«Δαντελα μνημης»

«Δαντέλα μνήμης», μια παραγωγή του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης που έγινε σε συνεργασία με την Κινηματογραφική Λέσχη Αλεξανδρούπολης και με τη συμπαράσταση της Δημοτικής Τουριστικής Επιχείρησης Αλεξανδρούπολης, είναι αφιερωμένη στη ζωγράφο Νίκη Καναγκίνη και στην πατρογονική της κοιτίδα το Ορτάκιοϊ.

Την Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου στις 21:00, το κοινό της Αλεξανδρούπολης θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει αυτό το ντοκιμαντέρ σε σκηνοθεσία Δέσποινας Πανταζή και κάμερα Βασίλη Καραφυλλίδη, που θα προβληθεί στο Σινέ Φλοίσβο.

Στη ζωγράφο Νίκη Καναγκίνη και στην πατρογονική της κοιτίδα το Ορτάκιοϊ, το οποίο είχε αμιγή ελληνικό πληθυσμό και παραδόθηκε στη Βουλγαρία το 1913 με τη συνθήκη του Βουκουρεστίου, είναι αφιερωμένη η τελευταία παραγωγή του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης. Για την υπόθεση του ντοκιμαντέρ μίλησε στον ΠτΘ η Αγγέλα Γιαννακίδου ιδρύτρια του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης. «Η ζωγράφος – που με τη σύγχρονη ματιά της σηματοδοτεί τα εικαστικά πράγματα εδώ και 50 χρόνια -αποφασίζει να επισκεφθεί το γενέθλιο τόπο και να ξετυλίξει το κουβάρι της μνήμης που της άφησαν παρακαταθήκη η μητέρα και η γιαγιά της.

Η κάμερα καταγράφει αυτό το οδοιπορικό στο χρόνο και την ιστορία. Ο αρχέγονος νόστος του Οδυσσέα, και στην προσπάθεια να ξαναβρεί την Ιθάκη του, είναι κομμάτι μιας μνήμης κυτταρικής θαρρείς σ’ όλο τον Ελληνισμό, και ιδίως σ’ αυτούς που έχουν προσφυγικές καταβολές. Έτσι η ζωγράφος παρόλο που το δημιουργικό της έργο φαίνεται να έχει έναν απολύτως σύγχρονο προσανατολισμό και να συνδιαλέγεται με χρόνο μελλοντικό, αφήνοντας πίσω το παρελθόν, στα δομικά του στοιχεία ενεδρεύει ο παρελθόν χρόνος».

Η Καναγκίνη μετά από αυτό το ταξίδι “ξαναδιαβάζει” το έργο της και επαναπροσδιορίζεται προσωπικά. «Το μυθικό ταξίδι που ονειρεύτηκε να κάνει από παιδί την αποζημιώνει τα μέγιστα. Κομμάτια ατόφιας μνήμης έρχονται να προστεθούν στην ιστορία της οικογένειάς της. Βρίσκει το εργοστάσιο του παππού της να στέκεται, όπως ακριβώς το άφησε στα 1913, και μια υπεραιωνόβια γυναίκα, η μοναδική πια ελληνίδα και παιδική φίλη της μητέρας της, να της εξιστορεί τις μέρες του διωγμού. Της δίνει χαιρετίσματα για τους Ορτακινούς με θαυμάσια Θρακιώτικα Ελληνικά που δυστυχώς είναι και τα τελευταία που ακούγονται σ’ αυτόν τον τόπο».

«Μια από τις ισχυρότερες avant garde παρουσίες στο χώρο των εικαστικών της Ελλάδας θεωρείται η Νίκη Καναγκίνη», σύμφωνα με την κ. Γιαννακίδου, η οποία παράλληλα τόνισε ότι τα έργα της Ν. Καραγκίνη έχουν εξαιρετικά μοντέρνα ματιά, χωρίς η ζωγράφος «να απαρνιέται την παράδοση. Οι σπουδές της στη Γενεύη και στο Λονδίνο ενισχύουν αυτή τη στροφή στη μοντέρνα τέχνη».

Αιτία στο να ανακαλύψει η ζωγράφος το δρόμο που θα τη φέρει πίσω στο Ορτάκιοϊ στάθηκε ένα κομμάτι παλιάς πολύτιμης δαντέλας που βρήκε στα χέρια της κάποια στιγμή στη διάρκεια της πολύχρονης καριέρας της. «Πρόκειται για το νυφικό της μητέρας της, η οποία γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Ορτάκιοϊ της σημερινής Βουλγαρίας. Το χωριό που, πριν το πρώτο διωγμό των Ελλήνων κατοίκων του υπήρξε η πατρογονική κοιτίδα της οικογενείας της. Ήταν σαν ένα μνημόσυνο στη πατρίδα των δικών της και ένα βουβό συγνώμη διότι δεν έδωσε την πρέπουσα σημασία στις διηγήσεις τους, όσο αυτοί ζούσαν, και στα δάκρυα της νοσταλγίας τους.

Ένας μυθικός κόσμος που ανοίγεται στα μάτια της δημιουργού, έτσι όπως ξετυλίγει το μίτο της Αριάδνης και όπως συναντά μια εκατοντάχρονη φιλενάδα της μητέρας της που θαρρείς πως την περίμενε όλα αυτά τα χρόνια αρνούμενη να πεθάνει.

Την ίδια αντοχή στο χρόνο έχει και το προβιομηχανικό εργοστάσιο της οικογενείας της που στέκει αγέρωχο σε πείσμα των καιρών».

Μαρία Παπαδοπούλου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.