Αναψανε του Αι Γιαννη οι φωτιες

Ο Κλήδονας, ένα αρχαίο έθιμο που αφορά μαντείες, ειδικά μαντείες που σχετίζονται με την αποκάλυψη της ταυτότητας του μελλοντικού συζύγου της ανύπαντρης κοπέλας, του ονόματος ή του επαγγέλματός του, ζωντανεύει κάθε χρόνο τη μέρα του Αη-Γιαννιού, στις 24 Ιουνίου, η οποία συμπίπτει με τη θερινή τροπή του ήλιου από το Σύλλογο Γυναικών Στρατώνων στην πλατεία Καραϊσκάκη. Η γειτονιά ζωντάνεψε μετά τις 9.00 το βράδυ της Τρίτης υπό τους ήχους ζωντανής παραδοσιακής μουσικής και υπό τη λάμψη της φωτιάς που κινήθηκε σε «διακριτικά» επίπεδα. Εδέσματα συνόδευσαν τη βραδιά στην οποία συμμετείχαν άτομα όλων των ηλικιών, κύρια από τη συνοικία Στρατώνες. Η εκδήλωση συνδιοργανώθηκε από τη ΔΕΠΑΚ και το δήμο Κομοτηνής.

Η πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του Πολιτιστικού Συλλόγου Γυναικών Στρατώνων, Αλεξάνδρα Στεφάνου μίλησε για την αναβίωση του εθίμου του Αη Γιάννη του Κλήδονα που έγινε στην Πλατεία Καραϊσκάκη χθες το βράδυ.

«Η αναβίωση αυτού του εθίμου γίνεται κάθε χρόνο από το Σύλλογό μας στις 24 Ιουνίου. Ο Σύλλογός μας, θέλοντας να διατηρήσει τα ήθη και τα έθιμα του τόπου μας, το αναβιώνει πάντοτε στον ίδιο χώρο, την πλατεία του συνοικισμού μας».

Περιέγραψε, όμως και τις δικές της μνήμες από τον Κλήδονα. «Έχω βιώσει το έθιμο από την παιδική μου ηλικία, από τα μαθητικά μου χρόνια. Τρεις πρωτότοκες κόρες συγκεντρώναμε το αμίλητο νερό από τρεις βρύσες. Στην αρχή το έθιμο αφορούσε μόνο τις ανύπαντρες αλλά στη συνέχεια αφορούσε όλο τον κόσμο. Στο δοχείο που μαζεύαμε το αμίλητο νερό, βάζαμε μέσα οτιδήποτε, σαν ριζικάρια και τ’ αφήναμε υπό το φως των άστρων να ξαστριστούν και να οιωνιστούν γιατί η λέξη κληδών σημαίνει οιωνός ή προφητεία και τη συναντάμε από τον Όμηρο και τους βυζαντινούς χρόνους, οπότε βρίσκουμε και την πρώτη γραπτή περιγραφή. Πρόκειται για ένα θρακιώτικο έθιμο, το οποίο έφεραν οι γονείς μας από τις χαμένες πατρίδες. Γιορτάζεται σε πολλά μέρη της Ελλάδας, εκεί όπου υπάρχουν πρόσφυγες από την Ανατολική και τη Βόρεια Θράκη και τα μικρασιατικά παράλια».

Εξήγησε στη συνέχεια τι ήταν οι οιωνοί. «Την άλλη μέρα το πρωί, εφόσον είχαν ξαστριστεί τα ριζικάρια, μαζευόντουσαν όλοι γύρω από το δοχείο που ήταν μαζεμένα τα ριζικάρια. Κάποιος που είχε παιδί πρωτότοκο, συνήθως κόρη ή και γιο, έβγαζαν ένα – ένα τα ριζικάρια και γι’ αυτόν τον οποίον είχανε μελετήσει έλεγαν ένα στίχο. Αυτός ο στίχος πίστευαν ότι ήταν κάποια προφητεία. Αφορούσε ιδιαίτερα τις ανύπαντρες κοπέλες οι οποίες μετά τη λήξη της διαδικασίας έπαιρναν μια μεγάλη γουλιά στο στόμα και τους και το πρώτο αντρικό όνομα που θα άκουγαν θεωρείτο ότι θα ήταν το όνομα του αντρός που θα παντρευόντουσαν.

Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας κατά την οποία οι κόρες μάζευαν το αμίλητο νερό τα αγόρια της γειτονιάς άναβαν τις μεγάλες φωτιές στα σταυροδρόμια και πηδούσαν τρεις φορές τις φωτιές το οποίο ήταν καλό για την υγεία του καθενός. Ήταν ενός είδους εξαγνισμός».

Η κ. Στεφάνου θέλησε να τονίσει το μήνυμα της αναβίωσης του Κλήδονα. «Μέσα από την αναβίωση του εθίμου επιδιώκουμε να μην αλλοτριωθούμε από την παγκοσμιοποίηση που μας έχει κατακλύσει και να κρατήσουμε τις ρίζες μας».

Όσο για το αν συνέβη να εκπληρωθεί κάποιος οιωνός που της έτυχε είπε. «Ρίχνοντας τότε το αμίλητο νερό στο σταυροδρόμι – κι όχι έχοντάς το στο στόμα – σχηματιζόταν ορισμένα σχέδια, για τα οποία λεγόταν ότι θα ήταν τα εργαλεία του άντρα που θα παντρευόταν κάποια. Ας πούμε ότι έγινε κατά κάποιο τρόπο» είπε.

Ανάμεσα στους παριστάμενους ήταν ο δήμαρχος Κομοτηνής Δημήτρης Κοτσάκης, η πρόεδρος της ΔΕΠΑΚ Νίκη Μουστάκα, η αντιδήμαρχος Μάγδα Γιαμουστάρη, οι αντιδήμαρχοι Κώστας Ναλμπάντης, Χρήστος Μέτιος και Νίκος Χατζηκωνσταντίνου, ο πρόεδρος του ΔΟΝΑ Κώστας Μιχελής, η δημοτική σύμβουλος Σοφία Μενεσελίδου.

Το γλέντι συνοδεύτηκε από παραδοσιακά τραγούδια και θρακιώτικους χορούς από τον Πολιτιστικό Όμιλο Ξυλαγανής καθώς επίσης από εδέσματα, γλυκά και ποτά.

Μαρία Αμπατζή

Παρά τω Κλήδoνα

Μ.Α.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.