Χρηστος Ιγνατακης, Καθηγητης Πολυτεχνικης Σχολης ΑΠΘ, Ελπιζω η συναντηση να αποτελεσει την αφετηρια για μελλοντικες συναντησεις
Λίγες ημέρες απομένουν από τη συνάντηση των αποδήμων Κομοτηναίων στην πόλη που τους γέννησε και τους ανέθρεψε με αφετηρία το πάρκο της Αγίας Παρασκευής και είναι φυσικό η ανυπομονησία για αυτή να έχει φθάσει στο ζενίθ της. Ευκαιρία για τους αποδήμους να συναντηθούν και να ξαναθυμηθούν παλιές όμορφες στιγμές αλλά και για τους ντόπιους ευκαιρία να γνωρίσουν ένα μέρος της ιστορίας της πόλης όσον αφορά στο ανθρώπινο δυναμικό της. Ανθρώπους που έφυγαν άλλος για σπουδές, άλλος για εργασία και κατάφεραν να δημιουργήσουν και να στεριώσουν σε ένα νέο τόπο, ποτέ όμως δεν ξέχασαν τη γενέθλια γη. Μεταξύ αυτών και ο Χρήστος Ιγνατάκης, με καταγωγή αντολικορωμυλιώτικη από την Ξυλαγανή αλλά και ποντιακή από την πλευρά της μάνας του που έφυγε από την Κομοτηνή όταν τελείωσε το τότε γυμνάσιο και πέρασε στην Πολυτεχνική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Ο κ. Ιγναντάκης ζει σήμερα στη Θεσσαλονίκη και είναι καθηγητής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης στο Εργαστήρι Οπλισμένου Σκυροδέματος και φέρουσας τοιχοποιίας. Δηλώνει παρών στη συνάντηση, την οποία βέβαια θεωρεί δύσκολο εγχείρημα αλλά ελπίζει, όπως λέει, να αποτελέσει την αφετηρία για άλλες βέλτιστες στο μέλλον… Μαζί του μετά από τις πρώτες κουβέντες που ανταλλάξαμε για τη σχέση που διατηρεί με τον τόπο μας και αφού συνειδητοποιήσαμε την ταυτότητά του, προέβημεν σε αναλυτική συζήτηση για την πορεία της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, όπως τη βιώνει ο ίδιος ως καθηγητής στο Αριστοτέλειο, σε μια περίοδο που ο νόμος Διαμαντοπούλου και η οικονομική κρίση κατέστησαν ακόμη και την πανεπιστημιακή πραγματικότητα, ακμάζουσα το πάλαι-ως κατεξοχήν κοινωνικά σεβαστή- ρευστή και αμφίβολη…
Χρήστος Ιγνατάκης όμως…
Πολλές φορές παίζει ρόλο και η τύχη στην ζωή μας
ΠτΘ: κ. Ιγνατάκη έχετε κάποια σχέση με Ξυλαγανή;
Χ.Ι.: Ο πατέρας μου είναι από εκεί. Ήρθε σε ηλικία ένδεκα χρονών με την ανταλλαγή των πληθυσμών από την Ανατολική Ρωμυλία.
ΠτΘ: Και η μητέρα σας το ίδιο;
Χ.Ι.: Η μητέρα μου είναι από τον Πόντο και συγκεκριμένα από το Καρς της Τυφλίδας που κάποτε ανήκε στην Τουρκία, κάποτε στην Αρμενία, κάποτε στην Τουρκία. Έφυγαν όταν η περιοχή πέρασε από τη ρωσική κατοχή στην τουρκική και ήρθαν πρόσφυγες στην Ελλάδα. Γνωρίστηκαν με τον πατέρα μου στο Νομό Ροδόπης σαν δάσκαλοι σε διάφορα χωριά.
ΠτΘ: Πού ζείτε σήμερα;
Χ.Ι.: Στη Θεσσαλονίκη. Από το 1967, από φοιτητής στο Πολυτεχνείο μέχρι σήμερα.
ΠτΘ: Ασκείτε το επάγγελμα του μηχανικού;
Χ.Ι.: Το ασκώ και παράλληλα είμαι καθηγητής στο Πολυτεχνείο στο Εργαστήριο Οπλισμένου Σκυροδέματος.
ΠτΘ: Είναι τιμή για την Ξυλαγανή και την Κομοτηνή να έχει καθηγητή από τα μέρη μας στο Πολυτεχνείο της Θεσσαλονίκης…
Χ.Ι.: Τα παραλέτε.
ΠτΘ: Είναι σημαντικό. Ήταν εύκολο, εκείνα τα δύσκολα χρόνια των φτωχών μεταπολεμικών δεκαετιών, ένα παιδί από την Ξυλαγανή και την Κομοτηνή να γίνει καθηγητής στο Πολυτεχνείο της Θεσσαλονίκης;
Χ.Ι.: Πολλές φορές παίζει ρόλο και η τύχη στην ζωή μας.
ΠτΘ: Και η επιμέλεια.
Χ.Ι.: Σωστό.
ΠτΘ: Ασχοληθήκατε και με τον ιδιωτικό τομέα;
Χ.Ι.: Ναι, σαν μελετητής, αλλά όχι σαν κατασκευαστής.
Και το κράτος συμβάλλει στην κατάντια του κλάδου των εργολάβων
ΠτΘ: Οι εργολάβοι θεωρήθηκαν κατάρα του ελληνικού γίγνεσθαι από την εποχή ακόμη του Ιουστινιανού και του ιστορικού Προκόπιου. Είναι τελικά η κατάρα της ελληνικής φυλής οι μηχανικοί ως οι μόνοι διεφθαρμένοι και διαπλεκόμενοι με το κράτος;
Χ.Ι.: Θα έλεγα ότι συμβάλλει και το κράτος στην κατάντια στον τομέα αυτόν που θίγεται. Είναι μια διαπλοκή στην οποία συναίνεσαν και οι εργολάβοι. Δεν ήταν αμέτοχοι.
ΠτΘ: Μάλλον όμως δεν θα πρέπει συλλήβδην να κατηγορούμε όλο τον κλάδο…
Χ.Ι.: Συμφωνώ είναι γενικές απόψεις που ισχύουν για κάθε περίπτωση.
ΠτΘ: Υπάρχουν και απόψεις όπως του συναδέλφου σας κ. Θεοδόση Τάσιου ότι δεν ευθύνεται το μπετόν για την τσιμεντοποίηση αλλά οι τότε επιλογές, – ήταν και πολιτικές-για τον τρόπο με τον οποίο κτίσθηκε η σύγχρονη Ελλάδα…
Χ.Ι.: Βέβαια ανάλογα με το πώς το αξιοποιούμε. Αυτό βέβαια είναι θέμα και αρχιτεκτόνων γιατί ο πολιτικός μηχανικός από ένα σημείο και μετά είναι εκτελεστικό όργανο της επιθυμίας του σχεδιαστή της αρχιτεκτονικής λύσης.
Ο νόμος Διαμαντοπούλου έχει τα καλά του αλλά και πολλά κακά με την έννοια ότι ξαφνικά εισάγει νέα δεδομένα
ΠτΘ: Με τους φοιτητές σας πώς τα πάτε; Ποια είναι η άποψή σας για το νόμο Διαμαντοπούλου; Τι βλέπετε για το ελληνικό πανεπιστήμιο;
Χ.Ι.: Πιστεύω ότι πάμε από τη μια άκρη στην άλλη. Ο νόμος έχει τα καλά του αλλά έχει και πολλά κακά με την έννοια ότι απότομα και ξαφνικά εισάγει νέα δεδομένα. Συμφωνώ με τον περιορισμό του αριθμού των φοιτητών στις πρυτανικές εκλογές και στα διοικητικά όργανα, και μιλώ για περιορισμό όχι κατάργηση, αλλά όλα τα άλλα και κυρίως η παρουσία εξωγενών παραγόντων του πανεπιστημίου δεν με βρίσκει σύμφωνο.
ΠτΘ: Ως κοινωνία έχουμε την άποψη ότι η κομματικοποίηση των νεολαιών και η παρείσφρησή τους στο πανεπιστήμιο κατέστρεψε και τα ίδια τα παιδιά και έπαιξε γενικά αρνητικό ρόλο. Βλέπουμε όμως ότι δεν συγκλίνουμε όλοι ακόμη και σε αυτό το ομολογημένο κακό, στην κομματικοποίηση της νεολαίας…
Χ.Ι.: Έχετε δίκιο αλλά φαίνεται πως είναι ανάγκη επιβίωσης των κομμάτων να καθοδηγούν και να κανοναρχούν τη νεολαία, δυστυχώς
ΠτΘ: Στην Ελλάδα επειδή ποτέ η αλήθεια δεν λέγεται ή λέγεται μισή τελικά ο νόμος Διαμαντοπούλου ισχύει ή όχι και ποια είναι η άποψή σας για τα διοικητικά συμβούλια των πανεπιστημίων γιατί στη Θράκη οι απόψεις επ’ αυτού διίστανται.
Χ.Ι.: Οι απόψεις πάντα θα διίστανται και αυτό είναι και το νόημα της δημοκρατίας αλλά έχω την γνώμη ότι θα πρέπει να είναι μικρότερη η συμμετοχή των παραγόντων της αγοράς στη διοίκηση, όχι να είναι κυρίαρχη και κυρίως η παντοκρατορία του κοσμήτορα είναι αυτή που δημιούργησε πολλές προστριβές.
Στα πανεπιστήμια σε μεγάλο βαθμό η δουλειά γίνεται σωστά
ΠτΘ: Πάντως έχουμε και λαμπρούς πανεπιστημιακούς δασκάλους. Εμείς μάθαμε γράμματα από το ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο. Τι έχει γίνει σήμερα και αυτό το πανεπιστήμιο και κατηγορείται αλλά και παρουσιάζει φαινόμενα διάλυσης;
Χ.Ι.: Εγώ δεν συμφωνώ με τα διαλυτικά φαινόμενα. Η δουλειά γίνεται σε μεγάλο βαθμό σωστά, πιστεύω όμως ότι αποτελεί το μαύρο πρόβατο γιατί βολεύει κάποιους, ίσως και για να περάσουν κάποιες διατάξεις, δηλαδή κατά κάποιο τρόπο φθείρουμε ένα θεσμό στα μάτια του κόσμου για να τον βάλουμε εκεί που θέλουμε εμείς και μετά να πούμε ότι όλα πάνε καλά. Πιστεύω ότι σε μεγάλο ποσοστό οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι κάνουν καλά τη δουλειά τους.
ΠτΘ: Οι φοιτητές σας να διαβάζουν; Είστε δάσκαλος που απαιτεί ή είστε δάσκαλος που επιτρέπει την αντιγραφή ή το διάβασμα των δύο ημερών όπως είθισται να γίνεται στη Θράκη;
Χ.Ι.: Στα ερωτήματα αυτά οι απαντήσεις είναι μονοσήμαντες. Κανείς δεν θέλει το δεύτερο που είπατε.
ΠτΘ: Βάζετε τα παιδιά σας να διαβάζουν βιβλιογραφία και να διαβάζουν πραγματικά;
Χ.Ι.: Βεβαίως, αλίμονο.
ΠτΘ: Το λέτε σαν να είναι αυτονόητο…
Χ.Ι.: Δεν ισχυρίζομαι ότι δεν ξεφεύγουν, και μάλιστα ένα μεγάλο ποσοστό των παιδιών με την εξεταστική διαδικασία η οποία είναι ατέρμονη. Με κάποιο τρόπο θα περάσουν αλλά νομίζω ότι είναι θέμα προσωπικό του φοιτητή, εμείς δεν μπορούμε να του επιβάλλουμε κανόνες που δεν θέλει ο ίδιος.
ΠτΘ: Έχετε χρόνιους φοιτητές στη Θεσσαλονίκη;
Χ.Ι.: Παντού υπάρχουν. Η διαδικασία εξοβελισμού ακόμα δεν έχει εφαρμοσθεί πλήρως. Σιγά – σιγά εφαρμόζονται τα ανώτατα όρια φοίτησης αλλά αυτό θα πάρει χρόνο.
Φροντίζουμε να διατηρούμε τις επαφές μας με τους φοιτητές
ΠτΘ: Στο Πολυτεχνείο στη Θεσσαλονίκη κάποτε είχε καταπληκτικά εργαστήρια και οι φοιτητές υποχρεούνταν να καταθέσουν μια πρωτόλεια εργασία. Τα διατηρείτε ακόμη;
Χ.Ι.: Στο Πολυτεχνείο σε πολύ μεγάλο βαθμό και εργαστήρια έχουμε με την έννοια της πραγματικής επαφής με τα υλικά, αλλά έχουμε και εργαστήρια με υπολογιστές, οπότε οι φοιτητές έχουν την προσομοιωτική επαφή και όχι την φυσική και προφανώς οι πτυχιακές εργασίες σε μεγάλο βαθμό έχουν πρωτοτυπία. Αυτό τουλάχιστον στον τομέα των Εφαρμοσμένων επιστημών είναι απαραίτητο και σε μεγάλο βαθμό υπάρχει.
ΠτΘ: Τα διατηρείτε τα εργαστήριά σαςδηλαδή;
Χ.Ι.: «Με τα δόντια», με προσωπικό ελλιπέστατο και με πιστώσεις που κάθε χρόνο είναι λιγότερες.
ΠτΘ: Κρατάτε ακόμη και την ώρα της επαφής με τους φοιτητές σας;
Χ.Ι.: Υπάρχουν μέρες και ώρες συνεργασίας με τους φοιτητές, τουλάχιστον στο δικό μας Πανεπιστήμιο τακτές. Είναι τακτές και φροντίζουμε να είμαστε πάντα στην ώρα μας.
ΠτΘ: Θεωρείτε ότι υπάρχει και καθηγητικό προσωπικό που παρουσιάζει φαινόμενα παθογένειας;
Χ.Ι.: Θα έλεγα ψέματα αν έλεγα ότι δεν υπάρχει
Οι γονείς μου μού έδωσαν βάσεις παιδείας
ΠτΘ: Τελειώσατε το γυμνάσιο εδώ στην Κομοτηνή;
Χ.Ι.: Ναι το 1967.
ΠτΘ: Όταν «έσκασε» η χούντα.
Χ.Ι.: Ακριβώς με την έλευση της χούντας. Διαβάζαμε για να δώσουμε εξετάσεις, με το νόμο του Γεωργίου Παπανδρέου, και τα φιλολογικά μαθήματα με μικρότερους συντελεστές, και βρεθήκαμε ξαφνικά από την άνοιξη και μετά να πρέπει να δώσουμε μόνο τα μαθήματα κατεύθυνσης όπως λέγονται τώρα. Ήταν μεταβατική η περίοδος όταν πέρασα.
ΠτΘ: Είχατε καλούς δασκάλους; Μάθατε γράμματα στην Κομοτηνή;
Χ.Ι.: Μεγάλο βάρος της θετικής πορείας το αποδίδω στους γονείς μου
ΠτΘ: Σας διάβαζαν και σας ώθησαν να αποκτήσετε βάσεις παιδείας και όχι μόνο σχετική γνώση με την επιστήμη που ασχολείστε.
Χ.Ι.: Σαφώς παιδεία.
Από τους 27 μαθητές του Πρακτικού πέρασαν στο πανεπιστήμιο 25 και οι δύο δεν έδωσαν εξετάσεις
ΠτΘ: Πώς ήταν οι συνομίληκοί σας; Μιλούσατε για ζητήματα παιδείας γιατί σήμερα η επαφή μας είναι μέσω fb. Ποια είναι ακριβώς τα συναισθήματα για εκείνη την εποχή;
Χ.Ι.: Τα παιδιά τότε πιστεύω ότι ήταν πιο συνειδητοποιημένα και επειδή δεν υπήρχαν και σειρήνες πολλές γύρω, υπήρχε και ο περιορισμός της κυκλοφορίας, χωρίς να θέλω να πω ότι πρέπει να επανέλθουν τα μέτρα περιορισμού, όμως κάποια μέτρα χρειάζονται. Αρκεί να σας πω ότι από τους 27μαθητές που ήμασταν στο Πρακτικό είχαν περάσει σε σχολές οι 25 και οι δύο απλά δεν είχαν δώσει εξετάσεις. Ήταν τότε το Πρακτικό το μόνο τμήμα που ήταν τότε μεικτό στην εκπαίδευση.
ΠτΘ: Εκείνα τα χρόνια υπήρχε άμιλλα ως προς τη γνώση και ως προς την παιδεία και επιθυμία μέσα από τα γράμματα να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι. Σήμερα αυτό δεν είναι γενικευμένο ή τουλάχιστον επιχειρείται και να αποτραπεί.
Χ.Ι.: Ενδιάμεσα έχει αλλάξει όλη η κατεύθυνση του κόσμου και αυτό το ζούμε και στο πετσί μας τώρα τελευταία.
Πιστεύω ότι το λεγόμενο για την ιστορία που κάνει κύκλους είναι γεγονός
ΠτΘ: Σας ξαφνιάζει αυτό; Αυτή η θεοποίηση των αγορών, η γνώση που παύει να είναι νοητική ηδονή αλλά πρέπει να έχει εφαρμογή και να αξιολογείται και να κοστολογείται με βάση τα προτάγματα από τις αγορές; Πιστεύετε ότι ζούμε σε μια μεταβατική εποχή και στέκεστε ερωτηματικά απέναντι στο σημερινό πολιτισμό;
Χ.Ι.: Προφανώς. Κάθε άνθρωπος που συμμετέχει στο γίγνεσθαι έχει ερωτηματικά. Πιστεύω όμως ότι το λεγόμενο, η ιστορία κάνει κύκλους, είναι γεγονός. Είμαστε σε μια κατωφερή τροχιά η οποία με κάποιους αγώνες, εμείς βέβαια σιγά – σιγά θα αποχωρήσουμε, των μελλοντικών γενιών θα πάρει τα πάνω της, αλλά αυτό είναι αέναο.
ΠτΘ: Λέγεται ότι η οικονομική κρίση θα είναι αφετηρία για να ξαναδούμε τον εαυτό μας κα να τον διορθώσουμε ενδεχομένως. Πιστεύετε όντως ότι αυτή μπορεί να έχει και γόνιμα αποτελέσματα ή το λεγόμενο είναι παρηγοριά στον άρρωστο;
Χ.Ι.: Από εμάς εξαρτάται ως ένα βαθμό, αρκεί να μας βοηθήσει και ο περίγυρος που φαίνεται τώρα τελευταία ότι αρχίζει κάπως να στρέφεται προς θετική κατεύθυνση, αλλά αυτά που σας λέω είναι αυτά που ακούμε όλοι μας.
Η σημαία είναι ψηλά για τη νέα γενιά
ΠτΘ: Τη νέα γενιά που συναναστρέφεστε και μεγαλώνετε της υποκλίνεστε για το κουράγιο της, την επιστημοσύνη της, την επιθυμία της να είναι καλύτερη ή τελικά είναι τα παιδιά μας που είναι συνηθισμένα στην καλή ζωή και στον καταναλωτισμό;
Χ.Ι.: Η ευθύνη είναι των γονιών. Χωρίς να θέλω να ελιτίσω για το Πολυτεχνείο τα παιδιά που φοιτούν σε αυτό θεωρητικά προέρχονται από την αφρόκρεμα και αυτό το διαπιστώνω κυρίως από την προσωπική επαφή μαζί τους, γιατί η ομαδική επαφή πάντα βγάζει και λίγο συναισθήματα αγέλης. Η προσωπική επαφή πάντα με ικανοποιεί γιατί βλέπεις μπροστά σου ανθρώπους συγκροτημένους, χωρίς φυσικά να αποκλείονται και οι εξαιρέσεις, αλλά γενικά επειδή το μάθημα με το οποίο ασχολούμαι, που αφορά στα ανώτερα εξάμηνα, θεωρείται συνθετικό και προϋποθέτει γνώσεις προηγουμένων βασικών μαθημάτων κατά την προσωπική μας επαφή σε επίπεδο διπλωματικών εργασιών και μεταπτυχιακών κατά τεκμήριο τα παιδιά είναι συνειδητοποιημένα.
ΠτΘ: Δηλαδή ελπίζετε; Κάθε μέρα ανατροφοδοτείτε την ελπίδα σας;
Χ.Ι.: Ναι, επομένως η σημαία είναι ψηλά.
Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μας φέρνουν πιο κοντά
ΠτΘ: Τι περιμένετε από΄την Κομοτηνή και τη συνάντηση; Τη θεωρείτε αφετηρία;
Χ.Ι.: Θα το ήλπιζα αν και αυτές οι προσπάθειες είναι δύσκολο να ευοδωθούν και χαρά σε αυτούς που τις προσπαθούν και τις προωθούν. Στη συνάντηση περιμένω να δω παλιούς συμμαθητές και φίλους.
ΠτΘ: Ας ελπίσουμε ότι θα καταφέρουμε να στήσουμε συν τω χρόνω ένα καλό δίκτυο Ροδοπιτών…
Χ.Ι.: Μακάρι. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μας φέρνουν πιο κοντά αρκεί να μην κάνουμε κατάχρηση.*
Τη συνέντευξη του καθηγητή Χρήστου Ιγνατάκη διανθίζει υλικό από το παλαιό γυμνάσιο της Κομοτηνής σε μακέτα και ρεαλιστική φωτογραφία και φωτογραφία από μαθητικές επιδείξεις του Δημοτικού Σχολείου Ιάσμου. Η τελευταία προέρχεται από το βιβλίο του Αναστασίου Φιλιππέλη «Την ιστορία λένε και οι φωτογραφίες»
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
