«Απαιτειται ενα ξεκαθαρο καθεστως διαχειρισης του Εθνικου Παρκου»

«Θα πρέπει να βάλουμε το δάκτυλο στην πληγή και να πούμε την αλήθεια. Να πούμε δηλαδή ότι η Ελλάδα υποχρεώθηκε το 74 με την υπογραφή της Συνθήκης Ramsar να προστατεύει αυτές τις περιοχές του Εθνικού Πάρκου και τώρα είμαστε στο 2006 και ακόμα συζητάμε ποια περιοχή θα προστατευτεί και με ποιο τρόπο» δηλώνει ο Hans Jerrentrup , Βιολόγος, Διευθυντής της Εταιρείας Προστασίας της Φύσης και Οικo-ανάπτυξης με έδρα την Χρυσούπολη. Παντρεμένος με ελληνίδα και πατέρας δυο παιδιών μένει μόνιμα στην Περιφέρειά μας και θεωρεί τόπο του μια περιοχή που γνώρισε πριν 25 χρόνια ως τουρίστας με τον ταξιδιωτικό σάκο στον ώμο. Παράλληλα επισημαίνει ότι: «Υπάρχουν πάρα πολλά παραδείγματα στο εξωτερικό όπου οι δρυμοί είναι ο μοχλός της ανάπτυξης. Βασιζόμενοι βέβαια οι υπεύθυνοι σε μια προσεκτική τουριστική μορφή ανάπτυξης. Υπάρχουν πάρα πολλές περιοχές όπως: στην Ιταλία, στην Ισπανία, στην Πορτογαλία, στην Βαυαρία που έλκουν τους τουρίστες. Δεν θέλει πια ο τουρίστας να φάει και να πιει μόνο ή να απολαύσει τη θάλασσα και τον Ήλιο, θέλει να δει και κάτι. Να κάνει ποδήλατο, να περπατήσει, να έρθει σε επαφή με την φύση».

Πότε ήρθατε στην Ελλάδα;

Πριν από 25 χρόνια. Στην αρχή καταγράφοντας τους υγροτόπους, την χλωρίδα, την πανίδα και τα είδη που απαντώνται εδώ και τώρα εργαζόμενος ως Διευθυντής της Εταιρείας Προστασίας της Φύσης και της Οικο-ανάπτυξης..

Η περιοχή του Εθνικού Πάρκου Νέστος – Βιστωνίδα- Ισμαρίδα είναι από τα μοναδικά μέρη υγροτόπων στην Ευρώπη. Όσον αφορά στην ποικιλία υγροτόπων, βιοτόπων, ειδών. Είναι μοναδική και καταπληκτική ακόμη και σήμερα. Εδώ υπάρχει μια ιδιαίτερα μεγάλη ποικιλία. Υπάρχουν: παραποτάμια δάση, λιμνοθάλασσες, λίμνες, ποτάμια, όλα μαζί σε μια πολύ μεγάλη έκταση που λειτουργεί για τα μεταναστευτικά πουλιά ως μια δεξαμενή τροφοδοσίας, ξεκούρασης για εκατομμύρια πουλιά. Είναι ένα σημαντικό «στασίδι» για την μετανάστευση των πουλιών της Ευρώπης.

Λένε πολλοί ότι το νέο σχέδιο Διαχείρισης της περιοχής που έχει στα χέρια του ο Φορέας Διαχείρισης έχει τη δική σας βούλα…

Εμείς καταλήξαμε στις προτάσεις ζωνοποίησης της περιοχής, ώστε κάποιες να προστατεύονται πιο αυστηρά, άλλες λιγότερο αυστηρά, με σκοπό την προσεκτική διαχείριση των υγροτόπων, ώστε να τους έχουμε και στο μέλλον. Παράλληλα να λαμβάνουν χώρα και κάποιες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή, που είναι ο τουρισμός, η προσεκτική γεωργία. Προτείνουμε σε πολλές περιοχές τη βιολογική γεωργία, ως λύση κοντά στους υγρότοπους, να μην έχουμε τα απόβλητα των χωραφιών, τα λιπάσματα και τα φυτοφάρμακα. Παράλληλα επιτρέπονται και άλλες ήπιες μορφές χρήσης στις περιοχές που προστατεύονται αυστηρά. Εδώ πρέπει να βρούμε κάποια ήπια φόρμουλα ανάπτυξης, χρήσης και προστασίας.

Γιατί θεωρείτε σημαντικό βήμα την υλοποίηση του Σχεδίου;

Γιατί θα πρέπει να βάλουμε το δάκτυλο στην πληγή και να πούμε την αλήθεια. Να πούμε δηλαδή ότι η Ελλάδα υποχρεώθηκε το 74 με την υπογραφή της Συνθήκης Ramsar να προστατεύει αυτές τις περιοχές και τώρα είμαστε στο 2006 και ακόμα συζητάμε ποια περιοχή θα προστατευτεί και με ποιο τρόπο. Είναι 32 χρόνια που ήταν εν υπνώσει. Πρέπει να αποφασίσει το ελληνικό κράτος τι θέλει. Δεν μπορεί να είμαστε μέλη της Ε.Ε., να απορροφάμε πόρους αν δεν εφαρμόζουμε συγχρόνως και την περιβαλλοντική νομοθεσία. Νομίζω ότι έχει φτάσει ο κόμπος στο χτένι.

Που σημαίνει ότι…

Ότι απαιτείται ένα ξεκάθαρο καθεστώς διαχείρισης του Εθνικού Πάρκου, είναι η ανώτατη κατηγορία προστατευόμενων περιοχών στον κόσμο. Υπάρχουν διατάξεις. Πρέπει να τοποθετηθούν και πινακίδες, να υλοποιείται η φύλαξη, η οργάνωση, η διοίκηση. Ώστε να μπορεί να λειτουργήσει σωστά.

Όλα αυτά τα χρόνια που δεν έγινε τίποτε από όσα περιγράφετε τι δυσμενείς συνέπειες είχε για τον τόπο;

Είχε πάρα πολύ μεγάλες δυσμενείς επιπτώσεις. Χάθηκαν εκτάσεις υγροτοπικές και έγιναν, με αναδασμούς, χωράφια και οικισμοί κ.α. Και στην παραλιακή ζώνη δημιουργήθηκαν: παράνομοι οικισμοί, camping. Έγιναν διάφορες παρεμβάσεις σε υγρότοπους, λόγω της μη καθαρής νομικής θέσης. Πρέπει τώρα να τα λύσουμε όλα αυτά, να τα αντιμετωπίσουμε.

Υπάρχουν μοντέλα σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες που μπορούμε να ακολουθήσουμε;

Υπάρχουν πάρα πολλά παραδείγματα στο εξωτερικό όπου οι δρυμοί είναι ο μοχλός της ανάπτυξης. Βασιζόμενοι βέβαια οι υπεύθυνοι σε μια προσεκτική τουριστική μορφή ανάπτυξης. Υπάρχουν πάρα πολλές περιοχές όπως: στην Ιταλία, στην Ισπανία, στην Πορτογαλία, στην Βαυαρία που έλκουν τους τουρίστες. Δεν θέλει πια ο τουρίστας να φάει και να πιει μόνο ή να απολαύσει τη θάλασσα και τον Ήλιο, θέλει να δει και κάτι. Να κάνει ποδήλατο, να περπατήσει, να έρθει σε επαφή με την φύση.

Δηλαδή, αν γίνουν όσα προτείνετε, πιστεύετε ότι η οικο-ανάπτυξη θα έλξει τουρίστες;

Μ’ αυτή την προσεκτική μορφή ανάπτυξης ευελπιστούμε ότι εδώ στην περιοχή μπορούμε άνετα να έχουμε 500.000 επισκέπτες κάθε χρόνο. Και σιγά –σιγά να γίνουν και οι υποδομές: Ξενοδοχεία, Δωμάτια, ποδηλατόδρομοι, εκπαιδευτικά μονοπάτια, χάρτες, φυλλάδια. Δεν έχουμε παρά να ακολουθήσουμε άλλα ευρωπαϊκά παραδείγματα. Η Βόρειος Ελλάδα δεν είναι πια έξω από τον κόσμο.

Με τα δυο αεροδρόμια της Αλεξανδρούπολης και της Καβάλας εν λειτουργία και με τις υπόλοιπες υποδομές, μπορεί να τραβήξει ένα σημαντικό αριθμό τουριστών στην περιοχή και να έχει ένα σημαντικό οικονομικό όφελος, εργασία και ανάπτυξη. Πρέπει όμως συγχρόνως να εφαρμόζουμε αυστηρά τις διατάξεις προστασίας.

Εσάς πάντως σας κέρδισε η περιοχή, χωρίς να έχει υποδομές…

Αυτό είναι αλήθεια, είμαι 25 χρόνια στην περιοχή, από απλός ερευνητής βρέθηκα να ασχολούμαι με την προστασία – διαχείριση. Ξεκίνησα ως οικο-τουρίστας, ήμουν από τους πρώτους, έκανα τη διπλωματική μου εργασία στην περιοχή που ήταν μια αρχή της βάσης του Εθνικού Πάρκου.

Σε ποιο συμπέρασμα έχετε οδηγηθεί συνεργαζόμενος με φορείς της περιοχής;

Πιστεύω ότι το ουσιαστικό είναι η Τοπική Αυτοδιοίκηση να καταλάβει ότι κάποια πράγματα είναι εθνικής σημασίας και δεν πρέπει να έχουμε την προσοχή μας πάντα μόνο στις επικείμενες εκλογές και να εξυπηρετούμε κάποια τοπικά συμφέροντα. Πρέπει να το δούμε μακροπρόθεσμα το θέμα, και εκεί είναι πάντα ένα ζήτημα, αν σε έναν Φορέα Διαχείρισης είναι υπερβολική η συμμετοχή της πολιτικής. Έπρεπε να συμμετέχει πιο ενεργά η επιστημονική πλευρά και η διοικητική πλευρά. Να βλέπει πιο μακριά από τα τέσσερα χρόνια των εκλογών. Η οικο-ανάπτυξη απαιτεί μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα. Παρατηρώ, επίσης, μεγάλη διάσταση ανάμεσα στο Κέντρο, στην Αθήνα που αποφασίζει μερικές φορές για μας χωρίς εμάς και στην Περιφέρεια. Ανάμεσα στην Τοπική Διοίκηση και στην Κεντρική Διοίκηση δημιουργήθηκαν πολλά προβλήματα με αφορμή το Πάρκο και δεν υπήρχε καν μια σωστή συνεννόηση.

Στην Χρυσούπολη η κίνηση τουριστών είναι ικανοποιητική;

Δυστυχώς, δεχτήκαμε ένα πολύ σημαντικό πλήγμα στον οικοτουρισμό, από τον πόλεμο στην Γιουγκοσλαβία. Εμείς στη Χρυσούπολη δεχόμασταν περισσότερα γκρουπ ξένων, τουριστών στην περιοχή, πριν από τον πόλεμο, από ό,τι μετά. Πολλοί ερχόντουσαν με αυτοκίνητα μέσω Γιουγκοσλαβίας, δρόμος που τώρα είναι κλειστός. Μέσω Ιταλίας είναι πολύ μεγάλη και δαπανηρή η απόσταση, οπότε δεν προτιμάται.

Το σκηνικό μπορεί να αντιστραφεί;

Μια οργανωμένη δομή μπορεί να ανατρέψει το σκηνικό. Γκρουπ τουριστών μπορεί να έρθουν στην περιοχή με αεροπλάνα και να ξεναγηθούν στο Εθνικό Πάρκο, αρκεί να υπάρχουν οργανωμένα πακέτα, ξενοδοχεία, ξεναγοί, σωστή οργάνωση.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.