«Απουσιαζει η εκπαιδευση σημερα στην χωρα μας και με πληγωνει η διαλυση της οικογενειας»

«Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί να υπάρχει ξενοφοβία» δηλώνει ο Γιάννης Κλωνάρης ζωγράφος, που επέστρεψε μετά από είκοσι χρόνια παραμονής στο Βερολίνο, σχολιάζοντας την ξενοφοβία που διακρίνει τους σύγχρονους Έλληνες. Εκθέτει έργα του στην Κομοτηνή και μιλώντας για την τέχνη σημειώνει ότι δεν είναι στατική, «η τέχνη εξελίσσεται και ο κάθε ζωγράφος μπορεί μέσα από τα βιώματά του, την φαντασία του να προχωρήσει σε οποιαδήποτε μορφή ζωγραφικής».

Πενήντα χρόνια ζωγραφίζεται και έχετε κάνει περισσότερες από 40 εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Μισός αιώνας ζωγραφικής, δεν κούρασε;

Όχι, δεν είναι κουραστικό. Ίσα – ίσα είναι ευχάριστο, διότι εξ ανάγκης πρέπει να παρακολουθείς τα πάντα, να βλέπεις την φύση, ακόμη και ένα λουλουδάκι, μια πεταλούδα. Να αγαπάς τα λουλούδια, τα ζώα, τους ανθρώπους. Το να δημιουργείς περισσότερο είναι εγκεφαλικό, δεν κουράζεσαι χειρωνακτικά όπως συμβαίνει με άλλα επαγγέλματα, αρκεί να έχεις την όρεξη, την έμπνευση, τη διάθεση και την παρατηρητικότητα. Έχω μια αυλή τρία στρέμματα, έχει τα πάντα, δένδρα, λουλούδια, σκύλους, γάτες με όλα αυτά ασχολούμαι πάρα πολλές ώρες. Κάνω τσιμέντο, στρώνω την αυλή, μέσα από την φύση αυτή μ΄ αρέσει να αντλώ στοιχεία, με τα οποία θα μπορέσω να παρουσιάσω κάτι και αυτό φαίνεται στους πίνακες. Δεν είναι κάτι το μονολιθικό, το ξερό…

Σε μια εποχή που οι πάντες «βομβαρδίζονται» με χιλιάδες εικόνες, τι θα κρατήσει τον άνθρωπο μπροστά σε έναν πίνακα ζωγραφικής;

Θα τον κρατήσει η αγάπη του για την τέχνη, η παιδεία που έχει ο άνθρωπος. Δυστυχώς στην Ελλάδα δεν υπάρχει αυτή η παιδεία. Έζησα πολλά στην Ευρώπη και το ξέρω. Είδα κάτι πολύ διαφορετικό, τα καλλιτεχνικά είναι στην πρώτη γραμμή, τα αγαπούν και τα προσέχουν ακόμη και στα σχολεία. Αν δεν έχει ευαισθησίες ο άνθρωπος, αν δεν συγκινείται από οποιαδήποτε μορφή τέχνης, δεν θα σταθεί μπροστά στον πίνακα, ούτε θα επισκεφτεί μια έκθεση ζωγραφικής. Αντιθέτως, θα σταθεί αυτός που έχει ευαισθησίες, που συγκινείται, που του αρέσει να βλέπει κάτι, το βλέπω στις εκθέσεις.

Τι θεωρείτε ότι λείπει σήμερα από την ελληνική κοινωνία;

Απουσιάζει η εκπαίδευση σήμερα στην χώρα μας και με πληγώνει η διάλυση της οικογένειας. Αυτά είναι στοιχεία που θα διαλύσουν την κοινωνία. Η οικογένεια είναι ο πυρήνας, είναι το κύτταρο της κοινωνίας, όταν διαλυθεί αυτό το κύτταρο, διαλύεται ολόκληρη η κοινωνία. Πολύ δυστυχώς δεν πάμε καλά στον τομέα αυτό.

Λένε πολλοί ότι χάσαμε την επαφή μας με τους νέους…

Νομίζω ότι η νεολαία σήμερα έχει στραφεί σ’ άλλα ενδιαφέροντα που δεν θα ήταν καλό να τα συνεχίσει. Ακούμε χίλια δυο στην τηλεόραση που αποτελούν πράγματα πρωτάκουστα για μια κοινωνία ανθρώπων. Είμεθα κοινωνία ανθρώπων; Ποιος είναι ο υπεύθυνος σ΄ αυτήν την περίπτωση, μην τα ζητάμε όλα από το κράτος. Το κράτος είμαστε εμείς! Εμείς τους επιτρέπουμε να κυβερνούν, άρα εμείς κυβερνούμε, άρα εμείς φταίμε για ό,τι συμβαίνει σήμερα στην κοινωνία και μάλιστα στα νέα παιδιά. Εδώ κρούω τον κώδωνα του κινδύνου. Προσοχή, δεν πάμε καλά σ΄ αυτόν τον τομέα. Πρέπει να ξεκινήσουμε από την αρχή να διαπαιδαγωγούμε τα παιδιά μας, να γίνουν άνθρωποι διότι πάμε να γίνουμε ζώα. Κοιτάμε μόνο την ύλη, όπως η αγελάδα που βάζει το κεφάλι κάτω και τρώει – τρώει χωρίς να κοιτάζει ποτέ πάνω, ενώ άνθρωπος θα πει άνω θρώσκω, θα πει τα ευγενικά, τα ωραία. Δυστυχώς βλέπουμε μόνο κάτω, η ύλη, ο ανταγωνισμός, το ποιος θα έχει καλύτερο αυτοκίνητο, οι ζήλιες, τα ψέματα, όλα αυτά συντελούν να μην πάμε καλά ως άνθρωποι. Έχουμε βέβαια και τις αρετές μας, είμαστε φιλόξενοι, είμαστε πιο θερμοί από ότι άλλοι λαοί, αλλά έχουμε και ελαττώματα πάρα πολλά. Ο αγώνας μας είναι να καλλιεργήσουμε τις αρετές μας και να μηδενίσουμε τα ελαττώματά μας, είναι ένας αγώνας κι αυτός. Μην κοιτάμε μόνο την ύλη, χρειάζεται να έχουμε και κάποια εκπαίδευση, ευγένεια, σεβασμό. Που είναι ο σεβασμός σήμερα στα παιδιά; Μια φορά ερχόμουν με το αυτοκίνητο και μου λέει ένας νέος: «Άντε ρε γέρο κάνε στην άκρη»! Εντάξει γέρος είμαι, αλλά που είναι ο σεβασμός; Δεν υπάρχει ο σεβασμός, το βλέπω και στα δικά μας τα παιδιά και τα εγγόνια.

Τι πρέπει να γίνει;

Το θέμα είναι πώς θα μπορέσουμε αυτό να το αλλάξουμε; Να βγει μια νέα κοινωνία, μια νέα τάξη νέων ανθρώπων που όταν αυτοί διορθώσουν τον εαυτό τους, τότε και ολόκληρη η κοινωνία θα διορθωθεί, θα βελτιωθεί.

Δε βλέπουμε όμως και την διανόηση, τους ανθρώπους της Τέχνης και των Γραμμάτων να μιλούν. Πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, όταν δεν σιωπούν απλώς, τότε συμβιβάζονται με την εκάστοτε εξουσία…

Συμβαίνει αυτό που λέτε. Τα καλά και συμφέροντα λέει μια παροιμία, επομένως λέει ο άλλος: «Εγώ θα σώσω τον κόσμο;» «Εγώ θα διορθώσω την Ελλάδα;» Είναι απλό, κανείς δεν σου λέει να σώσεις την Ελλάδα ή να σώσεις τον κόσμο, να διορθώσεις τον εαυτό σου . Αν ο καθένας διορθώσει τον εαυτό του, τότε αυτομάτως διορθώνεται η κοινωνία. Ας κοιτάξουμε μέσα μας, αυτό μπορούμε να το κάνουμε.

Η τέχνη είναι το κλειδί της αλλαγής;

Δεν νομίζω ότι είναι αρκετό, απλά είναι ένα στοιχείο, το οποίο δίνει μια ευγένεια, μια συναισθηματικότητα, αλλά δεν είναι το μόνο που μπορεί να κάνει ανθρώπους σωστούς.

Σας λείπει κάτι από το Βερολίνο;

Το Βερολίνο όχι, εκτός από τον γιο μου που μένει εκεί. Κάποτε είχαν ρωτήσει τον Καζαντζάκη πώς σου φάνηκε το Βερολίνο; «Είναι μια υπέροχη πόλη αλλά έχει ένα ελάττωμα, έχει πολλούς Γερμανούς» απάντησε. Κι εγώ επαναλαμβάνω «έχει πολλούς Γερμανούς» χωρίς να σημαίνει ότι δεν τους αγαπώ.

Ζήσατε πολλά χρόνια σε μια ξένη χώρα, αυτή την ξενοφοβία των Ελλήνων πώς την κρίνετε;

Δεν εργάστηκα, δεν περίμενα να ζήσω από εργασία εκεί. Ερχόμουν κάθε Καλοκαίρι και τον Νοέμβριο μια βόλτα στην Ελλάδα. Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί να υπάρχει ξενοφοβία. Να φοβάμαι τους εγκληματίες το καταλαβαίνω, αλλά αν ο άλλος έχει μια οικογένεια, ζει όμορφα, δουλεύει γιατί να τους φοβηθώ; Ίσα – ίσα που θα πρέπει να τους βοηθήσουμε να πάνε καλύτερα. Μόνο τους εγκληματίες θα πρέπει να πατάξει το κράτος. Τους άλλους γιατί; Άνθρωποι είναι και αυτοί που ήρθαν να βρουν κάτι καλύτερο, όπως εμείς πάμε στα άλλα κράτη και κάνουμε το ίδιο. Θα θέλαμε να μας συμπεριφέρονται άσχημα οι άλλοι; Στην Γερμανία που έζησα δεν υπήρχαν διακρίσεις.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.