Δημητρης Μιχαηλιδης, δημοσιογραφος-Γ.Γρ. ΣΕΑΓΕ «Η νεα τροπολογια για τον αγροτουρισμο θα φερει τον θανατο του αγροτακου, που παυει να εχει συμπληρωματικο εισοδημα»

Εκ βαθέων αλλαγές φέρνει το πολυνομοσχέδιο που κατατέθηκε στη βουλή στις 31 Ιουλίου στον αγροτικό τομέα και δη σε αυτόν του αγροτουρισμού. Πλέον η έννοια διευρύνεται και θα μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες αγροτουρισμού επαγγελματίες και επιχειρηματίες, των οποίων το εργασιακό αντικείμενο δεν είναι συναφές με τις γεωργικές εργασίες. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο που φέρει τον χαρακτηριστικό τίτλο «Ο θάνατος του αγροτάκου» και την υπογραφή του Γενικού Γραμματέα του Συνδέσμου Ενώσεων Αγροτουρισμού Ελλάδος και δημοσιογράφου κ. Δημήτρη Μιχαηλίδη «Μέχρι σήμερα όλοι γνώριζαν ότι αγροτουρισμός ήταν προσφορά τουριστικών υπηρεσιών από επαγγελματίες αγρότες. Με την τροπολογία που ψηφίσθηκε ο αγροτουρισμός ορίζεται πλέον ως αυτοτελής ή συνεργαζόμενη τουριστική επαγγελματική δραστηριότητα».

Ο κ. Μιχαηλίδης μίλησε στο «Ράδιο Παρατηρητής» και στις Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη και Νατάσσα Βαφειάδου για το κακώς εννοούμενο «άνοιγμα» του επαγγέλματος, την εν Ελλάδι λανθασμένη αντίληψη των εννοιών «αγροτουρισμός» και «τουρισμός υπαίθρου» και την εξυπηρέτηση των συμφερόντων των μεγαλοεπιχειρηματιών του τουρισμού, που, σύμφωνα με τον ίδιο, προωθεί η εν λόγω τροπολογία. Επίσης, αναφέρθηκε στις ευθύνες των αναπτυξιακών εταιρειών, την αδιαφορία των κυβερνώντων για τον πρωτογενή τομέα και την έλλειψη μιας συμπαγούς μάζας νέων αγροτών, οι οποίοι θα μπορούσαν να ανασυγκροτήσουν το αγροτικό συνδικαλιστικό κίνημα και να αντιπαρατεθούν σε τέτοιου είδους «μεταρρυθμίσεις».

«Φεύγουμε τελείως από τη φιλοσοφία του αγροτοτουρισμού και πάμε στην έννοια του τουρισμού υπαίθρου»

ΠτΘ: Κ. Μιχαηλίδη, τι αλλαγές επιφέρει το νέο πολυνομοσχέδιο στον τομέα του αγροτουρισμού;

Δ.Μ.: Στην ουσία λέει ότι οποιοσδήποτε έχει μερικά δωμάτια και τα νοικιάζει, αντί να δηλώνει ξενοδόχος, μπορεί να δηλώνει αγρότης, να ασφαλιστεί στον ΟΓΑ και το εισόδημά του να χαρακτηριστεί αγροτικό, άρα να φορολογηθεί με 13% και όχι 26% όπως οι υπόλοιπες επαγγελματικές δραστηριότητες. Εκχωρείται δηλαδή το επάγγελμα του αγρότη και σε οποιονδήποτε μη αγρότη, γίνεται ανοιχτό. Θα έπρεπε όμως να είναι ανοιχτό με κανόνες, όχι όποιος θέλει να γίνεται αγρότης αλλά εφόσον είναι ήδη αγρότης να μπορεί να κάνει και αγροτουρισμό. Για να το ξεκαθαρίσουμε, αγροτουρισμός είναι η διαχείριση κινδύνων του αγρότη. Ο αγρότης έχει αγγούρια, ντομάτες, καπνό, βαμβάκια κ.λπ. Επειδή κάνει συμβάσεις με τον Θεό αλλά ο Θεός δεν τις τηρεί πάντα -θα ρίξει χαλάζι και βροχή, θα επέλθει περίοδος ξηρασίας, θα φέρει καταρροϊκό πυρετό ή κάποια άλλη ασθένεια- θα μπορούσε να έχει ένα ασφαλιστικό κεφάλαιο, 15-20%, όχι παραπάνω, να έχει 3-4 δωμάτια και να προσφέρει υπηρεσίες τουρισμού, να έχει ένα μικρό καφενεδάκι και να προσφέρει και 5 καφέδες.

Με το πολυνομοσχέδιο αυτό καταργείται, η συνάφεια δηλαδή με τον αγρότη και γίνεται αυτοτελές επάγγελμα. Άρα θα έρθει ο κ. Δασκαλαντωνάκης, που έχει την Grecotel και θα πει «εγώ κάνω αγροτουρισμό». Και δεν το λέω τυχαία, έχει κάνει την Agreco, μια εταιρεία στα Χανιά, που προσφέρει αγροτουρισμό. Θα μπορεί δηλαδή ο οποιοσδήποτε μεγαλοβιομήχανος και μεγαλοεπιχειρηματίας να κάνει αγροτουρισμό. Ενώ δηλαδή ο αγροτουρισμός μετέφερε και κάποια ιδεολογία, έναν τρόπο ζωής, μια ζεστασιά του ανθρώπου, τώρα θα μεταφέρει τη «ζεστασιά» των Ουκρανών και των Ρουμάνων εργαζομένων στη μεγάλη μονάδα των 600 ατόμων.

ΠτΘ: Αν τελικά ισχύσει αυτό δεν επηρεάζει μόνο τον αγροτικό κόσμο, καθότι δημιουργούνται νέες συνθήκες ανταγωνισμού…

Δ.Μ.: Ακριβώς. Γι’ αυτό λέω ότι έρχεται ο θάνατος του αγροτάκου. Οπωσδήποτε, διαμορφώνονται τελείως διαφορετικές συνθήκες σ’ αυτό το πεδίο. Εγώ θα μπορούσα να πω –και ελπίζω να με συγχωρέσουν οι κατά τ’ άλλα σεβαστοί λομπίστες του τουρισμού– ότι ο Σύνδεσμος Τουριστικών Επιχειρήσεων Ενοικιάσεως κατέφερε να επιβάλει τις απόψεις του και ένα εργαλείο το οποίο ήταν για πολύ μικρές δραστηριότητες τουρισμού να το υπαγάγει στη βιομηχανία τουρισμού. Αυτό πέτυχαν οι βιομήχανοι του τουρισμού. Άλλαξαν οι όροι του ανταγωνισμού. Φεύγουμε τελείως από τη φιλοσοφία του αγροτοτουρισμού και πάμε πλέον μονάχα στην έννοια του τουρισμού υπαίθρου. Στο εξωτερικό ο τουρισμός υπαίθρου λέγεται rural tourism, ενώ ο αγροτουρισμός agrotourism. Τουρισμός υπαίθρου λοιπόν σημαίνει ότι είναι ένα σπιτάκι σε έναν ωραίο κήπο, όπου μπορούμε να βάλουμε τέσσερις κοτούλες, μία κατσικούλα και ένα γουρουνάκι και να έχουμε τον κόσμο να κάθεται εκεί. Όταν όμως είναι το δικό μου γραφείο με το στάβλο με τα γουρούνια και έχει δίπλα του 150 πρόβατα, τότε μιλάμε για αγροτουρισμό. Επομένως, στην ουσία κάνουμε μία κιτς διαδικασία και την ονομάζουμε αγροτουρισμό.

«Δεν έλαβαν υπόψη τους ούτε την επιστήμη ούτε την εμπειρία των άλλων κρατών»

ΠτΘ: Δηλαδή ούτε τους ορισμούς δεν μπορούμε να διαβάσουμε σωστά;

Δ.Μ.: Έτσι όπως το λέτε. Μάλιστα, βάσει της νομοθεσίας, προβλέπεται ότι πρέπει να ληφθεί υπόψη η γνώμη της Κοινωνικής και Οικονομικής Επιτροπής της Ελλάδας. Αυτή λοιπόν η Επιτροπή γνωμοδότησε για τα θέματα του αγροτουρισμού τον Δεκέμβριο του 2008 και είπε ότι είναι «τουριστικές υπηρεσίες προσφερόμενες από αγρότες», οπότε ορίστηκε και πολιτικά. Επίσης, οι δύο έννοιες είναι και επιστημονικά καθορισμένες, στο πανεπιστήμιο θα σου πουν τι είναι ο αγροτουρισμός και τι ο τουρισμός υπαίθρου. Φαίνεται όμως ότι δεν έλαβαν υπόψη τους ούτε την επιστήμη ούτε την εμπειρία των άλλων κρατών. Αυτό που κάνανε στην Ελλάδα είναι εξυπηρέτηση συμφερόντων των μεγαλοεπιχειρηματιών του τουρισμού και δεν έχει καμία σχέση με τον αγροτουρισμό που συναντάμε στην Τοσκάνη, στη Γαλλία ή στην Αυστρία.

«Το επάγγελμα του αγρότη νοθεύτηκε από τις αναπτυξιακές εταιρείες»

ΠτΘ: Αυτό βέβαια προσπαθούν να μας το περάσουν ως εκσυγχρονιστικό και μεταρρυθμιστικό, ενώ στην ουσία, όπως λέτε, είμαστε πολλαπλά χαμένοι…

Δ.Μ.: Πήγανε να διορθώσουν ένα σφάλμα που δημιουργήθηκε από τη μακροχρόνια λεηλασία των χρημάτων των αγροτών. Από το 1991 δημιουργήθηκαν τα προγράμματα Leader. Αυτά χρηματοδοτήθηκαν από τα χρήματα που εξασφάλισαν οι αγρότες για τους αγρότες, σε μία έννοια πολυαπασχόλησης. Επειδή βλέπαμε ότι ο αγρότης δεν θα μπορεί να ζήσει στο μέλλον μόνο με τα στάρια του, τα καπνά του και τα βαμβάκια του και έπρεπε να κάνει και κάτι ακόμα. Τα χρήματα αυτά ξεκίνησαν να τα διαθέτουν μέσα από τις αναπτυξιακές εταιρείες. Αυτές λοιπόν έλεγαν «καλούμε τους αγρότες να κάνουν ό,τι θέλουν, να κάνουν 4-5 δωμάτια και να κάνουν αγροτουρισμό». Αυτό δεν το κάνανε καλά. Από αυτά τα προγράμματα παίρνανε το 10, 12, 17% για τους μισθούς τους οι υπάλληλοι εφόσον δεν εμφανιζόντουσαν οι αγρότες. Γι’ αυτό ευθύνονται οι αναπτυξιακές εταιρείες που έπρεπε να πάνε στον αγρότη και να τον κάνουν να καταλάβει τι σημαίνει αγροτουρισμός. Έπειτα πίεσαν πολιτικά και κάλεσαν όποιον ήθελε να τα πάρει.

Αξιοποίησαν λοιπόν το Leader σύμβουλοι επιχειρήσεων, μηχανικοί, άλλοι που πήραν το εφάπαξ από τον ΟΤΕ ή από τη ΔΕΗ, και έτσι δημιουργήθηκε μια κατηγορία 2-2,5 χιλιάδων νέων επαγγελματιών οι οποίοι κάνανε κάτι, για το οποίο δεν υπήρχε ορισμός, καθώς δεν υπήρχε νομοθεσία για αγροτουρισμό ούτε για τουρισμό υπαίθρου, και έπαιρναν άδειες για ενοικιαζόμενα δωμάτια ή ξενοδοχεία. Έτσι νοθεύτηκε το επάγγελμα από τις αναπτυξιακές εταιρείες, οι οποίες το έκαναν απλώς για να δικαιολογήσουν τον μισθό τους. Αυτοί οι 2-2,5 χιλιάδες πίεσαν πολιτικά, οι μεγαλοεπιχειρηματίες του τουρισμού τους υποστήριξαν και προέκυψε αυτό το εξάμβλωμα, που σκοτώνει τους αγρότες. Ενώ είχαν μια εναλλακτική λύση να φιλοξενήσουν και έναν άνθρωπο και να δώσουν και ένα πιάτο φαγητό, πλέον έχουν να αντιμετωπίσουν τον ανταγωνισμό των tour operators και των μεγάλων γραφείων. Προσωπικά, σε κάποιον που θα ήθελε να ασχοληθεί σήμερα με τον αγροτικό τομέα, θα του έλεγα «φύγε όσο πιο γρήγορα μπορείς». Τις προάλλες είχαμε μια συζήτηση στην Κατερίνη με αγρότες και μου έλεγαν «ψάχνουμε αεροπλάνο για να φύγουμε». Αν έχουν υποχρεώσεις θα μείνουν στον τόπο τους και θα υποφέρουν.

«Το 65% των αγροτών στην Ελλάδα σήμερα είναι άνω των 55 ετών ενώ οι νέοι στο επάγγελμα αποτελούν μόνο το 6%»

ΠτΘ: Πιστεύετε ότι οι νέοι άνθρωποι, που φιλοδοξούν να ασχοληθούν με τη γεωργία μπορούν να φέρουν νέο αέρα στο συνδικαλιστικό κίνημα και να αντιπαρατεθούν με την κυβέρνηση;

Δ.Μ.: Θα σας απαντήσω με την ψυχρή λογική των αριθμών. Το 65% των αγροτών στην Ελλάδα σήμερα είναι άνω των 55 ετών. Δηλαδή σε 10 χρόνια ή θα παίζουν τάβλι στα ΚΑΠΗ ή θα παίζουν τάβλι με τον Θεό στας αιωνίους μονάς. Επομένως, τουλάχιστον για τα προσεχή 10 χρόνια δεν φαίνεται να αλλάζει τίποτα. Οι νέοι στο επάγγελμα, είναι μόλις το 6% και δεν μπορούν να δημιουργήσουν συμπαγή μάζα αλλαγής στον αγροτικό κόσμο. Πρέπει να το συνειδητοποιήσουν οι παππούδες μας και οι μπαμπάδες μας και να πουν «δώσαμε ό,τι μπορούσαμε και δημιουργήσαμε στην Ελλάδα 320 δισ. χρέος, πλέον πρέπει να αφήσουμε τις θέσεις μας στα νέα παιδιά». Πρέπει να φύγουν όσοι είναι πάνω από 50 ετών από τις οργανώσεις-συνδικαλιστικές και συνεταιριστικές- και από τη διοίκηση και να αφήσουν τους νέους. Αυτό όμως δεν βλέπω να γίνεται ούτε σε τοπικό επίπεδο. Ο 50άρης, ο 60άρης και ο «πεπειραμένος» 70άρης θέλουν να σώσουν τους Έλληνες.

«Αυτά συμβαίνουν επειδή διαλύθηκε το συνδικαλιστικό κίνημα»

Αυτά συμβαίνουν επειδή διαλύθηκε το συνδικαλιστικό κίνημα. Δεν υπάρχει πλέον ΓΕΣΑΣΕ. Μπορεί να ήταν κοντά στο ΠΑΣΟΚ αλλά, τέλος πάντων, κάτι ήταν. Δεν υπάρχει ΣΥΔΑΣΕ, η οποία αυτοκαταργήθηκε γιατί δεν μπορούσε να κάνει τίποτα. Δεν υπάρχουν γενικά άλλες οργανώσεις που να εκπροσωπούν τους αγρότες –η ΠΑΣΥ είναι κομματική οργάνωση, δεν είναι ομοσπονδία αγροτών. Η ΠΕΝΑ που υπήρχε παλιά και εκπροσωπούσε τους νέους αγρότες δεν μπορεί πλέον να βγάζει δικούς της εκπροσώπους γιατί από τις 21 Απριλίου του 2013 δεν μπορεί να κάνει εκλογές. Έτσι σήμερα το αγροτικό συνδικαλιστικό κίνημα είναι ακέφαλο, όποιος μπορεί μπαίνει μέσα και αρπάζει ό,τι θέλει. Υπάρχουν μερικές οργανώσεις και σύλλογοι αγροτών, οι οποίοι όμως είναι ασυντόνιστοι, πάνε και βλέπουνε τον υπουργό δεκαπέντε διαφορετικές ομάδες και απλώς του δίνουν τη δικαιολογία για να πει ότι συνδιαλέχθηκε με τους αγρότες.

«Στην Επιτροπή Γεωργίας της ΕΕ δεν υπάρχει ούτε ένας Έλληνας ευρωβουλευτής»

Εγώ, όταν είναι να ψωνίσω ντομάτες, πάω στο Καπάνι της Θεσσαλονίκης, δεν τις αγοράζω από την τηλεόραση. Αυτά που λένε στις τηλεοράσεις είναι αναληθή. Αν ήταν προτεραιότητα και αναπτυξιακό πρόταγμα ο αγροτικός τομέας, στην Επιτροπή Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα υπήρχαν 1-2 Έλληνες ευρωβουλευτές, ενώ δεν υπάρχει κανένας. Στην προηγούμενη είχαμε τον κ. Δανέλλη και τον κ. Παπαστάμκο. Απλώς μας δουλεύουν.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.