Δικαιωμα του πολιτη η φροντιδα στο σπιτι

Ημερίδα με θέμα το Πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι» ως πρόσκληση για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και ευκαιρία για διεπαγγελματική συνεργασία των κοινωνικών φορέων που έχουν την ευθύνη της περίθαλψης ηλικιωμένων ατόμων διοργανώθηκε χθες από το Τμήμα της Κοινωνικής Διοίκησης σε συνεργασία με την Ελληνική Εταιρεία Κοινωνικής Συμμετοχής.

Προσκεκλημένοι οι δήμοι της Περιφέρειας, τα στελέχη του Προγράμματος και φοιτητές του Τμήματος που κάνουν την πρακτική τους εξάσκηση.

Το πρόγραμμα της Ημερίδας περιελάμβανε την εισήγηση της καθηγήτριας Κοινωνικής Εργασίας του ΤΕΙ Αθηνών κ. Άννας Αμηρά, προέδρου της Ελληνικής Εταιρείας Κοινωνικής Συμμετοχής, που είχε θέμα «Βοήθεια στο Σπίτι, πρόκληση για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και τη διεπαγγελματική συνεργασία». Ακολούθησαν τοποθετήσεις των συμμετεχόντων και διοργάνωση ομάδων εργασίας με συντονίστρια την ψυχίατρο κ. Ρίτσα Παπαθεοφίλου. Οι ομάδες εργάστηκαν πάνω στα εξής θέματα: «Εμπόδια και δυσκολίες στην υλοποίηση του προγράμματος», «Ηλικιωμένοι με προβλήματα ψυχικής υγείας ως αποδέκτες του προγράμματος» και «Σχεδιάζοντας και αξιολογώντας προγράμματα κοινωνικής φροντίδας στο πλαίσιο της τοπικής αυτοδιοίκησης». Τα συμπεράσματα των Ομάδων Εργασίας παρουσιάστηκαν σε Ολομέλεια στο τέλος της Ημερίδας.

Αυτονομία

Στην εισήγησή της η κ. Άννα Αμηρά επισήμανε ότι εφαρμογή προγραμμάτων φροντίδας ηλικιωμένων ή ατόμων με ιδιαίτερες ανάγκες έχουν γίνει από διάφορους κοινωνικούς ή κρατικούς φορείς. Τα πιο οργανωμένα προγράμματα απαντώνται σε αναπτυγμένες χώρες, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα προγράμματα της Αυστραλίας, Δανίας, Νορβηγίας και της Μ. Βρετανίας.

Προσδιορίζοντας τις βασικές αρχές των προγραμμάτων φροντίδας στο σπίτι η κ. Αμηρά τόνισε την αναγνώριση της φροντίδας στο σπίτι ως δικαιώματος, την παραμονή στο νοσοκομείο μόνο για όσο χρόνο ωφελείται η υγεία του ηλικιωμένου, την αποφυγή εγκλεισμού ή απομόνωσης και την διατήρηση της ψυχικής υγείας του ηλικιωμένου. Εξειδικεύοντας υπογράμμισε ότι έστω κι αν έχουν χάσει την φυσική ή πνευματική τους αυτονομία, δεν θα πρέπει να παρεμποδίζονται από την ανάληψη ευθυνών, να στερούνται κοινωνικών επαφών, ενώ η πολιτεία οφείλει να παρέχει τα μέσα και τις υπηρεσίες που να τον κάνουν αυτόνομο πολίτη, να διασφαλίζει το εισόδημά του και να αντιληφθεί ότι ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και κοινωνική φροντίδα είναι παροχές άρρηκτα συνδεδεμένες και αλληλοεπηρεαζόμενες για τους ηλικιωμένους. «Αν αντιμετωπίζεται ο ηλικιωμένος σαν άνθρωπος είναι φιλανθρωπία, αν όμως αντιμετωπίζεται σαν πολίτης είναι δικαίωμα η φροντίδα στο σπίτι».

Σημείωσε, επίσης, ότι το κόστος της κλειστής περίθαλψης των ηλικιωμένων είναι σχεδόν διπλάσιο από αυτό της ανοιχτής φροντίδας, η οποία συμβάλλει στη βελτίωση της λειτουργικότητας των ηλικιωμένων, στη μείωση της χρήσης νοσοκομειακών υπηρεσιών και στη μείωση της θνησιμότητας.

Παράλληλα, για την καλύτερη λειτουργία των προγραμμάτων φροντίδας στο σπίτι είναι απαραίτητο να ενταχθούν σε ένα ευρύτερο πλαίσιο υπηρεσιών όπως: υπηρεσίες νοσηλείας στο σπίτι, κέντρα και νοσοκομεία μόνο ημερήσιας ή μόνο νυχτερινής φροντίδας, κέντρα παραμονής κατά τη διάρκεια διακοπών της οικογένειας, υπηρεσίες προσωρινής παραμονής και συμπαράστασης των ηλικιωμένων και των φροντιστών τους, κέντρα ανάρρωσης και αποκατάστασης, κέντρα τελικής φροντίδας για άτομα χωρίς ελπίδα ανάνηψης, ιδρύματα μακροχρόνιας νοσηλευτικής φροντίδας, υπηρεσίες ενημέρωσης και δοκιμής βοηθημάτων, υπηρεσίες μεταφοράς, υπηρεσίες τηλεϊατρικής και τηλεσυναγερμού. «Το φάσμα των προσφερομένων υπηρεσιών είναι ευρύ, ενώ η συχνότητα και η ένταση της προσφοράς ποικίλει σημαντικά. Στα δύο χρόνια εφαρμογής του προγράμματος έχουν καλυφθεί εννέα χιλιάδες περιστατικά και έχουν εργαστεί χίλιοι διακόσιοι εθελοντές. Τα στελέχη του προγράμματος καλούνται να στηρίξουν την αυτονομία των ηλικιωμένων, να διαγνώσουν τυχόν μεταβολές της ψυχικής τους υγείας, αλλά και να στηρίξουν την οικογένεια του ατόμου με τις ιδιαίτερες ανάγκες. Γι αυτό οι εργαζόμενοι πρέπει να είναι καλά εκπαιδευμένοι, ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένοι και προετοιμασμένοι, διότι κανείς τους δεν ξέρει τι θα αντιμετωπίσει χτυπώντας την πόρτα του σπιτιού που χρήζει ή ζητάει βοήθεια».

Τοποθετήσεις

Αξίζει να σημειωθεί η παρουσία στην Ημερίδα του δημάρχου Αιγείρου κ. Λίτσου, του δημάρχου Μεταξάδων Έβρου κ. Τερτσούδη, της προϊσταμένης της Κοινωνικής υπηρεσίας του δήμου Κομοτηνής κ. Τσάτσικα καθώς και η παρουσία στελεχών από τους δήμους της Καβάλας, Δράμας, Ξάνθης και Έβρου.

Στην τοποθέτηση του ο δήμαρχος Αιγείρου επισήμανε την ευκολία με την οποία οι δήμοι αποδέχονται τις προτάσεις της κεντρικής εξουσίας για παροχή κοινωνικών υπηρεσιών -τις οποίες θεωρούν απαραίτητες, αν και δεν παράγουν έσοδα – που όμως μένουν μετέωρες, καθώς σταδιακά εκλείπουν οι αναγκαίες οικονομικές ενισχύσεις και το κόστος της συνέχειας επιφορτίζεται τελικά ο δήμος. Κλείνοντας την παρέμβασή του έθεσε το ρητορικό ερώτημα αν η κοινωνική μέριμνα έχει ανταποδοτικό χαρακτήρα, απαντώντας έτσι στις προτάσεις της κεντρικής εξουσίας για χρηματοδότηση των προγραμμάτων από τους ίδιους τους ωφελούμενους. Ο δήμαρχος Μεταξάδων αναφέρθηκε στις ιδιαιτερότητες των μικρών και απομακρυσμένων δήμων της ελληνικής επαρχίας, όπως ο δικός του, όπου το πρόγραμμα έχει να προσφέρει πολλά εφόσον είναι δήμοι ηλικιωμένων πολιτών.

Στο πέρασμα, από το ΚΑΠΗ στο πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι», τις δυσκολίες και τις προσαρμογές, που χρειάστηκαν, αλλά και την επιτυχή κατάληξη του εγχειρήματος αναφέρθηκε η προϊσταμένη της Κοινωνικής Υπηρεσίας του δήμου Κομοτηνής. Από τη Θήβα ο υπεύθυνος των δύο εκτελουμένων προγραμμάτων ζήτησε την θεσμική ρύθμιση της διασύνδεσης των Κοινωνικών υπηρεσιών των Νοσοκομείων με το «Βοήθεια στο Σπίτι» για τη μεταφορά του φακέλου υγείας του κάθε ατόμου που βρίσκεται στην φροντίδα του Προγράμματος, έθεσε σαν θέμα τον καθορισμό του ασαφούς διοικητικού πλαισίου και της διοικητικής ευθύνης των Προγραμμάτων και υποστήριξε ότι το πρόγραμμα μπορεί να στηριχθεί οικονομικά από τα ίδια τα ασφαλιστικά ταμεία, καθώς με την επιτυχή εφαρμογή του «Βοήθεια στο Σπίτι» αποφεύγεται η καταβολή νοσηλίων στα νοσοκομεία.

Κάθε συνοδευτικός φάκελος των συμμετεχόντων στην Ημερίδα περιείχε μια αξιόλογη έκδοση της ΚΕΔΚΕ όπου γίνεται μια σύντομη ενημερωτική προσέγγιση του Προγράμματος, παρουσιάζονται στοιχεία ελληνικής και ξένης βιβλιογραφίας με θέμα την τρίτη ηλικία, γίνεται μια συνολική παρουσίαση της ελληνικής πραγματικότητας στην εφαρμογή του Προγράμματος και παρουσιάζεται η εμπειρία άλλων ευρωπαϊκών χωρών.

Έφη Μωραΐτου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.