζ. Πανούσης, Λάκης Παπαδόπουλος, Β. Παπακωνσταντίνου, Γ. Νταλάρας, Κατσιμιχαίοι, Δ. Μητροπάνος, Ν.Νομικός). Είναι δεκάδες τα νεανικά συγκροτήματα που βοήθησε ο ίδιος να μπουν στη δισκογραφία. Το ίδιο και οι τραγουδοποιοί ή οι ερμηνευτές, ανάμεσα στους οποίους ο Μίλτος Πασχαλίδης και ο Γιάννης Χαρούλης.

Δυστυχώς ο Μάνος Ξυδούς “έφυγε” πρόωρα από κοντά μας την Τρίτη σε ηλικία 57 ετών. Έχασε τη ζωή του από ανακοπή την ώρα που έκανε πρόβα. Αν και γνώριζε το πρόβλημα που είχε με την καρδιά του, συνέχιζε να δημιουργεί και να παίζει σε έντονους ρυθμούς, μην μπορώντας να φανταστεί τη ζωή του χωρίς τη μουσική. Πίσω του αφήνει πολλά αγαπημένα τραγούδια που δεν θα “πεθάνουν” ποτέ.
 

«Για σένα στις επιθυμίες μου
λόγος δεν έγινε ποτέ.
Δεν σε προέβλεψαν ποτέ
τα όνειρά μου.
Οι προαισθήσεις μου
δεν σε συνάντησαν.
Ούτε η φαντασία μου.
Κι όμως
μια ανεξακρίβωτη στιγμή
σ’ εξακριβώνω μέσα μου
ένα έτοιμο κιόλας αίσθημα.»

«Για σένα στις επιθυμίες μου», Κική Δημουλά

Ε! Εσείς που είστε πουλιά του ουρανού
κοιτάχτε τώρα τι γίνεται εδώ κάτω
κάποιος φοράει τη μάσκα του Θεού
και μας τρομάζει με γκριμάτσες του θανάτου.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.