Αναμενεται η μελετη αποκαταστασης απο την περιφερεια

Τον Οκτώβρη του 2004 εκπρόσωπος της περιφέρειας είχε δεσμευτεί στο νομαρχιακό συμβούλιο Έβρου ότι μετά την απομάκρυνση των τοξικών αποβλήτων από την περιοχή των μεταλλείων της Κίρκης θα προχωρούσε σε εκπόνηση μελέτης αποκατάστασης της περιοχής. Το θέμα επανήρθε στο νομαρχιακό συμβούλιο μετά από ερώτηση –για δεύτερη φορά – που έθεσε ο επικεφαλής της ‘Δημοκρατικής Αγωνιστικής Συνεργασίας’ Χρήστος Τρέλης. Οι φορείς του Έβρου περιμένουν τη μελέτη για να διαπιστωθεί εάν υπάρχουν επικίνδυνα υπολείμματα στην περιοχή, αλλά και για να προχωρήσει η αποκατάσταση του χώρου.

Ο νομάρχης Έβρου Νίκος Ζαμπουνίδης μίλησε στον ΠτΘ για την κατάσταση που επικρατεί στην περιοχή. «Τα μεταλλεία της Κίρκης, μετά από μακροχρόνιο δικαστικό αγώνα πέρασαν στο δημόσιο. Το υπουργείο Ανάπτυξης τα παραχώρησε από το Δεκέμβριο στην περιφέρεια, η οποία έχει την ευθύνη της χρήσης, της φύλαξης και των όποιων παρεμβάσεων. Υπάρχουν σαφείς δεσμεύσεις από την πλευρά της περιφέρειας προς το νομαρχιακό συμβούλιο Έβρου, αλλά δυστυχώς μέχρι τώρα δεν έχει γίνει απολύτως τίποτε. Ο εκπρόσωπος της περιφέρειας είχε ζητήσει ένα δεκαήμερο για να ενημερωθεί ή να πάρει πρωτοβουλίες και να τεθεί εκ νέου το θέμα. Περιμένουμε εάν κι έχουν περάσει οκτώ μέρες». Με το θέμα ζητά ο κ. Ζαμπουνίδης ν’ ασχοληθεί το συντομότερο δυνατό η περιφέρεια.

Ανατρέχοντας στο τι έχει γίνει από πλευράς νομαρχίας Έβρου στην κατεύθυνση της αντιμετώπισης των προβλημάτων που προκαλούνται στο περιβάλλον ο νομάρχης μετέφερε: «Απομακρύναμε δέκα βαρέλια με τοξικά απόβλητα στο εξωτερικό, σε συνεργασία με την εισαγγελέα γιατί διαφορετικά δε μπορούσαμε να παρέμβουμε σε ξένη ιδιοκτησία. Εάν και δεν ήταν δική μας αρμοδιότητα πληρώσαμε και τα Εντελλόμενα πραγματικά βοήθησαν σ’ αυτή την κατεύθυνση. Η μεταφορά έγινε περίπου πριν τέσσερις μήνες».

Ο κ. Ζαμπουνίδης δίνει έμφαση στην εκπόνηση μελέτης για την αποκατάσταση της περιοχής που είναι επιβαρημένη περιβαλλοντικά. «Θα πρέπει να γίνει μια σοβαρή μελέτη και να δοθούν σοβαρά κονδύλια για την αποκατάσταση της περιοχής. Έχουμε μεν απομακρύνει τα βαρέλια με τα τοξικά απόβλητα αλλά δεν γνωρίζουμε τι υπάρχει περαιτέρω όπως και δε μπορούμε να το ελέγξουμε. Ο έλεγχος θα πρέπει να γίνει από ειδικούς, οι οποίοι χρειάζονται εντολή από τον ιδιοκτήτη των μεταλλείων, που είναι πλέον η περιφέρεια» καταλήγει.

Η ιστορία των μεταλλείων

Στην περίληψη της μελέτης του υφηγητή στο Ινστιτούτο Ορυκτολογίας-Πετρογραφίας του Πανεπιστημίου Αμβούργου Δρ Κυριάκου Αρίκα για το μεταλλείο της Κίρκης εισαγωγικά αναφέρεται: «Το εγκαταλελειμμένο μεταλλείο μολύβδου- ψευδαργύρου κοντά στο χωριό Kίρκη του Νομού Έβρου, είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου εφαρμογής των περιβαλλοντικών νόμων στην Ελλάδα και της παντελούς αδιαφορίας των ελληνικών αρχών για το περιβάλλον και για την υγεία των κατοίκων. Η εκμετάλλευση του μεταλλείου ξεκίνησε γύρω στο 1932 από κάποια βρετανική εταιρεία. Ήταν όμως οι Γερμανοί, κατά τη διάρκεια του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, οι οποίοι ανήγειραν και εξόπλισαν ένα μοντέρνο για την εποχή εργοστάσιο εμπλουτισμού, σκοπεύοντας στην εγκατάσταση μιας εκτεταμένης μεταλλευτικής και μεταλλουργικής βιομηχανίας στη περιοχή Kίρκης. Μετά το τέλος του πολέμου οι εγκαταστάσεις περιήλθαν στη δικαιοδοσία του Ελληνικού κράτους και εγκαταλείφθηκαν στη φθορά του χρόνου.

Το 1973, τα μεταλλευτικά δικαιώματα παραχωρήθηκαν σε κάποιον ιδιώτη ονόματι Κυπριάδη, ο οποίος ίδρυσε μια μικρή “εταιρεία” και άρχισε να εξορύσσει το κοίτασμα, άλλοτε υπόγεια και άλλοτε επιφανειακά, με πρωτόγονες μεθόδους και χωρίς να τηρεί απολύτως κανένα μέτρο ασφαλείας. Τα απόβλητα του εργοστασίου εμπλουτισμού διοχετεύονταν στο γειτονικό ποτάμι Ειρήνη, από το οποίο σε μικρό χρονικό διάστημα εξαφανίστηκε κάθε μορφή ζωής. Οι κάτοικοι της περιοχής μάς πληροφορούν για το θάνατο των ψαριών και την, κατά το διάστημα 1975-1980, απόλυτη νέκρωση του ποταμού. Στα μέσα της δεκαετίας του ‘80, διενήργησε στην περιοχή ερευνητικές εργασίες το Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (ΙΓΜΕ), χωρίς να ενδιαφερθεί για το περιβάλλον περισσότερο από τον ιδιώτη μεταλλειοκτήτη. Το 1989 τα μεταλλευτικά δικαιώματα δόθηκαν πάλι στον Κυπριάδη ο οποίος συνέχισε την ίδια ληστρική και ανεύθυνη εκμετάλλευση, μέχρι το 1995 που το μεταλλείο εγκαταλείφθηκε οριστικά».

Ο κ. Αρίκας παρατήρησε στην πορεία του χρόνου τις δυσμενείς συνέπειες που επιφέρουν τα μεταλλεία στη γύρω περιοχή κάνοντας λόγο για «βαρέλια και σακιά με τοξικά χημικά, μερικά γεμάτα, μερικά σκισμένα με το περιεχόμενό τους χυμένο, βρίσκονται παντού μέσα στο κτίριο. Οι αναθυμιάσεις τους καίνε τα μάτια και το λαιμό. Ένα βαρέλι κυανιούχου νατρίου έχει σκορπίσει το περιεχόμενό του στο δάπεδο. Η ξύλινη οροφή είναι γεμάτη τρύπες και κάθε άλλο παρά εμποδίζει την είσοδο των νερών της βροχής…»

Σε κάποιο άλλο σημείο επισημαίνει ότι «όλες οι τοξικές ουσίες που ξεπλένει η βροχή από το χώρο του εργοστασίου καταλήγουν στο ποτάμι Ειρήνη, στο οποίο εντυπωσιάζει η απουσία ζωής».

Η έρευνα που διενήργησε στην περιοχή ο καταγόμενος από την Κίρκη Δρ. Κυριάκος Αρίκας έφεραν στο φως στοιχεία που σοκάρουν. «Οι τιμές του μολύβδου και του ψευδαργύρου στις απορροές υδάτων από το μεταλλείο είναι τόσο υψηλές που προσεγγίζουν τις διαστάσεις κοιτάσματος (έως 8,2% και 27,3% αντίστοιχα)! Τα νερά και τα ιζήματα του ποταμού Ειρήνη εμφανίζουν περιεκτικότητες σε κάδμιο, αρσενικό, μόλυβδο και ψευδάργυρο, μέχρι και πολλές εκατοντάδες φορές πάνω από τις αποδεκτές τιμές. Μετά από 22 χλμ. διαδρομή, το ποτάμι αυτό καταλήγει στη θέση “Μαΐστρο”, δίπλα στην πόλη της Αλεξανδρούπολης και τα νερά του χρησιμοποιούνται από τους κατοίκους για πότισμα».

Επισημαίνει επίσης ότι η καταστροφή που γινόταν στην Kίρκη ήταν εν γνώσει της Επιθεώρησης Μεταλλείων και των Ελληνικών αρχών, οι οποίες ουδέποτε παρενέβησαν στον τρόπο λειτουργίας του μεταλλείου. «Το κρατικό ΙΓΜΕ έκανε μεταλλευτικές έρευνες στην περιοχή, υιοθετώντας την πρακτική του ιδιώτη μεταλλειοκτήτη: πλήρης αδιαφορία για τα πάντα. Το ΙΓΜΕ ήλθε, είδε κι απήλθε από την Κίρκη, αφού επιβάρυνε περαιτέρω την περιοχή, θεωρώντας προφανώς ότι η κατάσταση ήταν τόσο άσχημη που δε θα είχε σημασία. Η Επιθεώρηση Μεταλλείων Β. Ελλάδος, η υπεύθυνη για την τήρηση των περιβαλλοντικών όρων στα μεταλλεία, το 1989 κάνει μια λεπτομερέστατη περιγραφή της τραγικής κατάστασης στην Κίρκη, μόνο και μόνο για …να παραδώσει ξανά το μεταλλείο στον ίδιο ιδιώτη! Η ίδια λογική της αδιαφορίας και εδώ: εμείς δεν ανακατευόμαστε και του παραδίδουμε ξανά το μεταλλείο για να αποτελειώσει αυτό που άρχισε».

Μαρία Αμπατζή

Υ.Γ. : Οι φωτογραφίες είναι του κ. Αρίκα

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.