Αγγελικη Γιαννακιδου:«Η τροφη κουβαλα ολη τη σοφια που συναξε ο ανθρωπος στην περιπετεια της ζωης του»

«Στόχος του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης πάντα ήταν, να είναι ένας ζωντανός τόπος γνωριμίας με το λαϊκό πολιτισμό, την παράδοση και την μνήμη που εμπεριέχει, καθώς επίσης και με τον προβληματισμό της σύγχρονης κοινωνίας» δηλώνει σήμερα στον «Κόσμο» η Αγγελική Γιαννακίδου και αποκαλύπτει ότι το μουσείο που η ίδια δημιούργησε με σκληρή και επίπονη δουλειά θέλει να γίνει αφορμή για την δημιουργία μιας στάσης ζωής με την παράδοση και τον κόσμο γενικότερα. Αφορμή για τη σημερινή κουβέντα στάθηκε η τελευταία έκδοση του Μουσείου για τις γεύσεις της Παλαιστίνης. «Στις μέρες μας η παγκόσμια ανταλλαγή ιδεών είναι πλέον μια πραγματικότητα που μαζί με τη μεταφορά των ειδήσεων από τη μια άκρη στην άλλη, οικοδομεί μια πανανθρώπινη κοινότητα που τα μέλη της αλληλοεπηρεάζονται από πολυποίκιλους δεσμούς πολιτισμού και ιστορίας» προσθέτει και απαντά στα ερωτήματα του «Κόσμου».

Γιατί το Εθνολογικό Μουσείο Θράκης προχώρησε σ΄ αυτή την έκδοση;

Το Ε.Μ.Θ ενδιαφέρεται για τα πολιτιστικά βήματα των λαών που συναντήθηκαν στις δικές μας ιστορικές και πολιτιστικές διαδρομές (Άλλωστε μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο είχε γίνει και το ταξίδι στην Περσία). Η Μεσόγειος ειδικά, είναι ένας χώρος όπου οι λαοί της με κοινό παράγοντα το υδάτινο στοιχείο της θάλασσας, αντιπαρατέθηκαν πολλές φορές στο πεδίο της μάχης αλλά και συνεργάστηκαν, δημιουργώντας κοινές πνευματικές και πολιτιστικές διαδρομές που επηρέασαν καθοριστικά τον σημερινό μας πολιτισμό. Στα Ανατολικά παράλια της Μεσογείου, βρίσκεται η ιστορική γη της Παλαιστίνης. Τόπος γεμάτος μνήμες από την ελληνιστική, τη ρωμαϊκή, τη βυζαντινή και τη μεταβυζαντινή εποχή. Πολλοί από μας πηγαίνουμε εκεί συχνά σαν προσκυνητές, ακολουθώντας τα ιστορικά βήματα αιώνων με δέος αλλά και αγωνία, γιατί οι διαφορές αγαλματοποιήθηκαν και η ένταση, χρόνια τώρα, κρατά αιχμάλωτο το σήμερα. Θέλαμε να δώσουμε μια άλλη πτυχή της ζωής στην Παλαιστίνη, πέρα και πίσω από τη σκληρή εικόνα που δημιουργούν οι πολεμικές αντιπαραθέσεις, να δούμε όλα αυτά που καθημερινά τείνουν να γίνουν οικία. Σκεφθήκαμε ακόμη, ότι με την έκδοση αυτού του βιβλίου που δεν υπάρχει άλλο απ’ όσο γνωρίζω στην ελληνική και ξένη βιβλιογραφία, θα είχαμε τη δυνατότητα ν’ αναδείξουμε την Παλαιστινιακή κουζίνα, που είναι παιδί της Μεσογειακής διατροφής, καταγράφοντας ένα σημαντικό πολιτισμικό στοιχείο της Αν. Μεσογείου. Να δούμε ακόμα τη Θράκη και τον γεω -πολιτιστικό μας μικρόκοσμο από την άλλη πλευρά της Μεσογείου, γεγονός που συμβάλλει στο να διεισδύσουμε σε όλα αυτά που αφορούν τον δικό μας τόπο, πολιτισμό και ταυτότητα, όπως συμβαίνει κάθε φορά που γνωρίζουμε και μελετούμε άλλα πολιτιστικά στοιχεία του Μεσογειακού χώρου.

Τι το ιδιαίτερο έχει η Παλαιστινιακή κουζίνα;

Η Παλαιστινιακή κουζίνα είναι πολυποίκιλη και πολύ ενδιαφέρουσα. Όλα τα παρασκευάσματα έχουν σαν βάση τα λαχανικά, τα όσπρια και το λάδι με πολύ μικρές ποσότητες κρέατος, όλα μεγάλης διατροφικής αξίας. Τα μπαχαρικά, αυτό το μεγάλο κεφάλαιο της διατροφής τους, χρησιμοποιούνται καθημερινά με βάση την ευεργετική τους αξία. Η ισορροπημένη χρήση τους, που είναι πάντα το ζητούμενο, δίνει το ιδιαίτερο άρωμα και την ευγένεια στη γεύση.

Τι αποκαλύπτει η διατροφή για έναν λαό, μια πληθυσμιακή ομάδα;

Η τροφή κουβαλά όλη τη σοφία που σύναξε ο άνθρωπος στην περιπέτεια της ζωής του και έχει σχέση με τα προϊόντα που παράγονται σε κάθε τόπο, με το κλίμα και με όλες τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Η τροφή διαμορφώνεται μέσα από τις αντιλήψεις των ανθρώπων για το περιβάλλον και τον κόσμο γενικότερα. Έχει σχέση με την ανθρώπινη αγωνία για την καλλιέργεια της γης και την επιβίωσή του.

Έτσι η κάθε τοπική κουζίνα, είναι ένα συμπυκνωμένο απόθεμα θρησκευτικών και πολιτιστικών αντιλήψεων, είναι η γνώση και η εμπειρία που ζυμώθηκε με την δυνατότητα των υλικών, τη μνήμη των υπολογισμών και των συνδυασμών.

Η κουζίνα της Παλαιστίνης έχει κοινά με την ελληνική;

Φυσικά και έχει κοινά. Άλλωστε στο κεφάλαιο που λέγεται διατροφή, αποτυπώνονται τα αγαθά, οι συνήθειες και δραστηριότητες των ανθρώπων, όλα εκείνα τα στοιχεία, κοινά ή διαφοροποιημένα, που έθρεψαν την μακραίωνη πολιτιστική παράδοση των Μεσογειακών λαών. Υπάρχει άλλωστε στο βιβλίο ολόκληρο κεφάλαιο για τις ομοιότητες και τις διαφοροποιήσεις με την ελληνική κουζίνα που διαπραγματεύεται εξαιρετικά ο κ. Μιχάλης Ζευγουλάς – γευσιγνώστης και συγγραφέας, μόνιμος συνεργάτης του Ελληνικού Πανοράματος για τα θέματα της διατροφής.

Πόσες φορές ταξιδέψατε στην Παλαιστίνη για τις ανάγκες αυτής της έκδοσης;

Έχω ταξιδέψει αρκετές φορές στο χώρο αυτό και είχα την τύχη να βρεθώ πολλές φορές σε πολυμελή και πολυτελή οικογενειακά γεύματα με υπέροχα εδέσματα, ή να γευθώ κάτω από τον ίσκιο κάποιας Βεδουίνικης τέντας απρόσμενα παρασκευάσματα. Χρειάστηκε όμως να κατεβώ, το περασμένο καλοκαίρι, μαζί με τον εξαιρετικό φίλο και φωτογράφο τον Βασίλη Καραφυλλίδη για κάποιες επιπλέον φωτογραφίες.

Τι σας έκανε εντύπωση στη χώρα αυτή;

Η υπερηφάνεια, η αξιοπρέπεια και η αγωνιστικότητα.

Ο δημιουργός του βιβλίου, ο κ. Φαρίντ Καβάσμι πώς έγινε συνεργάτης σας, πώς γνωριστήκατε;

Ο κ. Καβάσμι Φαρίντ είναι ένας συμπολίτης μας που ζει και εργάζεται ως οδοντίατρος στην πόλη μας 20 χρόνια. Η αναζήτηση της μουσικής από τον χώρο αυτό, έγινε αφορμή να γνωρίσουμε τον κ. Καβάσμι και παράλληλα έναν κόσμο τόσο μακρινό και τόσο δικό μας. Είναι συνεργάτης του Μουσείου και η άποψή του πάντα σηματοδοτεί, την άλλη πλευρά που πρέπει να γνωρίζουμε για να μην ξεφεύγουμε από την ανθρωπιστική μας ιδεολογία πέρα από πολιτικές σκοπιμότητες.

Ο αγώνας αυτού του λαού για πατρίδα, γη, Ελευθερία είναι ορατός ακόμη και στις διατροφικές συνήθειες;

Ο ποιητής ΦΑΪΖ ΣΟΥΓΙΑΚ γράφει: «…Θα ήθελα να ήσουν/ Ένα καρβέλι ζεστό ψωμί/ Να χορτάσεις την πείνα μας/ Ή Μια κούπα νερό/Να μας ξεδιψάσεις….»

Θα συνεχίσετε την προσπάθεια καταγραφής των διατροφικών συνηθειών – γεύσεων της μεσογειακής “οικογένειας λαών;

Κατ’ αρχήν ελπίζω την άνοιξη να παραδώσω τον “Νόστιμο Έβρο” εμπλουτισμένο και βελτιωμένο. Επίσης υπάρχει στο Μουσείο ένα καλό ερευνητικό υλικό για τα βασικά διατροφικά προϊόντα της Θράκης μέσα από την ιστοριογραφία που έχει δουλέψει ο συνεργάτης του Μουσείου, ο κ. Μιχάλης Ζευγουλάς. Δεν μπορώ όμως να σας πω αυτή τη στιγμή αν θα ενσωματωθεί στο “Νόστιμο Έβρο” ή όχι.

Ποιο θα είναι το επόμενο βήμα σας τι σχεδιάζετε;

Αυτή τη στιγμή τρέχει το πρόγραμμα “Η κοινωνία της πληροφορίας” έχουμε πολύ δουλειά να παραδώσουμε συν τα εκπαιδευτικά συν κάποιες άλλες προγραμματισμένες δράσεις.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.